aleric

Aleric deslo USP

floradix

Floradix Żelazo i witaminy

nisita

Nisita

Biotilac Biotic

hascovir

Hascovir Control Max

kerabione

Kerabione

raphaholin C

Raphacholin C

ecomer

Ecomer Odporność + witamina E

chitosan

Olimp Chitosan+chrom

,

Niacyna – co to za witamina i na co pomaga?

Najlepsza niacyna – jaki preparat wybrać?

Czy wiesz, który preparat z niacyną jest najlepszy? Co to za witamina i kiedy powinno się ją stosować? Na co pomaga niacyna i czy ewentualnie można ją przedawkować? Na te wszystkie pytania znajdziesz odpowiedź w poniższym artykule.
Wszystko o niacynie - poradnik

Co to jest niacyna?

Niacyna to witamina z grupy B – inaczej witamina B3. Inne nazwy tej witaminy to kwas nikotynowy, nikotynamid lub witamina PP. Niacyna to witamina rozpuszczalna w wodzie, która naturalnie występuje w wielu produktach spożywczych oraz często jest do nich dodawana [1,2].

Niacynamid a niacyna

Wiemy już, że witamina B3, kwas nikotynowy oraz nikotynamid to formy witaminy B3. Natomiast często pojawia się nazwa – niacynamid. Co to jest niacynamid? Niacynamid to określenie nikotynamidu.

Jakie jest działanie niacyny?

Niacyna, jak to każda witamina, jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania naszego organizmu. Jakie jest działanie niacyny?

Patrząc z biochemicznego punktu widzenia, niacyna w organizmie człowieka ulega przemianie do NAD (dinukleotydy nikotynoamidoadeninowego). Nazwa związku jest trudna i ciężka do zapamiętania, jednak to, co warto pamiętać, to fakt, iż związek ten jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania setek enzymów w organizmie [1].

Niacyna i cholesterol

Istnieją dowody na to, że wysokie dawki (od 1g do 6g dziennie) niacyny korzystnie wpływają na cholesterol. Powodują obniżenie stężenia LDL, a podwyższenie HDL. Jednak nie znaczy to, że powinniśmy stosować niacynę bez ograniczeń. Wysokie dawki stosowane przez dłuższy czas mogą podnieść poziom enzymów wątrobowych, a w niektórych przypadkach spowodować ostre uszkodzenie wątroby [2].

Czy niacyna jest dobra na serce?

Wydawać by się mogło, że skoro niacyna korzystnie wpływa na cholesterol, to jest również dobra w kwestii prewencji chorób sercowo-naczyniowych? Jak jest w rzeczywistości?

Badania stwierdzają, że niacyna stosowana w pierwotnej i wtórnej prewencji chorób sercowo-naczyniowych nie zmniejsza istotnie ryzyka wystąpienia udaru lub zawału mięśnia sercowego [3].

Niacyna a odchudzanie

Z pewnością niektórzy mogą kojarzyć witaminę B3 z jej działaniem wspomagającym odchudzanie. Czy faktycznie tak jest? Niektóre badania sugerują, że suplementacja niacyną, tak aby spełnione zostało dzienne zapotrzebowanie, może pomagać w redukcji masy ciała. Oczywiście zawsze związane jest to z odpowiednią dietą, zmianą stylu życiu oraz włączeniem ćwiczeń fizycznych. Niestety niacyna nie jest idealnym środkiem na odchudzanie. Sama w sobie nie spowoduje redukcji tkanki tłuszczowej [4,5].

Zdolności poznawcze i witamina B3

Istnieją także pewne badania, które wskazują, że niacyna wspomaga funkcjonowanie mózgu, poprawia pamięć i koncentrację, a nawet może opóźniać rozwój demencji. Z racji tego, że niacyna jest niezbędna do działania wielu enzymów w organizmie, to może być w tym trochę racji. Jednak wspomniane badania nie mają rangi najwyższych dowodów naukowych i raczej powinniśmy tych informacji nie traktować jako pewnik. Natomiast wskazuje to z pewnością, że zdrowa i zbilansowana dieta jest kluczowa do dobrego życia [6-8].

Czy niacyna jest bezpieczna?

Niacyna stosowana w zalecanych dawkach jest bezpieczna dla zdrowia i potrzebna organizmowi. Jednak długie stosowanie niacyny w wysokich dawkach, rzędu gramów, może być niebezpieczne dla zdrowia. Najczęstsze działania niepożądane niacyny to:

  • Nudności i wymioty.
  • Biegunka i bóle brzucha.
  • Ból głowy.
  • Zaczerwienienie i pieczenie skóry głównie w okolicach twarzy i klatki piersiowej.

Niacyna — dawkowanie

Jakie dawkowanie niacyny jest zalecane i bezpieczne dla zdrowia? Przedstawia to Tabela 1.

Tabela 1. Zalecane dziennie spożycie (RDA) niacyny w zależności od wieku [1].

Wiek Kobiety Mężczyźni
Do 6. miesiąca życia 2 mg
Od 7. do 12. miesiąca życia 4 mg
Od 1. do 3. roku życia 6 mg
Od 4. do 8. roku życia 8 mg
Od 9. do 13. roku życia 12 mg
Od 14. roku życia i powyżej 14 mg 16 mg

Gdzie występuje witamina B3?

Witaminę B3 znajdziemy w lekach i suplementach diety dostępnych w aptece, ale gdzie występuje witamina B3 naturalnie?

Duże ilości niacyny znajdziemy w mięsie zwierzęcym, np.:

  • Kurczak.
  • Tuńczyk.
  • Wołowina (szczególnie wątroba).
  • Wieprzowina.

Spore ilości niacyny znajdują się także w rybach [1].

Dobrym źródłem niacyny są także owoce (np. banany) oraz warzywa (głównie rośliny strączkowe). Witaminę B3 znajdziemy także w pestkach i nasionach roślin, ryżu (głównie brązowy) i kaszy [1].

Produkty żywnościowe bogate w niacynę.

Jaka jest najlepsza niacyna?

Jeśli mamy możliwość, to zawsze powinniśmy wybierać naturalne źródła witamina, czyli zdrową i zróżnicowaną dietę. Jednak czasami potrzeba większych dawek witamin i wtedy dobrym wyborem może być stosowanie leków czy suplementów diety. Jaka niacyna jest najlepsza?

Wybierając najlepszy preparat z niacyną, zawsze warto kupić lek niż suplement diety. Tabela 2 przedstawia wybrane preparaty z niacyną dostępne w aptekach. Witamina B3 znajduje się także w kompleksach witaminowych z innymi witaminami z grupy B.

Tabela 2. Wybrane preparaty z niacyną (witaminą B3) dostępne w aptekach.

Nazwa handlowa Zawartość witaminy B3 Kategoria dostępności
MyVita Silver Witamina B3 500 mg Suplement diety
F-Vit B3 50 mg
Niacyna Swanson 250 mg
Niacyna DoctorLife 500 mg
Vitaminum PP Polfarmex 50 mg lub 250 mg Rx
Vitaminum B compositum 40 mg OTC
Witamina B-Complex PolfaŁódź 16 mg
Max Vitaminum B Suplement diety
Witamina B Complex TEVA 40,3 mg

 

Bibliografia

  1. „Office of Dietary Supplements – Niacin”. https://ods.od.nih.gov/factsheets/Niacin-HealthProfessional/ (dostęp 8 listopad 2022).
  2. „Niacin”, w LiverTox: Clinical and Research Information on Drug-Induced Liver Injury, Bethesda (MD): National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases, 2012. Dostęp: 8 listopad 2022. [Online]. Dostępne na: http://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK548176/
  3. J. R. Yancey i J. B. Rey, „Use of Niacin for Primary or Secondary Prevention of Cardiovascular or Cerebrovascular Events”, Am. Fam. Physician, t. 97, nr 7, s. 436–437, kwi. 2018.
  4. K. Linder i in., „Dietary Niacin Intake Predicts the Decrease of Liver Fat Content During a Lifestyle Intervention”, Sci. Rep., t. 9, nr 1, s. 1303, grudz. 2019, doi: 10.1038/s41598-018-38002-7.
  5. „Niacin reduces abdominal fat: pilot study”, aidsmap.com. https://www.aidsmap.com/news/feb-2002/niacin-reduces-abdominal-fat-pilot-study (dostęp 8 listopad 2022).
  6. Morris MC, Evans DA, Bienias JL, Scherr PA, Tangney CC, Hebert LE, Bennett DA, Wilson RS, Aggarwal N. Dietary niacin and the risk of incident Alzheimer’s disease and of cognitive decline. Journal of Neurology, Neurosurgery & Psychiatry. 2004 Aug 1;75(8):1093-9.
  7. Qin B, Xun P, Jacobs Jr DR, Zhu N, Daviglus ML, Reis JP, Steffen LM, Van Horn L, Sidney S, He K. Intake of niacin, folate, vitamin B-6, and vitamin B-12 through young adulthood and cognitive function in midlife: the Coronary Artery Risk Development in Young Adults (CARDIA) study. The American journal of clinical nutrition. 2017 Oct 1;106(4):1032-40.
  8. Csiszar A, Tarantini S, Yabluchanskiy A, Balasubramanian P, Kiss T, Farkas E, Baur JA, Ungvari Z. Role of endothelial NAD+ deficiency in age-related vascular dysfunction. American Journal of Physiology-Heart and Circulatory Physiology. 2019 Jun 1;316(6):H1253-66.

Omawiane substancje

W tym poradniku nie omawiamy konkretnych substancji.

Omawiane schorzenia

  • Niedobór witamin z grupy B

    Niedobór witamin z grupy B może prowadzić do różnych schorzeń, takich jak anemia, zaburzenia neurologiczne czy problemy z układem trawiennym. Warto zadbać o odpowiednią dietę lub suplementację, aby uniknąć tych problemów zdrowotnych.

Więcej poradników

Wyświetlane poradniki pochodzą z kategorii czytanego artykułu: , .