aleric

Aleric deslo USP

floradix

Floradix Żelazo i witaminy

nisita

Nisita

Biotilac Biotic

hascovir

Hascovir Control Max

kerabione

Kerabione

raphaholin C

Raphacholin C

ecomer

Ecomer Odporność + witamina E

chitosan

Olimp Chitosan+chrom

Jakie właściwości lecznicze ma miedź?

Jaka jest dobra miedź w tabletkach?

Miedź jest zaliczana do składników mineralnych określanych mianem pierwiastków śladowych. Jak nietrudno się domyśleć, organizm potrzebuje ich w naprawdę niewielkich ilościach. Jakie jest prawidłowe stężenie miedzi we krwi i co może być przyczyną niedoboru lub nadmiaru tego pierwiastka?
Miedź - niedobór i nadmiar

Za co odpowiada miedź i jakie jest jej prawidłowe stężenie we krwi?

Do prawidłowego funkcjonowania organizmu niezbędne są nie tylko makroelementy, ale również pierwiastki śladowe. Jednym z nich jest miedź, która we krwi powinna osiągać stężenie ok. 0,8-1,3 mg/l. Szacuje się, że w organizmie dorosłej, zdrowej osoby znajduje się przeciętnie 100-120 mg jonów miedzi (ilość ta jest zależna od wieku, płci i stanu zdrowia), przy czym najwyższe stężenie obserwuje się w mózgu, wątrobie oraz nerkach, niższe natomiast w mięśniach szkieletowych i kościach.

Miedź dostarczona z pożywieniem wchłania się w jelitach. Stamtąd trafia do wątroby, gdzie bierze udział w różnych procesach metabolicznych. Wątroba jest także miejscem wiązania jonów miedzi z apoceruloplazminą, w wyniku czego powstaje ceruloplazmina (ferroksydaza), którą określa się mianem białka ostrej fazy. Określenie stężenia ceruloplazminy jest pomocne w diagnostyce chorób wynikających z zaburzenia gospodarki miedzi (np. choroba Wilsona) [1].

Jakie są objawy niedoboru miedzi?

Niedobór miedzi prowadzi do dosyć nieswoistych objawów, które ciężko powiązać z deficytem tego składnika w organizmie. Ze względu na to, że pierwiastek bierze udział w wielu procesach metabolicznych, jego niedobór może wywierać niekorzystny wpływ na funkcjonowanie wielu układów. 

Pożywienie dostarcza zwykle niezbędnej ilości miedzi, dlatego deficyt tego składnika obserwuje się dosyć rzadko. Jednak jeśli już rzeczywiście wystąpi, może przyczyniać się m.in. do anomalii neurologicznych, sercowo-naczyniowych, dermatologicznych, a także związanych z procesami odpornościowymi [1].

Choroba kręconych włosów

Miedź może być dla organizmu niemal zupełnie nieprzyswajalna — tak jest w przypadku rzadko występującej choroby Menkesa, zwanej również chorobą kręconych włosów. Jest to zaburzenie genetyczne, które występuje jedynie u płci męskiej. 

Choroba wpływa nie tylko na cechy fizyczne danej osoby (występowanie łamliwych, sztywnych, kręconych włosów), ale wywołuje także poważne zmiany m.in. w obrębie mózgu, naczyń krwionośnych oraz wątroby [2].

Niedobór miedzi a zaburzenia wchłaniania żelaza

W wielu przypadkach niedobór miedzi wywołuje tak naprawdę swoisty ciąg przyczynowo — skutkowy. Na przykład, zbyt niskie stężenie tego składnika we krwi osłabia wchłanianie żelaza, a to z kolei może wywoływać zmęczenie, trudności z koncentracją, częste infekcje, zaparcia lub biegunki [1].

Niedobór miedzi a rozwój ośrodkowego układu nerwowego u płodu

Uważa się, że miedź jest niezbędnym składnikiem do prawidłowego rozwoju układu nerwowego u płodu. Szkodliwe jest zarówno zbyt niskie, jak i zbyt wysokie stężenie tego składnika [1].

Niedobór miedzi a stan skóry

Niskie stężenie miedzi we krwi może rzutować na stan skóry – obserwuje się wówczas m.in. słabsze gojenie ran, co jednak jest mocno powiązane z ogólnym stanem zdrowia pacjenta. 

Na przykład, zwiększone ryzyko powstawania ran, szczególnie odleżynowych, występuje u osób chorych, leżących i niedożywionych. U tej grupy pacjentów zaleca się więc stosowanie specjalnych preparatów wieloskładnikowych (np. Nutridrink Protein, Nutridrink Skin Repair), które zawierają m.in. zwiększoną ilość węglowodanów i białka, a także witaminy A i C, cynk oraz miedź. Składniki te, działając synergistycznie, przyspieszają regenerację skóry i wspierają jej procesy naprawcze [1, 3].

Nadmiar miedzi w organizmie — co powoduje?

Miedź jest metabolizowana przez wątrobę, a następnie usuwana z organizmu wraz z kałem. Jeśli jednak organizm nie jest sobie w stanie poradzić z transportem i usuwaniem nadmiaru miedzi, może dojść do nagromadzenia tego pierwiastka w organizmie (głównie w ośrodkowym układzie nerwowym oraz wątrobie). 

Niedobory miedzy.

Dzieje się tak w przebiegu zaburzenia genetycznego określanego mianem choroby Wilsona, która atakuje wątrobę, centralny układ nerwowy, ale również serce, nerki, kości oraz narząd wzroku [4].

Gdzie znajduje się najwięcej miedzi?

Bogatymi źródłami miedzi są np. wątróbka cielęca, orzeszki ziemne czy otręby pszenne. Składnik ten znajdziemy jednak również m.in. w ziemniakach, nasionach, warzywach, produktach pełnoziarnistych oraz czekoladzie.

Pamiętajmy przy tym, że zbyt wysokie dawki miedzi mogą powodować uszkodzenie wątroby [1].

Bibliografia

  1. Altarelli M, Ben-Hamouda N, Schneider A, Berger MM. Copper Deficiency: Causes, Manifestations, and Treatment. Nutr Clin Pract. 2019 Aug;34(4):504-513. doi: 10.1002/ncp.10328. Epub 2019 Jun 17. PMID: 31209935.
  2. Vairo FPE, Chwal BC, Perini S, Ferreira MAP, de Freitas Lopes AC, Saute JAM. A systematic review and evidence-based guideline for diagnosis and treatment of Menkes disease. Mol Genet Metab. 2019 Jan;126(1):6-13.
  3. Cierzniakowska K, Popow A, Kozłowska E, Mertin K. Effective prevention of pressure ulcers in patients with multiple risk factors. Leczenie Ran. 2022;19(3):107-117.
  4. Bandmann O, Weiss KH, Kaler SG. Wilson’s disease and other neurological copper disorders. Lancet Neurol. 2015 Jan;14(1):103-13. 

Omawiane substancje

  • Miedź

    Miedź jest pierwiastkiem chemicznym, który może być stosowany jako substancja lecznicza w niektórych przypadkach chorób. Jego działanie polega na wpływie na układ krwionośny i układ nerwowy.
    Witaminy i mikro- i makroelementy

Omawiane schorzenia

  • Choroba Wilsona

    Choroba Wilsona jest rzadkim, dziedzicznym schorzeniem metabolicznym, które prowadzi do gromadzenia się miedzi w organizmie. Objawy choroby mogą obejmować zaburzenia neurologiczne, wątrobowe i psychiczne.
  • Zaburzenia przemian miedzi

    Zaburzenia przemian miedzi to grupa chorób metabolicznych, które powodują nieprawidłowe gromadzenie się miedzi w organizmie. Mogą prowadzić do uszkodzenia wątroby, mózgu, oczu i innych narządów.

Więcej poradników

Wyświetlane poradniki pochodzą z kategorii czytanego artykułu: .