Bozentan – dawka standardowa i ryzyko przedawkowania
Bozentan (Bosentanum) to substancja czynna stosowana głównie w leczeniu tętniczego nadciśnienia płucnego, dostępna w postaci tabletek powlekanych oraz tabletek do sporządzania zawiesiny doustnej. Standardowe dawki dla dorosłych to najczęściej 62,5 mg dwa razy na dobę przez pierwsze 4 tygodnie, a następnie 125 mg dwa razy na dobę123. U dzieci i młodzieży dawki ustalane są indywidualnie, zwykle na podstawie masy ciała3. Przedawkowanie bozentanu oznacza przyjęcie ilości znacznie przekraczającej dawkę leczniczą, co może wystąpić zarówno przypadkowo, jak i celowo45.
Objawy przedawkowania bozentanu
Objawy przedawkowania mogą być różne w zależności od przyjętej dawki i indywidualnej wrażliwości pacjenta. W badaniach klinicznych zdrowym ochotnikom podawano jednorazowo nawet 2400 mg bozentanu, a pacjentom z innymi schorzeniami do 2000 mg na dobę przez 2 miesiące. Najczęstszym działaniem niepożądanym był łagodny do umiarkowanego ból głowy546. Jednak znaczne przedawkowanie może prowadzić do poważnych zaburzeń, szczególnie ze strony układu sercowo-naczyniowego.
- Układ sercowo-naczyniowy: znaczne obniżenie ciśnienia tętniczego (niedociśnienie), które może wymagać aktywnego leczenia567.
- Układ nerwowy: zawroty głowy, zamazane widzenie58.
- Układ pokarmowy: nudności, wymioty910.
- Inne objawy: pocenie się45.
W przypadku bardzo dużego przedawkowania, jak np. po przyjęciu 10 000 mg bozentanu, opisano wystąpienie wszystkich powyższych objawów. Na szczęście, po wdrożeniu odpowiedniego leczenia, objawy ustąpiły w ciągu 24 godzin456.
Postępowanie w przypadku przedawkowania bozentanu
W przypadku podejrzenia przedawkowania bozentanu należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza lub na oddział ratunkowy. Leczenie polega przede wszystkim na monitorowaniu parametrów życiowych i wspomaganiu układu sercowo-naczyniowego. Jeśli dojdzie do znacznego spadku ciśnienia tętniczego, konieczne może być podanie odpowiednich leków i płynów w celu utrzymania prawidłowego ciśnienia krwi567.
Nie istnieje specyficzna odtrutka (antidotum) na bozentan. Leczenie opiera się więc na łagodzeniu objawów i utrzymaniu funkcji życiowych pacjenta do czasu, aż organizm sam usunie lek56. Z uwagi na to, że bozentan nie podlega dializie, oczekiwanie na naturalne usunięcie leku z organizmu może potrwać kilkanaście godzin lub dłużej, w zależności od przyjętej dawki i stanu zdrowia pacjenta.
Tabela: Objawy przedawkowania, postępowanie i konieczność hospitalizacji
| Objawy | Postępowanie | Konieczność hospitalizacji |
|---|---|---|
| Łagodne (ból głowy) | Obserwacja, odpoczynek | Nie zawsze konieczna |
| Umiarkowane (nudności, wymioty, zawroty głowy, pocenie się, zamazane widzenie) | Monitorowanie parametrów życiowych, podtrzymywanie funkcji układu krążenia | Zalecana obserwacja w szpitalu |
| Ciężkie (znaczne niedociśnienie tętnicze) | Aktywne leczenie: podtrzymywanie ciśnienia krwi, podanie płynów, leki wspomagające | Konieczna hospitalizacja, czasem intensywna opieka |
- Przyjęcie dużej dawki bozentanu może prowadzić do poważnych powikłań, zwłaszcza jeśli wystąpi znaczne niedociśnienie.
- W przypadku wystąpienia objawów po przedawkowaniu, takich jak zawroty głowy, wymioty czy omdlenia, konieczne jest natychmiastowe wsparcie medyczne.
- Nie istnieje odtrutka na bozentan – leczenie polega na podtrzymywaniu podstawowych funkcji życiowych do czasu ustąpienia objawów.
- Bozentan nie jest usuwany z organizmu przez dializę.
Bozentan – skutki przedawkowania i bezpieczeństwo stosowania
Chociaż objawy przedawkowania bozentanu mogą być poważne, w opisywanych przypadkach – nawet po bardzo dużych dawkach – objawy ustępowały całkowicie po odpowiednim wsparciu medycznym w ciągu doby568. Kluczowe znaczenie ma szybka reakcja i odpowiednie leczenie wspierające. Stosując bozentan zgodnie z zaleceniami lekarza i nie przekraczając przepisanej dawki, ryzyko wystąpienia objawów przedawkowania jest bardzo niskie.


















