Czy choroba wieńcowa i COVID-19 tworzą niebezpieczny duet?

Nowe badanie przeprowadzone przez naukowców z Einstein-Montefiore Health System w Nowym Jorku przynosi niepokojące wiadomości dla osób, które już wcześniej miały problemy z sercem. Okazuje się, że choroba wieńcowa – czyli stan, w którym naczynia dostarczające krew do serca są zwężone – w połączeniu z ciężkim przebiegiem COVID-19 może znacznie zwiększać ryzyko poważnych komplikacji sercowych przez wiele lat po zakażeniu. To odkrycie jest szczególnie ważne, ponieważ choroba wieńcowa dotyka miliony ludzi na całym świecie. Badanie pokazuje, że COVID-19 to nie tylko choroba, która szybko mija – może ona zostawiać trwałe ślady w naszym organizmie, szczególnie u osób już wcześniej borykających się z problemami serca. Naukowcy odkryli, że połączenie tych dwóch problemów zdrowotnych tworzy szczególnie niebezpieczną sytuację dla pacjentów.

Lekarze od dawna wiedzą, że różne wirusy mogą wpływać na nasze serce, ale COVID-19 okazał się wyjątkowo groźny. „Nasze wyniki sugerują, że wirus SARS-CoV-2 może bezpośrednio wpływać na destabilizację blaszek miażdżycowych” – wyjaśniają autorzy badania. Mówiąc prosto, w naszych naczyniach krwionośnych mogą gromadzić się różne substancje, tworząc coś w rodzaju “korków” zwanych blaszkami. Normalnie te blaszki są stabilne, ale wirus COVID-19 może sprawić, że stają się one niebezpieczne i mogą pękać. Kiedy taka blaszka pęknie, może spowodować zakrzep, który prowadzi do zawału serca lub udaru. Badania pokazały, że wirus może wnikać do komórek obrony organizmu znajdujących się w tych blaszkach i wywołać silny stan zapalny. To zapalenie osłabia strukturę blaszek i sprawia, że są one bardziej skłonne do pękania, co znacznie zwiększa ryzyko poważnych problemów z sercem.

Jak postrzegane są długoterminowe konsekwencje COVID-19?

Zespół naukowców postanowił dokładnie zbadać, jak COVID-19 wpływa na długoterminowe zdrowie serca u osób z chorobą wieńcową. Przeanalizowali dane dotyczące ponad 10 tysięcy pacjentów przez okres prawie 4 lat po zakażeniu COVID-19. Wszystkie badane osoby miały wcześniej rozpoznaną chorobę wieńcową, ale nigdy nie miały zawału serca, niewydolności serca ani udaru. Pacjentów podzielili na trzy grupy: tych, którzy przeszli COVID-19 i musieli być w szpitalu, tych, którzy przeszli COVID-19 w domu, oraz grupę osób, które w ogóle nie chorowały na COVID-19. Naukowcy uwzględnili również wiele innych czynników, takich jak wiek, płeć, inne choroby oraz sytuacja społeczna pacjentów. Dodatkowo przeanalizowali wyniki badań krwi wykonanych podczas COVID-19, aby sprawdzić, czy mogą one przewidywać przyszłe komplikacje sercowe.

Wyniki badania okazały się bardzo niepokojące, szczególnie dla osób, które musiały być hospitalizowane z powodu COVID-19. Pacjenci, którzy przeżyli hospitalizację z powodu COVID-19, mieli znacznie wyższe ryzyko wystąpienia poważnych komplikacji sercowych w porównaniu do tych, którzy nie chorowali na COVID-19. Ryzyko zgonu było ponad dwukrotnie wyższe, ryzyko zawału serca zwiększone o 85%, ryzyko niewydolności serca o 51%, a ryzyko udaru mózgu o 62%. „Pacjenci z chorobą wieńcową, którzy byli hospitalizowani z powodu COVID-19, wykazywali podwyższone ryzyko pierwszych poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych” – podkreślają autorzy badania. Co interesujące, osoby, które przeszły COVID-19 w łagodnej formie i nie wymagały hospitalizacji, miały ryzyko podobne do osób, które w ogóle nie chorowały na COVID-19. To pokazuje, że to właśnie ciężkość przebiegu COVID-19 decyduje o tym, jak bardzo zwiększy się ryzyko problemów z sercem w przyszłości.

Jak badania wpływają na opiekę zdrowotną pacjentów?

Naukowcy odkryli również, że pewne badania krwi wykonane podczas hospitalizacji z powodu COVID-19 mogą przewidywać, u których pacjentów wystąpią komplikacje sercowe w przyszłości. Wśród najważniejszych wskaźników znalazły się między innymi: nieprawidłowy stosunek różnych rodzajów białych krwinek, niski poziom hemoglobiny, niska liczba płytek krwi oraz podwyższone poziomy niektórych białek. Pacjenci z takimi nieprawidłowościami mieli znacznie wyższe ryzyko przyszłych komplikacji sercowych – nawet do 100% wzrostu ryzyka w zależności od wskaźnika. Te odkrycia są bardzo ważne, ponieważ mogą pomóc lekarzom zidentyfikować pacjentów najbardziej narażonych na komplikacje i zapewnić im odpowiednią opiekę. Dzięki tym badaniom lekarze mogą już podczas COVID-19 przewidzieć, którzy pacjenci będą potrzebować szczególnej opieki w przyszłości. To może oznaczać częstsze kontrole, dodatkowe leki lub inne metody ochrony serca.

Te odkrycia mają bardzo praktyczne znaczenie dla codziennej opieki medycznej nad pacjentami. Lekarze powinni szczególnie uważnie monitorować pacjentów z chorobą wieńcową, którzy przeszli ciężki COVID-19, przez wiele lat po zakażeniu. Może to oznaczać częstsze wizyty u lekarza, regularne badania serca, a także intensywniejsze leczenie problemów takich jak wysokie ciśnienie czy cukrzyca. „Osoby z już istniejącą chorobą wieńcową, które przeszły ciężki przebieg COVID-19, powinny być starannie monitorowane pod kątem niekorzystnych zdarzeń sercowo-naczyniowych” – podsumowują autorzy badania. Dla pacjentów oznacza to potrzebę regularnych kontroli u lekarza i aktywnego dbania o swoje zdrowie sercowe. Może też oznaczać konieczność wprowadzenia zmian w stylu życia, takich jak zdrowa dieta, regularna aktywność fizyczna i unikanie palenia, aby zmniejszyć dodatkowe czynniki ryzyka chorób serca. Badanie pokazuje również, jak ważne jest szczepienie przeciwko COVID-19 dla osób z problemami serca, aby uniknąć ciężkiego przebiegu choroby.

Podsumowanie

Nowe badanie amerykańskich naukowców z Einstein-Montefiore Health System ujawnia, że choroba wieńcowa w połączeniu z ciężkim przebiegiem COVID-19 znacznie zwiększa ryzyko długoterminowych komplikacji sercowych. Analiza obejmująca ponad 10 tysięcy pacjentów przez prawie 4 lata pokazała, że osoby z chorobą wieńcową hospitalizowane z powodu COVID-19 mają ponad dwukrotnie wyższe ryzyko zgonu, o 85% wyższe ryzyko zawału serca, o 51% wyższe ryzyko niewydolności serca i o 62% wyższe ryzyko udaru w porównaniu do osób, które nie chorowały na COVID-19. Wirus SARS-CoV-2 może bezpośrednio destabilizować blaszki miażdżycowe w naczyniach krwionośnych, powodując stan zapalny i zwiększając ryzyko ich pęknięcia, co prowadzi do zakrzepów. Pacjenci, którzy przeszli COVID-19 w łagodnej formie bez hospitalizacji, mieli ryzyko podobne do osób niezakażonych. Badania krwi wykonane podczas hospitalizacji mogą przewidywać przyszłe komplikacje sercowe, co pozwala lekarzom identyfikować pacjentów wymagających szczególnej opieki. Odkrycia te mają istotne znaczenie dla codziennej praktyki medycznej, wskazując na potrzebę długoterminowego monitorowania pacjentów z chorobą wieńcową po ciężkim COVID-19.