aleric

Aleric deslo USP

floradix

Floradix Żelazo i witaminy

nisita

Nisita

Biotilac Biotic

hascovir

Hascovir Control Max

kerabione

Kerabione

raphaholin C

Raphacholin C

ecomer

Ecomer Odporność + witamina E

chitosan

Olimp Chitosan+chrom

,

Jakie zastosowanie ma nitrogliceryna?

Nitrogliceryna – jak działa i czy może być niebezpieczna?

Nitrogliceryna to substancja, która znalazła zastosowanie zarówno w produkcji materiałów wybuchowych, jak i w medycynie w lekach stosowanych w przerywaniu ataków dławiący piersiowej i innych zaburzeniach kardiologicznych, przebiegających ze skurczem naczyń krwionośnych.
Nitrogliceryna: lek i materiał wybuchowy

Nitrogliceryna — co to jest?

Nitrogliceryna jest substancją, która w organizmie powoduje rozkurcz naczyń krwionośnych. Mechanizm działania nie jest do końca poznany, jednak uważa się, że swoje działanie zawdzięcza podaży tlenku azotu. Nitrogliceryna rozszerza żylne naczynia krwionośne, a w wysokich dawkach także i tętnice. Dzięki temu zmniejsza się obciążenie serca wywołane przez ciśnienie w naczyniach krwionośnych. Konsekwencją tego jest mniejsze zapotrzebowanie serca w tlen. Działanie nitrogliceryny na serce powoduje jego odciążenie w spoczynku i wysiłku [1].

Kiedy stosuje się nitroglicerynę?

Dzięki odciążeniu serca i zmniejszeniu jego zapotrzebowania na tlen nitrogliceryna stała się ratunkiem dla osób z niewydolnością serca w czasie ataków dławicy piersiowej. Atak taki polega na tym, że serce dostaje zbyt mało tlenu do swoich potrzeb, co wynika z jego niewydolności, wskutek czego pacjent odczuwa mocny ból w klatce piersiowej. Nitrogliceryna może przerwać ten atak.

Podanie nitrogliceryny w trakcie zawału serca powoduje zmniejszenie uszkodzeń mięśnia sercowego. Oprócz wyżej wymienionych wskazań lek podaje się w celu kontrolowanego obniżania ciśnienia tętniczego podczas zabiegów operacyjnych oraz u pacjentów z niewydolnością lewokomorową, czy przełomie nadciśnieniowym [1].

W jakiej formie występuje nitrogliceryna?

Leki zawierające nitroglicerynę są dostępne wyłącznie z przepisu lekarza. Są dostępne w 4 postaciach, które dobiera się bezpośrednio pod osobiste potrzeby pacjenta:

Nitrogliceryna pod język

Nitrogliceryna w postaci aerozolu o nazwie handlowej Nitromint ma za zadanie przerywanie napadów dławicy piersiowej, wspomaganie serca w nagłych atakach niewydolności lewokomorowej. Jest przyjmowana również bezpośrednio przed wysiłkiem fizycznym, aby zmniejszyć prawdopodobieństwo występowania napadów dławicy piersiowej.

Nitromint należy zaaplikować bezpośrednio pod język, naciskając spust atomizera jeden raz. Jeśli w ciągu 5 minut objawy nie ustąpią, można zaaplikować lek ponownie. Maksymalnie jednorazowo można przyjąć 3 dawki. Jeśli dalej odczuwamy objawy, warto niezwłocznie wezwać pogotowie ratunkowe [1].

Nitrogliceryna a ataku dławicy piersiowej.

Maść z nitrogliceryną

W aptece na receptę można dostać maść zawierającą nitroglicerynę pod nazwą Nitrocard. Stosuje się ją w celu zapobiegania występowania napadów dławicy piersiowej. Maść należy podać na skórę w okolicy serca. Jednorazowa dawka nitrogliceryny (2,6 mg) w maści jest przeliczana na około 0,5 cm wyciśniętego leku. Taką ilość należy rozprowadzić na powierzchni 2-5 cm skóry.

Maksymalna jednorazowa dawka to 10 mg nitrogliceryny, czyli około 2 cm maści. Warto pamiętać o stosowaniu rękawiczek ochronnych przy aplikacji leku, lub dokładnym umyciu dłoni. Lek zaczyna działać po 10-30 minutach i jest aktywny przez 4-6 godzin po podaniu [2].

Tabletki o przedłużonym uwalnianiu

Sustonit to nazwa handlowa leku zawierającego nitroglicerynę w tabletkach. Zdarza się, że niektórzy nauczeni podjęzykowym podawaniem kaptoprilu traktują Sustonit jako tabletkę pod język na serce. Jednak lek ten nie przerwie napadu dławicy piersiowej, ponieważ ma postać tabletek o przedłużonym uwalnianiu. Z tego też względu nie powinno się go stosować podjęzykowo, tym bardziej rozgryzać ani żuć. Tabletki stosujemy w dzień. Warto pamiętać o zasadzie, która odnosi się do każdego preparatu z nitrogliceryną, czyli niesymetrycznym podawaniu leku. Tabletki podajemy od 1 do 2 tabletek na dobę w odstępach 8-godzinnych, tak aby przerwa między podawaniem nie była identyczna.

Dzięki takiemu dawkowaniu zapobiegniemy wystąpieniu tachyfilaksji, czyli utraty wrażliwości na działanie leku [3].

Płyn do infuzji

Nitroglicerynę znajdziemy również w postaci płynu do infuzji pod nazwą Perlinganit. Jest stosowana głównie w leczeniu szpitalnym do kontrolowanego obniżenia ciśnienia tętniczego podczas zabiegów chirurgicznych oraz dla pacjentów z zawałem serca przebywających w szpitalu [4].

Czy nitrogliceryna jest na recepte?

W Polsce nitrogliceryna jest sprzedawana wyłącznie na receptę. Jest to lek, którego stosowanie powinno odbywać się pod kontrolą lekarza. Przed zastosowaniem leku, zawsze należy skonsultować się z lekarzem i uzyskać odpowiednią receptę.

Czy nitrogliceryna ma jakieś zamienniki bez recepty?

W Polsce bez recepty nie można dostać żadnego zamiennika nitrogliceryny ani substancji o zbliżonym działaniu. Związek tek silnie działa na układ krążenia i może być stosowany wyłącznie pod kontrolą lekarza.

Jakie skutki uboczne ma nitrogliceryna?

Nitrogliceryna może powodować pewne działania niepożądane, z których najczęściej występujące to bóle głowy, które mogą ustąpić po kilku dniach leczenia, oraz obniżenie ciśnienia tętniczego krwi. Inne możliwe skutki uboczne nitrogliceryny to między innymi: zawroty głowy, nudności, wymioty, omdlenia, zaczerwienienie twarzy, drętwienie kończyn, uczucie gorąca, nadmierne pocenie się czy zmęczenie. W przypadku wystąpienia jakichkolwiek niepożądanych objawów należy skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.

Czy nitrogliceryna jest niebezpieczna?

Nitrogliceryna może być niebezpieczna, ale tylko w nieodpowiednich warunkach i dawkach.  Jednak stosowana w bezpiecznych dawkach i pod kontrolą lekarza zazwyczaj nie powoduje groźnych powikłań.

Bibliografia

  1. Charakterystyka produktu leczniczego, Nitromint.
  2. Charakterystyka produktu leczniczego, Nitrocard.
  3. Charakterystyka produktu leczniczego, Sustonit.
  4. Charakterystyka produktu leczniczego, Perlinganit.

Omawiane substancje

  • Nitrogliceryna

    Nitrogliceryna jest wybuchową substancją chemiczną stosowaną w produkcji materiałów wybuchowych oraz leków na choroby serca. Jest to bezbarwna ciecz o silnym zapachu i bardzo łatwopalna.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne

Omawiane schorzenia

  • Dławica piersiowa (dusznica bolesna)

    Dławica piersiowa jest chorobą serca, która powoduje ból w klatce piersiowej podczas wysiłku fizycznego lub emocjonalnego. Jest to wynik niedostatecznego dopływu krwi do serca. Choroba ta może prowadzić do zawału serca, jeśli nie jest leczona.

Więcej poradników

Wyświetlane poradniki pochodzą z kategorii czytanego artykułu: , .