Chroniczny ból przewlekły

1. Czym jest chroniczny ból przewlekły?
Chroniczny ból przewlekły to stan bólowy trwający dłuższy czas niż spodziewany okres gojenia. Ból taki może trwać tygodnie, miesiące, a nawet lata. Może być nie tylko objawem choroby, ale samo istnienie przewlekłego bólu może być klasyfikowane jako stan chorobowy.

2. Przyczyny i czynniki ryzyka chronicznego bólu przewlekłego.
Ból przewlekły może wynikać z wielu powodów, od urazów, przez przewlekłe choroby, po zaburzenia nerwowe. Niektóre osoby mogą też mieć większą podatność na ból przewlekły związaną z podłożem genetycznym. Czynniki ryzyka obejmują: wiek, otyłość, palenie, stres i inne stany zdrowia psychicznego, jak depresja.

3. Diagnostyka i leczenie chronicznego bólu przewlekłego.
Diagnozowanie bólu przewlekłego jest trudne, ponieważ metody obrazowania lub testów nie zawsze pokazują przyczynę bólu. Zwykle, lekarz przeprowadza szczegółowy wywiad o historii bólu pacjenta. Leczenie może obejmować różne metody, od leków przeciwbólowych, terapii poznawczo-behawioralnej, aż po zabiegi chirurgiczne.

4. Komplikacje i możliwe skutki chronicznego bólu przewlekłego.
Chroniczny ból przewlekły może prowadzić do szeregu poważnych skutków zdrowotnych. Mogą to być problemy ze snem, niska wydolność fizyczna, ograniczone funkcjonowanie w codziennych czynnościach, czy depresja. Utrudnienie pracy i społecznego funkcjonowania to także potencjalne skutki trwania przewlekłego bólu.

5. Jak radzić sobie z chronicznym bólem przewlekłym?
Zarządzanie bólem przewlekłym wymaga holistycznego podejścia. Prócz leczenia farmakologicznego, bardzo ważne są terapie psychologiczne i techniki relaksacyjne. Prawidłowo zbilansowana dieta, umiarkowana aktywność fizyczna i odpowiednia ilość snu to podstawa dobrej troski o organizm zmagający się z przewlekłym bólem.

Istnieje wiele przyczyn bólu przewlekłego. Jedną z nich jest choroba lub uraz, z którego pacjent się wyleczył, ale ból pozostał. Może też istnieć stała przyczyna bólu, taka jak zapalenie stawów lub nowotwór. Wiele osób cierpi z powodu przewlekłego bólu przy braku jakichkolwiek urazów w przeszłości lub dowodów choroby.

Ból, który utrzymuje się dłużej niż 12 tygodni, jest bólem przewlekłym. Ból może wiązać się z wcześniejszym urazem. Jego przyczyną może być także uszkodzenie układu nerwowego (np. przy rwie kulszowej). U osób starszych taki ból może być też skutkiem choroby zwyrodnieniowej (np. choroby zwyrodnieniowej stawów). Przewlekły ból może zaburzać zdolność do wykonywania codziennych czynności i może wpływać na sen i zdrowie psychiczne.

Pomocne w ustaleniu przyczyn bólu przewlekłego bywają rozmaite badania laboratoryjne (m.in. oznaczenia poziomów we krwi przeciwciał związanych z chorobami autoimmunologicznymi), jak i badania obrazowe (dzięki którym można wykryć u pacjenta ewentualne zmiany nowotworowe czy jakieś deformacje struktur układu kostno-szkieletowego).

Leczenie bólu przewlekłego opierać się może na zalecaniu choremu naprawdę różnego rodzaju leków przeciwbólowych. Początkowo podejmuje się zwykle próby stosowania środków z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych, takich jak np. ibuprofen.

W sytuacji, gdy są nieskuteczne, zalecane bywają leki z innych grup, takie jak np. opioidowe leki przeciwbólowe (do których zaliczane są m.in. tramadol i morfina). Środki te należy stosować z wyjątkową ostrożnością u osób, które mają tendencję do nadużywania czy uzależnienia od substancji psychoaktywnych. W pewnych zaś rodzajach bólu przewlekłego – m.in. w bólu neuropatycznym – stosowane są nieco inne niż standardowo preparaty, bo m.in. środki należące do leków przeciwdepresyjnych czy leki przeciwdrgawkowe. Leczenie bólu przewlekłego to jednak nie tylko farmakoterapia, ale i zdecydowanie innego rodzaju oddziaływania. Wykorzystywane bywają różne zabiegi, m.in. elektrostymulacja, blokady czy dekompresje włókien nerwowych.

Zapobieganie występowaniu bólu wiąże się z zapobieganiu wystąpieniu schorzenia powodującego to doznanie.