Jak działa finasteryd?
Finasteryd jest syntetyczną substancją, która należy do grupy inhibitorów 5-alfa-reduktazy typu II. Ten enzym odpowiada za przekształcanie testosteronu w silniejszy hormon – dihydrotestosteron (DHT), który odgrywa kluczową rolę zarówno w powiększaniu gruczołu krokowego, jak i w procesie łysienia typu męskiego12. Zmniejszając ilość DHT w organizmie, finasteryd pomaga ograniczyć rozrost gruczołu krokowego i zatrzymać proces miniaturyzacji mieszków włosowych na skórze głowy34.
Wskazania do stosowania finasterydu
Wskazania u dorosłych – szczegółowe omówienie
Wskazania do stosowania finasterydu różnią się w zależności od dawki i postaci leku. Najczęściej spotykane są dwie główne grupy zastosowań:
- Leczenie łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH) – finasteryd w dawce 5 mg jest przeznaczony dla mężczyzn z powiększonym gruczołem krokowym. Pomaga on:
- zmniejszyć objawy ze strony dolnych dróg moczowych, takie jak częste oddawanie moczu, trudności z rozpoczęciem mikcji czy uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza5678
- zmniejszyć ryzyko ostrego zatrzymania moczu, które może wymagać pilnej interwencji medycznej567
- zmniejszyć ryzyko konieczności leczenia operacyjnego, w tym zabiegów takich jak przezcewkowa resekcja gruczołu krokowego (TURP) czy prostatektomia568
- zmniejszyć objętość gruczołu krokowego i poprawić przepływ moczu56
- Leczenie łysienia typu męskiego (androgenowego) – finasteryd w dawce 1 mg stosuje się u dorosłych mężczyzn z łagodną lub umiarkowaną utratą włosów, szczególnie w okolicy wierzchołka głowy i czoła. Celem leczenia jest:
- Finasteryd w dawce 5 mg stosuje się wyłącznie u mężczyzn z powiększonym gruczołem krokowym – nie jest przeznaczony do leczenia innych schorzeń ani do stosowania u kobiet czy dzieci56.
- Wskazania do leczenia łysienia typu męskiego dotyczą wyłącznie dorosłych mężczyzn – nie stosuje się tej terapii u kobiet, dzieci ani młodzieży910.
- Nie zaleca się stosowania finasterydu u pacjentów z niewydolnością wątroby, ponieważ brak jest danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności w tej grupie1112.
- Lek może wpływać na wyniki niektórych badań laboratoryjnych, szczególnie oznaczeń PSA (swoisty antygen sterczowy), co należy uwzględnić podczas interpretacji wyników1314.
Wskazania u dzieci i młodzieży
Finasteryd nie jest wskazany do stosowania u dzieci ani młodzieży w żadnym ze wskazań. Nie określono bezpieczeństwa ani skuteczności leczenia u osób poniżej 18 roku życia151617.
- Leczenie łagodnego rozrostu gruczołu krokowego – przeciwwskazane u dzieci i młodzieży16.
- Leczenie łysienia typu męskiego – przeciwwskazane u dzieci i młodzieży1517.
Finasteryd w połączeniu z innymi substancjami
W niektórych przypadkach finasteryd może być stosowany w terapii skojarzonej, np. z doksazosyną w leczeniu łagodnego rozrostu gruczołu krokowego, co pozwala jeszcze skuteczniej ograniczyć progresję choroby i zmniejszyć ryzyko powikłań1819. Jednak zawsze decyzję o takiej terapii podejmuje lekarz, uwzględniając indywidualne potrzeby pacjenta.
Wskazania w szczególnych grupach pacjentów
Zgodnie z dokumentacją, nie zaleca się stosowania finasterydu u kobiet w ciąży oraz u kobiet w ogóle, ze względu na brak skuteczności i potencjalne ryzyko dla płodu płci męskiej9. U osób starszych, finasteryd jest skuteczny w leczeniu łagodnego rozrostu gruczołu krokowego, jednak zawsze należy uwzględnić ogólny stan zdrowia pacjenta20.
Stosowanie finasterydu wymaga regularnych kontroli lekarskich. Lekarz może zalecić okresowe badania, takie jak oznaczenie stężenia PSA, aby monitorować skuteczność terapii i wykluczyć inne choroby gruczołu krokowego. U pacjentów przyjmujących finasteryd poziom PSA może być niższy niż u osób nieleczonych, dlatego interpretacja wyników musi uwzględniać ten fakt1314.
Tabela wskazań w różnych grupach pacjentów
| Wskazanie | Dorośli | Dzieci > 12 lat | Dzieci < 12 lat | Osoby starsze | Pacjenci z niewydolnością nerek |
|---|---|---|---|---|---|
| Łagodny rozrost gruczołu krokowego | Tak | Nie | Nie | Tak | Brak szczególnych przeciwwskazań w ChPL |
| Łysienie typu męskiego | Tak | Nie | Nie | Nie zalecane (brak danych o skuteczności) | Brak szczególnych przeciwwskazań w ChPL |
Finasteryd – skuteczność w leczeniu BPH i łysienia typu męskiego
Finasteryd jest skutecznym lekiem stosowanym w leczeniu łagodnego rozrostu gruczołu krokowego oraz łysienia typu męskiego, pod warunkiem odpowiedniego doboru dawki i właściwej kwalifikacji pacjenta59. Dzięki ograniczeniu działania hormonu DHT, lek pozwala na wyraźne zmniejszenie objawów związanych z powiększonym gruczołem krokowym oraz spowolnienie utraty włosów. Ważne jest jednak, aby finasteryd był stosowany zgodnie z zaleceniami lekarza i pod regularną kontrolą, szczególnie ze względu na wpływ na wyniki niektórych badań laboratoryjnych i brak danych dotyczących bezpieczeństwa w niektórych grupach pacjentów1116.


















