Gorączka u dzieci – czym ona jest?

Gorączka jest najczęściej naturalną odpowiedzią organizmu na czynnik wywołujący infekcje i jest pomocna w zwalczaniu rozwijającej się lub toczącej się infekcji. Mobilizuje układ odpornościowy dziecka do walki z infekcją. Gorączka u dzieci jest objawem szerokiego spektrum chorób, obejmującego zarówno częste samoograniczające się wirusowe zakażenia górnych dróg oddechowych, jak i poważne choroby stanowiące zagrożenie dla życia.

Jest jedną z najczęstszych, obok trudności w oddychaniu, przyczyn wizyt na szpitalnych oddziałach ratunkowych i główną przyczyną przyjęć na oddziały dziecięce. Od jakiej temperatury ciała mówi się o gorączce? Jakie są najlepsze leki na gorączkę i kiedy je podawać? Wybór odpowiedniego leku przeciwgorączkowego dla dzieci zależy od wieku malucha, masy ciała oraz nasilenia objawów [1].

Jaka jest prawidłowa temperatura ciała?

Prawidłowa temperatura ciała – średnia normalna temperatura mierzona na powierzchni ciała – wynosi 37°C, a wynik odczytany na termometrze zależy od miejsca pomiaru. Niemowlęta i małe dzieci mają na ogół wyższą temperaturę ciała niż dzieci starsze i dorośli. Fizjologiczna dobowa zmienność temperatury od 0,5°C do 1°C, przy najniższych wartościach między godziną 2:00 a 6:00 rano, a najwyższych między godziną 17:00 a 19:00, może być indywidualnie zróżnicowana w zależności od aktywności fizycznej lub fazy cyklu miesiączkowego w przypadku dziewcząt [2].

Temperaturę ciała o wartości powyżej 38°C nazywamy gorączką. Wysokość gorączki u dziecka często zależna jest również od rodzaju schorzenia, któremu współtowarzyszy, np. w trakcie przeziębienia zazwyczaj występuje niewielka gorączka lub tak zwany stan podgorączkowy, a z kolei w trakcie grypy gorączka jest wysoka.

Na początku grypy gorączka u dziecka może dochodzić nawet do wartości 40°C, a bardzo wysokiej temperaturze ciała towarzyszą ogólne rozbicie, bóle mięśni, kaszel oraz dreszcze. W takich sytuacjach odpowiedni lek na gorączkę dla dziecka może przynieść ulgę i poprawić samopoczucie malucha. Kiedy gorączka bywa niebezpieczna [2]?

Kiedy gorączka u dziecka jest niebezpieczna?

Pytanie mogłoby brzmieć również: kiedy udać się z gorączką u dziecka do szpitala? Wtedy kiedy w ocenie rodzica stan dziecka jest niepokojący lub gdy stan dziecka się pogarsza (dotyczy to także gorączki, która nie ustępuje pomimo stosowania leków przeciwgorączkowych). W większości przypadków do lekarza zgłaszają się rodzice z dziećmi z temperaturą poniżej 39°C i w 80% udaje się ustalić przyczynę gorączki. Problemem jest grupa 20% gorączkujących maluchów, kiedy podczas pierwszego badania nie można określić przyczyny wysokiej temperatury.

U tych dzieci istnieje ryzyko zagrażającej życiu bakteriemii (zakażenie krwi) lub zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych. Niebezpieczne są także drgawki gorączkowe. Zanim przejdziemy do opisu tego, jaki lek przeciwgorączkowy wybrać i poznamy skuteczne syropy przeciwgorączkowe dla dzieci, to dowiedzmy się, czy istnieją domowe sposoby na gorączkę.

Jak łagodzić gorączkę u dziecka domowymi sposobami?

Przy podwyższonej lub wysokiej temperaturze ciała dziecka, szczególnie gdy gorączka utrzymuje się kolejny dzień i nawraca po upływie działania leków przeciwgorączkowych, należy szczególnie zadbać o gospodarkę wodno-elektrolitową organizmu dziecka — czyli odpowiednie nawodnienie. Podawanie płynów jest kluczowe, gdyż gorączka powoduje zwiększoną utratę wody z organizmu.

Również kąpiel (ale w temperaturze wody tylko o 1 stopień niższej od temperatury ciała dziecka) przyniesie minimalną ulgę i pomoże obniżyć gorączkę. Pomocne mogą być też chłodne okłady umieszczone na czole czy nadgarstkach. Natomiast jeśli pomimo takich działań temperatura nie spada lub się podwyższa, to należy podać skuteczne leki przeciwgorączkowe dla dzieci, które omawiamy poniżej. Zarówno syropy przeciwgorączkowe dla dzieci, jak i czopki mogą być skuteczną formą pomocy.

Jakie leki przeciwgorączkowe dla dzieci są najskuteczniejsze?

Co jest najlepsze na gorączkę u dzieci? Jakie leki na gorączkę stosuje się od 1. dnia życia? Zdecydowanie paracetamol i ibuprofen są jedynymi lekami przeciwgorączkowymi zalecanymi do stosowania u dzieci w formie doustnej lub doodbytniczej. Wybór odpowiedniego leku przeciwgorączkowego dla dzieci powinien być uzależniony od wieku dziecka i jego masy ciała.

Leki powinny być podawane w stałych odstępach czasowych, a nie doraźnie po stwierdzeniu gorączki. Należy stosować skuteczną dawkę leku (odpowiednią do masy ciała) przez najkrótszy czas konieczny do złagodzenia objawów. Syropy przeciwgorączkowe dla dzieci oraz czopki nie powinny być podawane bez wyraźnego uzasadnienia dłużej niż 3 dni. Terapia łączona lub naprzemienne stosowanie ibuprofenu i paracetamolu nie są zalecane w leczeniu gorączki u dzieci [2].

Który lek na gorączkę dla dzieci wybrać od 1. dnia życia – paracetamol

Paracetamol to jedyna substancja o działaniu przeciwbólowym i przeciwgorączkowym, którą stosuje się od 1. dnia życia dziecka. Nie działa przeciwzapalnie i nie należy do grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), ale to dobry lek przeciwgorączkowy dla dzieci, także tych najmłodszych.

Ważne, aby dawkować go zawsze na masę ciała dziecka, bo tabelki zamieszczone na opakowaniach skalibrowane względem wieku nie są zawsze idealne. Wyróżniamy tutaj syropy przeciwgorączkowe dla dzieci (Apap dla dzieci FORTE, Pedicetamol, Calpol 6 Plus, Paracetamol Aflofarm, Infacetamol) oraz czopki (Efferalgan, Paracetamol Farmina, Paracetamol Hasco). Pamiętajmy, że nie można ich stosować razem, a jedynie naprzemiennie. Syropy na gorączkę dla dzieci na bazie paracetamolu to sprawdzony i bezpieczny lek na gorączkę dla dziecka.

Apap dla dzieci FORTE, zawiesina doustna

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• w postaci doustnej zawiesiny – prosta do podania dla dziecka;
• opakowanie zawiera miarkę, ułatwiającą dawkowanie;
• wysokie stężenie leku – mała ilość do podania;
• smak pomarańczowy;
• można podawać na czczo;
• bezpieczny dla kobiet w ciąży i karmiących piersią;
• skuteczny lek na gorączkę od 1. dnia życia;
• nie zawiera laktozy.

Pedicetamol, roztwór doustny

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• w formie zawiesiny doustnej – łatwy do podania;
• strzykawka do odmierzania dawki jest dołączona do opakowania leku;
• można rozcieńczać wodą, mlekiem lub sokami owocowymi;
• malinowy smak;
• nie zawiera laktozy;
• bezpieczny dla kobiet w ciąży i karmiących piersią;
• sprawdzony lek przeciwgorączkowy dla dzieci.

Paracetamol Farmina, czopki doodbytnicze

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• występuje w dawce 50 mg, 125 mg, 250 mg i 500 mg;
• duża rozpiętość dawek zapewnia optymalną terapię nawet dla niemowlaków;
• nie zawiera dodatku niepotrzebnych substancji, składa się jedynie z substancji czynnej i podłoża czopkowego;
• skuteczny lek na gorączkę dla dziecka w formie czopków.

Jaki syrop przeciwgoráczkowy dla dzieci starszych – ibuprofen

Druga substancja o działaniu przeciwgorączkowym, przeciwbólowym i przeciwzapalnym to ibuprofen. Można podawać go od 3. miesiąca życia i dawkuje się go zgodnie z masą ciała dziecka. Istnieją syropy przeciwgorączkowe dla dzieci (Nurofen dla dzieci FORTE, Ibum Forte, Ibufen dla dzieci Forte, Axoprofen, Kidofen Max) oraz czopki doodbytnicze (Ibufen baby, Ibum dla dzieci, Kidofen).

Ibuprofen to skuteczny lek przeciwgorączkowy dla dzieci, który dodatkowo działa przeciwzapalnie, co może być pomocne przy stanach zapalnych towarzyszących infekcji. Paracetamol z ibuprofenem można podawać zamiennie co 4 godziny, jeśli gorączka po jednym leku nie spada. Syropy na gorączkę dla dzieci zawierające ibuprofen to dobra alternatywa dla paracetamolu, szczególnie gdy potrzebne jest działanie przeciwzapalne.

Nurofen dla dzieci FORTE, zawiesina doustna

O produkcie

• 1 ml zawiesiny doustnej zawiera 40 mg ibuprofenu (substancji o działaniu przeciwzapalnym, przeciwbólowym oraz przeciwgorączkowym);
• można stosować u dzieci powyżej 3. miesiąca życia lub u dzieci o masie ciała powyżej 5 kg;
• lek zaczyna działać już po 15 minutach;
• nie zawiera cukru, sztucznych barwników i posiada kilka opcji smakowych;
• termin ważności po pierwszym otwarciu butelki wynosi 6 miesięcy;
• nie zawiera laktozy;
• posiada strzykawkę, która ułatwia dawkowanie;
• dobry smak;
• dostępny w różnych smakach;
• popularny syrop przeciwgorączkowy dla dzieci.

Ibum Forte, zawiesina doustna

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• dobry smak;
• dostępny w różnych smakach;
• dołączona miarka do opakowania;
• łatwe podanie – forma płynna;
• skuteczny lek na gorączkę dla dzieci od 3. miesiąca życia.

Nurofen dla dzieci, czopki

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• dzięki kilku dostępnym dawkom, preparat może być stosowany u dzieci od 3. miesiąca życia, które osiągnęły masę ciała wynoszącą 6 kg;
• w przypadku dzieci w wieku od 3. do 9. miesięcy, kolejną dawkę leku należy podać po upływie co najmniej 6-8 godzin;
• czopki przeznaczone są tylko do stosowania doodbytniczego;
• forma czopka umożliwia podanie leku nawet gdy dziecko wymiotuje, ulewa czy podczas snu, lub gdy gorączka jest wysoka;
• dobry lek przeciwgorączkowy dla dzieci w formie czopków.

Jak prawidłowo stosować leki przeciwgorączkowe dla dzieci?

Wybierając lek na gorączkę dla dziecka, należy pamiętać o kilku ważnych zasadach. Po pierwsze, dawkowanie zawsze powinno być dostosowane do masy ciała dziecka, a nie tylko do jego wieku. Po drugie, syropy przeciwgorączkowe dla dzieci i czopki nie powinny być stosowane jednocześnie – można je podawać naprzemiennie, zachowując odpowiednie odstępy czasowe (minimum 4 godziny między podaniem tego samego leku).

Warto także wiedzieć, że lek przeciwgorączkowy dla dzieci powinien być podawany tylko wtedy, gdy jest to rzeczywiście potrzebne. Nie każda gorączka wymaga leczenia farmakologicznego – czasem wystarczy zapewnić dziecku odpowiednie nawodnienie i komfort. Jeśli jednak temperatura przekracza 38,5°C lub dziecko źle znosi gorączkę, wówczas podanie odpowiedniego leku na gorączkę dla dziecka jest w pełni uzasadnione.

Kiedy wybrać syrop, a kiedy czopki przeciwgorączkowe?

Syropy przeciwgoráczkowe dla dzieci są wygodną formą podawania leku, szczególnie u dzieci starszych, które nie mają problemów z połykaniem. Zaletą syropów jest szybkie wchłanianie i możliwość precyzyjnego dawkowania. Z kolei czopki sprawdzają się doskonale u niemowląt, małych dzieci oraz w sytuacjach, gdy dziecko wymiotuje lub nie chce przyjmować leku doustnie.

Wybór między syropem a czopkami to kwestia indywidualna, zależna od wieku dziecka, jego preferencji oraz aktualnej sytuacji zdrowotnej. Oba rodzaje preparatów – zarówno syropy na gorączkę dla dzieci, jak i czopki – są równie skuteczne, jeśli są prawidłowo dawkowane. Warto mieć w domowej apteczce obie formy leku przeciwgorączkowego dla dzieci, aby móc dostosować sposób podania do aktualnych potrzeb malucha.

Podsumowanie

Gorączka to naturalny wzrost temperatury ciała występujący w odpowiedzi na chorobę, ułatwiający oraz przyspieszający powrót do zdrowia. Jest najczęstszą przyczyną konsultacji lekarskich u dzieci. Leki przeciwgorączkowe dla dzieci, takie jak paracetamol czy ibuprofen, należą do najczęściej stosowanych preparatów w codziennej praktyce i są dostępne bez recepty. Paracetamol to jedyny lek przeciwgorączkowy, który można stosować od 1. dnia życia, natomiast ibuprofen podaje się dopiero od 3. miesiąca życia.

Aby osiągnąć szybki efekt, należy dawkować lek na podstawie masy ciała dziecka. Syropy przeciwgorączkowe dla dzieci oraz czopki to skuteczne formy podawania leków, które pomagają obniżyć temperaturę i poprawić samopoczucie malucha. Pamiętajmy, że każdy lek na gorączkę dla dziecka powinien być stosowany rozważnie, zgodnie z zaleceniami producenta, a w razie wątpliwości – po konsultacji z lekarzem. Właściwie dobrany lek przeciwgorączkowy dla dzieci, stosowany we właściwej dawce, to bezpieczny i skuteczny sposób na walkę z gorączką.