Dawkowanie anakinry – podstawowe zasady

Anakinra jest dostępna w postaci roztworu do wstrzykiwań podskórnych, w gotowych ampułkostrzykawkach zawierających 100 mg substancji w 0,67 ml płynu1. Podstawowa droga podania to wstrzyknięcie podskórne, a dawkowanie zależy od leczonej choroby, wieku pacjenta i masy ciała2.

Standardowe dawkowanie u dorosłych

Dawkowanie w zespołach gorączek okresowych (CAPS)

W przypadku CAPS, dawkę ustala się na podstawie masy ciała. Początkowo stosuje się 1-2 mg/kg mc./dobę, a w ciężkich przypadkach dawkę można zwiększać do 3-4 mg/kg mc./dobę, maksymalnie do 8 mg/kg mc./dobę, zależnie od reakcji na leczenie4.

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

  • Dzieci i niemowlęta od 8 miesięcy (min. 10 kg): w CAPS oraz chorobie Stilla stosuje się dawkę początkową 1-2 mg/kg mc./dobę podskórnie. W razie potrzeby dawkę można zwiększyć do 3-4 mg/kg mc./dobę, a maksymalnie do 8 mg/kg mc./dobę w CAPS i do 4 mg/kg mc./dobę w chorobie Stilla45.
  • FMF u dzieci: jeśli masa ciała wynosi poniżej 50 kg – 1-2 mg/kg mc./dobę, w przypadku braku odpowiedzi dawkę można zwiększyć do 4 mg/kg mc./dobę5.
  • Dzieci o masie ciała 50 kg lub większej: 100 mg raz na dobę podskórnie3.
  • Brak danych dotyczących dzieci poniżej 8 miesięcy lub o masie poniżej 10 kg.
Ważne: Anakinra jest dostępna w ampułkostrzykawkach z podziałką umożliwiających precyzyjne dawkowanie od 20 do 100 mg. Nie nadaje się do stosowania u dzieci o masie ciała poniżej 10 kg, ponieważ minimalna możliwa dawka to 20 mg. Zawsze należy zmieniać miejsce wstrzyknięcia, aby uniknąć podrażnień skóry. Można stosować kompresy chłodzące lub miejscowe leki łagodzące w przypadku dyskomfortu w miejscu podania67.

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Osoby w podeszłym wieku (≥ 65 lat)

U pacjentów w wieku 65 lat i starszych stosuje się takie same dawki jak u dorosłych, zarówno w RZS, COVID-19, jak i chorobie Stilla. W CAPS i chorobie Stilla dane są ograniczone, ale nie przewiduje się konieczności modyfikacji dawki8.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

  • Niewielka niewydolność nerek (klirens kreatyniny 60–89 ml/min): brak konieczności zmiany dawki6.
  • Umiarkowana niewydolność nerek (klirens kreatyniny 30–59 ml/min): zalecana ostrożność przy stosowaniu6.
  • Ciężka niewydolność nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min) lub pacjenci dializowani: należy rozważyć podawanie anakinry co drugi dzień6.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

Nie ma potrzeby zmiany dawki u osób z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby (klasa B wg Childa-Pugha). W ciężkich zaburzeniach wątroby zaleca się ostrożność, a skuteczność i bezpieczeństwo nie zostały określone56.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

W badaniach na zwierzętach nie obserwowano negatywnego wpływu na płód nawet przy bardzo wysokich dawkach anakinry, jednak bezpieczeństwo stosowania u kobiet w ciąży i matek karmiących nie zostało w pełni potwierdzone u ludzi9.

Zmiany dawkowania w zależności od wskazania

Schemat dawkowania anakinry różni się w zależności od leczonej choroby:

  • RZS i COVID-19: 100 mg/dobę podskórnie (COVID-19: przez 10 dni)2.
  • CAPS: dawka ustalana indywidualnie wg masy ciała, w ciężkich przypadkach nawet do 8 mg/kg mc./dobę4.
  • FMF i choroba Stilla: standardowo 100 mg/dobę przy masie ciała ≥50 kg lub 1-2 mg/kg mc./dobę u lżejszych dzieci35.

2435

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

W przypadku CAPS maksymalna dawka wynosi 8 mg/kg mc./dobę. W innych wskazaniach dawki powyżej 100 mg/dobę nie są zalecane. W badaniach klinicznych podawano anakinrę w bardzo wysokich dawkach dożylnie (nawet 2 mg/kg/godz. przez 72 godziny), nie odnotowując toksyczności wymagającej redukcji dawki. Niemniej jednak, zawsze należy przestrzegać zaleceń lekarza i nie przekraczać wyznaczonej dawki10.

Informacja dla pacjenta:

  • Anakinra nie jest zalecana u dzieci poniżej 8 miesięcy lub o masie ciała poniżej 10 kg.
  • Nie ma konieczności zmiany dawki u osób starszych i u pacjentów z umiarkowaną niewydolnością wątroby.
  • W przypadku ciężkiej niewydolności nerek dawkę zwykle podaje się co drugi dzień.
  • W każdej sytuacji należy stosować się do indywidualnych zaleceń lekarza, uwzględniających masę ciała, wiek oraz stan zdrowia.

Tabela dawkowania anakinry w różnych grupach pacjentów

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli (RZS, COVID-19) 100 mg podskórnie raz na dobę (COVID-19: przez 10 dni)
Dorośli i dzieci (CAPS) 1-2 mg/kg mc./dobę, w ciężkich przypadkach do 8 mg/kg mc./dobę
Dorośli i dzieci ≥50 kg (FMF, choroba Stilla) 100 mg podskórnie raz na dobę
Dzieci <50 kg (FMF, choroba Stilla) 1-2 mg/kg mc./dobę, w razie potrzeby do 4 mg/kg mc./dobę
Osoby w podeszłym wieku Jak u dorosłych
Niewydolność nerek (łagodna/umiarkowana) Bez zmian lub ostrożność
Ciężka niewydolność nerek Dawkę podawać co drugi dzień
Zaburzenia czynności wątroby (umiarkowane) Bez zmian
Kobiety w ciąży/karmiące Brak pełnych danych, decyzja lekarza

Anakinra – elastyczne dawkowanie dopasowane do potrzeb pacjenta

Dawkowanie anakinry jest dostosowywane indywidualnie do potrzeb pacjenta, z uwzględnieniem choroby, wieku, masy ciała i czynności narządów2356. W przypadku dzieci dawkowanie wymaga szczególnej uwagi, a u pacjentów z niewydolnością nerek – modyfikacji schematu podawania. W każdej sytuacji niezbędne jest przestrzeganie zaleceń specjalisty i regularna ocena efektów terapii. Takie podejście zapewnia skuteczność leczenia i minimalizuje ryzyko działań niepożądanych.

Pytania i odpowiedzi

Jak często należy podawać anakinrę?

Anakinrę podaje się zwykle raz na dobę podskórnie. W przypadku ciężkiej niewydolności nerek lek może być podawany co drugi dzień12.

Czy dawka anakinry zależy od masy ciała?

Tak, w wielu przypadkach, zwłaszcza u dzieci i w zespołach gorączek okresowych (CAPS), dawkę ustala się na podstawie masy ciała34.

Czy anakinra może być stosowana u dzieci?

Anakinra może być stosowana u dzieci w wieku od 8 miesięcy i o masie ciała co najmniej 10 kg, zgodnie z indywidualnym schematem dawkowania56.

Jak długo trwa leczenie anakinrą w COVID-19?

W leczeniu COVID-19 anakinrę podaje się przez 10 dni7.

Czy trzeba zmieniać dawkę anakinry u osób starszych?

Nie, u osób w podeszłym wieku stosuje się taką samą dawkę jak u dorosłych8.