Popularne
Zyprazydon to substancja czynna stosowana w leczeniu schizofrenii oraz maniakalnych i mieszanych epizodów w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym. Jest dostępny w postaci kapsułek twardych w dawkach 20 mg, 40 mg, 60 mg i 80 mg1.
Każda kapsułka twarda zawiera zyprazydon w postaci zyprazydonu wodorosiarczanu w następujących dawkach:
Substancją pomocniczą o znanym działaniu jest laktoza, której ilość zależy od dawki zyprazydonu6.
Zyprazydon jest wskazany do leczenia:
Skuteczność w zapobieganiu nawrotom epizodów choroby dwubiegunowej nie została ustalona9.
Ziprasidon jest stosowany w leczeniu schizofrenii u dorosłych. Jest to lek o udowodnionej skuteczności w redukcji objawów psychotycznych, takich jak halucynacje, urojenia oraz zaburzenia myślenia1.
Ziprasidon jest również stosowany w leczeniu maniakalnych i mieszanych epizodów o umiarkowanej ciężkości w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym. Może być stosowany zarówno u dorosłych, jak i u dzieci oraz młodzieży w wieku 10-17 lat2.
Należy jednak pamiętać, że skuteczność produktu leczniczego w zapobieganiu nawrotom epizodów choroby dwubiegunowej nie została ustalona3.
Zyprazydon powoduje łagodne do umiarkowanego wydłużenie odstępu QT, proporcjonalne do wielkości dawki1. Nie należy go podawać razem z lekami wydłużającymi odstęp QT2. Zaleca się ostrożność u pacjentów ze znaczną bradykardią oraz zaburzeniami elektrolitowymi, takimi jak hipokaliemia i hipomagnezemia3.
W przypadku objawów takich jak kołatanie serca, zawroty głowy czy omdlenia, należy rozważyć wykonanie badania EKG i monitorować czynność serca4.
Zgłaszano przypadki wystąpienia osutki polekowej z eozynofilią i objawami ogólnymi (DRESS), które obejmują reakcję skórną, eozynofilię, gorączkę, limfadenopatię oraz powikłania układowe5.
Zgłaszano również przypadki zespołu Stevensa-Johnsona, które mogą prowadzić do zgonu6.
Długotrwałe stosowanie zyprazydonu może prowadzić do dyskinez późnych, szczególnie u pacjentów z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym7.
Zaleca się ostrożność u pacjentów z historią napadów drgawkowych8.
U pacjentów z otępieniem stosujących atypowe leki przeciwpsychotyczne obserwowano zwiększone ryzyko zdarzeń mózgowo-naczyniowych9.
Zyprazydon może zwiększać stężenie prolaktyny, co może prowadzić do mlekotoku, braku miesiączki, ginekomastii i impotencji10.
W leczeniu fazy zaostrzenia schizofrenii oraz epizodu manii w zaburzeniu dwubiegunowym zalecana dawka początkowa wynosi 40 mg dwa razy na dobę, przyjmowane w trakcie posiłku1. Dawkę można zwiększyć w zależności od stanu klinicznego pacjenta, maksymalnie do 80 mg dwa razy na dobę2. W uzasadnionych przypadkach maksymalną dawkę można zastosować już od 3. dnia leczenia3.
Nie należy przekraczać maksymalnej dawki dobowej wynoszącej 160 mg, ponieważ profil bezpieczeństwa powyżej tej dawki nie został potwierdzony. Dodatkowo, przyjmowanie ziprasidonu wiąże się z proporcjonalnym do dawki wydłużeniem odstępu QT4.
Ziprasidon należy przyjmować w trakcie posiłku, aby zapewnić optymalne wchłanianie i skuteczność leku1.
Przed rozpoczęciem leczenia oraz w trakcie jego trwania zaleca się monitorowanie parametrów kardiologicznych, w szczególności odstępu QT, ze względu na ryzyko jego wydłużenia4.
Ziprasidon jest przeciwwskazany u pacjentów z:
U pacjentów w wieku powyżej 65 lat należy rozważyć zmniejszenie dawki, jeśli istnieje uzasadnienie kliniczne2.
U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek nie jest konieczne dostosowanie dawki3.
U pacjentów z niewydolnością wątroby należy rozważyć zmniejszenie dawki4.
Nie przeprowadzono badań oceniających bezpieczeństwo i skuteczność stosowania ziprasidonu u dzieci i młodzieży ze schizofrenią5.
Zyprazydon nie powinien być stosowany z lekami wydłużającymi odstęp QT, takimi jak:
Nie przeprowadzono farmakokinetycznych i farmakodynamicznych badań interakcji zyprazydonu z innymi produktami leczniczymi wydłużającymi odstęp QT. Nie można wykluczyć działania addycyjnego zyprazydonu w skojarzeniu z tego rodzaju produktami leczniczymi1.
Inhibitor CYP3A4, ketokonazol (400 mg/dobę), zwiększa stężenie zyprazydonu w surowicy o <40%. Zmiany w farmakokinetyce zyprazydonu związane z jednoczesnym podawaniem silnych inhibitorów CYP3A4 nie mają prawdopodobnie znaczenia klinicznego, dlatego dostosowanie wielkości dawki nie jest konieczne2.
Jednoczesne podawanie z induktorami CYP3A4 oraz p-gp, takimi jak karbamazepina, ryfampicyna, ziele dziurawca, mogłoby zmniejszać stężenie zyprazydonu. Leczenie karbamazepiną, w dawce 200 mg b.i.d. przez okres 21 dni, skutkowało zmniejszeniem całkowitego wpływu zyprazydonu na organizm o około 35%3.
Biorąc pod uwagę podstawowy wpływ zyprazydonu, należy zachować ostrożność w razie stosowania zyprazydonu w połączeniu z alkoholem4.
Wielokrotne dawki leków zobojętniających kwas żołądkowy zawierających glin i magnez lub cymetydynę podane po posiłku, nie wpływają w stopniu istotnym klinicznie na właściwości farmakokinetyczne zyprazydonu5.
Obserwowano pojedyncze przypadki zespołu serotoninowego wiązanego ze stosowaniem zyprazydonu w połączeniu z innymi lekami serotonergicznymi, takimi jak selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI). Do objawów zespołu serotoninowego mogą należeć: poczucie zagubienia, niepokój, gorączka, nadmierne pocenie się, ataksja, hiperrefleksja, drgawki kloniczne mięśni oraz biegunka6.
Nie przeprowadzono badań u kobiet w ciąży. Ponieważ badania i doświadczenie są ograniczone, nie zaleca się podawania zyprazydonu podczas ciąży, o ile oczekiwana korzyść dla zdrowia matki nie przewyższa ewentualnego zagrożenia dla płodu1.
Noworodki, poddane działaniu leków przeciwpsychotycznych, w tym zyprazydonu, przyjmowanych przez matki w trzecim trymestrze ciąży, są narażone na wystąpienie po porodzie działań niepożądanych o różnym stopniu ciężkości i czasie trwania, obejmujących objawy pozapiramidowe i (lub) objawy odstawienia. Zgłaszano pobudzenie, wzmożone napięcie, obniżone napięcie, drżenie, senność, zespół zaburzeń oddechowych lub zaburzenia związane z karmieniem2.
Produktu leczniczego Zypsila nie należy stosować w czasie ciąży, jeśli nie jest to wyraźnie konieczne. Jeśli trzeba przerwać leczenie w czasie ciąży, leku nie należy odstawiać w sposób nagły3.
Brak odpowiednich i dobrze kontrolowanych badań u kobiet karmiących piersią. W jednym przypadku stwierdzono, że zyprazydon był wykrywalny w mleku matki. Należy poinformować pacjentki, aby nie karmiły piersią podczas przyjmowania zyprazydonu. Jeżeli zastosowanie zyprazydonu jest konieczne, należy przerwać karmienie piersią4.
Brak odpowiednich i dobrze kontrolowanych badań u kobiet i mężczyzn narażonych na działanie zyprazydonu5.
Kobietom w wieku rozrodczym przyjmującym zyprazydon należy zalecić stosowanie skutecznej metody antykoncepcji6.
Zyprazydon nie powinien być stosowany z lekami wydłużającymi odstęp QT, takimi jak leki przeciwarytmiczne z grupy IA i III, trójtlenek arsenu, halofantryna, octan lewometadylu, mezorydazyna, tiorydazyna, pimozyd, sparfloksacyna, gatifloksacyna, moksyfloksacyna, metylosulfonian dolasetronu, meflokina, sertindol, cyzapryd5.
Należy zachować ostrożność w razie stosowania zyprazydonu w połączeniu z alkoholem6.
Nie ustalono bezpieczeństwa i skuteczności stosowania zyprazydonu w leczeniu schizofrenii u dzieci i młodzieży7.
Brak doświadczenia ze stosowaniem zyprazydonu u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby. W tej grupie pacjentów produkt leczniczy należy stosować ostrożnie8.
Zyprazydon nie jest zarejestrowany do stosowania w leczeniu psychoz rozwijających się na tle demencji9.
W przypadku przedawkowania zyprazydonu mogą wystąpić następujące objawy:
Największa potwierdzona jednorazowo przyjęta dawka zyprazydonu wynosiła 12 800 mg, co spowodowało objawy zespołu pozapiramidowego oraz wydłużenie odstępu QT do 446 ms (bez następstw sercowych)3.
W przypadku przedawkowania zyprazydonu należy podjąć następujące działania:
Nie istnieje swoiste antidotum przeciw zatruciu zyprazydonem6.