, , , ,

Leki na zatrucie pokarmowe. Jak z nim walczyć?

Co stosować na zatrucie pokarmowe? Ile może trwać?

Zatrucia pokarmowe to ostre schorzenia żołądkowo- jelitowe, które występują w krótkim czasie od momentu spożycia skażonego pokarmu. To bardzo częsty problem, szczególnie w sezonie letnim, kiedy wysokie temperatury sprzyjają rozwojowi drobnoustrojów w jedzeniu.
Co na zatrucie pokarmowe? (fot. Canva)

Zatrucie pokarmowe to powszechny problem zdrowotny, który może wystąpić po spożyciu zakażonej lub skażonej żywności. To nie tylko źródło dyskomfortu i bólu, ale także poważne zagrożenie dla zdrowia publicznego. W naszym artykule omówimy, co to jest zatrucie pokarmowe, jakie są jego główne przyczyny i objawy, a przede wszystkim jak można go uniknąć poprzez właściwe przygotowywanie, przechowywanie i spożywanie żywności. Dowiecie się także, co robić w przypadku podejrzenia zatrucia pokarmowego i jakie są najważniejsze zasady higieny żywnościowej, które warto przestrzegać, aby cieszyć się zdrowym i bezpiecznym jedzeniem.

Co to jest zatrucie pokarmowe?

Zatrucie pokarmowe to stan zdrowia, który występuje po spożyciu żywności lub napojów zawierających szkodliwe mikroorganizmy, toksyny lub substancje chemiczne. Zatrucie pokarmowe może być łagodne lub poważne, dlatego ważne jest unikanie ryzykownych zachowań żywieniowych i przestrzeganie zasad higieny żywnościowej.

Zatrucie pokarmowe – objawy. Po czym je rozpoznać?

Zatrucie pokarmowe często wygląda w podobny sposób, niezależnie od przyczyny. Do najczęstszych objawów zatrucia pokarmowego należą:

  • nudności i wymioty;
  • biegunka;
  • bóle brzucha;
  • gorączka.

Większość zatruć trwa zazwyczaj 1-3 dni. Jednak niektóre, w szczególności zatrucia bakteryjne mogą trwać znacznie dłużej [2].

Jakie są najczęstsze przyczyny zatrucia pokarmowego?

Zatrucia pokarmowe często wynikają z nieprzestrzegania podstawowych zasad higieny. Najczęściej powodem jest niemycie rąk przed przygotowaniem posiłków, albo zanieczyszczenie produktów spożywczych i ich niewłaściwa obróbka. Do zakażenia żywności może również dojść podczas:

  • używania wody złej jakości (skażonej mikrobiologiczne);
  • nieodpowiednich warunków transportu i przechowywania produktów spożywczych;
  • obecności w pomieszczeniach z żywnością gryzoni, karaluchów lub much;
  • zatrudniania w gastronomii ludzi chorych bądź nosicieli bakterii [3].

Co na zatrucie pokarmowe? Poznaj odpowiednie leki

Należy pamiętać, że niektóre zatrucia mogą być niebezpieczne dla zdrowia, a nawet życia. W tych przypadkach o leczeniu powinien zadecydować lekarz. Przy podejrzeniu zatrucia jadem kiełbasianym, czy muchomorem sromotnikowym należy niezwłocznie skontaktować się ze specjalistą. Tak samo w przypadku zatruć u małych dzieci — odwodnienie spowodowane zatruciem może wymagać hospitalizacji. Jednak w większości przypadków zatrucia ustępują po kilku dniach samoistnie, a leczenie polega na łagodzeniu objawów towarzyszących.

  1. Nawodnienie i elektrolity — to bardzo ważne, aby stale uzupełniać płyny i elektrolity, które traci się z wymiotami i biegunką podczas zatrucia. Najlepiej pić wodę mineralną małymi porcjami (ok. 3 litrów/dobę). Produkty z elektrolitami dostępne w aptekach to np.: Litorsal, Orsalit, Oryal, Dicoflor elektrolity.
  2. Preparaty pochłaniające szkodliwe substancje z przewodu pokarmowego — np.: Węgiel aktywny, Smecta, Tasectan — posiadają silne właściwości adsorpcyjne, dzięki czemu wiąże bakterie, toksyny oraz gazy jelitowe. Preparaty działają także “osłaniająco” na błonę śluzową żołądka oraz jelit.
  3. Probiotyki — podczas zatruć pokarmowych zostaje zaburzona flora bakteryjna w układzie pokarmowym. Dlatego warto stosować probiotyki, aby przywrócić jej prawidłowy skład (np. Lacidofil, Enterol, Multilac).
  4. Leki przeciwgorączkowe — w przypadku zatruć przebiegających z wysoką gorączką, można zastosować preparaty przeciwgorączkowe (np.: Ibuprom, Apap). Pamiętajmy, że o gorączce mówimy, gdy temperatura mierzona pod pachą przekracza 38℃.
  5. Leki zapierające — stosowane w objawowym leczeniu ostrych biegunek. Hamują perystaltykę jelit (np.: Laremid czy Stoperan). Ze względu na to, że leki te opóźniają usunięcie inwazyjnych patogenów z układu pokarmowego, coraz częściej odchodzi się od stosowania ich w zatruciach pokarmowych.
  6. Nifuroksazyd — lek o działaniu przeciwbakteryjnym. Stosuje się go do leczenia ostrych biegunek o podłożu bakteryjnym (np. Nifuroksazyd Hasco) [2].

Co jeść przy zatruciu pokarmowym?

Podczas zatrucia pokarmowego ważne jest, aby wybierać produkty, które są łatwe do strawienia i nie podrażniają dalej układu pokarmowego. Oto kilka sugestii, co jeść przy zatruciu pokarmowym:

  1. Banany: Są łatwe do strawienia, bogate w potas, który może zostać utracony w wyniku wymiotów i biegunki;
  2. Ryż: Biały ryż jest delikatny dla żołądka i może pomóc w adsorpcji toksyn;
  3. Tosty: Preferuj chleb biały zamiast pełnoziarnistego, ponieważ jest łatwiejszy do strawienia. Unikaj smarowania tostów tłustymi czy pikantnymi dodatkami;
  4. Rosół: Lekki, klarowny rosół (najlepiej domowy) może pomóc uzupełnić płyny i elektrolity;
  5. Gotowane ziemniaki: Bez skórki, są łatwe do strawienia i mogą dostarczać energii;
  6. Gotowane warzywa: Delikatne warzywa, takie jak marchewka czy dynia, mogą być łatwiejsze do strawienia po ugotowaniu. Unikaj surowych warzyw, ponieważ mogą one być trudniejsze do strawienia.
  7. Herbata z mięty: Mięta może pomóc złagodzić objawy nudności i uspokoić żołądek.

Podczas zatrucia pokarmowego ważne jest, aby jeść małe porcje i często, aby nie obciążać żołądka. Początkowo może być lepiej jeść tylko lekkie posiłki, stopniowo wprowadzając inne pokarmy, gdy tylko poczujesz się lepiej. Przede wszystkim słuchaj swojego ciała i jeśli coś wydaje się wywoływać dodatkowy dyskomfort, unikaj tego pokarmu do czasu pełnego wyzdrowienia.

Ile trwa zatrucie pokarmowe?

Czas trwania zatrucia pokarmowego może być różny w zależności od rodzaju patogenu (mikroorganizmu lub substancji chemicznej), który spowodował zatrucie, oraz od indywidualnych czynników pacjenta. W większości przypadków łagodnych zatruczeń pokarmowych objawy pojawiają się w ciągu kilku godzin do kilkunastu godzin po spożyciu skażonej żywności lub napoju i mogą utrzymywać się przez 1-3 dni.

Jednak w przypadku bardziej poważnych zatruczeń pokarmowych, które mogą być spowodowane bardziej niebezpiecznymi patogenami, takimi jak Salmonella, E. coli czy norowirusy, objawy mogą utrzymywać się przez kilka dni lub dłużej. W niektórych przypadkach może być konieczna hospitalizacja. Ważne jest, aby jak najszybciej skonsultować się z lekarzem w przypadku zatrucia pokarmowego, szczególnie jeśli objawy są ciężkie, trwają dłużej niż kilka dni lub występuje gorączka, aby uzyskać odpowiednie leczenie i wskazówki dotyczące rehydratacji i odżywiania.

Jak zapobiegać zatruciom pokarmowym?

Zapobieganie zatruciom pokarmowym jest kluczowe dla zdrowia i bezpieczeństwa. Oto kilka kroków, które można podjąć, aby minimalizować ryzyko zatrucia pokarmowego:

  1. Mycie rąk: Zawsze myj dokładnie ręce mydłem i ciepłą wodą przed przygotowywaniem jedzenia, po korzystaniu z toalety oraz po kontakcie z zwierzętami.
  2. Czyste narzędzia i powierzchnie: Starannie myj noże, deski do krojenia i inne narzędzia kuchenne przed użyciem. Utrzymuj czystość na powierzchniach, na których przygotowujesz jedzenie.
  3. Składniki żywnościowe: Kupuj żywność od zaufanych dostawców i sprawdzaj daty ważności na opakowaniach. Unikaj spożywania surowego jaja i mięsa, chyba że są odpowiednio przygotowane.
  4. Temperatura: Przechowuj żywność w odpowiednich temperaturach: mięso i produkty mleczne w lodówce, a mrożonki w zamrażarce. Zachowuj bezpieczne temperatury podczas gotowania i podawania potraw.
  5. Przechowywanie: Przechowuj żywność w szczelnych pojemnikach, aby uniknąć kontaktu z powietrzem i innymi potencjalnie zanieczyszczającymi czynnikami.
  6. Zdrowe nawyki: Jedz świeże produkty spożywcze i gotuj na świeże. Unikaj przyjmowania potraw gotowych od nieznanych źródeł.
  7. Higiena osobista: Zachowuj czystość i higienę osobistą, szczególnie w kuchni. Unikaj kichania, kasłania lub dotykania jedzenia, gdy jesteś chory/a.

Przestrzeganie tych zasad może znacząco zmniejszyć ryzyko zatrucia pokarmowego i pomagać utrzymać zdrową dietę.

Podsumowanie

Zatrucie pokarmowe to powszechne zagrożenie zdrowotne, które może prowadzić do różnorodnych objawów żołądkowych, a w niektórych przypadkach może być poważne dla zdrowia. W artykule omówiliśmy przyczyny, objawy oraz środki zapobiegawcze związane z zatruciem pokarmowym. Kluczowe jest przestrzeganie zasad higieny żywnościowej, odpowiednie przechowywanie, przygotowywanie i spożywanie żywności, aby minimalizować ryzyko zatrucia pokarmowego. W przypadku wystąpienia objawów zatrucia pokarmowego, ważne jest, aby zwrócić się o pomoc medyczną i skonsultować się z lekarzem w celu właściwego leczenia i rehydratacji. Wiedza na ten temat może pomóc nam cieszyć się zdrowym i bezpiecznym jedzeniem oraz unikać potencjalnie niebezpiecznych sytuacji.

Bibliografia

  1. https://www.mp.pl/pacjent/choroby-zakazne/choroby/zakazenia-bakteryjne/165126,zakazenia-wywolane-przez-paleczki-campylobacter-kampylobakterioza
  2. https://www.mp.pl/pacjent/choroby-zakazne/choroby/zakazenia-wirusowe/157364,biegunka-wirusowa
  3. https://vetpol.org.pl/dmdocuments/ZW-05-2015-09.pdf
  4. https://www.mp.pl/pacjent/pierwsza_pomoc/74676,zatrucie-grzybami
  5. https://infekcje.mp.pl/ekspert/164042,wirusowe-zapalenie-watroby-typu-a.

Omawiane substancje

  • Lactobacillus plantarum

    Lactobacillus plantarum to bakteria kwasu mlekowego. Substancja ta jest wykorzystywana w produkcji jogurtów i innych produktów fermentowanych.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Lactobacillus rhamnosus 573

    Lactobacillus rhamnosus 573 to bakteria probiotyczna. Substancja ta może pomóc w utrzymaniu zdrowej mikroflory jelitowej.
    brak danych
  • Loperamid

    Loperamid jest lekiem przeciwbiegunkowym. Działa poprzez zmniejszenie ruchów jelitowych.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Nifuroksazyd

    Nifuroksazyd jest antybiotykiem stosowanym w leczeniu biegunek bakteryjnych. Substancja ta działa na wiele rodzajów bakterii, hamując ich rozwój i powodując ich śmierć.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Taninian żelatyny

    Taninian żelatyny to substancja stosowana w przemyśle spożywczym jako środek zagęszczający i stabilizujący. Taninian żelatyny może również być wykorzystywany w produkcji kosmetyków i leków.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Węgiel aktywny

    Węgiel aktywny to substancja o dużej powierzchni wewnętrznej, stosowana do oczyszczania wody i powietrza. Jest również skutecznym lekiem na zatrucia pokarmowe.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne

Omawiane schorzenia

  • Biegunka

    Biegunka to stan, w którym występuje częste i luźne wypróżnianie się. Może być spowodowana różnymi czynnikami, takimi jak infekcje, choroby jelitowe, stres czy nieprawidłowa dieta.
  • Wymioty

    Schorzenie charakteryzujące się nagłym i niekontrolowanym odruchem wymiotnym, który może być spowodowany różnymi czynnikami, takimi jak choroby, infekcje, stres czy nieprawidłowe odżywianie. Wymioty mogą prowadzić do odwodnienia organizmu i wymagają odpowiedniego leczenia, aby zapobiec poważnym powikłaniom.

Więcej poradników

Wyświetlane poradniki pochodzą z kategorii czytanego artykułu: , , , , .