Tendinopatia to schorzenie dotykające ścięgien, które może powodować znaczne dolegliwości i ograniczenia w codziennym funkcjonowaniu. Rozpoznanie charakterystycznych objawów jest kluczowe dla wczesnego podjęcia odpowiedniego leczenia i zapobiegania powikłaniom1.
Główne objawy tendinopatii
Najczęstszym i najbardziej charakterystycznym objawem tendinopatii jest ból w okolicy dotkniętego ścięgna. Ten ból ma specyficzne cechy, które odróżniają go od innych rodzajów dolegliwości mięśniowo-szkieletowych. Pacjenci najczęściej opisują go jako „tępy, naciągający ból”, który lokalizuje się w miejscu przyczepu ścięgna do kości23.
Charakterystyczną cechą bólu w tendinopatii jest jego nasilanie się podczas ruchu i aktywności fizycznej. Ból może być początkowo nieznaczny, ale stopniowo narasta wraz ze zwiększaniem obciążenia ścięgna. W zaawansowanych przypadkach może występować nawet w spoczynku, szczególnie w nocy45.
Sztywność i ograniczenie ruchu
Sztywność poranna to kolejny charakterystyczny objaw tendinopatii. Pacjenci często zgłaszają, że po przebudzeniu lub długotrwałym odpoczynku odczuwają znaczną sztywność w okolicy dotkniętego ścięgna. Ta sztywność zwykle zmniejsza się po kilku minutach ruchu, ale może powracać po okresach bezczynności67.
Tendinopatia często prowadzi do ograniczenia zakresu ruchu w dotkniętym stawie. Pacjenci mogą mieć trudności z pełnym wyprostowaniem lub zgięciem kończyny, co wynika zarówno z bólu, jak i z rzeczywistych zmian strukturalnych w ścięgnie. To ograniczenie może znacząco wpływać na codzienne czynności89.
Objawy towarzyszące
Oprócz głównych objawów, tendinopatia może manifestować się szeregiem objawów towarzyszących. Do najczęstszych należą:
- Obrzęk – może być widoczny gołym okiem lub wyczuwalny podczas badania palpacyjnego
- Uczucie ciepła w okolicy dotkniętego ścięgna
- Tkliwość przy dotykaniu lub ucisku
- Zaczerwienienie skóry nad ścięgnem (głównie w ostrych przypadkach)
- Osłabienie siły mięśniowej w grupie mięśniowej połączonej z dotkniętym ścięgnem
Niektórzy pacjenci zgłaszają również charakterystyczne dźwięki, takie jak trzeszczenie, chrzęst czy „zgrzytanie” podczas ruchu ścięgna. Ten objaw, zwany krepitacją, może wskazywać na zaawansowane zmiany w strukturze ścięgna1011.
Różne stopnie nasilenia objawów
Objawy tendinopatii mogą mieć różne nasilenie w zależności od stadium schorzenia. W wczesnym stadium reaktywnym ból występuje głównie pod koniec aktywności i może ustępować po odpoczynku. Ścięgno może być nieco pogrubione i wrażliwe na dotyk12.
W stadium zaburzeń naprawczych ból staje się bardziej uporczywy i może pojawiać się wcześniej podczas aktywności. Ścięgno wykazuje większe pogrubienie, a objawy są bardziej dokuczliwe12.
Lokalizacja objawów w zależności od typu tendinopatii
Objawy tendinopatii różnią się w zależności od lokalizacji dotkniętego ścięgna. Tendinopatia ścięgna Achillesa objawia się bólem w tylnej części pięty, który nasila się podczas chodzenia, biegania lub wchodzenia po schodach. Pacjenci często zgłaszają sztywność poranną i trudności z pierwszymi krokami po przebudzeniu1314.
W przypadku tendinopatii barku ból lokalizuje się w przedniej części stawu barkowego i nasila się podczas podnoszenia ręki nad głowę, sięgania do tyłu czy leżenia na dotkniętej stronie. Często towarzyszy mu osłabienie i ograniczenie zakresu ruchu1516.
Tendinopatia łokcia („łokieć tenisisty” lub „łokieć golfisty”) charakteryzuje się bólem po zewnętrznej lub wewnętrznej stronie łokcia, który nasila się podczas ściskania przedmiotów czy wykonywania ruchów nadgarstka17.
Kiedy należy skonsultować się z lekarzem
Wczesne rozpoznanie i leczenie tendinopatii są kluczowe dla uniknięcia powikłań. Pilna konsultacja lekarska jest wskazana w przypadku:
- Nagłego, intensywnego bólu połączonego z „trzaśnięciem” czy „pęknięciem” – może to wskazywać na pęknięcie ścięgna
- Całkowitej niemożności poruszania dotkniętą kończyną
- Objawów utrzymujących się ponad 2-3 tygodnie pomimo odpoczynku
- Nasilających się objawów mimo zastosowania podstawowych metod leczenia
- Pojawienia się gorączki lub innych objawów ogólnoustrojowych
Pamiętać należy, że nieleczona tendinopatia może prowadzić do poważnych powikłań, włączając w to przewlekły ból, trwałe ograniczenie funkcji oraz pęknięcie ścięgna wymagające leczenia chirurgicznego818.
Prognoza i czas trwania objawów
Czas trwania objawów tendinopatii jest zróżnicowany i zależy od wielu czynników, w tym od stadium schorzenia, lokalizacji, wieku pacjenta oraz szybkości podjęcia leczenia. Ostre przypadki tendinopatii mogą ustąpić w ciągu kilku dni do kilku tygodni przy odpowiednim leczeniu1.
Przewlekłe przypadki wymagają znacznie dłuższego leczenia – od 6 tygodni do 6 miesięcy, a w niektórych przypadkach nawet dłużej. Kluczowe jest cierpliwe przestrzeganie zaleceń terapeutycznych i unikanie przedwczesnego powrotu do pełnej aktywności519.
Większość pacjentów z tendinopatią odzyskuje pełną sprawność przy odpowiednim leczeniu zachowawczym. Jednak sukces terapii w dużej mierze zależy od wczesnego rozpoznania objawów i konsekwentnego przestrzegania zaleceń medycznych dotyczących odpoczynku, rehabilitacji i stopniowego powrotu do aktywności.


















