Stosowanie leków u dzieci – dlaczego wymaga ostrożności?

Dzieci nie są po prostu “małymi dorosłymi” – ich organizm inaczej przetwarza leki, a procesy takie jak wchłanianie, metabolizm i wydalanie substancji czynnych mogą znacząco różnić się od osób dorosłych. To sprawia, że bezpieczeństwo i skuteczność leczenia, w tym ketoprofenem, muszą być oceniane bardzo indywidualnie12.

U dzieci ryzyko działań niepożądanych, np. dotyczących przewodu pokarmowego, nerek czy wątroby, może być wyższe, a objawy uboczne mogą pojawiać się szybciej lub mieć cięższy przebieg niż u dorosłych13.

Ketoprofen – zakres stosowania u dzieci w różnych postaciach leku

Ketoprofen jest substancją należącą do grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), wykorzystywaną w leczeniu bólu, stanów zapalnych oraz schorzeń reumatycznych. Jednak jego zastosowanie u dzieci jest ograniczone i zależy od postaci leku oraz drogi podania45.

Postacie doustne, doodbytnicze i parenteralne (wstrzyknięcia)

  • Tabletki, kapsułki, granulaty do sporządzania roztworu doustnego: Zdecydowana większość tych postaci nie jest przeznaczona do stosowania u dzieci poniżej 15. roku życia67. Wyjątek stanowi granulat Ketonal Fast, który może być stosowany u młodzieży od 16. roku życia, w określonych wskazaniach i pod ścisłym nadzorem lekarza8.
  • Czopki: Również nie zaleca się ich stosowania u dzieci poniżej 15 lat, ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności w tej grupie wiekowej9.
  • Roztwory do wstrzykiwań (dożylnie, domięśniowo): Większość tych preparatów jest przeciwwskazana u dzieci – minimalny wiek to zazwyczaj 15 lub 18 lat, w zależności od produktu i dawki410.

Postacie do stosowania miejscowego (żele, aerozole)

  • Żele i aerozole: W przypadku tych preparatów również nie zaleca się stosowania u dzieci poniżej 15. roku życia, ze względu na brak wystarczających badań klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo211.
Ważne: Ketoprofen w większości postaci nie jest przeznaczony do stosowania u dzieci poniżej 15 lat. Wyjątkiem jest granulat Ketonal Fast, który może być stosowany od 16. roku życia w określonych wskazaniach. Brak jest danych klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania ketoprofenu u młodszych dzieci, dlatego decyzję o ewentualnym użyciu zawsze podejmuje lekarz na podstawie indywidualnej oceny pacjenta842.

Dawkowanie ketoprofenu u dzieci

Z uwagi na ograniczone dane kliniczne i bezpieczeństwo, w większości postaci dawkowanie ketoprofenu u dzieci nie jest ustalone. Preparaty doustne, doodbytnicze i parenteralne mają wyraźnie określone przeciwwskazania wiekowe i nie powinny być stosowane u dzieci poniżej 15. roku życia6910. Wyjątkiem jest granulat Ketonal Fast, który może być stosowany u młodzieży od 16. roku życia w dawkach zalecanych dla dorosłych, jednak zawsze zgodnie z zaleceniami lekarza8.

W przypadku jakichkolwiek wątpliwości dotyczących dawkowania u dzieci, zawsze należy zwracać się do lekarza lub farmaceuty, ponieważ nieprawidłowe stosowanie ketoprofenu może prowadzić do poważnych działań niepożądanych, szczególnie u młodszych pacjentów4.

Bezpieczeństwo stosowania ketoprofenu u dzieci

W materiałach źródłowych wielokrotnie podkreślono brak wystarczających badań dotyczących bezpieczeństwa stosowania ketoprofenu u dzieci. W przypadku większości postaci leku, zarówno doustnych, doodbytniczych, jak i miejscowych, nie zaleca się ich używania u dzieci i młodzieży poniżej 15. roku życia9112.

U młodzieży powyżej 16 lat (granulat Ketonal Fast) produkt może być stosowany wyłącznie w określonych wskazaniach i pod ścisłą kontrolą lekarza, z uwagi na ryzyko poważnych powikłań, takich jak krwawienie z przewodu pokarmowego czy owrzodzenie12.

Dodatkowo, niektóre preparaty zawierają substancje pomocnicze, które mogą być niebezpieczne dla młodszych dzieci, np. alkohol benzylowy czy etanol, obecne w roztworach do wstrzykiwań113.

Pamiętaj:

  • Stosowanie ketoprofenu u dzieci poniżej 15. roku życia jest przeciwwskazane lub niezalecane w większości dostępnych preparatów4911.
  • U młodzieży powyżej 16 lat (granulat Ketonal Fast) lek stosuje się wyłącznie w ściśle określonych przypadkach i pod nadzorem lekarza8.
  • Niektóre preparaty ketoprofenu mogą zawierać składniki dodatkowe niezalecane dla dzieci, takie jak alkohol benzylowy czy etanol113.
  • Brak jest danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności stosowania ketoprofenu w młodszych grupach wiekowych.

Podsumowanie – Ketoprofen u dzieci: ograniczenia i bezpieczeństwo

Stosowanie ketoprofenu u dzieci jest mocno ograniczone i w większości przypadków niezalecane poniżej 15. roku życia. Wyjątek stanowi granulat Ketonal Fast, który może być używany u młodzieży powyżej 16 lat w określonych sytuacjach, jednak pod ścisłym nadzorem lekarza. Należy pamiętać, że dzieci są szczególnie wrażliwe na działania niepożądane leków z grupy NLPZ, w tym ketoprofenu, dlatego każda decyzja o jego zastosowaniu powinna być bardzo dobrze przemyślana. W przypadku wątpliwości co do bezpieczeństwa lub dawkowania, niezbędny jest kontakt z lekarzem lub farmaceutą.

Tabela: Możliwość stosowania ketoprofenu u dzieci w zależności od grupy wiekowej i postaci leku

Grupa wiekowa Możliwość stosowania Dawkowanie
Niemowlęta (0–1 rok) Nie zaleca się Brak danych
Dzieci (1–12 lat) Nie zaleca się Brak danych
Młodzież (13–15 lat) Nie zaleca się Brak danych
Młodzież (16 lat i starsi) Można stosować wyłącznie granulat Ketonal Fast w określonych wskazaniach Zgodnie z dawkowaniem dla dorosłych, pod ścisłą kontrolą lekarza

8429

Pytania i odpowiedzi

Czy ketoprofen można stosować u dzieci?

Ketoprofen nie jest zalecany u dzieci poniżej 15 lat, a większość postaci leku ma wyraźne przeciwwskazania wiekowe.45

Od jakiego wieku można stosować ketoprofen?

Większość preparatów ketoprofenu dopuszczona jest od 15 lub 16 roku życia (granulat Ketonal Fast od 16 lat).84

Czy żel z ketoprofenem jest bezpieczny dla dzieci?

Nie zaleca się stosowania żelu z ketoprofenem u dzieci poniżej 15 lat z powodu braku danych o bezpieczeństwie.211

Jakie są najczęstsze działania niepożądane ketoprofenu u dzieci?

Najczęstsze to krwawienia z przewodu pokarmowego, reakcje alergiczne i zaburzenia czynności nerek lub wątroby.1214