Epidemiologia przerostu gruczołu krokowego – częstość występowania

Przerost gruczołu krokowego, znany również jako przerost prostaty, stanowi jedno z najczęstszych schorzeń urologicznych dotykających mężczyzn w starszym wieku. To powszechne schorzenie charakteryzuje się znacznym wzrostem częstości występowania wraz z wiekiem, co czyni je istotnym wyzwaniem dla systemów opieki zdrowotnej na całym świecie¹.

Częstość występowania w różnych grupach wiekowych

Statystyki dotyczące występowania przerostu gruczołu krokowego są jednoznaczne – schorzenie to staje się coraz częstsze wraz z wiekiem. Około 50% mężczyzn powyżej 50. roku życia wykazuje objawy przerostu prostaty²³. W grupie mężczyzn między 60. a 69. rokiem życia częstość występowania wzrasta do około 70%². Najbardziej dramatyczny wzrost obserwuje się u mężczyzn po 70. roku życia, gdzie przerost prostaty dotyczy ponad 80% populacji męskiej²³.

Szczególnie uderzające są dane dotyczące najstarszej grupy wiekowej. W wieku 90 lat częstość występowania przerostu gruczołu krokowego osiąga poziom 60-90%¹, a według niektórych badań histologicznych może dotyczyć nawet 90% mężczyzn między 80. a 90. rokiem życia⁴. Te dane pokazują, że przerost prostaty można niemal uznać za naturalną część procesu starzenia się u mężczyzn.

Globalne obciążenie chorobą

Skala problemu przerostu gruczołu krokowego na poziomie globalnym jest imponująca. W 2021 roku na całym świecie odnotowano około 112,5 miliona przypadków tego schorzenia, co stanowi wzrost o 122% w porównaniu z 1990 rokiem, kiedy liczba przypadków wynosiła około 50,7 miliona⁵. Według innych źródeł, w 2019 roku liczba przypadków przerostu prostaty na świecie osiągnęła około 94 miliony⁴⁶.

W Stanach Zjednoczonych szacuje się, że około 14 milionów mężczyzn cierpi na objawy przerostu prostaty⁴. Dane populacyjne wskazują, że między 1998 a 2007 rokiem liczba przypadków w USA niemal się podwoiła², co może być związane zarówno ze starzeniem się społeczeństwa, jak i z lepszą diagnostyką.

Różnice regionalne i etniczne

Częstość występowania przerostu gruczołu krokowego wykazuje znaczne różnice geograficzne i etniczne. Badania międzynarodowe sugerują, że populacje zachodnie mają znacznie większą objętość prostaty niż mieszkańcy innych części świata, szczególnie Azji Południowo-Wschodniej². Niektóre dane wskazują na zmniejszone ryzyko wystąpienia przerostu prostaty u mężczyzn pochodzenia azjatyckiego w porównaniu z białą populacją zachodnią¹⁷.

Warto również zauważyć, że choć częstość występowania przerostu prostaty u mężczyzn rasy białej i afroamerykańskiej jest podobna, u mężczyzn afroamerykańskich schorzenie ma tendencję do bardziej ciężkiego przebiegu i szybszej progresji⁴. Może to być związane z wyższym poziomem testosteronu, większą aktywnością 5-alfa-reduktazy oraz zwiększoną ekspresją receptorów androgenowych w tej populacji.

Trendy epidemiologiczne i prognozy

Analiza trendów epidemiologicznych pokazuje niepokojący wzrost obciążenia przerostu gruczołu krokowego na całym świecie. Liczba przypadków wzrosła o 119% między 1990 a 2019 rokiem w grupie mężczyzn powyżej 60. roku życia⁸. Ten dramatyczny wzrost wynika przede wszystkim z trzech czynników: wzrostu populacji (94,93%), zmian epidemiologicznych (3,45%) oraz starzenia się społeczeństwa (1,62%)⁹.

Prognozy na przyszłość wskazują, że wraz ze starzejącym się profilem demograficznym niemal wszystkich społeczeństw, przerost prostaty stanie się jeszcze bardziej powszechny i będzie stanowił poważne wyzwanie dla wszystkich systemów opieki zdrowotnej¹⁰. Szczególnie dotknie to krajów o dużej populacji, takich jak Chiny, Indie i Stany Zjednoczone, które już teraz ponoszą największe obciążenie tym schorzeniem¹¹.

Wpływ czynników modyfikowalnych

Coraz więcej dowodów wskazuje, że modyfikowalne czynniki stylu życia znacząco wpływają na naturalny przebieg przerostu gruczołu krokowego⁷. W ostatniej dekadzie zwiększenie modyfikowalnych czynników ryzyka, takich jak choroby metaboliczne i otyłość, przyczyniło się do wzrostu częstości występowania tego schorzenia³. Badania konsekwentnie pokazują, że zwiększona aktywność fizyczna i ćwiczenia są związane ze zmniejszonym ryzykiem operacji z powodu przerostu prostaty⁷ Zobacz więcej: Czynniki ryzyka przerostu gruczołu krokowego - epidemiologia.

Znaczenie dla zdrowia publicznego

Przerost gruczołu krokowego, choć nie jest stanem zagrażającym życiu, może znacząco wpływać na jakość życia pacjentów i nie należy lekceważyć tego wpływu¹². Schorzenie to jest najczęstszą przyczyną objawów dolnych dróg moczowych u mężczyzn po 50. roku życia¹³, a jego leczenie może poprawić funkcje seksualne u mężczyzn, u których zaburzenia erekcji mogą być związane ze współistnieniem objawów dolnych dróg moczowych.

Ekonomiczne konsekwencje przerostu prostaty są również znaczące. W 2019 roku szacunkowe globalne koszty opieki zdrowotnej związane z tym schorzeniem osiągnęły 73,8 miliarda dolarów rocznie¹⁴. Wpływ finansowy przerostu prostaty gwałtownie wzrasta i będzie nadal rosnąć, co podkreśla pilną potrzebę wzmocnienia interwencji mających na celu kontrolę obciążenia tym schorzeniem Zobacz więcej: Ekonomiczne i społeczne konsekwencje przerostu gruczołu krokowego.