Czy dieta zachodnia pozytywnie wpływa na naszą mikroflorę jelitową?

Nasz przewód pokarmowy jest skolonizowany przez wysoce różnorodną grupę mikroorganizmów określanych mianem mikroflory jelitowej. Ich głównym zadaniem jest ochrona gospodarza przed zakażeniem przez bakterie chorobotwórcze. Błona śluzowa jelit wraz z probiotycznymi drobnoustrojami bierze udział także w odpowiedzi immunologicznej organizmu. W wyniku zaburzenia równowagi mikrobiologicznej bariera jelitowa staje się nieszczelna. Zwiększa się jej przepuszczalność, co przyczynia się bezpośrednio do rozwoju przewlekłych stanów zapalnych, będących iskrą w powstawaniu wielu chorób. Jednym z głównych czynników warunkujących skład mikroflory jelitowej jest nasza dieta, a w szczególności dieta zachodnia [1,2].

Dieta zachodnia — na czym polega?

Tytułowa dieta charakteryzuje się wysoką podażą energii, białka pochodzenia zwierzęcego, nasyconych kwasów tłuszczowych oraz węglowodanów prostych. Jednocześnie jest niezwykle uboga w błonnik pokarmowy, cholinę i kwas foliowy. Taki rodzaj diety jest często także przyczyną wielu niedoborów, głównie wapnia i witaminy D. Spożywane produkty są zazwyczaj wysoce przetworzone i zawierają dużo soli. W momencie, gdy dieta ta dominuje na naszych talerzach, może dojść do zwiększonej przepuszczalności jelit oraz zmiany składu mikroflory [1,2]. (Czytaj także: Otyłość u dzieci – alarmujące doniesienia)

Co na to amerykańscy naukowcy?

Grupa amerykańskich naukowców podjęła się określenia wpływu diety zachodniej na rozwój i kolonizację patogennej bakterii Citrobacter rodentium. Badanie przeprowadzono na zwierzętach, podzielonych na dwie grupy. Pierwsza z nich była karmiona klasyczną karmą zbożową dla gryzoni, druga zaś dostawała posiłki zgodnie z dietą zachodnią. Szybko się okazało, że grupa zwierząt, przyjmująca posiłki wysokotłuszczowe i niskobłonnikowe, cierpiała na uporczywe stany zapalne oraz insulinoorponość. Co więcej, Citrobacter w świetle jelit spowodował, że probiotyczna mikroflora nie była w stanie konkurować z tym patogenem o miejsce i składniki odżywcze [1].

Odchudzanie — fakty i mity

Inna grupa naukowców skupiła się na ocenie wpływu diety na komórki Panetha. Są to struktury zlokalizowane w jelitach, które biorą udział w procesach odpornościowych i kontrolujących stan zapalny. Wyniki ich badań wyraźnie wskazują, że dieta zachodnia, bogata w tłuszcze nasycone oraz węglowodany proste, prowadzi do dysfunkcji komórek Panetha. Skutkuje to nieprawidłowym funkcjonowaniem układu odpornościowego, zwiększoną podatnością organizmu na stany zapalne oraz zaburzoną kontrolą nad patogennymi drobnoustrojami [3].

Zaburzenia mikroflory jelitowej i wynikające z niej nieswoiste zapalenia jelit stanowiły dotąd problem wyłącznie krajów zachodniej Europy i Stanów Zjednoczonych. Jednak dieta zachodnia nieustannie zyskuje na popularności i rozpowszechnia się na inne rejony świata. Coraz większa rzesza ludzi żyje w stylu zachodnim, co wiąże się z przejmowaniem także nieprawidłowych nawyków żywieniowych. Problem ten należy obecnie rozpatrywać w skali globalnej, a nie tak jak niegdyś — lokalnej.