Wskazania do stosowania szczepionki DT – Szczepionka błoniczo-tężcowa adsorbowana
DT – Szczepionka błoniczo-tężcowa adsorbowana jest stosowana do czynnego uodparniania dzieci przeciw błonicy i tężcowi. Szczepionka ta jest kluczowym elementem Programu Szczepień Ochronnych, który ma na celu zapobieganie tym groźnym chorobom zakaźnym.
Spis treści
- Wskazania do stosowania
- Dawkowanie i sposób podawania
- Przeciwwskazania
- Środki ostrożności
- Działania niepożądane
- Słownik pojęć
- Podsumowanie
Wskazania do stosowania
DT – Szczepionka błoniczo-tężcowa adsorbowana jest przeznaczona do czynnego uodparniania dzieci przeciw błonicy i tężcowi. Szczepionka ta jest stosowana w dwóch głównych przypadkach:
- Szczepienie podstawowe – dla dzieci, które nie otrzymały szczepienia podstawowego przeciwko błonicy i tężcowi. Szczepienie podstawowe składa się z trzech dawek podawanych w określonych odstępach czasowych[1].
- Szczepienie przypominające – dla dzieci, które otrzymały pełny cykl szczepienia podstawowego. Szczepienie przypominające jest podawane w celu utrzymania odpowiedniego poziomu uodpornienia[1].
Dawkowanie i sposób podawania
Szczepionka DT jest podawana w formie wstrzyknięcia głęboko podskórnie lub domięśniowo. Zaleca się podawanie szczepionki w mięsień naramienny lub przednioboczną część uda[1]. Dawkowanie różni się w zależności od rodzaju szczepienia:
- Szczepienie podstawowe – składa się z trzech dawek:
- Pierwsza dawka: na przełomie 3 i 4 miesiąca życia
- Druga dawka: w 5 miesiącu życia (6 tygodni po podaniu pierwszej dawki)
- Trzecia dawka: w 16-18 miesiącu życia (11-13 miesięcy po podaniu drugiej dawki)
- Szczepienie przypominające – jedna dawka w 6 roku życia. W przypadku braku możliwości wykonania szczepienia w 6 roku życia, szczepionkę należy podać w 7 roku życia[1].
Przeciwwskazania
Nie należy stosować szczepionki DT w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na substancje czynne (toksoid błoniczy i toksoid tężcowy) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą[1].
- Ostre stany chorobowe przebiegające z gorączką. Łagodne infekcje nie są przeciwwskazaniem do podania szczepionki[1].
- Choroby przewlekłe w okresie zaostrzenia. Szczepienie należy wykonać po ustąpieniu zaostrzenia choroby[1].
- Trombocytopenia lub zaburzenia neurologiczne po wcześniejszym podaniu szczepionek zawierających antygeny: T, DT, Td, D lub d[1].
Środki ostrożności
Przed podaniem szczepionki DT należy przeprowadzić dokładny wywiad lekarski oraz badanie lekarskie. Szczepienie powinno być poprzedzone oceną ryzyka wystąpienia działań niepożądanych[1]. Po szczepieniu dziecko powinno pozostać 30 minut pod obserwacją lekarza[2].
Działania niepożądane
Jak każda szczepionka, DT – Szczepionka błoniczo-tężcowa adsorbowana może powodować działania niepożądane. Częstość występowania działań niepożądanych jest różna i może obejmować:
- Bardzo często (≥1/10) – objawy nadwrażliwości, ból głowy, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, nadmierne pocenie się, dreszcze, gorączka, złe samopoczucie, zaczerwienienie, obrzęk i/lub ból w miejscu podania[1].
- Często (≥1/100 do <1/10) – swędzenie w miejscu podania, swędzący limfatyczny naciek, podskórne guzki – ziarniniaki[1].
- Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) – aseptyczne ropnie[1].
- Bardzo rzadko (<1/10000) – bezdech u bardzo niedojrzałych wcześniaków[1].
Słownik pojęć
- Błonica – choroba zakaźna wywoływana przez maczugowce błonicy, charakteryzująca się zapaleniem gardła i tworzeniem się błon rzekomych.
- Tężec – choroba zakaźna wywoływana przez laseczki tężca, objawiająca się bolesnymi skurczami mięśni.
- Toksoid – inaktywowany toksyn bakteryjny, który zachowuje swoje właściwości antygenowe, ale nie jest patogenny.
- Adiuwant – substancja wzmacniająca odpowiedź immunologiczną na antygen.
- Tiomersal – środek konserwujący zawierający rtęć, stosowany w niektórych szczepionkach.
Podsumowanie
DT – Szczepionka błoniczo-tężcowa adsorbowana jest kluczowym elementem Programu Szczepień Ochronnych, mającym na celu zapobieganie błonicy i tężcowi u dzieci. Szczepionka ta jest stosowana zarówno w ramach szczepienia podstawowego, jak i przypominającego. Przed podaniem szczepionki należy przeprowadzić dokładny wywiad lekarski oraz badanie lekarskie. Szczepionka może powodować różne działania niepożądane, które zazwyczaj ustępują po 24-48 godzinach.
| Wskazania | Szczepienie podstawowe i przypominające przeciw błonicy i tężcowi |
| Dawkowanie | Trzy dawki w szczepieniu podstawowym, jedna dawka w szczepieniu przypominającym |
| Przeciwwskazania | Nadwrażliwość, ostre stany chorobowe, choroby przewlekłe w okresie zaostrzenia, trombocytopenia, zaburzenia neurologiczne |
| Środki ostrożności | Dokładny wywiad lekarski, badanie lekarskie, 30 minut obserwacji po szczepieniu |
| Działania niepożądane | Objawy nadwrażliwości, ból głowy, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, nadmierne pocenie się, dreszcze, gorączka, złe samopoczucie, zaczerwienienie, obrzęk i/lub ból w miejscu podania |


















