Ogólne zasady dawkowania szczepionki przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu
Wirus kleszczowego zapalenia mózgu, inaktywowany, jest stosowany w szczepionkach przeznaczonych do ochrony przed kleszczowym zapaleniem mózgu. Schematy szczepienia różnią się w zależności od wieku pacjenta oraz rodzaju szczepionki1234. Dostępne są szczepionki dla dzieci, młodzieży i dorosłych, a podanie odbywa się najczęściej domięśniowo, choć w niektórych przypadkach dopuszcza się podanie podskórne5678.
Dawkowanie u dzieci (1-15 lat)
- Dzieci 1-11 lat (Encepur K): Dawka wynosi 0,25 ml szczepionki, niezależnie od wieku w tym przedziale1.
- Dzieci 1-15 lat (FSME-IMMUN 0,25 ml Junior): Dawka również wynosi 0,25 ml4.
- Schemat podstawowy:
- Dawki przypominające:
Dawkowanie u młodzieży (12-15 lat)
- W przypadku szczepionki Encepur K, osoby od 12. roku życia powinny otrzymywać preparat dla dorosłych10.
- FSME-IMMUN Junior można stosować do 15. roku życia w dawce 0,25 ml4.
Dawkowanie u dorosłych i młodzieży od 16 lat
- Encepur Adults: Dawka 0,5 ml2.
- FSME-IMMUN 0,5 ml: Dawka 0,5 ml3.
- Schemat podstawowy:
- Dawki przypominające:
- Osoby 16-60 lat: pierwsza dawka przypominająca po 3 latach od trzeciej dawki, kolejne co 5 lat11.
- Osoby powyżej 60 lat: dawki przypominające co 3 lata11.
- Encepur: osoby 12-49 lat – pierwsza dawka przypominająca po 3 latach (klasyczny) lub 12-18 miesięcy (szybki), kolejne co 5 lat; osoby powyżej 49 lat – co 3 lata12.
Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów
Dzieci poniżej 1. roku życia
Szczepionki nie są przeznaczone do stosowania u dzieci poniżej 1. roku życia1415.
Osoby starsze (powyżej 60 lat)
- Dawkowanie jest takie samo jak u młodszych dorosłych, jednak zaleca się częstsze podawanie dawek przypominających – co 3 lata1112.
Pacjenci z zaburzeniami odporności
- Możliwe jest, że odpowiedź na szczepionkę będzie słabsza1613.
- Zaleca się ocenę poziomu przeciwciał po 4 tygodniach od drugiej dawki i ewentualne podanie dodatkowej dawki, jeśli nie wystąpiła odpowiedź613.
Pacjenci z zaburzeniami krzepnięcia
Szczepionkę można podać podskórnie zamiast domięśniowo, by zmniejszyć ryzyko powikłań związanych z krwawieniem867.
Kobiety w ciąży i karmiące piersią
Nie ma wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania szczepionki w tych grupach, dlatego decyzję o szczepieniu podejmuje się indywidualnie po rozważeniu korzyści i ryzyka17.
- Jeśli cykl szczepienia został przerwany, nie trzeba rozpoczynać go od początku.
- Wystarczy podać jedną dawkę uzupełniającą, aby kontynuować ochronę613.
- Brak jest danych dotyczących dawek uzupełniających u dzieci poniżej 6 lat13.
- Wydłużenie odstępów między dawkami może obniżyć skuteczność szczepienia119.
Zmiany dawkowania w zależności od wskazania
Dawkowanie szczepionki nie zależy od wskazania, lecz od wieku pacjenta oraz wybranej postaci szczepionki. Niezależnie od tego, czy szczepienie jest prowadzone profilaktycznie czy z powodu wysokiego ryzyka zakażenia, schematy dawkowania są takie same1234.
Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania
Brak jest doniesień o przedawkowaniu szczepionki. Przypadkowe podanie większej dawki nie zostało opisane jako związane z poważnymi konsekwencjami, jednak zawsze należy stosować się do zalecanych schematów dawkowania18192021.
Podsumowanie: Schematy dawkowania szczepionki przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu
| Grupa pacjentów | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Dzieci 1-11 lat (Encepur K) | 0,25 ml domięśniowo; 3 dawki: 0, 14 dni-3 miesiące, 9-12 miesięcy po 2. dawce (klasyczny); dawki przypominające: po 3 latach, potem co 5 lat1 |
| Dzieci 1-15 lat (FSME-IMMUN Junior) | 0,25 ml domięśniowo; 3 dawki: 0, 1-3 miesiące, 5-12 miesięcy po 2. dawce (klasyczny); dawki przypominające: po 3 latach, potem co 5 lat4 |
| Młodzież 12-15 lat | FSME-IMMUN Junior do 15. roku życia, potem szczepionka dla dorosłych4 |
| Młodzież 12+ i dorośli (Encepur Adults) | 0,5 ml domięśniowo; 3 dawki: 0, 14 dni-3 miesiące, 9-12 miesięcy po 2. dawce; dawki przypominające: po 3 latach (klasyczny) lub 12-18 miesięcy (szybki), kolejne co 5 lat (12-49 lat) lub co 3 lata (>49 lat)2 |
| Dorośli 16+ (FSME-IMMUN 0,5 ml) | 0,5 ml domięśniowo; 3 dawki: 0, 1-3 miesiące, 5-12 miesięcy po 2. dawce; dawki przypominające: po 3 latach, potem co 5 lat (do 60 lat) lub co 3 lata (60+)3 |
| Osoby starsze (60+) | Jak dorośli, ale dawki przypominające co 3 lata11 |
| Pacjenci z zaburzeniami odporności | Możliwa konieczność dodatkowej dawki po ocenie poziomu przeciwciał6 |
| Kobiety w ciąży/karmiące | Decyzja indywidualna, brak pełnych danych bezpieczeństwa17 |

















