Kategorie
Leki bez recepty (OTC)
Leki na receptę (RX)
Suplementy diety
Wyroby medyczne
Środki spożywcze
Dermokosmetyki
Poradniki
Schorzenia
Substancje czynne
Interakcje
Porady
Kalkulatory
Badania kliniczneData publikacji:
Ostatnia aktualizacja:
Artykuł zawiera lokowanie produktu
Olej wątłuszowy – co to jest tran i jak wybrać najlepszy?
Powiązane produkty
Z tego artykułu dowiesz się:
- Czym różni się tran od oleju z wątroby rekina?
- Co zawiera tran, a co olej z wątroby rekina?
- Kiedy sięgnąć po tran, a kiedy po olej z wątroby rekina?
- Syrop, kapsułki czy żelki – którą postać tranu wybrać?
- Jak długo i jak bezpiecznie stosować tran?
Na początek definicja. Czym jest tran?
Zacznijmy od samej nazwy. Nazwa tran jest w zasadzie poprawna jedynie dla tłuszczu z wątroby dorsza, ewentualnie z sardeli. Zaglądając do wikipedii:
“Tran (niem. Tran, olej wątłuszowy, farm. Oleum Jecoris Aselli, Oleum Morrhuae, Oleum Gadi) – ciekły tłuszcz otrzymywany z wątroby ryb z rodziny dorszowatych i tkanki tłuszczowej niektórych ssaków morskich.”
Tłuszcz z rekina nie jest tranem, choć istnieją produkty mające w nazwie “tran z rekina”.
Czym jest olej z wątroby rekina?
Olej z wątroby rekina jest produktem pochodzenia naturalnego otrzymywanym z wątroby rekina. Jest to bogate źródło składników odżywczych.
Co zawiera tran, a co olej z wątroby rekina?
W oleju z wątroby dorsza występują tzw. kwasy omega-3. Są to NNKT (niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe). Dzięki nim prawidłowo rozwija się i działa układ odpornościowy, krwionośny i nerwowy. NNKT zmniejszają także istniejące w organizmie stany zapalne. Szczególnie ważnymi kwasami tłuszczowymi omega-3 (n-3) są DHA (kwas dokozaheksaenowy) i EPA (kwas eikozapentaenowy). Efektem suplementacji DHA u dzieci jest prawidłowy rozwój psychoruchowy i fizyczny, wyższa odporność, a także lepsza ostrość widzenia. Tran zawiera również naturalnie występujące witaminy A i D, które rozpuszczają się w tłuszczach. Witamina A pozytywnie wpływa na wzrok i na skórę. Witamina D, z powodu swoich właściwości znajduje zastosowanie w różnych wskazaniach. Wpływa m.in. na odporność i układ kostny.
W oleju z wątroby rekina głównymi składnikami są alkiloglicerole i skwalen. Alkiloglicerole działają pobudzająco na układ odpornościowy. Spożywanie skwalenu przynosi korzyści pacjentom z chorobami serca, z cukrzycą i z chorobami wątroby.
Jeśli zależy nam na tranie z wysoką dawką witaminy D, dobrym przykładem jest Möller’s Gold Tran Norweski w płynie. W dziennej porcji 5 ml dostarcza 1,2 g kwasów omega-3 (w tym 0,6 g DHA i 0,4 g EPA) oraz witaminy A, D w dawce 2000 j.m. i E. Mogą go stosować dorośli i dzieci od 3 roku życia.
Kiedy stosować tran, a kiedy olej z wątroby rekina?
Tran szczególnie warto zażywać w niedoborach witamin A i D oraz jako uzupełnienie kwasów tłuszczowych omega-3. Jeśli spożywamy tłuste ryby przynajmniej dwa razy w tygodniu, preparaty z tranem nie są już tak konieczne.
Dla najmłodszych w rodzinie sprawdzi się tran w płynie przeznaczony specjalnie dla dzieci, na przykład Möller’s Mój Pierwszy Tran Norweski. Można go podawać już od 4 tygodnia życia: zawiera kwasy omega-3 (0,6 g DHA i 0,4 g EPA w 5 ml), a także witaminy A i D (400 j.m.). Łagodny smak ułatwia podawanie maluchom bezpośrednio z łyżeczki lub po wymieszaniu z pokarmem. Starszym dzieciom i dorosłym posłuży klasyczny tran w płynie, jak Möller’s Gold Tran Norweski.
Produkty zawierające olej z wątroby rekina warto stosować w przypadku spadków odporności. Ich przyjmowanie należy rozpocząć na początku jesieni i kontynuować aż do wiosny.
Syrop, kapsułka czy żelki? Co wybrać?
Dla dorosłych zdecydowanie rekomenduję kapsułki. Zawierają spore dawki składników, łatwo je zażyć i nie czuć posmaku rybiego tłuszczu. Warto je połknąć po posiłku, wtedy unikniemy nieprzyjemnego rybnego “odbijania się”. Dla dzieci polecam syropy. Warto wybierać te, które mają w miarę krótki skład, bez nadmiaru zbędnych chemicznych wypełniaczy. Nie należy bać się witaminy E, gdyż mimo tego, że jest dodatkiem, to zwiększa trwałość preparatu.
Wśród kapsułek dla dorosłych warto zwrócić uwagę na Möller’s Forte z tranem. To skoncentrowany tran w kapsułkach, bez wyczuwalnego rybiego posmaku: dwie kapsułki dostarczają 670 mg kwasów omega-3 oraz witaminy D i E. Mogą po niego sięgać także kobiety w ciąży i dzieci od 6 roku życia. Osobom dorosłym nastawionym przede wszystkim na wsparcie odporności można polecić również Möller’s Complex w kapsułkach z wysoką dawką witaminy D (2000 j.m.).
Obecnie dostępne preparaty w syropie mają o wiele lepszy smak niż znienawidzony przez rodziców i dziadków czysty tran.
Są też produkty w żelkach, ale ze względu na dodatek cukru i innych ulepszaczy nie będę ich polecać.
Zestawienie przykładowych preparatów możemy zobaczyć poniżej, w tabeli.
| Preparat | Producent | Skład | Zawartość głównych składników w 1 porcji | Uwagi |
|---|---|---|---|---|
| Tran Hasco, 60 kapsułek | Hasco-Lek | olej wątłuszowy (typ B) (Iecoris Aselli Oleum), żelatyna, glicerol | olej wątłuszowy (typ B) 500 mg, w tym: kwas eikozapentaenowy (EPA) 35-80 mg, kwas dokozaheksaenowy (DHA) 30-90 mg, witamina A 300-1250 j.m., witamina D 30-125 j.m. | Tran, który ma status leku! |
| Möller’s Gold Tran Norweski, 250 ml | Orkla Care | olej z wątroby dorsza, octan DL-alfa-tokoferylu (witamina E), mieszanina tokoferoli | w 5 ml: omega-3 1,2 g, w tym DHA 0,6 g i EPA 0,4 g, witamina A 250 µg, witamina D 2000 j.m. (50 µg), witamina E 3 mg | Tran z wysoką dawką witaminy D. Dorośli i dzieci od 3 lat, 5 ml dziennie. |
| Möller’s Mój Pierwszy Tran Norweski, 250 ml | Orkla Care | olej z wątroby dorsza, naturalny aromat, octan DL-alfa-tokoferylu (witamina E), mieszanina tokoferoli | w 5 ml: omega-3 1,2 g, w tym DHA 0,6 g i EPA 0,4 g, witamina A 250 µg, witamina D 400 j.m. (10 µg) | Tran dla niemowląt i dzieci od 4 tygodnia życia. Od 4 tyg. 2,5 ml, następnie do 5 ml dziennie. |
| Möller’s Forte z tranem, 60 lub 112 kapsułek | Orkla Care | skoncentrowany olej z ryb, żelatyna, olej z wątroby dorsza (tran), glicerol, octan DL-alfa-tokoferylu (witamina E), mieszanina tokoferoli (przeciwutleniacz), cholekalcyferol (witamina D) | w 2 kapsułkach: omega-3 670 mg, w tym DHA 250 mg i EPA 310 mg, witamina D 400 j.m. (10 µg), witamina E 10 mg | Tran w kapsułkach, bez rybiego posmaku. Dorośli (również w ciąży) i dzieci od 6 lat, 2 kapsułki dziennie. |
| Mega tran, 120 kapsułek | Avet Pharma | olej z wątroby dorsza, żelatyna spożywcza, glicerol, woda oczyszczona | olej rybi z wątroby dorsza (Gadus morhua) 270 mg, w tym: DHA 24 mg, EPA 21 mg, witamina A 81 µg, witamina D 0,6625 µg | Zalecana porcja dzienna 2 kapsułki. Podano gatunek ryby. |
| Max tran plus, 30 kapsułek | Colfarm | olej z wątroby rekina, żelatyna wołowa, glicerol, octan DL-alfa-tokoferylu, palmitynian retinylu, cholekalcyferol | olej z wątroby rekina 250 mg, w tym: skwalen 4,25 mg, alkiloglicerole 50 mg, witamina E 6 mg, witamina A 400 µg, witamina D 3 µg | Nazwa tran nieadekwatna do składu (olej z wątroby rekina). Porcja 2 kapsułki dziennie. |
| Doppelherz activ Tran na odporność, 120 kapsułek | Queisser | olej z wątroby dorsza (o naturalnej zawartości omega-3 oraz witamin A i D3), żelatyna, glicerol | tran z dorsza 300 mg, w tym: DHA+EPA 60 mg, witamina A 120 µg, witamina D 0,85 µg | Podano sumę DHA+EPA. Porcja 4 kapsułki dziennie w dwóch porcjach. |
| Tran z rekina, syrop 250 ml | Domowa Apteczka | EmulOil (m.in. olej z wątroby rekina grenlandzkiego), woda, kwas L-askorbinowy, substancja konserwująca (sorbinian potasu), octan DL-alfa-tokoferylu, tlenek cynku, octan retinylu, cholekalcyferol, selenian (IV) sodu i inne | w 5 ml: olej z wątroby rekina 1011 mg, cynk 1,5 mg, selen 8,2 µg, witamina D 12,5 µg | Porcja 10 ml. Sporo składników pomocniczych. Nazwa tran, choć to olej z wątroby rekina. |
| Iskial, 120 kapsułek | USP Zdrowie | olej z wątroby rekina (alkiloglicerole i skwalen), żelatyna, glicerol, dwutlenek krzemu, bezzapachowy ekstrakt z czosnku, tlenek żelaza, cholekalcyferol | w 1 kapsułce: olej z wątroby rekina 250 mg, w tym: alkiloglicerole 55 mg, skwalen 4,3 mg, witamina D 6,25 µg (250 j.m.) | Dorośli 2-4 kapsułki dziennie, dzieci po 3 roku życia 2 kapsułki dziennie. |
| Preventic Extra 500, 120 kapsułek | Aflofarm | olej z wątroby rekina, octan DL-alfa-tokoferolu, żelatyna, glicerol | olej z wątroby rekina 500 mg, w tym: alkiloglicerole 95 mg, skwalen 10 mg, witamina A 198 µg, witamina D 2,25 µg, witamina E 9,7 mg | Dorośli i dzieci od 3 roku życia 1 kapsułka dziennie. |
| MioBio Alaskan żelki z super tranem, 30 sztuk | S-LAB | syrop glukozowy, cukier, woda, żelatyna wieprzowa, olej z wątroby dorsza, olej z wątroby rekina, inulina, olej z wiesiołka, witamina A, witamina D i inne | w 1 żelku: olej z wątroby dorsza 100 mg, zawierający omega-3 (DHA+EPA), witamina A 31 µg, witamina D 0,35 µg | Zalecane 2 żelki dziennie. Oba oleje (dorsz i rekin), dużo dodatków. Brak podanej zawartości omega-3. |
Jak prawidłowo stosować tran i olej z wątroby rekina?
Stosowanie tranu i oleju z wątroby rekina może przynieść korzyści zdrowotne, ale ważne jest, aby robić to zgodnie z zaleceniami, ponieważ są to produkty zawierające składniki odżywcze, które w nadmiernych ilościach mogą być toksyczne. Oto kilka wskazówek dotyczących prawidłowego stosowania tranu i oleju z wątroby rekina:
- Konsultacja z lekarzem: Zawsze zaleca się skonsultowanie się z lekarzem przed rozpoczęciem suplementacji tranem lub olejem z wątroby rekina, szczególnie jeśli masz jakieś schorzenia zdrowotne, jesteś w ciąży lub karmisz piersią, lub masz alergie.
- Dawkowanie zgodnie z zaleceniami: Przestrzegaj zaleceń dotyczących dawkowania na etykiecie produktu lub zgodnie z zaleceniami lekarza. Nie przekraczaj zalecanej dawki, ponieważ nadmiar witamin, takich jak A, może być toksyczny.
- Regularność stosowania: Jeśli decydujesz się na suplementację tranem lub olejem z wątroby rekina, stosuj produkt regularnie zgodnie z zaleceniami. Skutki zdrowotne mogą być widoczne po pewnym czasie, więc kontynuuj suplementację, aby uzyskać pełne korzyści.
- Wybór produktów wysokiej jakości: Wybieraj tran i olej z wątroby rekina od renomowanych producentów, aby mieć pewność, że są one odpowiedniej jakości.
- Przechowywanie: Przechowuj produkty w odpowiednich warunkach, zgodnie z zaleceniami na etykiecie. Nie dopuszczaj do dostępu dzieci do opakowania.
Podsumowanie
W celu poprawy ogólnego stanu organizmu warto wziąć pod uwagę obydwa oleje. Jednak ze względu na to, że dla prawidłowego rozwoju dzieci ważna jest witamina D oraz kwas tłuszczowy DHA, dla młodszych pacjentów rekomendowałabym suplementację tranem.
Natomiast suplementację olejem z wątroby rekina warto rozpocząć w okresie jesienno-zimowym, gdy właśnie wtedy najczęściej dochodzi do spadków odporności.
Niezależnie od wyboru, uniwersalnym tranem w płynie dla całej rodziny jest Möller’s Gold Tran Norweski, który łączy kwasy omega-3 (DHA i EPA) z witaminami A, D i E w jednej dziennej porcji. Najmłodszym, już od 4 tygodnia życia, można podawać Möller’s Mój Pierwszy Tran Norweski. Pamiętaj, aby nie przekraczać zalecanej dawki, a w razie wątpliwości skonsultować suplementację z lekarzem lub farmaceutą.
❓ Czym różni się tran od oleju z wątroby rekina?
Tran to olej z wątroby dorsza, a olej z wątroby rekina to zupełnie inny produkt. Tran jest źródłem kwasów omega-3 (DHA i EPA) oraz witamin A i D, natomiast olej z wątroby rekina zawiera głównie alkiloglicerole i skwalen. Mimo podobnych nazw oba oleje mają inny skład i nieco inne zastosowanie.
❓ Jak długo można brać tran?
Tran można stosować również przez cały rok, o ile nie przekracza się zalecanej dziennej porcji. Szczególnie pomocny bywa jesienią i zimą, gdy spada synteza witaminy D w skórze. Jeśli przyjmujesz inne preparaty z witaminami A i D, łączną dawkę warto skonsultować z lekarzem lub farmaceutą.
❓ Jaki tran wybrać dla dziecka?
Dla dziecka najlepszy jest tran w płynie o łagodnym smaku, dobrany do wieku. Dla najmłodszych, już od 4 tygodnia życia, przeznaczony jest Möller’s Mój Pierwszy Tran Norweski, który można podawać z łyżeczki lub wymieszać z pokarmem. Starsze dzieci i dorośli mogą korzystać z klasycznego tranu w płynie. Najważniejsze, by pilnować porcji odpowiedniej do wieku.
❓ Tran lepszy w płynie czy w kapsułkach?
Wybór postaci zależy głównie od wieku i preferencji. Dorośli często wolą kapsułki, takie jak Möller’s Forte z tranem, bo są wygodne i pozbawione rybiego posmaku. Tran w płynie, na przykład Möller’s Gold Tran Norweski, pozwala dostarczyć dużą dawkę omega-3 i witaminy D w jednej porcji i sprawdza się też u dzieci. Liczy się przede wszystkim realna zawartość DHA, EPA i witaminy D.
❓ Który tran ma najwięcej witaminy D?
Trany różnią się dawką witaminy D, dlatego warto sprawdzać etykietę. Wysoką dawkę w jednej porcji oferuje Möller’s Gold Tran Norweski (2000 j.m. witaminy D w 5 ml). Osoby dorosłe szukające wsparcia odporności w formie kapsułek mogą rozważyć Möller’s Complex, również z 2000 j.m. witaminy D. Dawkę witaminy D dobrze jest dostosować do indywidualnych potrzeb, najlepiej po konsultacji z lekarzem.
Bibliografia
- Jańczyk W., Socha P. Kliniczne efekty suplementacji wielonienasyconymi kwasami tłuszczowymi omega-3, Standardy medyczne, Pediatria, 2009
- Szostak W., Szostak-Węgierek D., Właściwości zdrowotne oleju z rekina, Przegląd Lekarski 2006/63/4
- Czajkowski K., Czerwionka-Szaflarska M., Stanowisko grupy ekspertów w sprawie suplementacji kwasu dokozaheksaenowego i innych kwasów tłuszczowych omega-3 w populacji kobiet ciężarnych, karmiących piersią oraz niemowląt i dzieci do lat trzech, Pediatr. Pol. 2010, 85(6), 597-603
Omawiane substancje
Omawiane schorzenia
Autor poradnika:
Więcej poradników
Porady
Dodaj komentarz