Dawkowanie klomipraminy – ogólne zasady

Klomipramina jest dostępna w postaci tabletek powlekanych o standardowym lub przedłużonym uwalnianiu. Najczęściej stosowane dawki to 10 mg, 25 mg oraz 75 mg (tabletki o przedłużonym uwalnianiu). Sposób podawania i dawka zależą od indywidualnej sytuacji pacjenta, wieku, wskazania oraz tolerancji na lek123.

Standardowa dawka dla dorosłych

  • Dla depresji, zespołów natręctw i fobii: leczenie zwykle rozpoczyna się od 25 mg dwa lub trzy razy na dobę lub 75 mg w jednej dawce wieczornej (tabletka o przedłużonym uwalnianiu)456
  • Dawkę zwiększa się stopniowo, zazwyczaj o 25 mg co kilka dni, aż do uzyskania pożądanego efektu. W pierwszym tygodniu można dojść do 100–150 mg na dobę (w ciężkich przypadkach nawet do 250 mg na dobę)456
  • Dawka podtrzymująca to zwykle 50–100 mg na dobę, podawane w 2–4 dawkach po 25 mg lub w jednej dawce 75 mg (tabletka o przedłużonym uwalnianiu)456
  • W przypadku napadów lęku lub agorafobii zaleca się rozpoczęcie od 10 mg na dobę i stopniowe zwiększanie dawki456
  • Dawka dobowa w leczeniu lęku to najczęściej 25–100 mg, a w razie potrzeby do 150 mg789

Tabletki należy połykać w całości, popijając dużą ilością płynu. Tabletkę o przedłużonym uwalnianiu (75 mg) można podzielić na pół, ale nie należy jej rozgryzać10.

Ważne: Dawkowanie klomipraminy zawsze powinno być indywidualnie ustalane przez lekarza i może się różnić w zależności od stanu zdrowia pacjenta, współistniejących chorób oraz tolerancji na lek. Nie należy przekraczać zalecanych dawek, ponieważ zwiększa to ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, zwłaszcza w początkowym okresie leczenia. Nagłe odstawienie leku może prowadzić do nieprzyjemnych objawów – dawkę należy zmniejszać stopniowo123.

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

  • Klomipramina jest stosowana u dzieci wyłącznie w przypadku moczenia nocnego (enurezy), po wykluczeniu przyczyn organicznych789
  • Dla dzieci w wieku 5–8 lat: 20–30 mg na dobę (2–3 tabletki po 10 mg)789
  • Dla dzieci 9–12 lat: 25–50 mg na dobę (1–2 tabletki po 25 mg)789
  • Dla dzieci powyżej 12 lat: 25–75 mg na dobę (1–3 tabletki po 25 mg)789
  • Tabletki podaje się w jednej dawce wieczorem po posiłku, a u dzieci moczących się we wczesnych godzinach nocnych część dawki można podać wcześniej (około godz. 16)111213
  • Leczenie trwa zwykle 1–3 miesiące, po czym dawkę stopniowo zmniejsza się111213
  • Brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności stosowania klomipraminy u dzieci i młodzieży w leczeniu depresji, lęku, fobii oraz przewlekłych stanów bólowych – w tych przypadkach lek nie jest zalecany141510

Pacjenci w podeszłym wieku

  • Leczenie rozpoczyna się od 10 mg na dobę789
  • Dawkę zwiększa się powoli, aż do uzyskania dawki optymalnej 30–50 mg na dobę (osiąganej w ciągu około 10 dni), którą należy utrzymywać przez cały okres leczenia789
  • Osoby starsze są bardziej wrażliwe na działanie leku, dlatego wymagają szczególnej ostrożności podczas zwiększania dawki123

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek i wątroby

  • U pacjentów z ciężkimi chorobami wątroby zaleca się szczególną ostrożność i regularną kontrolę aktywności enzymów wątrobowych161718
  • Nie ma szczegółowych wytycznych dotyczących modyfikacji dawki u osób z niewydolnością nerek – decyzję podejmuje lekarz indywidualnie123

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

  • Klomipramina nie powinna być stosowana w ciąży i w okresie karmienia piersią bez szczególnego zalecenia lekarza123
Bezpieczeństwo stosowania klomipraminy:

  • Nie należy nagle przerywać leczenia – dawkę trzeba zmniejszać stopniowo192021
  • W przypadku przedawkowania mogą wystąpić poważne zaburzenia serca i układu nerwowego, a u dzieci nawet niewielka ilość leku może być groźna222324
  • W razie przypadkowego przyjęcia leku przez dziecko należy natychmiast zgłosić się do szpitala222324
  • Lek może wchodzić w interakcje z innymi preparatami – zawsze informuj lekarza o wszystkich stosowanych lekach123

Zmiany dawkowania w zależności od wskazania

W przypadku leczenia depresji, zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych i fobii – schemat dawkowania jest podobny, choć w cięższych przypadkach stosuje się wyższe dawki. Leczenie lęku rozpoczyna się od niższych dawek i stopniowo je zwiększa. W leczeniu moczenia nocnego u dzieci dawki zależą od wieku i masy ciała dziecka, a leczenie powinno być prowadzone tylko wtedy, gdy inne przyczyny moczenia zostały wykluczone456.

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

  • Maksymalna dawka dobowa klomipraminy dla dorosłych to 250 mg (w ciężkich przypadkach depresji, zespołów natręctw lub fobii)456
  • W leczeniu napadów lęku maksymalna dawka dobowa wynosi 150 mg789
  • Przekroczenie tych dawek zwiększa ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym zaburzeń rytmu serca, drgawek czy śpiączki222324

Klomipramina – dawkowanie w pigułce

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli (depresja, OCD, fobie) 25 mg 2–3 razy na dobę lub 75 mg raz na dobę; stopniowo zwiększać dawkę do 100–150 mg/dobę (max. 250 mg); dawka podtrzymująca 50–100 mg/dobę
Dorośli (napady lęku, agorafobia) 10 mg na dobę na początku; zwiększać do 25–100 mg/dobę (max. 150 mg)
Dzieci (moczenie nocne, 5–8 lat) 20–30 mg/dobę (2–3 tabletki po 10 mg), wieczorem
Dzieci (moczenie nocne, 9–12 lat) 25–50 mg/dobę (1–2 tabletki po 25 mg), wieczorem
Dzieci (moczenie nocne, powyżej 12 lat) 25–75 mg/dobę (1–3 tabletki po 25 mg), wieczorem
Dzieci i młodzież (depresja, lęk, fobie, ból przewlekły) Nie zaleca się
Pacjenci w podeszłym wieku 10 mg/dobę na początek, zwiększać do 30–50 mg/dobę (ostrożnie)
Pacjenci z chorobami wątroby Ostrożność, kontrola enzymów wątrobowych
Pacjenci z chorobami nerek Brak szczegółowych wytycznych – decyzja indywidualna
Kobiety w ciąży i karmiące piersią Nie stosować bez wyraźnego zalecenia lekarza

Pytania i odpowiedzi

Jaką dawkę klomipraminy przyjmuje się na początku leczenia depresji?

Najczęściej leczenie zaczyna się od 25 mg dwa lub trzy razy dziennie lub 75 mg raz na dobę, a następnie dawkę stopniowo zwiększa się w zależności od tolerancji i efektu leczenia.

Czy dzieci mogą stosować klomipraminę?

Klomipramina jest stosowana u dzieci wyłącznie w leczeniu moczenia nocnego, po wykluczeniu przyczyn organicznych. Nie zaleca się jej stosowania u dzieci i młodzieży w leczeniu depresji, lęku czy fobii.

Jaka jest maksymalna dawka klomipraminy dla dorosłych?

W ciężkich przypadkach depresji i zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych maksymalna dawka dobową to 250 mg. W leczeniu napadów lęku maksymalnie 150 mg na dobę.

Jak dawkować klomipraminę u osób starszych?

Leczenie zaczyna się od 10 mg na dobę, a następnie powoli zwiększa się dawkę do 30–50 mg na dobę, przy zachowaniu ostrożności.