Nebivololum

Informacje ogólne

Nebiwolol jest selektywnym β₁-blokerem, który wykazuje dodatkowe właściwości rozszerzające naczynia krwionośne poprzez stymulację syntezy tlenku azotu (NO). Jest stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego, przewlekłej niewydolności serca oraz stabilnej choroby wieńcowej¹.

Nadciśnienie tętnicze

Nebivolol jest wskazany do leczenia nadciśnienia tętniczego samoistnego (pierwotnego) u dorosłych. Substancja ta działa poprzez zmniejszenie obciążenia serca i obniżenie ciśnienia krwi, co przyczynia się do poprawy stanu zdrowia pacjentów z nadciśnieniem¹².

Układ sercowo-naczyniowy

• Nie należy stosować leków beta-adrenolitycznych u pacjentów z nieleczoną zastoinową niewydolnością serca, dopóki ich stan nie zostanie ustabilizowany¹.
• U pacjentów z chorobą niedokrwienną serca leczenie lekiem beta-adrenolitycznym należy odstawiać stopniowo, w okresie 1-2 tygodni. W razie konieczności należy w tym samym czasie rozpocząć leczenie zastępcze, aby zapobiec zaostrzeniu się dławicy piersiowej².
• Leki beta-adrenolityczne mogą wywoływać bradykardię – jeśli czynność serca w spoczynku wyniesie poniżej 50-55 skurczów na minutę i (lub) wystąpią objawy związane z bradykardią, dawkę należy zmniejszyć³.
• Należy zachować ostrożność w przypadku stosowania leków beta-adrenolitycznych u pacjentów z zaburzeniami krążenia obwodowego (choroba lub zespół Raynaud’a, chromanie przestankowe), blokiem przedsionkowo-komorowym pierwszego stopnia oraz dławicą Prinzmetala⁴.

Nadciśnienie tętnicze

Dorośli

Zalecana dawka to 5 mg nebiwololu na dobę, najlepiej przyjmowana codziennie o tej samej porze. Działanie obniżające ciśnienie tętnicze występuje po 1-2 tygodniach leczenia. W rzadkich przypadkach optymalne działanie może wystąpić dopiero po 4 tygodniach.¹

Leczenie skojarzone

Leki blokujące receptory beta-adrenergiczne mogą być stosowane w monoterapii lub w skojarzeniu z innymi lekami przeciwnadciśnieniowymi. Addycyjne działanie przeciwnadciśnieniowe obserwowano jedynie podczas jednoczesnego stosowania nebiwololu z hydrochlorotiazydem w dawce 12,5-25 mg.²

Pacjenci z niewydolnością nerek

Zalecana dawka początkowa dla pacjentów z niewydolnością nerek wynosi 2,5 mg na dobę. W razie konieczności dawkę dobową można zwiększyć do 5 mg.³

Pacjenci z niewydolnością wątroby

Dane dotyczące pacjentów z niewydolnością wątroby są ograniczone. Dlatego stosowanie nebiwololu u tych pacjentów jest przeciwwskazane.⁴

Pacjenci w podeszłym wieku

U pacjentów w wieku powyżej 65 lat zalecana dawka początkowa wynosi 2,5 mg na dobę. W razie potrzeby dawkę dobową można zwiększyć do 5 mg. U pacjentów powyżej 75 lat należy zachować ostrożność ze względu na ograniczone doświadczenie kliniczne.⁵

Dzieci i młodzież

Nie zaleca się stosowania nebiwololu u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat z powodu braku danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności.⁶

Przeciwwskazania ogólne

• Nadwrażliwość na substancję czynną (nebivolol) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1 Charakterystyki Produktu Leczniczego (ChPL) leku¹.
• Niewydolność wątroby lub zaburzenia czynności wątroby².
• Ostra niewydolność serca, wstrząs kardiogenny lub epizody niewyrównanej niewydolności serca wymagające dożylnego podawania leków o działaniu inotropowym dodatnim³.

Interakcje farmakodynamiczne

Leczenie skojarzone niezalecane

• Leki przeciwarytmiczne klasy I (chinidyna, hydrochinidyna, cybenzolina, flekainid, dyzopiramid, lidokaina, meksyletyna, propafenon): Możliwe nasilenie wpływu na czas przewodzenia przedsionkowo-komorowego oraz nasilenie działania inotropowego ujemnego¹.
• Antagoniści wapnia typu werapamilu/diltiazemu: Negatywny wpływ na kurczliwość i przewodzenie przedsionkowo-komorowe. Dożylne podanie werapamilu może prowadzić do ciężkiego niedociśnienia tętniczego i bloku przedsionkowo-komorowego².
• Leki przeciwnadciśnieniowe o działaniu ośrodkowym (klonidyna, guanfacyna, moksonidyna, metylodopa, rylmenidyna): Jednoczesne stosowanie może nasilać objawy niewydolności serca poprzez zmniejszenie ośrodkowego napięcia współczulnego. Nagłe przerwanie stosowania leku może zwiększać ryzyko „nadciśnienia z odbicia”³.

Leczenie skojarzone, które należy stosować z zachowaniem ostrożności

• Leki przeciwarytmiczne klasy III (amiodaron): Możliwe nasilenie wpływu na czas przewodzenia przedsionkowo-komorowego⁴.
• Leki znieczulające - wziewne pochodne halogenowe: Jednoczesne stosowanie może osłabiać odruchową tachykardię i zwiększać ryzyko niedociśnienia tętniczego⁵.
• Insulina i doustne leki przeciwcukrzycowe: Nebiwolol może maskować niektóre objawy hipoglikemii (kołatanie serca, tachykardia)⁶.
• Baklofen i amifostyna: Jednoczesne stosowanie może nasilać obniżenie ciśnienia tętniczego⁷.

Leczenie skojarzone, które należy rozważyć

• Glikozydy naparstnicy: Jednoczesne stosowanie może wydłużać czas przewodzenia przedsionkowo-komorowego. Nebiwolol nie wpływa na kinetykę digoksyny⁸.
• Antagoniści wapnia z grupy dihydropirydyny (amlodypina, felodypina, lacydypina, nifedypina, nikardypina, nimodypina, nitrendypina): Jednoczesne stosowanie może zwiększać ryzyko niedociśnienia tętniczego⁹.
• Leki przeciwpsychotyczne i przeciwdepresyjne (trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, barbiturany, fenotiazyny): Możliwe nasilenie hipotensyjnego działania¹⁰.
• Leki sympatykomimetyczne: Możliwe osłabienie działania beta-adrenolityków oraz ryzyko nadciśnienia, ciężkiej bradykardii i bloku serca¹¹.

Wpływ nebiwololu na ciążę

Nebiwolol wykazuje działanie farmakologiczne, które może mieć szkodliwy wpływ na ciążę i (lub) płód/noworodka. Leki blokujące receptory beta-adrenergiczne zmniejszają przepływ krwi przez łożysko, co może prowadzić do:

• Opóźnienia wzrostu płodu
• Wewnątrzmacicznego obumarcia płodu
• Poronienia
• Porodu przedwczesnego

U płodu i noworodka mogą wystąpić działania niepożądane, takie jak hipoglikemia i bradykardia. W przypadku konieczności leczenia beta-adrenolitykami, zaleca się stosowanie leków wybiórczo blokujących receptory beta₁-adrenergiczne¹.

Zalecenia dotyczące stosowania w ciąży

Nebiwololu nie należy stosować w okresie ciąży, chyba że jest to bezwzględnie konieczne. Jeśli leczenie nebiwololem jest konieczne, należy:

• Monitorować maciczno-łożyskowy przepływ krwi
• Monitorować rozwój płodu
• Rozważyć leczenie alternatywne w przypadku szkodliwego wpływu na ciążę lub płód

Noworodki muszą znajdować się pod ścisłą kontrolą, ponieważ objawy hipoglikemii i bradykardii mogą wystąpić w ciągu pierwszych 3 dni po porodzie².

Działania niepożądane w leczeniu nadciśnienia tętniczego

Działania niepożądane związane z przyjmowaniem nebiwololu w leczeniu nadciśnienia tętniczego są zwykle łagodne do umiarkowanych. Poniżej przedstawiono je wg układów i narządów oraz częstości występowania:

Zaburzenia układu immunologicznego

• Bardzo rzadko: obrzęk naczynioruchowy, nadwrażliwość¹

Zaburzenia psychiczne

• Niezbyt często: koszmary senne, depresja²

Zaburzenia układu nerwowego

• Często: bóle głowy, zawroty głowy, parestezje³
• Bardzo rzadko: omdlenia⁴

Zaburzenia oka

• Bardzo rzadko: zaburzenia widzenia⁵

Zaburzenia serca

• Bardzo rzadko: bradykardia, niewydolność serca, spowolnienie przewodzenia przedsionkowo-komorowego/blok przedsionkowo-komorowy⁶

Zaburzenia naczyniowe

• Bardzo rzadko: niedociśnienie tętnicze, chromanie przestankowe (lub jego nasilenie)⁷

Zaburzenia układu oddechowego

• Często: duszność⁸
• Bardzo rzadko: skurcz oskrzeli⁹

Zaburzenia żołądka i jelit

• Często: zaparcia, nudności, biegunka¹⁰
• Niezbyt często: niestrawność, wzdęcia, wymioty¹¹

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

• Bardzo rzadko: świąd, wysypka rumieniowa, nasilenie łuszczycy, pokrzywka¹²

Zaburzenia układu rozrodczego i piersi

• Bardzo rzadko: impotencja¹³

Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania

• Często: zmęczenie, obrzęk¹⁴

Inne działania niepożądane

Podczas stosowania niektórych leków blokujących receptory beta-adrenergiczne obserwowano także: omamy, psychozy, splątanie, oziębienie/zasinienie kończyn, objaw Raynauda, suchość oczu i zespół oczno-śluzówkowo-skórny typowy dla praktololu¹⁵.

Objawy przedawkowania nebiwololu

Objawy przedawkowania beta-adrenolityków, w tym nebiwololu, obejmują:

• Bradykardia – spowolnienie akcji serca¹
• Niedociśnienie tętnicze – obniżenie ciśnienia krwi²
• Skurcz oskrzeli – trudności w oddychaniu³
• Ostra niewydolność serca – nagłe pogorszenie funkcji serca⁴