Alergiczna płucna aspergiloza (ABPA) jest zespołem występującym u osób z astmą i pacjentów z mukowiscydozą, wynikającym z reakcji nadwrażliwości na kolonizację drzewa tracheobronchialnego przez Aspergillus1. Ten rodzaj aspergilloza charakteryzuje się specyficznym zestawem objawów, które często przypominają zaostrzenie astmy, ale mają swoje charakterystyczne cechy2.
Charakterystyczne objawy ABPA
Najczęstszymi objawami ABPA są świszczący oddech, kaszel i duszność, które są bardzo podobne do objawów astmy23. Jednak istnieją charakterystyczne cechy, które pozwalają odróżnić ABPA od zwykłego zaostrzenia astmy. Jednym z najbardziej charakterystycznych objawów jest kaszel z wykrztuszaniem brązowawych lub ciemnych czopów śluzowych24.
Pacjenci z ABPA często skarżą się również na ból lub ucisk w klatce piersiowej2. Może wystąpić również gorączka, która pojawia się i ustępuje2. Ogólne osłabienie, słabość lub złe samopoczucie to również częste objawy towarzyszące tej chorobie24.
Pogorszenie kontroli astmy jako główny objaw
Często pierwszym objawem, który zauważają pacjenci z ABPA, jest pogorszenie objawów astmy2. Lekarz może podejrzewać ABPA, jeśli objawy astmy zaczynają się pogarszać lub jeśli pacjent doświadcza częstych lub ciężkich napadów astmatycznych2. Osoby z astmą i ABPA mogą doświadczać pogorszenia objawów astmy oraz trudności w jej kontrolowaniu2.
Charakterystyczne dla ABPA jest to, że pacjenci z astmą mają słabo kontrolowaną chorobę i trudności z odstawieniem doustnych kortykosteroidów15. Objawy mogą nawracać i ustępować lub stać się postępujące, prowadząc do uzależnienia od sterydów6.
Objawy oddechowe specyficzne dla ABPA
ABPA może powodować gorączkę i nacieki płucne, które nie odpowiadają na leczenie antybakteryjne15. Pacjenci często mają kaszel i produkują czopy śluzowe, które mogą tworzyć odlewy oskrzelowe1. Może również występować wykrztuszanie krwi1.
Podczas badania fizykalnego można usłyszeć świszczący oddech podczas osłuchiwania klatki piersiowej7. Pacjent może wykrztuszać czopy śluzowe podczas kaszlu7. W przypadku ABPA pacjent może mieć gorączkę7.
Objawy towarzyszące i dodatkowe manifestacje
ABPA może występować w połączeniu z alergicznym zapaleniem zatok grzybiczych, z objawami obejmującymi przewlekłe zapalenie zatok z ropną, gęstą, ciemnożółtą wydzieliną z zatok1. Ten aspekt choroby może powodować dodatkowe dolegliwości związane z niedrożnością nosa i problemami z zatokami.
W niektórych przypadkach ABPA może również powodować zwiększoną produkcję ślazu w drogach oddechowych2. Pacjenci mogą również doświadczać zwiększonej nietolerancji wysiłku lub niezdolności do tolerowania ćwiczeń2.
Różnicowanie objawów ABPA
Objawy ABPA mogą nie być oczywiste, a ludzie często po raz pierwszy zauważają pogorszenie objawów astmy2. Niektórzy mogą również mieć gorączkę2. Ze względu na podobieństwo objawów do astmy, takich jak kaszel, świszczący oddech i okresowe epizody choroby, które pokrywają się z objawami astmy, często staje się trudne precyzyjne zdiagnozowanie ABPA8.
Wykrztuszanie krwi i czasami brązowożółty śluz w plwocinie sugerują możliwość ABPA8. Te charakterystyczne cechy pomagają w odróżnieniu ABPA od zwykłego zaostrzenia astmy i są wskazaniem do dalszych badań diagnostycznych.
Przebieg naturalny i ewolucja objawów
Naturalny przebieg, progresja, remisje i nawroty ABPA nie są dobrze poznane9. Pacjenci bez centralnych rozstrzeni oskrzeli w momencie diagnozy mają tendencję do utrzymania funkcji płuc pomimo okazjonalnych zaostrzeń9.
Pomimo skutecznego leczenia, objawy mogą nawracać okresowo10. Pierwszymi oznakami alergicznej płucnej aspergilloza są zwykle objawy takie jak świszczący oddech, kaszel i duszność oraz łagodna gorączka10. Objawy mają tendencję do stopniowego nasilania się, z wyjątkiem gorączki10.
Powikłania związane z objawami ABPA
ABPA może powodować niedodmę, zaostrzenie astmy i uzależnienie od sterydów11. Nawracające epizody ABPA mogą prowadzić do rozległych rozstrzeni oskrzeli i włóknienia11. Opóźnienie w leczeniu ABPA może skutkować włóknieniem płuc, rozstrzeniami oskrzeli, przewlekłą produkcją śluzu oraz ciężką astmą oporną na leczenie oraz utratą funkcji płuc2.
Pacjenci ze schyłkową ABPA mogą mieć rozległe rozstrzenia oskrzeli przypominające schyłkową mukowiscydozę2. Pacjenci z astmą i ABPA mają również częstsze zatykanie śluzem i guzki płucne niż pacjenci z astmą bez ABPA2.
Znaczenie wczesnego rozpoznania objawów
Wczesne rozpoznanie i szybkie wdrożenie odpowiedniego postępowania są krytyczne dla zapobieżenia powikłaniom i/lub progresji choroby9. Dlatego tak ważne jest, aby pacjenci z astmą i mukowiscydozą oraz ich lekarze byli świadomi charakterystycznych objawów ABPA i reagowali na nie odpowiednio szybko.
Progresja choroby do stadium 5 z włóknieniem płuc może być możliwa do zapobieżenia, jeśli pacjenci utrzymują terapię małymi dawkami sterydów9. Osoby z FEV1 stale poniżej 0,8 L mają gorsze rokowanie9.



















