Czym jest opieka paliatywna?

Jak często pacjenci na oddziałach intensywnej terapii otrzymują specjalistyczną opiekę paliatywną? Nowe badanie z Niemiec pokazuje, że mimo wysokiej śmiertelności, wsparcie paliatywne jest rzadko stosowane. Oddziały intensywnej terapii (OIT) to miejsca, gdzie trafiają pacjenci w stanie zagrożenia życia. Często osoby te, wraz z ich rodzinami, doświadczają nie tylko problemów fizycznych, ale także psychologicznych i komunikacyjnych. Opieka paliatywna to podejście medyczne, które koncentruje się na poprawie jakości życia pacjentów zmagających się z poważnymi chorobami – niekoniecznie tylko na końcu życia.

Jakie wyniki przyniosły badania?

Niemieccy badacze postanowili sprawdzić, jak często pacjenci na oddziałach intensywnej terapii otrzymują specjalistyczną opiekę paliatywną. Przeanalizowali dane z lat 2019-2022, obejmujące ponad 61 milionów przypadków hospitalizacji osób dorosłych. Okazało się, że spośród wszystkich hospitalizacji, około 11% pacjentów wymagało leczenia na oddziale intensywnej terapii. Z tej grupy około 7% potrzebowało długoterminowej wentylacji (ponad 95 godzin). Śmiertelność wśród pacjentów OIT wynosiła 11%, ale wśród osób długoterminowo wentylowanych wzrastała do prawie 39%. Mimo tak poważnego stanu pacjentów i wysokiej śmiertelności, specjalistyczna opieka paliatywna była zapewniana niezwykle rzadko – tylko 0,8% pacjentów OIT i 1,4% pacjentów długoterminowo wentylowanych otrzymało takie wsparcie. “Nasze wyniki pokazują znaczącą lukę między potrzebami pacjentów a faktycznym dostępem do specjalistycznej opieki paliatywnej” – piszą autorzy badania.

Kto najczęściej korzysta z opieki paliatywnej?

Badanie wykazało również, że kobiety i osoby starsze (powyżej 65. roku życia) częściej otrzymywały opiekę paliatywną niż mężczyźni i młodsi pacjenci. Może to wskazywać na nierówności w dostępie do tego typu opieki. Wśród najczęstszych rozpoznań u pacjentów na oddziałach intensywnej terapii znalazły się: udar mózgu, ostry zawał serca i niewydolność serca. Natomiast u pacjentów długoterminowo wentylowanych dominowały wirusowe zapalenie płuc, przewlekła obturacyjna choroba płuc i ostry zawał serca. Z całkowitej liczby ponad 6,9 miliona przypadków leczenia na OIT, około 770 tysięcy zakończyło się śmiercią pacjenta. Wśród zmarłych aż 81% stanowiły osoby w wieku 65 lat i starsze. W grupie pacjentów długoterminowo wentylowanych, którzy nie przeżyli, 73% miało 65 lat lub więcej.

Jak pandemia i system wpłynęły na opiekę?

Czy opieka paliatywna jest tylko dla umierających? Absolutnie nie. Specjaliści podkreślają, że wczesne włączenie opieki paliatywnej może znacząco poprawić jakość życia pacjentów, skrócić pobyt na OIT i zwiększyć satysfakcję zarówno pacjentów, jak i ich rodzin. Badacze podkreślają, że pandemia COVID-19 stworzyła dodatkowe wyzwania w integracji opieki paliatywnej na oddziałach intensywnej terapii. Ograniczenia w odwiedzinach rodzin i komunikacji osobistej znacząco utrudniały zapewnienie pełnego wsparcia paliatywnego. Interesujące jest również, że szpitale z liczbą łóżek przekraczającą 1000 leczyły 18,2% wszystkich dorosłych przypadków OIT, głównie w placówkach publicznych. Te same szpitale zajmowały się również 24,5% pacjentów wymagających długoterminowej wentylacji.

Czy warto zadbać o jakość życia?

Jakie są wnioski? Istnieje pilna potrzeba poprawy dostępu do opieki paliatywnej dla pacjentów OIT i ich rodzin. Autorzy badania sugerują wprowadzenie procesów benchmarkingowych, które mogłyby pomóc w osiągnięciu tego celu. Czy zastanawialiście się kiedyś, jak wygląda opieka nad ciężko chorymi pacjentami? Czy poza ratowaniem życia za wszelką cenę, system opieki zdrowotnej powinien również skupiać się na jakości tego życia?

Podsumowanie

Niemieckie badanie przeprowadzone w latach 2019-2022 analizowało dostępność opieki paliatywnej na oddziałach intensywnej terapii. Spośród 61 milionów hospitalizacji, 11% pacjentów wymagało leczenia na OIT, z czego 7% potrzebowało długoterminowej wentylacji. Śmiertelność na OIT wynosiła 11%, wzrastając do 39% w przypadku pacjentów długoterminowo wentylowanych. Mimo wysokiej śmiertelności, jedynie 0,8% pacjentów OIT i 1,4% pacjentów wentylowanych otrzymało specjalistyczną opiekę paliatywną. Badanie wykazało, że kobiety i osoby starsze częściej otrzymywały taką opiekę. Najczęstszymi rozpoznaniami były udar mózgu, zawał serca i niewydolność serca. Pandemia COVID-19 dodatkowo utrudniła integrację opieki paliatywnej na oddziałach intensywnej terapii. Wyniki wskazują na pilną potrzebę poprawy dostępu do opieki paliatywnej dla pacjentów OIT i ich rodzin.