Czym naprawdę jest migrena i jak wpływa na życie?

Migrena to złożona choroba neurologiczna, która objawia się nawracającymi, pulsującymi bólami głowy, najczęściej po jednej stronie. Ból ten może być tak silny, że uniemożliwia normalne funkcjonowanie. Wyobraź sobie, że masz wrażenie, jakby ktoś wbijał ci gwóźdź w skroń, a każdy dźwięk, światło czy ruch tylko pogarsza sytuację. Osoby cierpiące na migrenę często doświadczają również nudności, wymiotów, nadwrażliwości na światło (światłowstręt) i dźwięki, co zmusza ich do ukrywania się w zaciemnionych, cichych pomieszczeniach podczas ataku [1].

Migreny dzielimy na dwa główne typy: epizodyczną i przewlekłą. Migrena epizodyczna pojawia się rzadziej niż 15 dni w miesiącu. Natomiast o migrenie przewlekłej mówimy, gdy bóle głowy występują przez 15 lub więcej dni w miesiącu, z czego przynajmniej przez 8 dni mają charakter migrenowy – i taki stan utrzymuje się przez co najmniej trzy miesiące. To właśnie pacjenci z migreną przewlekłą najczęściej kwalifikują się do leczenia botoksem, gdy inne metody zawodzą [1].

Botoks na migreny – jak to działa?

Toksyna botulinowa a migreny – o co tutaj chodzi? Już wyjaśniamy! Botoks, czyli toksyna botulinowa typu A, to substancja produkowana przez bakterie Clostridium botulinum. W medycynie stosuje się jej oczyszczoną formę nie tylko do wygładzania zmarszczek, ale także do leczenia nadpotliwości, zeza, skurczów mięśni, a od kilkunastu lat oficjalnie również przewlekłej migreny. Odkrycie jego przeciwmigrenowych właściwości było w dużej mierze przypadkowe – pacjenci poddawani zabiegom kosmetycznym zauważyli, że oprócz wygładzenia zmarszczek, zmniejszyła się również częstotliwość ich migren [2].

Jak działa botoks na migreny? Botoks działa wielotorowo w przypadku migreny. Jest neurotoksyną, która blokuje uwalnianie acetylocholiny – substancji przekazującej sygnały między nerwami a mięśniami. Rozluźnia napięte mięśnie głowy i szyi, które często przyczyniają się do bólu migrenowego, ale co ważniejsze, blokuje uwalnianie substancji chemicznych związanych z bólem. Nerwy czuciowe w obszarze głowy i szyi, które stają się nadwrażliwe podczas migreny, nie mogą wtedy wysyłać sygnałów bólowych do mózgu, co przerywa błędne koło bólu. Leczenie jest bezpieczne pod warunkiem, że wykonuje je wykwalifikowany lekarz, a działanie botoksu jest tymczasowe i zanika po kilku miesiącach [3].

Toksyna botulinowa i migrena – dla kogo będzie skuteczna?

Leczenie migreny botoksem nie jest dla każdego. Zgodnie z wytycznymi medycznymi, zaleca się je przede wszystkim osobom z migreną przewlekłą, u których wcześniejsze metody leczenia nie przyniosły zadowalających rezultatów. Lekarze często kierują na tę terapię pacjentów, którzy nie odczuli wystarczającej poprawy po zastosowaniu co najmniej trzech różnych leków profilaktycznych. Może to być frustrujące dla osób cierpiących, ale ma uzasadnienie – leczenie botoksem jest bardziej inwazyjne i kosztowne niż standardowa farmakoterapia [4].

Decyzję o rozpoczęciu leczenia migreny botoksem podejmuje neurolog lub specjalista od bólu, najlepiej z doświadczeniem w leczeniu migreny. Lekarz przeprowadzi dokładny wywiad, zapozna się z historią choroby i dotychczasowym leczeniem. Istnieją też przeciwwskazania do stosowania botoksu, m.in. ciąża i karmienie piersią, choroby nerwowo-mięśniowe (jak miastenia), infekcje w miejscu planowanego wstrzyknięcia oraz uczulenie na toksynę botulinową. Co ważne, leczenie migreny botoksem nie jest zalecane w przypadku migreny epizodycznej ani innych typów bólu głowy, takich jak ból napięciowy czy klasterowy [5].

Jak wygląda zabieg podania botoksu na migrenę?

Zabieg podania botoksu na migrenę różni się od zabiegów kosmetycznych. Standardowy protokół obejmuje wykonanie 31 zastrzyków w określone punkty głowy i szyi, a łączna dawka to zazwyczaj 155-195 jednostek toksyny botulinowej typu A. Miejsca iniekcji obejmują mięsień marszczący brwi (nad nosem), mięśnie korugatory (okolice brwi), mięsień czołowy (czoło), mięśnie skroniowe, potyliczne (tył głowy), mięśnie szyi oraz mięśnie trapezowe (barki) [6].

Cała procedura trwa zwykle około 10-15 minut, a lekarz używa bardzo cienkiej igły, co minimalizuje dyskomfort. Większość pacjentów opisuje uczucie podobne do ukłucia komara lub delikatnego szczypnięcia – nie jest to zabieg bezbolesny, ale ból jest zazwyczaj minimalny i krótkotrwały. Dla osób szczególnie wrażliwych na ból można zastosować miejscowe znieczulenie kremem. Efekt działania botoksu utrzymuje się zwykle przez 10-12 tygodni, dlatego standardowy schemat leczenia zakłada powtarzanie zabiegów co około 3 miesiące, co oznacza 3-4 serie zastrzyków rocznie [7].

Jakich efektów można się spodziewać i czy są skutki uboczne?

U większości pacjentów pierwsze efekty leczenia migreny botoksem pojawiają się w ciągu 2-4 tygodni od zabiegu, ale pełne działanie rozwija się często dopiero po drugiej serii zastrzyków. Badania pokazują, że skuteczność botoksu wzrasta z każdą kolejną serią, dlatego lekarze zalecają przeprowadzenie przynajmniej dwóch pełnych cykli leczenia (około 6 miesięcy) przed oceną jego skuteczności. Botoks nie eliminuje całkowicie migren, ale znacząco zmniejsza ich częstotliwość i nasilenie – badania kliniczne wykazały, że może zmniejszyć liczbę dni z bólem głowy o 30-50% [8].

Jak każda metoda leczenia, również botoks może powodować skutki uboczne, choć większość z nich jest łagodna i przemijająca. Najczęstsze to ból i zaczerwienienie w miejscu wstrzyknięcia oraz lekki ból głowy bezpośrednio po zabiegu. Bardziej specyficzne skutki uboczne to opadanie powieki (u około 1-5% pacjentów), uczucie sztywności karku czy ból szyi. Rzadko występują poważniejsze efekty jak trudności w połykaniu, mówienie lub oddychanie, które wymagają natychmiastowej konsultacji lekarskiej. Warto wspomnieć też o efektach kosmetycznych – botoks może prowadzić do wygładzenia zmarszczek na czole i wokół oczu, co dla jednych jest dodatkową korzyścią, a dla innych niepożądanym skutkiem [9].

Botoks na migreny NFZ – czy to możliwe?

W Polsce istnieje możliwość skorzystania z leczenia migreny przewlekłej botoksem w ramach świadczeń NFZ, co jest ważne, biorąc pod uwagę, że koszt jednej serii zastrzyków w prywatnych klinikach wynosi od 3000 złotych. Droga do uzyskania takiego leczenia wymaga jednak spełnienia określonych kryteriów – pacjent musi mieć zdiagnozowaną migrenę przewlekłą i wcześniej wypróbować bez sukcesu przynajmniej trzy różne leki profilaktyczne. Dodatkowo musi być pod stałą opieką neurologa, który udokumentuje przebieg choroby i nieskuteczność wcześniejszego leczenia.

Zabiegi w ramach NFZ wykonywane są w wybranych poradniach neurologicznych i klinikach bólu, które mają odpowiednią umowę. Dzieje się to w ramach programów lekowych. Niestety, dostępność jest ograniczona, a czas oczekiwania może wynosić nawet kilka miesięcy. Jeśli nie kwalifikujesz się do leczenia w ramach NFZ lub nie chcesz czekać, zawsze pozostaje opcja leczenia prywatnego. Warto sprawdzić też, czy Twoje prywatne ubezpieczenie zdrowotne pokrywa takie leczenie – niektóre firmy ubezpieczeniowe oferują częściową refundację zabiegów z toksyną botulinową w przypadku migreny przewlekłej.

Co jeszcze warto wiedzieć o leczeniu migreny?

Leczenie migreny botoksem przynosi najlepsze efekty, gdy łączy się je z innymi metodami. Regularne posiłki, odpowiednia ilość snu i umiarkowana aktywność fizyczna mogą znacząco zmniejszyć częstotliwość ataków. Techniki relaksacyjne jak medytacja, głębokie oddychanie czy progresywna relaksacja mięśni pomagają obniżyć poziom stresu, który często wyzwala migreny. Suplementacja magnezu (300-600 mg dziennie), ryboflawiny (witamina B2, 400 mg dziennie) czy koenzymu Q10 (100-300 mg dziennie) również może być pomocna, choć przed jej rozpoczęciem warto skonsultować się z lekarzem [10].

Prowadzenie dziennika migreny pomoże zidentyfikować czynniki wyzwalające ataki – zapisuj daty, nasilenie, czas trwania, przyjmowane leki oraz potencjalne czynniki, które mogły wywołać migrenę (posiłki, stres, pogoda, cykl menstruacyjny). Po kilku miesiącach możesz zauważyć wzorce, które pomogą ci unikać określonych czynników. Pamiętaj, że decyzja o rozpoczęciu leczenia botoksem powinna być podjęta po dokładnej konsultacji z lekarzem specjalistą, który pomoże ocenić, czy ta metoda jest odpowiednia w twoim przypadku i jakich efektów możesz się spodziewać [11].

Podsumowanie

Botoks na migreny to skuteczna metoda leczenia dla osób cierpiących na migrenę przewlekłą, które nie uzyskały ulgi po standardowych terapiach. Leczenie migreny botoksem polega na wykonaniu serii zastrzyków w określone punkty głowy i szyi, co może zmniejszyć częstotliwość ataków o 30-50%. Zabieg powtarza się co około 3 miesiące, a pełne efekty widoczne są zwykle po dwóch seriach. W Polsce możliwe jest uzyskanie refundacji w ramach botoks na migreny NFZ, pod warunkiem spełnienia określonych kryteriów. Toksyna botulinowa w migrenie działa poprzez blokowanie uwalniania substancji odpowiedzialnych za ból, a zastrzyki na migrenę (cena prywatnie wynosi od 3000 zł za serię) stanowią wartościową opcję dla pacjentów, u których inne metody zawiodły.

Czy słyszałeś kiedyś o programach lekowych, ale do końca nie wiesz, czym one są i jak możesz z nich skorzystać? Programy lekowe to specjalne programy finansowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia, dzięki którym pacjenci mają dostęp do nowoczesnych i kosztownych leków, które nie są objęte standardową refundacją. Dzięki nim możesz otrzymać skuteczne leczenie bez ponoszenia kosztów. Ten artykuł pomoże Ci zrozumieć, czym są programy lekowe, jakie są ich rodzaje, kto może z nich skorzystać, jak znaleźć placówki realizujące programy lekowe oraz gdzie odszukać wszystkie potrzebne informacje.

Na czym polega idea programów lekowych?

Program lekowy to specjalne świadczenie zdrowotne, finansowane przez NFZ, które zapewnia pacjentom dostęp do terapii innowacyjnych i drogich, a jednocześnie niedostępnych w ramach standardowej refundacji leków. Każdy program obejmuje określoną grupę pacjentów spełniających ścisłe kryteria medyczne. Ich głównym celem jest zapewnienie dostępu do nowoczesnych terapii, poprawa jakości opieki zdrowotnej poprzez monitorowanie skuteczności leczenia oraz umożliwienie leczenia chorób, dla których standardowe terapie są niewystarczające lub niedostępne. Dzięki programom lekowym pacjenci, którzy nie mieliby możliwości sfinansowania nowoczesnych leków, otrzymują szansę na skuteczniejszą terapię, często zgodną z najnowszymi światowymi standardami leczenia. No dobrze, ale jakie choroby im podlegają? Czy istnieje jakaś lista programów lekowych?

Lista programów lekowych – onkologia i inne choroby

Bardzo dużo programów lekowych związanych jest z onkologią, czyli dotyczą nowotworów złośliwych. Pacjenci onkologiczni mogą w ich ramach otrzymać nowoczesne terapie, takie jak leki celowane, immunoterapia czy terapie biologiczne. Programy lekowe onkologiczne obejmują leczenie wielu nowotworów, np. raka płuca, piersi, nerki, czerniaka czy nowotworów krwi. Nowoczesne leki dostępne w programach często działają na konkretne mutacje genetyczne nowotworów, co sprawia, że są bardziej skuteczne i mniej obciążające dla organizmu niż tradycyjna chemioterapia. Terapia onkologiczna w ramach programów jest ściśle monitorowana, a pacjent przechodzi regularne badania obrazowe i laboratoryjne, by ocenić skuteczność leczenia. Istnieje także oczywiście dość szeroka lista programów lekowych nieonkologicznych, co wyjaśniamy dalej.

Oprócz nich istnieją także programy skierowane do pacjentów z innymi schorzeniami. W ramach programów lekowych nieonkologicznych pacjenci mogą uzyskać dostęp do leczenia, np. chorób neurologicznych, takich jak stwardnienie rozsiane czy rdzeniowy zanik mięśni, a także schorzeń autoimmunologicznych, na przykład reumatoidalnego zapalenia stawów czy łuszczycy. Wiele programów dotyczy także chorób rzadkich, jak choroby Fabry’ego, choroby Wilsona czy mukowiscydozy. W niektórych przypadkach terapie oferowane w ramach programów lekowych to jedyna dostępna forma leczenia. Przykładem może być terapia genowa stosowana w leczeniu rdzeniowego zaniku mięśni (SMA), której koszt wynosi kilka milionów złotych, ale dzięki finansowaniu NFZ pacjenci mogą ją otrzymać bezpłatnie.

Jak dostać się do programu lekowego na NFZ? Kwalifikacja krok po kroku

Aby skorzystać z programu lekowego na NFZ, pacjent musi spełniać określone kryteria medyczne. O kwalifikacji decyduje lekarz specjalista pracujący w placówce posiadającej kontrakt z NFZ na dany program. Proces ten obejmuje konsultację ze specjalistą, wykonanie badań diagnostycznych potwierdzających spełnienie kryteriów oraz wystawienie skierowania do odpowiedniej placówki. Pacjent, który zostaje zakwalifikowany, otrzymuje leki oraz opiekę medyczną w ramach programu całkowicie bezpłatnie. Programy lekowe są realizowane w wyznaczonych placówkach medycznych, takich jak szpitale kliniczne czy specjalistyczne centra leczenia. To one zapewniają odpowiednie zaplecze diagnostyczne oraz personel medyczny wyspecjalizowany w danym leczeniu. Każdy program ma również określoną długość terapii i sposób monitorowania pacjenta, co oznacza, że leczenie w ramach programu może trwać przez określony czas, a następnie pacjent jest ponownie oceniany pod kątem dalszych potrzeb terapeutycznych.

Gdzie znaleźć listę programów lekowych i placówki je realizujące?

Gdzie szukać informacji o programach lekowych? Pacjenci mogą znaleźć szczegółowe informacje na stronach Narodowego Funduszu Zdrowia, gdzie publikowane są listy refundowanych programów oraz placówek realizujących leczenie. Jednak znalezienie konkretnych informacji na stronach rządowych jest dość trudne. W tym celu warto zapoznać się z serwisem programylekowe.pl.

Programylekowe.pl to nowoczesna wyszukiwarka, która umożliwia łatwe odnalezienie placówek medycznych realizujących programy lekowe. Wystarczy wpisać nazwę choroby lub konkretnego programu, aby szybko znaleźć szczegółowe informacje na temat dostępnych terapii w Twojej okolicy. Dzięki interaktywnej mapie można sprawdzić, które placówki prowadzą dany program i jak się do nich zgłosić. Serwis oferuje również przejrzyste i zrozumiałe opisy każdego programu lekowego. Dowiesz się, jakie są kryteria kwalifikacji, jakie leki są stosowane i jak wygląda cały proces leczenia. Wszystkie informacje są regularnie aktualizowane, dzięki czemu masz pewność, że korzystasz z najbardziej rzetelnych danych. Jeśli szukasz dostępu do nowoczesnych terapii i chcesz świadomie podjąć decyzję dotyczącą leczenia, programylekowe.pl to najlepsze miejsce, w którym znajdziesz kompleksowe informacje o programach lekowych.

Zalety i ograniczenia programów lekowych – na co warto zwrócić uwagę?

Dostęp do programów lekowych wiąże się z wieloma korzyściami. Pacjent nie ponosi żadnych kosztów leczenia, ma dostęp do nowoczesnych terapii oraz pozostaje pod stałą opieką specjalistów, co zwiększa bezpieczeństwo terapii i pozwala na bieżąco monitorować jej skuteczność. Są jednak pewne ograniczenia. Aby zakwalifikować się do programu, trzeba spełniać konkretne kryteria, co oznacza, że nie każdy pacjent może z niego skorzystać. Nie wszystkie szpitale prowadzą programy lekowe, co może wymagać dojazdu do innego miasta. Lista refundowanych terapii jest także regularnie aktualizowana, a zmiany mogą wpływać na dostępność niektórych programów. Czasem też dostęp do terapii może być ograniczony z powodu limitów finansowych na dany rok, co oznacza, że liczba pacjentów objętych programem jest kontrolowana.

Podsumowanie

Czy warto zainteresować się programami lekowymi? Jeśli chorujesz na przewlekłą lub rzadką chorobę i potrzebujesz nowoczesnej terapii, może to być dla Ciebie najlepsza szansa na skuteczne leczenie. Najważniejszym krokiem jest konsultacja z lekarzem specjalistą, który oceni Twoją sytuację i pomoże w znalezieniu odpowiedniego programu. Sprawdzaj listy placówek realizujących programy lekowe, zbieraj wymaganą dokumentację medyczną i nie wahaj się pytać lekarza o możliwości leczenia. Programy lekowe to realna szansa na poprawę zdrowia i jakości życia, dlatego warto wiedzieć o nich jak najwięcej i korzystać z dostępnych możliwości.

Nietrzymanie moczu to problem, który dotyka miliony kobiet na całym świecie, w różnym wieku. Niestety jest to temat tabu, który często bywa unikany w rozmowach. Czy istnieje coś, co może zniwelować nietrzymanie moczu u kobiet? Istnieją skuteczne sposoby na poprawę komfortu życia osób zmagających się z tą dolegliwością. Inkontynencja to niekontrolowane wyciekanie moczu, które może wystąpić przy takich czynnościach jak kaszel, śmiech, podnoszenie ciężarów, czy nawet zwykłe codzienne ruchy. Problem ten może przybierać różne formy, od sporadycznego, lekkiego wycieku po bardziej zaawansowane stadia, kiedy osoba traci kontrolę nad pęcherzem. Dlaczego tak się dzieje? Jak wygląda leczenie nietrzymania moczu u kobiet? Czy leki zawsze załatwią problem [1,2]?

Przyczyny nietrzymania moczu u kobiet

U kobiet nietrzymanie moczu może mieć wiele przyczyn, jakie są najczęstsze z nich? Osłabienie mięśni dna miednicy. Często po porodzie naturalnym lub w wyniku starzenia się, mięśnie dna miednicy tracą swoją elastyczność i siłę, co utrudnia kontrolę nad pęcherzem. Zmiany hormonalne są kolejnym powodem nietrzymania moczu. W okresie menopauzy spadek poziomu estrogenów może osłabić tkanki odpowiedzialne za prawidłowe funkcjonowanie pęcherza. Przyczyną mogą też być choroby, np. przewlekłe infekcje dróg moczowych, cukrzyca, a także choroby neurologiczne mogą prowadzić do problemów z kontrolą nad pęcherzem. Również operacje ginekologiczne, zabiegi w obrębie miednicy, takie jak histerektomia, mogą wpłynąć na funkcję układu moczowego [1,2].

Jak pomóc w nietrzymaniu moczu u kobiet?

Na rynku dostępnych jest wiele produktów, które mogą znacząco poprawić komfort życia kobiet cierpiących na nietrzymanie moczu. Do produktów, które można zastosować, należą wkładki i podpaski urologiczne. Są dostępne w różnych rozmiarach i poziomach chłonności, w zależności od stopnia nietrzymania moczu. Użyteczna w nietrzymaniu moczu jest bielizna chłonna. Wygląda i nosi się jak zwykła bielizna, ale zawiera wbudowane warstwy chłonne, które skutecznie chronią przed przeciekaniem. Pomocnym przedmiotem jest pessar dopochwowy. To małe, elastyczne urządzenie, które wprowadza się do pochwy, aby podtrzymać pęcherz i zapobiegać wyciekom. Jest stosowany głównie przy wysiłkowym nietrzymaniu moczu.

Czy są leki na nietrzymanie moczu?

Farmakoterapia i suplementy diety to również dobry sposób na to, aby poradzić sobie nietrzymaniem moczu. W niektórych przypadkach lekarz może przepisać leki, które pomagają kontrolować pęcherz. Dodatkowo suplementy diety wspierające zdrowie układu moczowego, takie jak ekstrakt z żurawiny, mogą wspomagać funkcje pęcherza i zmniejszać ryzyko infekcji.

Styl życia a inkontynencja u kobiet

Do środków zaradczych można dodać jeszcze ćwiczenia mięśni dna miednicy. Regularne wykonywanie ćwiczeń Kegla może znacząco poprawić siłę mięśni dna miednicy, co w efekcie może zmniejszyć, a nawet wyeliminować problem nietrzymania moczu. Ważna jest też profilaktyka i styl życia, np. utrzymanie zdrowej masy ciała. Nadwaga może zwiększać nacisk na pęcherz, co nasila objawy nietrzymania moczu. Kolejna rzecz to unikanie kofeiny i alkoholu, gdyż te substancje mogą podrażniać pęcherz, prowadząc do częstszych i nagłych potrzeb oddania moczu. Regularne wizyty u lekarza — konsultacja z ginekologiem lub urologiem może pomóc w diagnozowaniu problemu i zaproponowaniu odpowiedniego leczenia. Jakie leki na nietrzymanie moczu można zastosować u kobiet? Jak wygląda leczenie?

Suplementy diety wspomagające zdrowie kobiet przy nietrzymaniu moczu

Przy nietrzymaniu moczu suplementy diety mogą wspierać zdrowie układu moczowego i wspomagać funkcje pęcherza. Choć nie zastąpią leczenia, mogą stanowić element wspomagający terapię. Składniki, które mogą być pomocne to:

• ekstrakt z żurawiny, gdyż ta roślina jest znana ze swoich właściwości wspierających zdrowie dróg moczowych; pomaga zapobiegać przyleganiu bakterii do ścian pęcherza, co może zmniejszać ryzyko infekcji, które mogą nasilać objawy nietrzymania moczu; przykładem preparatu, który zawiera żurawinę jest Incontinox lub Feminost;
• badania sugerują, że odpowiedni poziom witaminy D może wspierać zdrowie mięśni, w tym mięśni dna miednicy, które odgrywają kluczową rolę w kontrolowaniu pęcherza; zawarta w preparacie Feminost;
• olej z nasion dyni wykazuje działanie wspierające zdrowie pęcherza moczowego; może pomagać w zmniejszeniu częstości oddawania moczu, szczególnie w nocy, i wspierać funkcje mięśni dna miednicy; ekstrakt z pestek dyni zawiera preparat Jasnum uro;
• izoflawony sojowe pomagają regulować gospodarkę hormonalną, co jest istotne szczególnie w okresie menopauzy, gdy spadek poziomu estrogenów może wpływać na osłabienie mięśni dna miednicy i problemy z nietrzymaniem moczu; są zawarte w preparacie Feminost;
• witamina E działa antyoksydacyjnie, wspomagając regenerację tkanek i ogólną kondycję zdrowotną układu moczowego;
• prawidłowa flora bakteryjna jelit i układu moczowego może zmniejszać ryzyko infekcji dróg moczowych, które mogą nasilać objawy nietrzymania moczu; suplementacja probiotyków, zwłaszcza tych wspierających zdrowie układu moczowo-płciowego (np. Lactobacillus rhamnosus, Lactobacillus reuteri), może być korzystna; probiotyki są zawarte w preparatach Iladian, Lacibios Femina.

Feminost, tabletki

O produkcie

• zawiera ekstrakt z pestek dyni, izoflawony sojowe, witaminę D3, sok z żurawiny, ekstrakt z ziela pokrzywy; 
• zalecane dzienne spożycie to 1-2 tabletki dziennie;
• zawiera barwniki;
• nie zawiera słodzików ani glutenu.

Regurinal, tabletki

O produkcie

• zawiera wyciągi z nasion dyni zwyczajnej, jeżówki purpurowej, ziela nawłoci pospolitej, mniszka lekarskiego, owocu buzdyganka naziemnego i nasion soi, wzbogacony o magnez oraz witaminy D, C, B6 i B12;
• zalecane dzienne spożycie to 1-2 tabletki;
• osoby z chorobami autoimmunologicznymi i nowotworowymi przed spożyciem powinny skonsultować się z lekarzem;
• osoby przyjmujące leki na nadciśnienie lub cukrzycę oraz osoby z predyspozycjami do tworzenia kamieni nerkowych, lub chorujące na kamicę nerkową nie powinny przyjmować preparatu;
• zawiera barwniki, żółcień chinolinową oraz żółcień pomarańczową.

Iladian, kapsułki

O produkcie

• jedna kapsułka zawiera: Lactobacillus rhamnosus, Lactobacillus reuteri, Lactobacillus gasseri, wyciąg z owoców migdałecznika chebułowca, laktoferynę;
• zalecana dawka to 1 kapsułka dziennie, popić szklanką wody;
• dla uzyskania pożądanych efektów należy przyjmować preparat przez co najmniej 20 dni;
• w trakcie doustnej terapii antybiotykowej lub doustnego przyjmowania innych leków przeciwbakteryjnych preparat należy spożywać, zachowując co najmniej 2 godziny odstępu przed i po przyjęciu antybiotyku lub innego leku przeciwbakteryjnego;
• zawiera barwnik — tlenek tytanu i żelatynę.

Lacibios femina, kapsułki

O produkcie

• jedna kapsułka zawiera 5 miliardów liofilizowanych szczepów bakterii: Lactobacillus rhamnosus GR-1, Lactobacillus reuteri RC-14;
• dawkowanie to 1 kapsułka na dobę, w trakcie posiłku lub do 30 minut po posiłku popijając co najmniej pół szklanki wody;
• zawiera mleko lub jego pochodne;
• zawiera barwnik tlenek tytanu oraz żelatynę.

Incontinox, kapsułki

O produkcie

• zawiera ekstrakt z nasion dyni, ekstrakt z ziela skrzypu, ekstrakt z owoców żurawiny, ekstrakt z liści mącznicy, witaminę D;
• zalecana się zażywać 1-2 kapsułki na dobę, nie krócej, niż trzy miesiące;
• nie zawiera glutenu ani laktozy;
• zawiera barwnik, węglan wapnia.

Podsumowanie

Nietrzymanie moczu u kobiet to powszechny problem, który może znacząco wpływać na jakość życia, ale nie musi ograniczać codziennych aktywności. Dzięki dostępności różnorodnych produktów, takich jak wkładki urologiczne, bielizna chłonna czy pessary, można skutecznie kontrolować objawy i czuć się pewnie w każdej sytuacji. Ważne jest również dbanie o zdrowy styl życia, który wspiera funkcjonowanie układu moczowego. Pomocne mogą być suplementy diety, których składniki wspomagają zdrowie kobiet, zapobiegają infekcjom, zmniejszają częstość oddawania moczu.

Migrena to skomplikowana choroba neurologiczna, której jednym z głównych objawów jest charakterystyczny, pulsujący ból głowy, który najczęściej występuje jednostronnie. Zwykle nasila się on podczas aktywności fizycznej. Migrenom bardzo często towarzyszy światłowstręt, nadwrażliwość na dźwięki oraz nudności i wymioty. Istnieje kilka rodzajów migren, a najczęściej słyszy się o migrenie z aurą lub bez niej. Aura to specyficzne objawy, które towarzyszą pacjentowi przed pojawieniem się bólu głowy lub w trakcie. Typowa aura związana jest z zaburzeniami wzrokowymi, takimi jak błyski świateł, mroczki przed oczami, migoczące zygzakowate kształty, a nawet chwilowa utrata wzroku. Do objawów aury nietypowej możemy zaliczyć zawroty głowy, zaburzenia równowagi, mrowienie kończyn lub szumy w uszach. Jak poradzić sobie z migreną? Które tabletki na migrenę bez recepty będą najlepsze [1,2]?

Jakie są tabletki na migrenę bez recepty?

Migrena charakteryzuje się napadowym bólem głowy, który zwykle trwa kilka godzin. Poważne ataki mogą trwać nawet do kilkudziesięciu godzin. Jeśli chodzi o leczenie tej choroby, to istnieją tabletki od migreny, które stosuje się typowo na ból głowy. Będzie to najczęściej paracetamol (np. Apap, Panadol Sprint, Efferalgan) lub niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), takie jak kwas acetylosalicylowy(Aspirin), ibuprofen w dawce od 400 mg do 600 mg (Ibum forte, Ibuprom, Nurofen), naproksen w dawce od 275 mg do 825 mg (Aleve, Naxii) lub diklofenak w dawce od 50 mg do 100 mg (Voltaren Acti Forte, Diclomax) albo deksketoprofen w dawce 50 mg (Dextin, Dektac, Dexak) [3].

Każda z powyższych substancji jest skuteczna w łagodzeniu lekkiego bólu głowy o charakterze migrenowym, jednak co zrobić, jeśli towarzyszy ci migrena o średniej lub dużej intensywności? W tym przypadku najlepiej zastosować tryptany bez recepty w postaci tabletek [4].

Aspirin, tabletki

O produkcie:

• Lek zawiera kwas acetylosalicylowy, który działa przeciwbólowo, przeciwgorączkowo i przeciwzapalnie;
• Może być stosowany doraźnie m.in. przy bólu głowy, bólu mięśni, bólu zębów oraz objawach przeziębienia i grypy przebiegających z gorączką;
• Kwas acetylosalicylowy hamuje wytwarzanie prostaglandyn, czyli substancji odpowiedzialnych za rozwój bólu, gorączki i stanu zapalnego;
• Leku nie należy stosować m.in. u osób z chorobą wrzodową, skłonnością do krwawień, ciężką niewydolnością wątroby, nerek lub serca oraz u dzieci poniżej 12. roku życia.

Naxii, tabletki powlekane

O produkcie:

• lek dostępny bez recepty;
• zawiera silną substancję przeciwbólową – naproksen;
• wskazany w leczeniu takich bólów jak np. ból głowy, bóle mięśni, bóle zęba, bolesne miesiączkowanie oraz gorączki;
• preparat zawiera laktozę;
• występuje w produktach o różnej wielkości opakowań.

Voltaren Acti Forte, tabletki powlekane

O produkcie:

• lek dostępny bez recepty;
• jego składnikiem czynnym jest diklofenak;
• wskazany w bólach takich jak bóle karku, stawów, mięśni czy grzbietu oraz w reumatoidalnym zapaleniu stawów;
• do stosowania od 14. roku życia;
• nie należy stosować go dłużej niż 5 dni – jeżeli objawy nie ustąpią należy zgłosić się do lekarza;
• nie należy stosować go podczas ciąży;
• w czasie karmienia piersią stosować jedynie na zlecenie lekarza.

Dexak, tabletki powlekane

O produkcie:

• lek dostępny bez recepty;
• substancją czynną jest deksketoprofen;
• zalecany w leczeniu bólu o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu, np. bólu mięśni, głowy, zębów czy bolesnym miesiączkowaniu;
• do stosowania jedynie u osób pełnoletnich;
• należy przyjąć 30 minut przed posiłkiem, aby osiągnąć najlepszy efekt działania leku;
• nie stosować podczas ciąży i karmienia piersią.

Jakie są tabletki na migrenę z tryptanami bez recepty?

Tryptany to leki typowo przeciwmigrenowe przeznaczone do leczenia ostrego bólu migrenowego o średnim i dużym natężeniu. Za jedną z przyczyn migreny uważa się początkowy skurcz pewnych naczyń krwionośnych w mózgu. Prowadzi to do spadku przepływu krwi i chwilowego niedokrwienia pewnych obszarów mózgu czemu może towarzyszyć aura. Następnie dochodzi do rozkurczu tych naczyń. Powoduje to zwiększenie przepływu krwi i ich obrzęk, czemu przypisuje się pojawienie bólu. Dodatkowo dochodzi też do wydzielania substancji o charakterze prozapalnym. Tryptany działają proskurczowo na naczynia, a dodatkowo hamują wydzielanie związków o charakterze zapalnym. Z tego powodu hamują główne etapy, które towarzyszą rozwojowi migrenowego bólu głowy – stąd niezwykle ważne jest ich przyjęcie jak najszybciej [5,6].

W aptece można kupić różne tryptany, jednak większość z nich dostępna jest na receptę. Z przepisu lekarza możemy korzystać z substancji, takich jak eletryptan (Relpax), sumatryptan (Cinie, Frimig, Sumamigren), zolmitryptan (Zolmiles, Zolmitriptan Stada). Jedynymi tabletkami od migreny z tryptanami bez recepty jest almotryptan (Dezamigren, Nomigren). Almotryptan występuje też na receptę w preparacie Almozen.

Dezamigren, tabletki powlekane

O produkcie:

• lek dostępny bez recepty;
• zawiera jedyną substancję o działaniu przeciwmigrenowym dostępną bez recepty – almotryptan;
• należy stosować zarówno w przypadku migreny z aurą, jak i migreny bez aury;
• powlekanie tabletki ułatwia jej połknięcie;
• preparat bezlaktozowy.

Nomigren, tabletki powlekane

O produkcie:

• lek dostępny bez recepty;
• zawiera jedyną substancję o działaniu przeciwmigrenowym dostępną bez recepty – almotryptan;
• należy stosować zarówno w przypadku migreny z aurą, jak i migreny bez aury;
• powlekanie tabletki ułatwia jej połknięcie;
• preparat bezlaktozowy;
• zamiennik dla leku Dezamigren.

Jak stosować tabletki od migreny z tryptanami?

Tabletki na migrenę z tryptanami bez recepty zawierają almotryptan w takiej samej dawce jak wersja na receptę. To dobrze, gdyż jednorazowa dawka 12,5 mg almotryptanu jest skuteczna i porównywalna w działaniu z innymi tabletkami na migrenę na receptę. Jak stosować te tabletki na migrenę bez recepty? Jeśli czujesz, że rozpoczyna się u ciebie atak migreny, to należy niezwłocznie wziąć 1 tabletkę. Jeśli ból nie ustępuje, to kolejną dawkę możesz wziąć po co najmniej 2 godzinach od poprzedniej. Maksymalnie na dobę można przyjąć 2 tabletki. Pamiętaj, że tryptany stosuje się do leczenia ostrego ataku migreny, a nie do przeciwdziałania bólowi [6,7].

Co zrobić przy silnej migrenie?

Jeśli cierpisz na silną migrenę, to najlepiej będzie zastosować tabletki od migreny z tryptanem i substancją przeciwbólową. Możesz połączyć dostępny bez recepty almotryptan, np. z naproksenem. Pamiętaj, że skuteczna dawka naproksenu to nawet do 825 mg, więc musisz przyjąć większą dawkę niż ta dostępna bez recepty. Istnieją także gotowe połączenia NLPZ i tryptanu, jednak jedynie w lekach na receptę (np. Frimig Duo) [4].

Podsumowanie

Tabletki na migrenę są skuteczne w leczeniu ostrego ataku, jednak powinny być zastosowane jak najszybciej. Almotryptan to silny lek na migrenę bez recepty, który w powyższej sytuacji będzie dobrym wyborem. Taj jak inne tryptany, należy go stosować jedynie do leczenia bólu, a nie w jego prewencji. Przy silnym bólu najlepiej połączyć tryptan z paracetamolem lub lekiem z grupy NLPZ. Najkorzystniej stosować jest naproksen w dawce przynajmniej 500 mg. Inne NLPZ również będą odpowiednie, jednak należy przyjmować je w maksymalnych dawkach, gdyż niskie dawki mogą być nieskuteczne.

Padaczka to choroba neurologiczna, której głównym objawem kojarzonym przez ludzi są napady, najczęściej o charakterze toniczno-klonicznym, w których dochodzi do drgań ciała. W takim momencie może pojawić się piana wokół ust, chory staje się siny i może bezwiednie oddać mocz. Jednak to jedynie jeden z rodzajów napadów, a także mit związany z tą chorobą. Mówi on o tym, że chory podczas napadu zawsze traci przytomność i prezentuje drżenie ciała. To nieprawda, gdyż zaburzenia w przewodnictwie nerwowym neuronów w mózgu mogą wywołać także inne objawy. Objawem epilepsji mogą być także napady nieświadomości, w których dochodzi do np. kilkunastosekundowego zamyślenia. Więcej o epilepsji, jej objawach i leczeniu możecie przeczytać w innym artykule. Natomiast w dalszej części tekstu przedstawimy i wyjaśnimy najczęściej spotykane mity o padaczce [1].

Padaczka to zaburzenie psychiczne

Epilepsja to choroba neurologiczna, która obejmuje mózg, ale nie klasyfikuje się jej jako zaburzenie psychiczne. Chory podczas napadu może zachowywać się odmiennie i np. generować różne dźwięki bądź wykonywać nieskoordynowane ruchy, ale nie jest to związane z chorobą psychiczną.

Epilepsja to choroba, która pojawia się tylko u dzieci

Nie jest prawdą, że padaczkę diagnozuje się tylko u dzieci. Pierwsze napady mogą wystąpić również u starszych osób. Jest to choroba niezależna od wieku [1].

Padaczki nie da się kontrolować

Czasami można usłyszeć stwierdzenie, że padaczki nie da się kontrolować i że jest to choroba całego życia. Jest to zbyt duże uogólnienie. Wedle danych statystycznych nawet 70% osób, które poddają się leczeniu, żyje bez napadów przez długie lata. Oczywiście wszystko zależy od konkretnego przypadku i powodzenia w terapii farmakologicznej. Czy można wyleczyć padaczkę? Tu także trudno uogólniać, ale uważa się, że jeśli chory nie prezentuje napadów od 10 lat, a dodatkowo od 5 lat nie stosuje leków przeciwpadaczkowych, to można stwierdzić “wyleczenie” epilepsji [1].

Z drugiej strony warto pamiętać, że dobrze dobrane leki mogą ograniczyć występowanie napadów, jednak nie zawsze udaje się wyeliminować je całkowicie. Około 30% padaczek charakteryzuje się lekoopornością i pomimo stosowania leczenia napady nawracają.

Chorzy na epilepsję nie mogą pracować

Padaczka to poważna choroba, która wpływa na życie chorego, napady jednak nie występują cały czas. Intensywność występowania napadów jest zróżnicowana. Zależy od rodzaju padaczki, jej etiologii, właściwego doboru leków i odpowiedzi na nie. Pacjenci, którzy mają prawidłowo dobrane leczenie i dobrze na nie reagują, mogą nawet przez długi czas nie doświadczać napadów. Takie osoby prowadzą normalne życie, podejmują pracę czy zakładają rodzinę. W przypadku osób z padaczką o ciężkim przebiegu lub chorobami współistniejącymi nie zawsze jest to możliwe [1].

Osoby z epilepsją nie mogą pracować w stresie

Ten mit wiąże się trochę z poprzednim akapitem. Niektórzy uważają, że chorzy na padaczkę nie mogą piastować odpowiedzialnych stanowisk i wykonywać pracy, w której panuje sporo stresu. Nie jest to prawda, wprawdzie stres może być czynnikiem wyzwalającym napady, ale jest to sprawa indywidualna i nie musi dotyczyć wszystkich osób.

Epileptycy nie mogą mieć prawa jazdy

To również  mit, że osoby chore na epilepsję nie mogą prowadzić pojazdów mechanicznych. Wszystko zależy od przebiegu choroby. W przeszłości epilepsja praktycznie uniemożliwiała chorym zdobycie prawa jazdy i przez to choroba bywała często zatajana, co generowało niebezpieczne sytuacje. Aktualnie wygląda to tak, że jeśli opinia neurologa jest pozytywna, to chory może mieć prawo jazdy. Jakie wymogi należy spełnić? Neurolog musi potwierdzić brak napadów przez ostatnie 2 lata leczenia. Kolejne badania wykonywane są co 6 miesięcy w okresie 2 lat, a następnie co rok przez 3 lata i kolejno według wskazań [2].

Podczas napadu włóż coś choremu między zęby

Istnieje mit, który mówi o tym, że podczas napadu padaczkowego należy włożyć coś choremu do ust, aby nie połknął języka. To nieprawda, gdyż nie jest fizycznie możliwe, aby doszło do jego połknięcia. Wkładanie czegokolwiek choremu do ust jest bardzo niebezpieczne. Może dojść do ukruszenia zębów lub nawet połknięcia tego przedmiotu. Podczas napadu należy podłożyć coś miękkiego pod głowę chorego i jeśli to możliwe ułożyć go w pozycji bezpiecznej.

Unieruchom osobę podczas napadu

To kolejny mit podobny do tego, który nakazuje wkładanie przedmiotów pomiędzy zęby chorego podczas napadu. Przy napadzie padaczkowym nie można na siłę unieruchamiać chorego. To w żaden sposób nie wpłynie pozytywnie na czas trwania napadu. Może za to przynieść odwrotny skutek do zamierzonego i być niebezpieczne dla chorego jak i osoby postronnej.

Epilepsja to rzadka choroba

Być może o epilepsji nie słyszy się dużo w przekazie publicznym, jednak nie jest to choroba rzadka. Szacuje się, że choruje na nią około 50 milionów ludzi na całym świecie. Około 49 na 100000 ludziom rocznie stawia się taką diagnozę. Szacunkowy odsetek populacji ogólnej z aktywną padaczką (wymagającą leczenia) wynosi od 4 do 10 na 1000 osób [3].

Na padaczkę nie da się umrzeć

Niestety jest to mit. Epilepsja, szczególnie źle kontrolowana, może być stanem zagrażającym życiu. Najniebezpieczniejszy jest stan padaczkowy, czyli sytuacja, w której napad utrzymuje się powyżej 30 minut lub w tym czasie następują kolejne oraz chory nie odzyskuje przytomności [1].

Epilepsja to choroba zakaźna

To mit, gdyż padaczka nie jest chorobą zakaźną i nie ma możliwości się nią zarazić.

Każdy napad świadczy o padaczce

To również mit, gdyż wystąpienie pojedynczego napadu w większości przypadków nie może stanowić podstawy do postawienia diagnozy. Nawet 10% populacji mogło doświadczyć napadu w trakcie swojego życia. W celu postawienia diagnozy muszą wystąpić przynajmniej dwa niezależne od siebie napady, które nie zostały sprowokowane czynnikami zewnętrznymi [1].

Migające światła wywołują napady

Jest to częściowy mit. Istnieją tak zwane “czynniki wyzwalające”, które mogą być przyczyną pojawienia się napadu. Należą do nich wspomniane migające światła, ale również inne rzeczy, jak stres, zbyt mała ilość snu, używki, gorączka lub pominięcie dawki leków. W rzeczywistości ilość osób, która doświadcza napadów przez czynniki wizualne, jest stosunkowo mała i oscyluje w kilku procentach [1].

Napady padaczkowe bolą

Drżenia ciała podczas napadu padaczkowego mogą być na tyle intensywne, że osoba postronna myśli, iż chory doświadcza bólu. W rzeczywistości podczas napadu z utratą świadomości lub przytomności chory bólu nie odczuwa. Oczywiście po napadzie i dojściu do siebie chorzy często skarżą się na dolegliwości bólowe, ale mają one inne podłoże niż napad de facto (np. mogą być wynikiem uderzenia ciała o twardą powierzchnię). Natomiast istnieją doniesienia o bólu charakterystycznym (ang. ictal pain), np. dla napadów ogniskowych , ale częstość ich występowania jest dość niska – szacuje się go na około 1% [4-6].

Każdy napad padaczkowy wymaga hospitalizacji

Nie każdy napad padaczkowy wymaga hospitalizacji. Zwykle pacjent po napadzie po pewnym czasie dochodzi do siebie bez pomocy lekarskiej. Oczywiście istnieją przypadki wymagające interwencji lekarskiej bądź farmakologicznej (np. wspomniany stan padaczkowy). Jeśli jesteś w towarzystwie osoby cierpiącej na padaczkę, która doświadcza napadu, to ważne jest zapewnienie jej odpowiedniej pierwszej pomocy.

Gdzie szukać pomocy?

Osoby chore na padaczkę mogą szukać informacji i wsparcia w organizacjach pozarządowych. Jedną z nich jest Polskie Stowarzyszenie na Rzecz Dzieci Chorych na Padaczkę.

Polskie Stowarzyszenie na Rzecz Dzieci Chorych na Padaczkę działa od 2003 r. Zostało powołane w celu niesienia pomocy rodzinom chorych dzieci. Do najważniejszych zadań Stowarzyszenia należy poprawa jakości życia osób chorych poprzez dostęp do najnowszych osiągnięć medycyny oraz popularyzacja wiedzy o padaczce w celu przełamywania istniejących stereotypów i zapobiegania wykluczeniu społecznemu. W ramach działalności pożytku publicznego Stowarzyszenie prowadzi szkolenia dla nauczycieli, organizuje turnusy rehabilitacyjne i wypoczynek dzieci i młodzieży.

Padaczka – inaczej epilepsja – to przewlekła choroba neurologiczna, która dotyczy mózgu. Objawia się ona nawracającymi napadami. Pomiędzy okresami, w których pojawiają się napady, chory prowadzi najczęściej normalne życie. Szacuje się, że padaczka dotyka nawet około 50 milionów osób na całym świecie. Około 75% przypadków zachorowań występuje przed 18 rokiem życia. Jakie są przyczyny tej choroby? Czy padaczka to jedno schorzenie, czy ma kilka odmian? Jakie inne objawy towarzyszą osobom chorym na padaczkę? Jak leczyć epilepsję [1,2]?

Napady jako objaw epilepsji

Jeśli myślimy o padaczce, to najczęściej przywołujemy obraz pacjenta, który ma napad toniczno-kloniczny. Dochodzi wtedy do wyprężenia ciała i odgięcia głowy do tyłu oraz masywnych drgań całego ciała. Chory często staje się siny i pojawia się piana w ustach. Może dojść do bezwiednego oddania moczu. Jednak istnieją także inne rodzaje napadów padaczkowych.

O tym jak wyglądają poszczególne napady, decyduje obszar mózgu, w którym dochodzi do wyładowań. Mogą przybierać formę ruchową (drgawki, skurcze, ruchy gałek ocznych, spadek napięcia mięśni), czuciową (odczuwanie bólu, dziwnych zapachów, smaków, zaburzenia widzenia, słuchu), wegetatywną (rozszerzenie źrenic, wymioty, przyspieszone tętno) lub psychiczną (zmiany nastroju, efekt déjá vu). Ze względu na lokalizację napady mogą mieć charakter częściowy z zachowaną lub zaburzoną świadomością i charakter uogólniony z utratą przytomności. U dzieci dość często występują napady nieświadomości. Są to krótkotrwałe (od kilku do kilkunastu sekund) zamyślenia, którym czasami mogą towarzyszyć mimowolne ruchy. Napady padaczkowe mogą też obejmować tylko niektóre partie ciała np. kończyny, twarz lub występować w postaci omdleń.

Czy wystąpienie pojedynczego napadu decyduje o rozpoznaniu padaczki? Nie jest to takie jednoznaczne. Około 10% populacji doświadczyło jednego epizodu drgawek w swoim życiu, co nie stanowiło podstawy do rozpoznania choroby. Diagnoza padaczki opiera się na wystąpieniu co najmniej dwóch epizodów napadowych, które nie zostały sprowokowane czynnikami zewnętrznymi. Natomiast nawet podczas jednorazowego podejrzenia wystąpienia napadu należy bezwzględnie udać się do specjalisty [1,2].

Co jest przyczyną napadów?

Przyczyną napadów w padaczce są niekontrolowane i nadmierne wyładowania elektryczne komórek nerwowych w określonych częściach mózgu. Jak zostało wspomniane wcześniej, napady mogą mieć charakter jedynie krótkiej utraty świadomości, skurczu pojedynczej partii mięśni (np. szarpnięcie ręką lub nogą) bądź rozległych i długotrwających drgań całego ciała [1].

Jednak dlaczego dochodzi do wspomnianych zaburzeń? Przyczyn może być wiele. Bardzo często padaczka jest wynikiem uszkodzenia mózgu. Może do niego dojść na skutek działania mechanicznego, tj. urazów głowy, np. po wypadku, ale również problemów w życiu płodowym lub okołoporodowym, np. przejściowe niedotlenienie lub niska masa urodzeniowa. Do innych przyczyn rozwoju padaczki należą infekcje, np. zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych lub zapalenie mózgu. Udar, który prowadzi do niedotlenienia mózgu, może też wywołać padaczkę w przyszłości. Padaczka bywa także wynikiem zaburzeń anatomicznych mózgu lub wad genetycznych czy rozwijającego się guza mózgu [1].

Jakie czynniki wyzwalają napad padaczki?

U osób chorych na padaczkę napady są generowane przez ogniska padaczkowe w mózgu. Istnieje jednak grupa czynników zewnętrznych (tzw. triggerów), które mogą wyzwolić napad. Należą do nich między innymi:

• urazy głowy;
• migające światła;
• alkohol;
• narkotyki (np. kokaina, amfetamina, heroina, marihuana);
• gorączka [3].

Wśród pozostałych czynników, które mogą sprowokować atak padaczki, warto wspomnieć o następujących sytuacjach:

• zbyt mała ilość snu;
• stres;
• pominięcie dawki leków; 
• menstruacja;
• głodzenie się lub przemęczenie. 

Każdy pacjent może inaczej reagować na dane bodźce, dlatego warto notować okoliczności wystąpienia napadu.

Leczenie padaczki

Padaczka to choroba przewlekła, jednak dzięki stosowaniu odpowiednich leków, da się ją kontrolować. Nawet 70% chorych może żyć bez napadów, jeśli tylko ma odpowiednio dobrane leczenia i poprawnie na nie reaguje. Wytyczne wskazują, że padaczkę – jeśli to możliwe – najlepiej leczyć z użyciem jednego leku. Jeśli zastosowana cząstka lecznicza nie działa, to stopniowo dodaje się drugi lek, zmniejszając dawkę pierwszego, tak aby w efekcie stosować jeden lek. Jeśli monoterapia nie przynosi rezultatów, to dopiero wtedy dodaje się kolejny lek [1].

Monoterapia w leczeniu napadów toniczno-klonicznych

Lekiem pierwszego wyboru w padaczce z napadami toniczno-klonicznymi jest walproinian sodu (lub jego połączenia z kwasem walproinowym). Są to leki takie jak Convulex, Depakine, Depakine Chrono, Absenor, ValproLek. Walproinian sodu zalecany jest do stosowania u mężczyzn i chłopców, dziewczynek poniżej 10. roku życia oraz kobiet, które nie mogą posiadać potomstwa. To substancja przeciwwskazana u kobiet w ciąży i planujących dzieci, gdyż jej przyjmowanie wyraźnie zwiększa ryzyko urodzenia dzieci z poważnymi wadami [3,4].

W przypadku kobiet lekami pierwszego wyboru są lamotrygina (np. Lamilept, Lamitrin, Lamotrix, Epitrigine) lub lewetyracetam (np. Cezarius, Vetira, Normeg, Keppra). Te dwie substancje stosuje się także w monoterapii jako leki drugiego rzutu, jeśli walproinian nie daje pożądanych efektów. Często w monoterapii wykorzystuje się także karbamazepinę (np. Amizepin, Tegretol, Finlepsin) oraz okskarbazepinę (np. Trileptal, Oxepilax, Karbagen) [3,5].

Leki w terapii dodanej

Jeśli leczenie jednym lekiem nie jest skuteczne, to należy wprowadzić farmakoterapię opartą na dwóch lekach o odmiennym mechanizmie działania. Tutaj bardzo wiele zależy od konkretnego rodzaju padaczki. Substancje, które stosuje się w terapii dodanej to, np.:

• klobazam (Frisium);
• perampanel;
• topiramat (Topamax, Toramat, Etopro);
• brywaracetam (Briviact);
• lakozamid (Vimpat, Epilantin, Zilibra);
• etosuksymid (Petinimid);
• zonisamid (Zonisamidum Neuraxpharm);
• pregabalina (Pragiola, Egzysta, Lyrica);
• gabapentyna (Neurontin, Gabapentin);
• wigabatryna (Sabril);
• rufinamid (Inovelon) [3,5].

Leki przerywające napad padaczkowy

U osób prawidłowo leczonych napady ustępują samoistnie, zdarzają się jednak sytuacje, kiedy konieczne jest podanie leku przerywającego napad. W przypadku gdy napad przedłuża się, mówimy o stanie padaczkowym. Może też wystąpić kilka napadów jeden po drugim, wtedy mamy do czynienia z napadami gromadnymi. W obu przypadkach należy bezzwłocznie wezwać pogotowie. W celu ograniczenia skutków przedłużonego napadu można podać diazepam (Relsed) w postaci mikrowlewki doodbytniczej lub midazolam (Buccolam, Soloxelam) w postaci roztworu do stosowania w jamie ustnej.

Jak dobrać odpowiedni lek?

Leczenie padaczki jest skomplikowaną procedurą, co potwierdza ilość dostępnych leków do terapii. Ordynacja leków zależy od występowania konkretnych rodzajów napadów padaczkowych. Wyróżniamy tutaj różne typy napadów padaczkowych, np.:

• toniczno-kloniczne;
• miokloniczne;
• atoniczne;
• toniczne;
• ogniskowe;
• nieświadomości [5].

W celu pokazania zawiłości terapii można przywołać przykład karbamazepiny. Będzie ona lekiem I wyboru w padaczce toniczno-klonicznej, ale nie można jej stosować jeśli występują napady miokloniczne. Najbardziej uniwersalną substancją wydaje się być lamotrygina i lewetyracetam, jednak ostateczna decyzja o leczeniu musi wziąć pod uwagę wiele czynników [5].

Zalecenia niefarmakologiczne

Istnieją także pewne zalecenia niefarmakologiczne, które zwykle stosuje się w ostateczności i najczęściej podczas terapii padaczki lekoopornej. Można rozważyć leczenie chirurgiczne, w którym usuwa się fragment mózgu o największej aktywności propadaczkowej. Inną metodą może być stymulacja nerwu błędnego. Niektóre źródła wskazują na korzyści odnoszone przez pacjentów po zastosowaniu diety ketogenicznej [3].

Gdzie szukać pomocy?

Osoby chore na padaczkę mogą szukać informacji i wsparcia w organizacjach pozarządowych. Jedną z nich jest Polskie Stowarzyszenie na Rzecz Dzieci Chorych na Padaczkę.

Polskie Stowarzyszenie na Rzecz Dzieci Chorych na Padaczkę działa od 2003 r. Zostało powołane w celu niesienia pomocy rodzinom chorych dzieci. Do najważniejszych zadań Stowarzyszenia należy poprawa jakości życia osób chorych poprzez dostęp do najnowszych osiągnięć medycyny oraz popularyzacja wiedzy o padaczce w celu przełamywania istniejących stereotypów i zapobiegania wykluczeniu społecznemu. W ramach działalności pożytku publicznego Stowarzyszenie prowadzi szkolenia dla nauczycieli, organizuje turnusy rehabilitacyjne i wypoczynek dzieci i młodzieży.

W przeciwieństwie do dorosłych pacjentów, u których większość napadów ma charakter uogólniony, u dzieci napady mają bardzo zróżnicowany charakter. Wiele z nich przez długi czas może przebiegać w sposób niezauważalny dla otoczenia, szczególnie wśród najmłodszej grupy pacjentów, co sprawia, że niekiedy upływa nawet kilka miesięcy, zanim rodzice zgłoszą się do specjalisty. Padaczka jest schorzeniem przewlekłym i społecznie wciąż stygmatyzującym. Z tego względu wymaga ona jak najszybciej wdrożenia skutecznego leczenia farmakologicznego oraz wsparcia psychologicznego pacjentów i ich rodzin.

Co to jest padaczka?

Padaczka jest przewlekłą chorobą mózgu. Objawia się występowaniem spontanicznych nawracających napadów padaczkowych, które powstają w wyniku nieprawidłowej i nadmiernej czynności bioelektrycznej komórek nerwowych mózgu. Przebieg napadu zależy od lokalizacji i wielkości obszaru mózgu, w którym występują nieprawidłowe wyładowania bioelektryczne.

Jakie są przyczyny padaczki u dzieci?

• Uszkodzenia mózgu w okresie życia płodowego (np. wady rozwojowe mózgu), przy porodzie i w dalszych latach życia na skutek: niedotlenienia mózgu, stanów zapalnych (np. zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, toksoplazmoza, cytomegalia), urazów czaszki, guzów mózgu, zaburzeń metabolicznych.
• Czynniki genetyczne- wrodzona predyspozycja do napadów padaczkowych, która może występować też u innych członków rodziny.
• Padaczka o nieznanej przyczynie — u około 50% osób z padaczką, pomimo badań nie udało się ustalić jej przyczyny.

Jak wygląda rozpoznanie padaczki?

Rozpoznanie padaczki może być wyłącznie przez lekarza neurologa na podstawie:

• Dokładnego wywiadu dotyczącego m.in. przebiegu ciąży, porodu, rozwoju psychoruchowego dziecka, przebytych chorób i urazów, opisu przebiegu napadów, występowania padaczki w rodzinie,
• Badania elektroencefalograficznego (EEG),
• Badania obrazowego (rezonans magnetyczny mózgu),
• Badania krwi,
• Badania genetyczne– dostępne nowoczesne badanie WES. Pozwala ono na przeanalizowanie całego materiału genetycznego.

Czym należy kierować się przy wyborze leków przeciwpadaczkowych u dzieci?

Przy wybieraniu leku przeciwpadaczkowego dla dziecka należy kierować się przede wszystkim względami skuteczności i bezpieczeństwa jego użycia. Idealny lek dla dziecka powinien mieć potwierdzoną skuteczność i bezpieczeństwo w badaniach na dzieciach, w monoterapii, a także szeroki zakres działania przeciwpadaczkowego.

Dodatkowo powinien cechować się takimi parametrami farmakokinetycznymi, które zapewniłyby możliwość szybkiego nasycenia. Istotną cechą jest także brak wpływu na funkcje poznawcze i układ hormonalny, szczególnie u dziewcząt. Lek taki powinien być przygotowany w postaciach, które łatwo podać dzieciom, oraz mieć odpowiedniki o przedłużonym działaniu.

Przy wybieraniu leków przeciwpadaczkowych należy wziąć pod uwagę ich powinowactwo do określonych typów napadów padaczkowych oraz w przypadku łączenia leków ich powinowactwo do receptorów.

Jakie są zasady leczenia padaczki?

Przeważająca część pacjentów cierpiących na padaczkę wymaga regularnego i długotrwałego podawania leków przeciwpadaczkowych. Celem leczenia powinno być utrzymanie normalnego stylu życia, możliwego dzięki pełnej kontroli napadów, bez występowania objawów niepożądanych.

1. Leczenie rozpoczyna się od jednego leku przeciwpadaczkowego, tzw. monoterapia. To pozwoli uzyskać kontrolę napadów i uniknąć działań niepożądanych u większości chorych (ok. 60%), a także umożliwia szybkie wykrycie pojawiających się zjawisk tolerancji lub wpływu leczenia na funkcje poznawcze.
2. Zazwyczaj, szczególnie u dzieci, lek wprowadza się powoli, zaczynając od małych dawek i stopniowo je zwiększając, zwykle w ciągu 2-4 tygodni, aż do całkowitej założonej dawki.
3. Ocenę skuteczności leczenia należy przeprowadzić 2-4 tygodnie po osiągnięciu dawki całkowitej. W ocenie częstości napadów niezbędne jest też prowadzenie tzw. dzienniczka napadów.
4. W przypadku braku należytej kontroli napadów należy zwiększyć dawkę leku do dawki maksymalnej lub do wystąpienia objawów ubocznych leku.
5. Gdy pomimo leczenia nie ma poprawy, zamienia się dotychczasowy lek na inny, a następnie stopniowo odstawić poprzedni.  W przypadku częściowej poprawy należy rozważyć dodanie drugiego leku przeciwpadaczkowego.

Jakie są leki przeciwpadaczkowe dla dzieci?

Leki blokujące kanały sodowe — ich działanie ma na celu zapobiegnięcie wytworzeniu się ponownego potencjału czynnościowego i wywołania kolejnego wyładowania na inne obszary mózgu. Leki zaliczane do tej grupy to:

• Karbamazepina — jest lekiem z wyboru w leczeniu napadów częściowych i napadów toniczno-klonicznych.
• Fenytoina — stosowana w leczeniu napadów częściowych, stanów padaczkowych i napadów uogólnionych.
• Kwas walproinowy — oraz jego sole stosowane są w leczeniu wszystkich postaci padaczki.
• Lamotrygina — wskazana jest w terapii napadów częściowych oraz wtórnie uogólnionych toniczno-klonicznych.
• Okskarbazepina — wykorzystywana  w leczeniu napadów częściowych u osób dorosłych i dzieci po 6. roku życia.

Leki blokujące kanały wapniowe — zmniejszają częstotliwość rytmicznych wyładowań oraz hamują wydzielania neuroprzekaźników pobudzających. Leki zaliczane do tej grupy to:

• Etosuksymid — to lek stosowany z wyboru w napadach nieświadomości, napadach mioklonicznych oraz toniczno-klonicznych.
• Levetiracetam — lek stosowany w monoterapii oraz terapii skojarzonej napadów częściowych u osób powyżej 16. roku życia.

Leki aktywujące przekaźnictwo GABA-ergiczne — leki z tej grupy zapobiegają powstawaniu oraz szerzeniu się aktywności drgawkowej mózgu. Leki zaliczane do tej grupy to:

• Wigabatryna — stosowana w leczeniu napadów częściowych, opornych na leczenie innymi lekami.
• Tiagabin — jest lekiem przeznaczonym do stosowania w skojarzonym leczeniu napadów częściowych lub wtórnie uogólnionych, opornych na leczenie innymi lekami.

Leki blokujące przekaźnictwo glutaminergiczne — leki z tej grupy wpływają na zahamowanie pracy receptorów, z którymi łączą się aminokwasy pobudzające- kwas L-glutaminowy i kwas asparaginowy. Lekiem zaliczanym do tej grupy jest:

• Topiramat- lek ten może być stosowany już od 2. roku życia w napadach częściowych, a także u osób dorosłych w leczeniu bólu migrenowego.

Czy padaczka jest uleczalna?

Obecnie padaczka uważana jest za chorobę możliwą do wyleczenia lub co najmniej zaleczenia. Najistotniejsze jest to, aby w momencie pojawienia się pierwszych objawów tej choroby jak najszybciej uzyskać właściwą diagnozę i wdrożyć odpowiednie leczenie.

Padaczka i jej leczenie zaburzają pracę mózgu, a co za tym idzie, ograniczają możliwości poznawcze człowieka. Ma to szczególne znaczenie w okresie rozwojowym, kiedy poszczególne funkcje rozwijają się i doskonalą. Odpowiednio zaprogramowana i wcześnie podjęta terapia umożliwia wyrównanie rozpoznanych deficytów, odzyskanie utraconych funkcji, a przez to zapewnienie dzieciom z padaczką pełnego uczestnictwa w życiu społecznym.

Leki stosowane w leczeniu padaczki pozwalają zredukować lub całkowicie wyeliminować drgawki związane z padaczką oraz ograniczają rozprzestrzenianie się wyładowań elektrycznych na inne części mózgu. Wszystko to zazwyczaj pozwala opanować padaczkę. Dla pacjentów, którzy nie reagują na leki, padaczka może być wówczas leczona na inne sposoby np. stymulacja nerwu błędnego, zabieg chirurgiczny na tkance mózgowej, a także dieta ketogenna.

Jakie są konsekwencje nieleczonej padaczki?

Skutki zupełnego braku terapii obejmują przede wszystkim dalsze postępowanie choroby, możliwe zwiększenie częstotliwości i/lub intensywności napadów, trwałe uszkodzenia lub zaburzenia neurologiczne, a skrajnych przypadkach nawet śmierć.

Podsumowanie

W ostatnich latach prowadzonych jest wiele wieloośrodkowych, zaawansowanych projektów nad tą chorobą i choć odkrywamy nowe czynniki i poznajemy odpowiedzi na nowe pytania, to jednak dużo z nich wciąż pozostaje pod znakiem zapytania.

Konwencjonalne „stare” leki przeciwpadaczkowe nadal odgrywają dominującą rolę w terapii padaczki i nadal pozostają lekami pierwszego rzutu. Nowe leki niewątpliwie przyczyniły się do zwiększenia odsetka pacjentów wolnych od napadów oraz tych ze znaczną poprawą, jednak w ocenie długoterminowej nie spełniły pokładanych nadziei. Oczywiście poszukiwania nowych cząsteczek są kontynuowane, ponieważ nadal puste jest miejsce idealnego leku przeciwpadaczkowego.

Padaczka, znana również jako epilepsja, to przewlekła choroba mózgu, która powoduje zaburzenia czynności neuronów i prowadzi do napadów padaczkowych. Napady padaczkowe są konsekwencją czasowych, gwałtownych i wzmożonych wyładowań bioelektrycznych w neuronach mózgu. Mogą one manifestować się różnymi objawami, takimi jak drgawki, utrata przytomności, lub inne symptomy psychiczne, wegetatywne i somatyczne. Padaczka może mieć różne przyczyny, zarówno genetyczne, jak i wtórne, czyli spowodowane innymi chorobami lub urazami mózgu. Diagnoza padaczki opiera się na obserwacji objawów pacjenta i badaniach dodatkowych, takich jak EEG (elektroencefalografia).

Padaczka jest chorobą przewlekłą, ale można ją kontrolować za pomocą odpowiedniego leczenia, które może obejmować farmakoterapię, terapię dietetyczną lub, w niektórych przypadkach, procedury chirurgiczne. Ważne jest również wsparcie społeczne i edukacja pacjenta oraz jego bliskich, aby pomóc w radzeniu sobie z chorobą i zapobiec ewentualnym powikłaniom emocjonalnym i społecznym.

Leki na padaczkę — co należy o nich wiedzieć?

Epilepsja jest chorobą neurologiczną, polegającą na zaburzeniu przekazywania impulsów elektrycznych między komórkami nerwowymi. Do głównych zadań leków przeciwdrgawkowych należy zminimalizowanie prawdopodobieństwa ataku epilepsji lub ewentualnie zmniejszenie jego intensywności. Mogą one stabilizować błony komórkowe neuronów (przeciwdziała to rozprzestrzenianiu się impulsów) lub przywracać równowagę pomiędzy neuroprzekaźnikami pobudzającymi i hamującymi. Leki przeciwpadaczkowe zawsze powinny być dobierane indywidualnie dla każdego pacjenta [1,2].

Jakie są klasyczne leki na padaczkę?

Najstarsze leki przeciwpadaczkowe pierwszej generacji to m.in. wymienione fenobarbital, fenytoina, etosuksymid, ale również m.in. prymidon (np. Mizodin). Z kolei do leków drugiej generacji zaliczamy głównie benzodiazepiny, karbamazepinę czy walproiniany [1,2].

Pochodne dibenzoazepiny

Benzodiazepiny działają poprzez stabilizację błony neuronów, blokując kanały sodowe. Dodatkowo hamują rozprzestrzenianie się impulsów poprzez uwalnianie przekaźników. Trzeba pamiętać, że leki z tej grupy nasilają działanie innych środków nasennych oraz wchodzą w interakcję z lekami zwiotczającymi mięśnie. Co gorsze, mogą być uzależniające, a co więcej, nie wolno ich łączyć z narkotykami i alkoholem.

Przykładowe leki z tej grupy to np.:

• okskarbazepina np. Karbagen czy Oxepilax;
• karbamazepina np. Amizepin czy Tegretol;
• lorazepam np. Lorafen;
• klonazepam np. Clonazepamum TZF czy Antelepsin;
• diazepam np. Relsed czy Relanium [1,2].

Pochodne mocznika

Najbardziej znanym przedstawicielami należącym do tej grupy jest fenytoina (np. Phenytoinum WZF). Jest podawana dożylnie, a jej podawanie powinno być monitorowane ze względu na występujące przy przedawkowaniu objawy neurotoksyczne. Pochodne mocznika blokują kanały sodowe, zmniejszając przepuszczalność błony neuronu dla sodu. Fenytoina jest stosowana w częściowych i uogólnionych napadach padaczkowych [2,3].

Sulfonamidy

Są to leki moczopędne, a  ich działanie polega na hamowaniu aktywności enzymu anhydrazy węglanowej. Powoduje to w konsekwencji zahamowanie wytwarzania jonów wodoru i prowadzi do hamowania resorpcji jonów sodu w kanalikach nerkowych, co powoduje stabilizację błon komórkowych. Przykładowe leki to zonisamid np. Zonisamidum Glenmark czy sultiam np. Ospolot [2,3].

Imidy

Ta grupa leków blokuje kanały wapniowe w neuronach, przez co zapobiega wydzielaniu katecholamin i rozprzestrzenianiu się impulsów. Najbardziej znanym przedstawicielem jest etosuksymid np. Petinimid [2,3].

Leki wpływające na GABA

Głównym reprezentantem tej grupy jest gabapentyna (np. Gabacol czy Gabagamma), która zwiększa produkcję i uwalnianie GABA, dzięki czemu nasila przewodnictwo GABA-ergiczne, a aktywność bioelektryczna neuronów jest zahamowana. Z kolei wigabatryna (np. Vigabatrin czy Sabril) blokuje rozkład GABA, jako inhibitor GABA-aminotransferazy. Dodatkowo walproiniany, takie jak kwas walproinowy (np. Convulex czy Depakine) czy walproinian magnezu (np. Dipromal) prowadzą do syntezy enzymów GABA [2,3].

Barbiturany

Barbiturany są kojarzone najczęściej z ich wpływem uspokajającym i nasennym. Część z nich może być również wykorzystana jako leki przeciwpadaczkowe, ale to zastosowanie jest mocno ograniczone przez ich działania euforyzujace i uzależniające. Pod żadnym pozorem nie wolno ich łączyć z etanolem, bo może to doprowadzić do zapaści. Należą do nich m.in. fenobarbital (np. Luminalum), metylofenobarbital (Prominalum) czy benzobarbital (np. Benzonal) [2,3].

Jakie są nowe leki na padaczkę? III generacja leków przeciwpadaczkowych

Bardziej interesującą grupę stanowią nowe leki przeciwdrgawkowe, które są określane jako III generacja. Do najważniejszych leków tej grupy należą:

• wigabatryna, analog GABA, preparaty to m.in. Vigabatrin czy Sabril;
• zonisamid, działa na zależne od potencjału elektrycznego kanały wapniowe i sodowe, moduluje proces hamowania w neuronach w układzie GABA-ergicznym oraz stymuluje neurotransmisję dopaminergiczną i serotoninergiczną, np. Zonisamidum Glenmark;
• lamotrygina ma działanie podobne do karnbamazepiny i fenytoiny, ale dodatkowo ma działania hamujące na uwalnianie glutaminianu w synapsach np. Lamitrin czy Symla;
• gabapentyna nasila przewodnictwo GABA-ergiczne np. Gabacol czy Gabagamma;
• topiramat blokuje kanały sodowe zależne, zwiększa aktywność GABA, wykazuje antagonizm wobec receptora dla kwasu glutaminowego, np. Oritop czy Topamax;
• tiagabina blokuje transporter kwasu gamma-aminomasłowego GAT-1, np. Gabitril;
• okskarbazepina jest prolekiem karbamazepiny, np. Karbagen czy Trileptal;
• lewetiracetam wpływa na stężenie jonów wapnia w komórkach nerwowych, np. Keppra czy Normeg;
• styrypentol nasila hamowanie GABA-ergiczne i zwiększa stężenie kwasu gamma-aminomasłowego, np. Diacomit;
• pregabalina, analog GABA np. Egzysta, Pragiola.

Należy pamiętać, że leki przeciwpadaczkowe nowszej generacji mają lepszy profil farmakokinetyczny i z reguły są lepiej tolerowane przez pacjentów, ale ich skuteczność nie jest znacznie wyższa niż leków starszych. Z tego względu dalej ok. 30% pacjentowi cierpi na tzw. padaczkę lekooporną, czekając na nowe leki [1,2].

Jaki jest najnowszy lek na padaczkę?

W 2021 r. do obrotu został dopuszczony nowy, bardzo obiecujący lek — cenobamat. Jest on stosowany w leczeniu uzupełniającym napadów ogniskowych z wtórnym uogólnieniem lub bez dla dorosłych pacjentów, u których stosowano już 2 leki, które nie przyniosły poprawy. Jest to nowa cząsteczką wykazująca wyjątkowy podwójny i komplementarny mechanizm działania (pozytywny allosteryczny modulator receptorów GABA w miejscu wiążącym substancje inne niż benzodiazepiny, jak i preferencyjny bloker długotrwałego prądu sodowego). Z tego względu jest skuteczny zarówno w zapobieganiu napadom drgawkowym, jak i w ograniczeniu ich szerzenia. Był to wyczekiwany lek, szczególnie przez pacjentów, u których nie uzyskano dostatecznej kontroli napadów ogniskowych przy użyciu dostępnych metod leczenia. Oczywiście są podejmowane dalsze kroki, nowe terapie są nadal poszukiwane, aby pomóc jak największej grupie pacjentów z padaczką oporną [4].

Czy leki przeciwpadaczkowe są bezpieczne? Skutki uboczne leków na padaczke

Każdy lek może mieć działania niepożądane. Z reguły leki działające na ośrodkowy układ nerwowy, takie jak, chociażby leki przeciwdrgawkowe, mogą powodować dużo skutków ubocznych, szczególnie jeżeli są źle dobrane dla konkretnego pacjenta. Na szczęście w przypadku leków stosowanych w epilepsji, poza okresem rozpoczęcia leczenia i momentami zwiększania dawki, najczęściej skutki uboczne nie są groźne. Przykładowe działania niepożądane leków przeciwdrgawkowych to:

• zawroty i bóle głowy;
• nadmierne uspokojenie i wahania nastroju;
• problemy z koncentracją i pamięcią;
• zbyt duże wyciszenie i uspokojenie;
• alergie skórne;
• niewydolność wątroby i nerek;
• przyrost masy ciała;
• niedokrwistość [2].

Jak bezpiecznie stosować leki na padaczke?

Aby bezpiecznie stosować leki przeciwpadaczkowe, ważne jest przestrzeganie wskazówek i wytycznych lekarza. Oto kilka ogólnych wskazówek:

1. Przestrzegaj zalecanej dawki: Stosuj leki zgodnie z zaleceniami lekarza. Nie zmieniaj dawki ani nie przerywaj stosowania leku bez wcześniejszej konsultacji z lekarzem.
2. Regularnie przyjmuj leki: Leki te wymagają zazwyczaj regularnego przyjmowania w ustalonych godzinach, aby utrzymać odpowiednie stężenie leku we krwi. Pomijanie dawek lub nieregularne przyjmowanie może obniżyć skuteczność leku.
3. Zwracaj uwagę na możliwe skutki uboczne: Leki przeciwpadaczkowe mogą powodować różne skutki uboczne, takie jak zawroty głowy, senność czy zmiany nastroju. Ważne jest, aby być świadomym możliwych skutków ubocznych i zgłaszać wszelkie obawy lekarzowi.
4. Unikaj alkoholu i innych substancji: Niektóre leki przeciwpadaczkowe mogą oddziaływać z alkoholem lub innymi substancjami, co może zwiększać ryzyko wystąpienia skutków ubocznych lub zmniejszać skuteczność leku. Skonsultuj się z lekarzem w sprawie potencjalnych interakcji z innymi lekami lub substancjami.
5. Regularnie monitoruj stan zdrowia: Lekarz może zalecić regularne badania krwi lub inne badania kontrolne, aby upewnić się, że lek działa skutecznie i nie powoduje negatywnych skutków dla zdrowia.
6. Informuj o stosowanych lekach: Ważne jest poinformowanie wszystkich dostawców opieki zdrowotnej, włącznie z dentystami czy specjalistami, że stosujesz leki przeciwpadaczkowe. Ta informacja może być istotna, gdy rozważane są inne leki lub metody leczenia.

O czym powinni pamiętać pacjenci chorujący na padaczkę?

Oto ogólne zalecenia dla pacjentów z padaczką, które mogą pomóc w zarządzaniu chorobą:

1. Unikaj czynników wywołujących napady: U wielu osób z padaczką istnieją określone czynniki, które mogą wywoływać napady. Mogą to być takie czynniki jak brak snu, stres, alkohol czy jasne światło. Jeśli potrafisz zidentyfikować czynniki, które wywołują u Ciebie napady, staraj się ich unikać lub minimalizować.
2. Utarzaj regularny rytm snu: Regularny sen jest ważny dla ogólnego zdrowia, a także może mieć wpływ na kontrolę napadów padaczkowych. Staraj się utrzymywać regularny rytm snu, dbaj o odpowiednią ilość snu i stwórz komfortową atmosferę do spania.
3. Unikaj nadmiernego stresu: Stres może wpływać na częstość i nasilenie napadów padaczkowych. Dlatego warto stosować techniki relaksacyjne, takie jak medytacja, głębokie oddychanie lub joga, aby redukować stres. Ważne jest także zapewnienie sobie odpowiedniego wsparcia emocjonalnego.
4. Unikaj alkoholu i substancji psychoaktywnych: Alkohol i niektóre substancje psychoaktywne mogą obniżać próg padaczkowy i zwiększać ryzyko wystąpienia napadów. Stosuj umiar w spożywaniu alkoholu i unikaj nielegalnych narkotyków.
5. Regularnie odwiedzaj lekarza: Regularne wizyty kontrolne u lekarza są ważne, aby ocenić skuteczność leczenia i dostosować dawkę leków, jeśli to konieczne. Lekarz może również przeprowadzić badania dodatkowe, takie jak EEG, w celu monitorowania aktywności mózgu.
6. Informuj otoczenie o swojej padaczce: Ważne jest, aby bliscy i ludzie w Twoim otoczeniu byli świadomi Twojej padaczki i wiedzieli, jak reagować w przypadku napadu. Udziel im odpowiednich informacji i instrukcji dotyczących udzielania pierwszej pomocy, jeśli będziesz tego potrzebować.
7. Prowadź zdrowy tryb życia: Regularna aktywność fizyczna, zdrowa dieta i unikanie złych nawyków mogą wspomagać ogólne zdrowie i samopoczucie. To również może wpływać na kontrolę napadów padaczkowych.

Należy jednak pamiętać, że każdy przypadek padaczki jest inny, dlatego ważne jest indywidualne podejście i ścisła współpraca z lekarzem w celu opracowania planu leczenia dostosowanego do Twoich potrzeb.

Podsumowanie

Leki przeciwdrgawkowe dzielą się na 3 generacje. Niestety, pomimo że ma przestrzeni lat udawało się wprowadzić do lecznictwa wiele nowych leków, to odsetek pacjentów opornych na leczenie pozostaje w dalszym ciągu duży. Leki nowszej generacji mają jednak dużą zaletę w stosunku do swoich poprzedników. Są one z reguły dużo lepiej tolerowane przez pacjentów. Dodatkowo nowe leki takie jak cenobamat, dają nadzieję pacjentom z padaczką lekooporną. Być może w najbliższych latach wszystkim pacjentom cierpiącym na padaczkę uda się pomóc.

Drżenie mięśni to mimowolne, rytmiczne skurcze włókien mięśniowych, które mogą utrudniać codzienne funkcjonowanie. Choć u niektórych osób występują jedynie epizodycznie (np. po wysiłku czy stresie), u innych stają się przewlekłym objawem chorób neurologicznych. Drżenie najczęściej dotyczy rąk i nóg, przez co może przeszkadzać w precyzyjnych czynnościach, takich jak pisanie czy jedzenie. Mechanizm nie jest do końca poznany, ale wiąże się z zaburzeniami w pracy układu nerwowego, w tym układu GABA-ergicznego odpowiedzialnego za hamowanie nadmiernych pobudzeń neuronów.

Leczenie drżenia mięśni

Podstawą jest identyfikacja przyczyny. Jeśli źródłem są leki lub toksyny, konieczna bywa zmiana terapii. W przypadku chorób neurologicznych stosuje się m.in.:

• propranolol – zmniejsza nasilenie drżeń;
• prymidon i gabapentyna – leki przeciwpadaczkowe stabilizujące układ nerwowy;
• klonazepam – benzodiazepina łagodząca objawy, stosowana krótkotrwale;
• lewodopa – lek stosowany głównie w chorobie Parkinsona.

Witaminy i składniki wspierające układ nerwowy

Choć suplementy nie zastąpią leczenia przyczynowego, mogą wspomagać prawidłowe funkcjonowanie neuronów i zmniejszać nasilenie objawów. Istnieje wiele suplementów na drżenie mięśni w aptekach. Wiele z nich zawiera jedynie pojedyncze składniki uzupełniające dietę w witaminy i inne substancje wspomagające pracę układu nerwowego. Ciekawe rozwiązanie stanowią produkty (np. Revitanerw), które są preparatami wieloskładnikowymi i zawierają komplet potrzebnych składników, które omawiamy poniżej:

• witaminy z grupy B (B1, B2, B3, B5, B6, B12) – uczestniczą w przewodnictwie nerwowym i syntezie neuroprzekaźników. Ich niedobory często nasilają drżenia;
• kwas alfa-liponowy (ALA) – silny antyoksydant, chroniący neurony przed stresem oksydacyjnym i wspierający pracę mitochondriów;
• kwas gamma-linolenowy (GLA) – wspomaga regenerację osłonek mielinowych, które odpowiadają za prawidłowe przewodzenie impulsów nerwowych;
• witamina E – chroni komórki nerwowe przed wolnymi rodnikami, działa neuroprotekcyjnie;
• selen – silny antyoksydant, który wspiera działanie witaminy E i wzmacnia ochronę komórek układu nerwowego.

Revitanerw witaminy z grupy Bkapsułki

Suplement diety

Wskazania

Produkt zalecany jest w przypadku oraz .

Dawkowanie

Zaleca się stosować 1 kapsułkę na dobę.

To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Nie przekraczaj maksymalnej dawki leku. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Najczęstsze przyczyny drżenia mięśni

• przemęczenie i stres – nadmierny wysiłek, brak snu czy przewlekłe napięcie psychiczne nasilają objawy;
• niedobory witamin i minerałów – brak magnezu, potasu, wapnia czy witamin B1 i B6 zaburza przewodnictwo nerwowe;
• zaburzenia metaboliczne – np. hipoglikemia, hipokalcemia czy encefalopatia wątrobowa;
• choroby neurologiczne – m.in. choroba Parkinsona, SLA, stwardnienie rozsiane, choroba Huntingtona;
• leki i substancje – sterydy, antydepresanty, hormony tarczycy, lit, niektóre leki przeciwpadaczkowe oraz kofeina mogą prowokować drżenie

Choroby przebiegające z drżeniem mięśni

Drżenie mięśni może być jednym z objawów poważniejszych schorzeń – najczęściej choroby Parkinsona, ale także choroby Wilsona, Alzheimera czy choroby Huntingtona. Zdarza się również przy polineuropatiach i niedoborach witaminy B12.

5 porad dla osób z drżeniem mięśni

1. Ogranicz kofeinę, alkohol i niektóre leki bez konsultacji – mogą nasilać objawy.
2. Ćwicz regularnie – aktywność fizyczna poprawia koordynację mięśni.
3. Wprowadź techniki relaksacyjne – joga, medytacja i oddech redukują stres.
4. Dostosuj otoczenie – ułatwienia codziennych czynności zmniejszają dyskomfort.
5. Stosuj zdrową dietę – bogatą w witaminy z grupy B, antyoksydanty (wit. E, selen) i zdrowe tłuszcze (GLA, omega-3).

Podsumowanie

Drżenie mięśni to objaw, którego nie należy lekceważyć, ponieważ może być zarówno efektem zmęczenia, jak i poważnej choroby neurologicznej. Leczenie wymaga dobrania odpowiednich leków i wsparcia specjalisty, ale ważną rolę odgrywa także styl życia i dieta. Witaminy z grupy B, kwas alfa-liponowy, witamina E, selen oraz kwas gamma-linolenowy mogą wspomagać pracę układu nerwowego i poprawiać komfort życia. Regularna aktywność, techniki relaksacyjne oraz unikanie czynników nasilających objawy to dodatkowe elementy profilaktyki i terapii.

Co to jest parestezja? Parestezjami nazywamy odczuwanie nieprzyjemnych doznań w ciele, bez adekwatnej przyczyny. Jest to na przykład uczucie mrowienia, swędzenia, parzenia czy rwania skóry po muśnięciu czy delikatnym dotyku. Często pacjenci określają parestezje jako uczucie igiełek na skórze lub uczucie wbijania szpilek na całym ciele. Czasem parestezje są obecne nawet bez bodźca zewnętrznego. Objawy mogą być odczuwalne w całym ciele, jednak najczęściej spotykamy parestezje kończyn, tułowia i twarzy [1,2].

Jak leczyć parestezje?

Ze względu na przyczyny powstawania parestezji, które mogą mieć podłoże w innych groźnych chorobach, leki na parestezje dobiera się indywidualnie dla każdego pacjenta. Brak uniwersalnej terapii spowodowany jest tym, że czasem jedynie eliminacja przyczyny pojawienia się objawów może skutecznie wyeliminować dolegliwości. Co więcej, zaniechanie diagnozy przykładowo w przypadku parestezji powstałych w wyniku niewykrytej cukrzycy, będzie prowadziło do dalszych uszkodzeń narządów przez chorobę. W związku z powyższym terapia choroby podstawowej jest najważniejsza w leczeniu parestezji [1].

Leki na parestezje bez recepty – co wybrać?

Parestezje są najczęściej spowodowane uszkodzeniem neuronów ośrodkowego lub obwodowego układu nerwowego. Może być ono wywołane chorobą demielinizacyjną taką jak na przykład stwardnienie rozsiane lub zakażeniem wirusowym jak na przykład półpasiec. Opisane zostały także przypadki, gdzie występowała parestezja po COVID. Uszkodzenia neuronów mogą powstawać wskutek chorób metabolicznych, z czego najczęstsza jest polineuropatia cukrzycowa. Kolejną jedną z najbardziej oczywistych przyczyn występowania parestezji są wszelkiego rodzaju urazy, wady postawy czy też uszkodzenia neuronów w wyniku udarów. Czasami doświadczamy dziwnego uczucia igiełek na skórze, np. gdy zbyt siedzimy w dziwnej pozycji i wtedy czujemy takie mrowienie w nogach lub zdrętwiałe nogi. Czy to to samo co parestezje? Nie do końca. Gdy zdrętwieje nam noga, to jest to efektem ucisku nerwu lub ucisku naczynia krwionośnego, gdzie może dojść do przejściowego niedokrwienia. Po pewnym czasie problem sam mija. Parestezje mogą natomiast pojawiać się bez wyraźnej przyczyny, mogą nawracać i mogą być objawem niektórych chorób. Jak w takim razie leczyć parestezje? Czy istnieją leki na parestezje bez recepty [1,2]?

W terapii parestezji można zastosować preparaty regenerujące uszkodzone neurony i poprawiające ich kondycję oraz funkcjonowanie. Składnikiem, na który warto zwrócić uwagę, jest monofosforan urydyny, który znajdziemy w takich produktach jak Fosydyna Plus, Streboxar Se+, Mieloguard. Monofosforan urydyny może wspomagać procesy regeneracji osłonek mielinowych w komórkach nerwowych. Ich nieprawidłowa struktura może być właśnie podstawą występowania parestezji. Warto wiedzieć, że urydyna reguluje przekaźnictwo nerwowe i odgrywa istotną rolę na etapię rozwoju mózgu, dlatego to ważny składnik dla układu nerwowego [5,6].

Streboxar Se+kapsułki

Suplement diety

O produkcie

• zawiera monofosforan urydyny, który jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania włókien nerwowych;
• witaminy z grupy B (B1, B6, B12) zawarte w suplemencie wspierają właściwe działanie układu nerwowego;
• witaminy B6, B12 oraz kwas foliowy przyczyniają się do utrzymania właściwych funkcji psychologicznych;
• zawiera cholinę, która uczestniczy w procesach związanych z regulacją aktywności komórek nerwowych;
• zawarty w produkcie selen pomaga w ochronie komórek przed stresem oksydacyjnym oraz w prawidłowym funkcjonowaniu tarczycy;
• opakowanie wystarcza na 1 miesiąc terapii.

Wskazania

Produkt stosowany jest w leczeniu zmęczenia, stresu, osłabienia, zaburzeń koncentracji, zaburzeń pamięci oraz zaburzeń nastroju (afektywnych).

Dawkowanie

Zalecane spożycie dla dorosłych to 1 kapsułka dziennie. Należy popić ją szklanką wody.

To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Nie przekraczaj maksymalnej dawki leku. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Parestezje, czyli uczucie mrowienia, pieczenia czy „igiełek” na skórze, są wynikiem zaburzonego przewodnictwa nerwowego. Mogą pojawiać się w przebiegu różnych chorób neurologicznych, ale także przy niedoborach kluczowych witamin i antyoksydantów. Szczególne znaczenie mają witaminy z grupy B (B1, B2, B3, B5, B6 i B12), które odpowiadają za prawidłową pracę neuronów i syntezę neuroprzekaźników. Witamina E oraz selen pełnią rolę silnych antyoksydantów, chroniąc włókna nerwowe przed stresem oksydacyjnym. Uzupełnieniem są kwas alfa-liponowy (ALA) i gamma-linolenowy (GLA), wspierające odbudowę osłonek mielinowych, co ma kluczowe znaczenie w łagodzeniu objawów takich jak parestezje. Dzięki temu odpowiednia suplementacja (np. Revitanerw) może zmniejszać intensywność dolegliwości i wspierać proces regeneracji nerwów.

Revitanerw witaminy z grupy Bkapsułki

Suplement diety

Wskazania

Produkt stosuje się w przypadku oraz .

Dawkowanie

Zaleca się stosować 1 kapsułkę na dobę.

To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Nie przekraczaj maksymalnej dawki leku. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Fosydyna Plus, kapsułki

O produkcie

• suplement diety;
• zawiera monofosforan urydyny, witaminy: B6, B1 i B12, kwas foliowy i miedź;
• składniki preparatu wspierają układ nerwowy i funkcje psychologiczne;
• pomagają zmniejszać zmęczenie oraz wspierają produkcję krwi i odporność;
• dla osób dorosłych;
• należy przyjmować 1 kapsułkę dziennie;
• preparat dostępny w opakowaniach po 30 kapsułek.

Mieloguard, kapsułki

O produkcie

• suplement diety;
• dla dorosłych;
• zawiera 9 składników, które wspierają obwodowy układ nerwowy, mięśnie i kości;
• posiada urydynę, witaminy z grupy B, a także cytydynę, witaminę D i magnez;
• wystarczy 1 kapsułka dziennie;
• receptura opracowana zgodnie ze standardami jakościowymi;
• działanie składników potwierdzone badaniami naukowymi.

Urydynox, kapsułki

O produkcie

• suplement diety;
• zawiera witaminy B1, B6, B12 i kwas foliowy, a także urydynę;
• wystarczy 1 kapsułka dziennie;
• nie zawiera laktozy.

Ważne elementy, które wspierają funkcjonowanie układu nerwowego to witaminy. Warto wybierać preparaty, które zawierają witaminy z grupy B (np. Vitaminum B Compositum), np. B1, B6, kwas foliowy, ale jeśli towarzyszą Ci parestezje, to podstawę powinna stanowić witamina B12, bo to jej niedobory zwykle powodują dziwne uczucie wbijania szpilek na całym ciele. Wpływa na poprawną pracę układu nerwowego. Bierze ona udział w produkcji osłonek mielinowych neuronów. Suplementacja witamin z grupy B poprawia przewodnictwo nerwowe, stanowi budulec neuronów. W związku z tym suplementacja w przypadku występowania parestezji jest jak najbardziej wskazana Witaminę B12 znajdziemy w produktach, takich jak Fosydyna Plus, Streboxar Se+, Prewenit Intensive B, Cefavit B12, Nerubion Advance lub leku Vitaminum B12-SF [4].

Benfogamma 50 mg, tabletki drażowane

O produkcie

• lek bez recepty;
• 1 tabletka zawiera 50 mg benfotiaminy;
• preparat z witaminą B1; stosowany przy niedoborach tiaminy i w stanach zwiększonego zapotrzebowania;
• Dawkowanie u dorosłych: zwykle 1 tabletka kilka razy dziennie;
• postać drażowana;
• opakowania: 100 tabletek drażowanych.

Vitaminum B12 Energamma 1 mg, tabletki drażowane

O produkcie

• lek bez recepty;
• 1 tabletka zawiera 1000 mikrogramów cyjanokobalaminy, czyli witaminy B12;
• działanie i zastosowanie: stosowany w leczeniu niedoboru witaminy B12, także przy zaburzeniach wchłaniania i w niedokrwistości złośliwej;
• dawkowanie u dorosłych: zwykle 1 tabletka na dobę; w cięższych przypadkach 2 tabletki na dobę;
• tabletki drażowane;
• opakowania: 25 tabletek drażowanych.

Vitaminum B12-SF, tabletki powlekane

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• zawiera największą ilość witaminy B12 dostępnej bez recepty;
• witamina B12 w formie cyjanokobalaminy;
• przeznaczony do leczenia niedoborów witaminy B12;
• nie zawiera laktozy.

Neurobion Advance, tabletki powlekane

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• zawiera największą ilość witaminy B12 dostępnej bez recepty;
• witamina B12 w formie cyjanokobalaminy;
• przeznaczony do leczenia niedoborów witaminy B12;
• dodatkowo zawiera witaminę B1 i B6;
• nie zawiera laktozy;
• 1 tabletka na dobę.

Warto pamiętać także o cholinie, która jest prekursorem cząsteczek fosfolipidów wchodzących w skład błon komórkowych oraz uczestniczy w procesach związanych z regulacją aktywności komórek nerwowych. To ważny składnik do prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego, który możemy znaleźć w Streboxar Se+. Ostatnia ważna substancja dla prawidłowej pracy układu nerwowego to kwas alfa-liponowy. Jego mechanizm działania polega na mocnej antyoksydacji. Dzięki temu badania udowodniły, że działa ochronnie na neurony, które zostają poddawane stresowi oksydacyjnemu. Kwas alfa liponowy jest szczególnie polecany dla osób, u których parestezje są wynikiem neuropatii cukrzycowej oraz stwardnienia rozsianego. Kwas alfa liponowy znajdziemy w preparatach dostępnych bez recepty: Liponexin, Alfarydyna, AlaNervOn [3].

ALAnerv ON, kapsułki

O produkcie

• suplement diety;
• zawiera kwas alfa-liponowy, kwas gamma-linolenowy, honokiol, witaminy B1, B2, B5, B6, E i selen;
• nie zawiera laktozy;
• stosuje się od 1 do 2 kapsułek dziennie.

Liponexin, kapsułki

O produkcie

• żywność specjalnego przeznaczenia medycznego;
• zawiera kwas alfa-liponowy, witaminę E i selen;
• do stosowania u osób z zaburzeniami przewodnictwa nerwowego;
• stosuje się od 1 do 2 kapsułek dziennie;
• nie zawiera laktozy.

Co jeszcze można zrobić w celu złagodzenia objawów?

Pamiętając o tym, że parestezje występują w wyniku uszkodzeń nerwów, lekarze podkreślają, jak wysokie znaczenie w terapii mają nawyki żywieniowe oraz aktywność fizyczna. Ze względu na to, że objawy często występują w wyniku urazów czy chorób, w których ruchliwość pacjenta jest znacznie ograniczona, zaleca się zajęcia z fizjoterapeutą [1].

Podsumowanie

Parestezje to nieprzyjemne doznania takie jak mrowienie, pieczenie czy uczucie igiełek na skórze, które mogą być objawem chorób neurologicznych. Leki na parestezje bez recepty wspierają regenerację nerwów dzięki zawartości takich składników jak urydyna, witaminy z grupy B (zwłaszcza B12), cholina oraz kwas alfa-liponowy. Warto sięgnąć po preparaty jak Fosydyna Plus, Streboxar Se+, Mieloguard, czy Vitaminum B12 Energamma, które poprawiają przewodnictwo nerwowe. Suplementacja powinna być uzupełniona zdrowym stylem życia, fizjoterapią i właściwą diagnostyką. Leczenie przyczyny podstawowej to klucz do skutecznego zwalczenia parestezji.