REKLAMA

Ogólne zasady dawkowania pentazocyny

Pentazocyna jest lekiem przeciwbólowym z grupy opioidów, stosowanym w leczeniu bólu o umiarkowanym lub dużym nasileniu. Preparat występuje w postaci roztworu do wstrzykiwań i może być podawany domięśniowo, podskórnie lub dożylnie1.

Standardowe dawkowanie u dorosłych i młodzieży

  • Domięśniowo lub podskórnie: 45–60 mg co 3–4 godziny.
  • Dożylnie: 30 mg co 3–4 godziny.
  • Nie należy przekraczać jednorazowo 60 mg domięśniowo lub podskórnie ani 30 mg dożylnie.
  • Maksymalna dawka dobowa wynosi 360 mg pentazocyny.
  • U pacjentów z chorobą niedokrwienną serca nie należy przekraczać 150 mg na dobę.

W przypadku długotrwałego stosowania pentazocyny, zaleca się wybór podania domięśniowego zamiast podskórnego, aby ograniczyć ryzyko miejscowych uszkodzeń tkanek. Ważne jest również regularne zmienianie miejsca wstrzyknięcia2.

Ważne informacje dotyczące wstrzykiwań:

  • Podczas długotrwałego stosowania pentazocyny zaleca się domięśniowe podawanie leku zamiast podskórnego, aby zminimalizować ryzyko uszkodzenia tkanek.
  • Miejsca wstrzyknięć należy regularnie zmieniać, by zapobiegać powstawaniu stwardnień lub stanów zapalnych.
  • W razie konieczności wielokrotnego podawania dawek w ciągu doby, warto zwracać uwagę na objawy niepożądane w miejscu podania.
  • W przypadku choroby niedokrwiennej serca obowiązuje niższa maksymalna dawka dobowa pentazocyny.

Dawkowanie pentazocyny w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci

  • Pentazocyna może być stosowana u dzieci po ukończeniu 1. roku życia do 12 lat, ale wyłącznie w szczególnych przypadkach – głównie jako pojedyncza dawka przed znieczuleniem lub w leczeniu bólu pooperacyjnego przez maksymalnie 7 dni.
  • Podskórnie lub domięśniowo: nie przekraczać 1 mg/kg masy ciała na dawkę.
  • Dożylnie: nie przekraczać 0,5 mg/kg masy ciała na dawkę.
  • Odstępy między dawkami powinny wynosić co najmniej 6 godzin.

Młodzież (12–16 lat)

Stosuje się schemat jak u dorosłych: domięśniowo lub podskórnie 45–60 mg, dożylnie 30 mg co 3–4 godziny, z zachowaniem maksymalnych dawek jednorazowych i dobowych2.

Pacjenci w podeszłym wieku

U osób starszych, zwłaszcza z zaburzeniami pracy nerek lub wątroby, zaleca się zmniejszenie dawki pentazocyny lub wydłużenie odstępów między dawkami. Wynika to z możliwego zwiększenia stężenia leku w organizmie, co może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych3.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby

W przypadku zaburzeń pracy nerek lub wątroby konieczne jest zmniejszenie dawki pentazocyny oraz zachowanie szczególnej ostrożności podczas leczenia. U osób z poważnymi zaburzeniami funkcji wątroby mogą wystąpić zaburzenia metabolizmu leku i nasilenie działań niepożądanych4.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

W dostarczonych materiałach źródłowych nie podano szczegółowych zaleceń dotyczących stosowania pentazocyny u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Brak jest precyzyjnych danych na temat bezpieczeństwa i dawkowania w tej grupie pacjentek2.

Uwaga na przedawkowanie pentazocyny

Maksymalna dawka dobowa i ostrzeżenia

Nie należy przekraczać 360 mg pentazocyny na dobę. W przypadku pacjentów z chorobą niedokrwienną serca maksymalna dawka dobowa wynosi 150 mg. Przekroczenie zalecanych dawek zwiększa ryzyko poważnych działań niepożądanych, takich jak zaburzenia oddychania, senność, a nawet śpiączka2.

Pentazocyna – różnice dawkowania w zależności od grupy pacjentów

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli i młodzież 12–16 lat Domięśniowo/podskórnie: 45–60 mg co 3–4 godziny (max. 60 mg jednorazowo). Dożylnie: 30 mg co 3–4 godziny (max. 30 mg jednorazowo). Maksymalnie 360 mg na dobę.
Dzieci 1–12 lat Podskórnie/domięśniowo: do 1 mg/kg masy ciała na dawkę. Dożylnie: do 0,5 mg/kg masy ciała na dawkę. Odstępy między dawkami co najmniej 6 godzin. Maksymalnie 7 dni stosowania.
Osoby starsze Zalecane zmniejszenie dawki lub wydłużenie odstępów między dawkami w zależności od stanu zdrowia.
Pacjenci z zaburzeniami nerek/wątroby Konieczne zmniejszenie dawki i indywidualne dostosowanie schematu dawkowania.
Kobiety w ciąży i karmiące piersią Brak szczegółowych zaleceń w ChPL.

Pentazocyna – elastyczność dawkowania i bezpieczeństwo stosowania

Dawkowanie pentazocyny wymaga dostosowania do indywidualnych potrzeb pacjenta, uwzględniając jego wiek, drogę podania, stan zdrowia oraz obecność chorób współistniejących. Przestrzeganie zalecanych dawek i ostrożność w szczególnych grupach pacjentów zwiększa bezpieczeństwo leczenia i ogranicza ryzyko działań niepożądanych234.

Pytania i odpowiedzi

Jak często można podawać pentazocynę?

Pentazocynę podaje się co 3–4 godziny u dorosłych i młodzieży, a u dzieci odstępy między dawkami powinny wynosić co najmniej 6 godzin.

Jaka jest maksymalna dawka pentazocyny na dobę?

Maksymalna dawka dobowa wynosi 360 mg pentazocyny; u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca – 150 mg.

Czy pentazocynę można podawać dzieciom?

Tak, ale tylko dzieciom powyżej 1. roku życia, w wyjątkowych sytuacjach i przez maksymalnie 7 dni.

Jak dostosować dawkę pentazocyny u osób z niewydolnością nerek lub wątroby?

U tych pacjentów należy zmniejszyć dawkę pentazocyny oraz zachować szczególną ostrożność.

REKLAMA