Zaburzenie lękowe

Zaburzenia lękowe stanowią obszerną grupę i zostały ujęte w dziale o nazwie zaburzenia nerwicowe, związane ze stresem i pod postacią somatyczną. Wyróżniono w nim m.in.:
– zaburzenia lękowe w postaci fobii.
Inne zaburzenia lękowe, w skład, których wchodzą m.in. stany lękowe z napadami lęku oraz zaburzenia lękowe uogólnione. W tej grupie głównym objawem jest lęk, którego symptomy nie są ograniczone do konkretnej sytuacji, w grupie tych zaburzeń mogą występować też objawy depresji czy natręctwa,
– zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne (nerwica natręctw), których cechą są nawracające myśli natrętne lub czynności przymusowe. Reakcja na ciężki stres i zaburzenia adaptacyjne, gdzie mamy do czynienia z zaburzeniami występującymi na skutek silnego stresu, zdarzenia traumatycznego,
– zaburzenia dysocjacyjne (konwersyjne), kiedy to następuje częściowa lub całkowita utrata prawidłowej integracji między wspomnieniami z przeszłości, poczuciem własnej tożsamości, bezpośrednimi wrażeniami i kontrolą dowolnych ruchów ciała,
– zaburzenia występujące pod postacią somatyczną, gdzie cechą charakterystyczną są skargi na objawy somatyczne oraz domaganie się kolejnych badań.

Lęk może powstać na skutek różnorakich czynników. Począwszy od problemów powstałych w dzieciństwie, występujących w okresie dorastania, po kwestie związane z dorosłym życiem. Zaburzenia mogą pojawić się, jako rekcja na niestabilną sytuację rodzinną, zawodową czy finansową. Może to być również odpowiedź organizmu na obawę przed różnymi zmianami w życiu. Dodatkowo m.in. w przypadku lęku napadowego wskazuje się na czynniki genetyczne. Jeśli chodzi o lęk uogólniony, udowodniono, częstsze jego występowanie u dzieci, których rodzice cierpieli na zaburzenia lękowe, jednak wyklucza się tu czynniki genetyczne, skłaniając się ku środowiskowym.

Jeżeli chodzi o objawy zaburzeń lękowych, to wykazują one dość dużą zmienność osobniczą. To znaczy, że u każdego człowieka objawy zaburzeń lękowych mogą być inne. Istnieją jednak pewne wspólne symptomy najczęściej występujące u osób cierpiących na róże rodzaje zaburzeń lękowych:

Objawy w przypadku fobii, to np.:
– unikanie miejsc lub przedmiotów, które wywołują napięcie,
– przyspieszone bicie serca,
– uczucie omdlewania,
– zimne poty,
– wtórny lęk przed śmiercią.

Charakterystycznymi sygnałami w przypadku lęku napadowego (panicznego) są:
– uczucie szybo bijącego serca,
– ból w klatce piersiowej,
– duszność,
– zawroty głowy,
– niepokój,
– wtórny strach przed śmiercią (umieraniem),
– strach przed utratą kontroli nad sobą,
– strach przed chorobą psychiczną.

Do symptomów lęku uogólnionego można zaliczyć:
– stałe uczucie zdenerwowania,
– drżenie,
– napięcie mięśniowe,
– pocenie się,
– zawroty głowy,
– zbyt szybkie bicie serca,
– bezradność,
– spodziewanie się czegoś negatywnego, nieokreślonego.

Rozpoznania zaburzeń dokonuje lekarz internista, psychiatra bądź psycholog na podstawie wywiadu oraz odpowiednich testów. Jeżeli zauważysz u siebie wyżej wymienione objawy bądź choćby podejrzewasz, że cierpisz na któreś z nich, konieczna jest wizyta u specjalisty w celu postawienia diagnozy. Warto również zaznaczyć, że opisywane zaburzenia lękowe mogą ze sobą współwystępować.

Skuteczną metodą leczenia jest psychoterapia. Zwykle odbywa się ona w nurcie poznawczo–behawioralnym, opierającym się na przeświadczeniu, że negatywne zachowania wynikają z reakcji, których nauczyliśmy się w ciągu trwania życia. Terapia polega na dotarciu do przyczyn lęku i zmianie wyuczonych zachowań.
W przypadku fobii stosuje się m.in. ekspozycję, która polega na stopniowym zbliżaniu pacjenta do stresogennego bodźca lub pozostawianiu chorego w sytuacji stresogennej przez coraz dłuższy czas. Dodatkową metodą leczenia może być również farmakoterapia z wykorzystaniem preparatów przeciwlękowych i przeciwdepresyjnych.

Najprostszym i zarazem, najważniejszym sposobem na zapobieganie zaburzeniom lękowym jest umiejętność używania właściwych metod radzenia sobie ze stresem. To bowiem on w znacznej mierze przyczynia się do rozwoju opisywanych dysfunkcji. Pamiętajmy o codziennym odpoczynku. Nawet niezbyt długi wypoczynek sprawia, że nasz organizm ma więcej sił do zmagania się z sytuacjami życia codziennego.
– Stosuj metody radzenia sobie ze stresem.
– Wypoczywaj aktywnie.
– Wysypiaj się.
– Wierz we własne siły.
– Zachowaj równowagę między pracą, a czasem wolnym.
– Mów o swoich obawach, problemach.