,

Poznaj najnowsze leki na schizofrenię

Data publikacji:

Ostatnia aktualizacja:

Jakie są nowe leki na schizofrenię?

Schizofrenia jest chorobą, w której chorzy nie są zdolni do krytycznej oceny rzeczywistości. Choroba ta wymaga leczenia przez całe życie. Leczenie to obejmuje psychoterapię oraz farmakoterapię. Leki na schizofrenie nowej generacji pozwalają na eliminację objawów niepożądanych tym samym lepsze funkcjonowanie chorego.
Leczenie schizofrenii: psychoterapia i leki

Czym jest schizofrenia? 

Schizofrenia to choroba, która należąca do zaburzeń psychotycznych. Charakteryzuje się występowaniem szeregu objawów, które prowadzą do fałszywego postrzegania otoczenia, samego siebie czy sytuacji, w jakich się znajduje. Większość początków choroby pojawia się przed 30. rokiem życia. Osoby chore na schizofrenię muszą być poddane leczeniu przez całe życie. Jednak przy odpowiedniej kombinacji psychoterapii, psychoedukacji i leków mogą całkowicie normalnie funkcjonować w społeczeństwie. Istnieje kilka rodzajów schizofrenii w zależności od występujących objawów [1]. 

Jak wygląda standardowa farmakoterapia schizofrenii? 

W standardowej terapii schizofrenii stosujemy leki przeciwpsychotyczne. Mają one za zadanie stabilizację eliminację, zarówno objawów dodatnich (halucynacji, zaburzeń mowy) oraz objawów ujemnych (zmniejszenie odczuwania emocji). Za winowajcę pojawienia się tych zaburzeń uważa się układ dopaminergiczny, w związku z czym działanie leków przeciwpsychotycznych głównie opiera się na tym mechanizmie [1]. 

Typowe leki przeciwpsychotyczne

Przede wszystkim hamują układ dopaminergiczny, dzięki czemu hamują występowanie objawów pozytywnych. Niestety charakteryzują się występowaniem licznych działań niepożądanych, takich jak objawy pozapiramidowe, czyli sztywność mięśni, zaburzenia chodu, drżenie, ale także zmiany nastroju. Leki typowe są skuteczne u mniejszości pacjentów. Należą do nich: chlorpromazyna, promazyna, haloperidol, flupentiksol, chlorprotiksen [1].

Atypowe leki przeciwpsychotyczne

W mniejszym stopniu działają na układ dopaminergiczny, a w większym na serotoninergiczny. Dzięki temu objawy pozapiramidowe nie występują. Do atypowych leków należą: klozapina, olanzapina, kwetiapina, sulpiryd, arypiprazol, rysperydon [1]. 

Jakie są najnowsze leki na schizofrenię paranoidalną?

Nowe leki na schizofrenię są ciągle w trakcie badań klinicznych. Nowoczesne leczenie schizofrenii opiera się o chęć zwiększenia skuteczności farmakoterapii oraz minimalizacji występowania działań niepożądanych. Istnieje sporo nowych badań klinicznych, głównie opierają się one na następujących kierunkach działania:

Układ glutaminergiczny

Kwas glutaminowy jest jednym z neuroprzekaźników w mózgu, który odpowiada za regulację nastroju, a zaburzenie jego poziomu może doprowadzić do nasilenia objawów schizofrenii. Obecnie prowadzone są badania nad lekami, które wpływają na stabilizację układu glutaminergicznego, które będzie można używać jako dodatek do terapii podstawowej. W związku z tym, że cały układ jest skomplikowany, leki, które są obecnie badane, mają różne punkty uchwytu w powyższym układzie [2].

Układ cholinergiczny

Już od dawna wiadomo, że zaburzenia w układzie cholinergicznym mogą powodować objawy schizofrenii. Obecnie badamy leki, które działają na układ cholinergiczny, a były stosowane w chorobie Alzheimera, w kierunku poprawy funkcji poznawczych. Badane są donepezil, rywastygmina, ale także nowe środki takie jak KarXT, czyli xanomelina i chlorek trospium [2].

Układ endokannabinoidowy

O układzie endokannabinoidowym wiadomo, że odpowiada za ból oraz reakcje zapalne i immunologiczne w organizmie. Odkryto, że potencjalnie pobudzenie układu może działać przeciwpsychotycznie oraz ochronnie na układ poznawczy w organizmie. Dokładny mechanizm nie jest jeszcze znany, aczkolwiek stanowi podstawę do przeprowadzanych badań, a w przyszłości może dać leki o dobrej tolerancji dla pacjenta [2].

Inhibicja fosfodiesterazy (PDE)

Fosfodiesterazy to enzymy regulujące poziom cyklicznego AMP. Typ 4 tych enzymów odpowiada za pracę między innymi w układzie nerwowym, co już zostało wykorzystane w terapii depresji. Obecnie prowadzone są badania w kierunku wykorzystania leków w leczeniu schizofrenii. Badaniu podlega między innymi rofumilast, który jest stosowany w terapii przewlekłej obturacyjnej choroby płuc [2].

Agoniści TAAR1

Pobudzenie receptora TAAR1 powoduje regulacje wydzielania dopaminy, noradrenaliny i serotoniny. Trwają badania nad lekami aktywującymi ten mechanizm. Dzięki temu można stabilizować poziomy dopaminy bez konieczności działania na jej receptory, za czym idzie bez ryzyka wystąpienia działań niepożądanych [2]. 

Bibliografia

  1. Korbut R.: Farmakologia po prostu, 2009; s.101-103
  2. Veselinović, T., Neuner, I. Progress and Pitfalls in Developing Agents to Treat Neurocognitive Deficits Associated with Schizophrenia. CNS Drugs 36, 819–858 (2022). https://doi.org/10.1007/s40263-022-00935-z

Powiązane produkty

Omawiane substancje

  • Arypiprazol

    Arypiprazol jest lekiem stosowanym w leczeniu schizofrenii i choroby afektywnej dwubiegunowej. Substancja ta działa na receptory dopaminowe i serotoninowe w mózgu.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Chlorpromazyna

    1. Chlorpromazyna to lek przeciwpsychotyczny stosowany w leczeniu schizofrenii i innych zaburzeń psychicznych. 2. Substancja ta działa na układ nerwowy, zmniejszając pobudzenie i łagodząc objawy takie jak halucynacje czy urojenia.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Chlorprotiksen

    Chlorprotiksen to substancja chemiczna stosowana w leczeniu chorób psychicznych. Chlorprotiksen może powodować działania niepożądane, takie jak senność i zaburzenia ruchowe.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Flupentyksol

    Flupentyksol jest lekiem przeciwpsychotycznym stosowanym w leczeniu schizofrenii. Substancja ta działa poprzez blokowanie receptorów dopaminowych w mózgu.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Haloperydol

    Haloperydol to lek przeciwpsychotyczny stosowany w leczeniu schizofrenii i innych zaburzeń psychicznych. Substancja ta działa poprzez blokowanie receptorów dopaminowych w mózgu.
    substancje syntetyczne
  • Kwetiapina

    Kwetiapina jest lekiem stosowanym w leczeniu schizofrenii i chorób afektywnych dwubiegunowych. Substancja ta działa na receptory dopaminowe i serotoninowe, wpływając na poprawę nastroju i zmniejszenie objawów psychotycznych.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Olanzapina

    Olanzapina jest lekiem stosowanym w leczeniu schizofrenii i choroby afektywnej dwubiegunowej. Substancja ta działa na receptory dopaminowe i serotoninowe w mózgu.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Promazyna

    Promazyna jest lekiem przeciwhistaminowym stosowanym w leczeniu alergii i chorób skórnych. Substancja ta działa uspokajająco i przeciwwymiotnie.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Rysperydon

    Rysperydon to lek przeciwpsychotyczny stosowany w leczeniu schizofrenii i chorób afektywnych dwubiegunowych. Substancją czynną jest ryfampicyna.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Sulpiryd

    Sulpiryd jest lekiem przeciwpsychotycznym stosowanym w leczeniu schizofrenii i innych zaburzeń psychicznych. Substancja ta działa poprzez wpływ na poziom dopaminy w mózgu.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne

Omawiane schorzenia

  • Schizofrenia

    Schorzenie to charakteryzuje się zaburzeniami myślenia, emocji i zachowania, które wpływają na funkcjonowanie osoby w codziennym życiu. Schizofrenia jest chorobą przewlekłą, która wymaga długotrwałego leczenia farmakologicznego i terapii psychologicznej.

Więcej poradników

Wyświetlane poradniki pochodzą z kategorii czytanego artykułu: , .