Rokowanie w raku kości – czynniki wpływające na prognozę

Rokowanie w raku kości jest złożonym zagadnieniem, które zależy od wielu współdziałających ze sobą czynników. Prognoza to najlepsze oszacowanie lekarza dotyczące tego, jak nowotwór wpłynie na pacjenta i jak będzie reagował na leczenie¹. Tylko lekarz znający historię medyczną pacjenta, typ i stadium nowotworu oraz inne cechy guza może połączyć wszystkie te informacje ze statystykami przeżywalności, aby określić prognozę¹.

Statystyki przeżywalności dla raka kości są bardzo ogólnymi szacunkami i muszą być interpretowane bardzo ostrożnie. Ponieważ te statystyki opierają się na doświadczeniach grup ludzi, nie można ich wykorzystać do przewidywania szans przeżycia konkretnej osoby². W Kanadzie pięcioletnie przeżycie netto dla raka kości wynosi 62%, co oznacza, że około 62% osób z diagnozą raka kości przeżyje co najmniej 5 lat³.

Najważniejsze czynniki prognostyczne

Najważniejszym czynnikiem prognostycznym w raku kości jest to, czy nowotwór rozprzestrzenił się już w momencie diagnozy. Obecność przerzutów wiąże się z gorszym rokowaniem¹. Miejsce, do którego nowotwór się rozprzestrzenił, również ma znaczenie prognostyczne. Rak kości, który rozprzestrzenił się tylko na płuca, ma lepsze rokowanie niż przerzuty do innych części ciała¹.

Lokalizacja pierwotnego guza ma również istotne znaczenie. Guzy znajdujące się w kościach nóg lub ramion mają lepsze rokowanie niż guzy zlokalizowane w kościach miednicy, klatki piersiowej, czaszki lub kręgosłupa². Stopień złośliwości guza również wpływa na prognozę – guzy o niskim stopniu złośliwości mają lepsze rokowanie niż guzy o wysokim stopniu².

Rozmiar guza stanowi kolejny ważny czynnik prognostyczny. Guzy raka kości mniejsze niż 8 cm mają lepsze rokowanie niż guzy większe². Wiek pacjenta w momencie diagnozy również ma znaczenie – osoby młodsze niż 40 lat mają lepsze rokowanie niż osoby powyżej 40. roku życia² Zobacz więcej: Czynniki wpływające na rokowanie w raku kości.

Odpowiedź na leczenie jako czynnik prognostyczny

Stopień, w jakim guz kurczy się pod wpływem chemioterapii, wpływa na rokowanie. Guzy, które dobrze reagują i zmniejszają się pod wpływem chemioterapii, mają lepsze rokowanie niż guzy, które nie reagują dobrze na leczenie². Jeśli pacjent otrzymuje chemioterapię przed operacją, lekarze będą badać guz, aby sprawdzić, jak dobrze zareagował na chemioterapię – dobra odpowiedź oznacza lepsze rokowanie⁴.

Najczęstszą miarą predykcyjną odpowiedzi guza zlokalizowanego na chemioterapię jest procent martwicy guza. Pacjenci ze zlokalizowanym kostniakomięsakiem, którzy mają mniej niż 50% martwicy guza w odpowiedzi na chemioterapię, mają niezwykle złe rokowanie z medianą przeżycia bez nawrotu wynoszącą tylko 25 miesięcy⁵ Zobacz więcej: Odpowiedź na leczenie a rokowanie w raku kości.

Statystyki przeżywalności według typów nowotworów

Dla wszystkich nowotworów kości u dorosłych łącznie, pięcioletni wskaźnik przeżycia wynosi około 70%⁶. Jednak wskaźnik ten różni się w zależności od typu nowotworu i stadium. Dla kostniakomięsaków i mięsaków Ewinga, które są nadal w obszarze, w którym się rozpoczęły (zlokalizowane), pięcioletni wskaźnik przeżycia wynosi około 60-80%⁶. Dla chrzęstniakówmięsaków u dorosłych pięcioletni wskaźnik przeżycia wynosi około 80%⁶.

Według danych opublikowanych przez amerykański Narodowy Instytut Raka, ogólne pięcioletnie przeżycie dla mięsaków kostnych wynosi 66,9%⁷. Pięcioletni względny wskaźnik przeżycia dla raka kości wynosi 68,2%, co oznacza, że 68,2% osób z rakiem kości nadal żyje pięć lat po diagnozie⁸.

Postęp w leczeniu i przyszłe rokowanie

Szanse na wyzdrowienie w nowotworach kości poprawiły się w ostatnich latach dzięki nowym i lepszym metodom leczenia⁹. Leczenie nowotworów kości często kończy się sukcesem, a w wielu przypadkach nowotwór nigdy nie nawraca⁸. Osoby diagnozowane obecnie z rakiem kości mogą mieć lepsze rokowanie niż wskazują te liczby, ponieważ metody leczenia stale się poprawiają¹⁰.

Ogólnie rzecz biorąc, im wcześniej rak kości zostanie zdiagnozowany i leczony, tym lepszy jest wynik³. Osoby z nowotworami kości o niższym stadium mają większe szanse na pełne wyzdrowienie, podczas gdy w przypadku nowotworów o wyższym stadium, które już się rozprzestrzeniły, zwiększają się szanse na nawrót choroby⁸.

Znaczenie indywidualnej oceny prognozy

Każdy przypadek jest inny i nie ma jednego wyniku, który miałby zastosowanie do wszystkich osób z nowotworem kości⁸. Lekarz może wyjaśnić prognozę na podstawie typu nowotworu, jego stadium, lokalizacji i odpowiedzi na leczenie⁸. Tylko lekarz zaznajomiony z tymi czynnikami może połączyć wszystkie te informacje ze statystykami przeżywalności, aby określić prognozę³.

Rokowanie nie jest przewidywaniem tego, co na pewno się wydarzy. Żaden lekarz nie może być w pełni pewny wyniku⁹. Statystyki mogą być mylące i mogą rodzić więcej pytań. Ważne jest, aby rozmawiać z lekarzem o tym, jak te liczby mogą się odnosić do konkretnej sytuacji¹⁰.