Dlaczego telemedycyna zyskuje na popularności?

Telemedycyna stała się ważną częścią systemu opieki zdrowotnej, zwłaszcza po pandemii COVID-19. Według najnowszych badań, około jedna trzecia całej podstawowej opieki zdrowotnej jest obecnie świadczona za pośrednictwem platform telemedycznych, a 43% dorosłych korzystało z telemedycyny w 2022 roku. Wizyty zdalne mogą odbywać się przez telefon lub przez wideo. Ale czy rodzaj choroby wpływa na to, jak często pacjenci korzystają z tych form kontaktu z lekarzem? Naukowcy postanowili to sprawdzić.

Badacze przeanalizowali ponad 7 milionów wizyt w podstawowej opiece zdrowotnej w systemie opieki zdrowotnej dla weteranów w USA między kwietniem 2022 a marcem 2023 roku. Chcieli dowiedzieć się, które choroby są częściej leczone zdalnie, a które wymagają tradycyjnych wizyt w gabinecie. Najczęstszymi problemami zdrowotnymi podczas wszystkich wizyt były: nadciśnienie, wysoki poziom cholesterolu, cukrzyca, problemy psychiczne jak lęk czy depresja oraz bóle dolnej części kręgosłupa. Te same choroby dominowały zarówno podczas wizyt osobistych, jak i telemedycznych, jednak sposób ich leczenia różnił się zależnie od rodzaju schorzenia.

Okazało się, że niektóre choroby częściej niż inne były leczone za pomocą telemedycyny. Pacjenci z HIV/AIDS, migreną, urazami mózgu czy stwardnieniem rozsianym mieli wyższy odsetek wizyt wideo niż pacjenci z innymi schorzeniami. Z kolei osoby z problemami ze słuchem, chorobami naczyń obwodowych czy chorobą niedokrwienną serca rzadziej korzystały z wizyt wideo. Interesujący jest fakt, że wizyty telefoniczne były ogólnie bardziej powszechne niż wideo dla prawie wszystkich chorób. Wyjątkiem była migrena, gdzie wizyty wideo przewyższały telefoniczne. Pacjenci z urazami rdzenia kręgowego, zapaleniem płuc czy problemami z poruszaniem się szczególnie często korzystali z wizyt telefonicznych.

Czy rodzaj schorzenia wpływa na wybór formy wizyty?

“Nasze wyniki sugerują, że rodzaj schorzenia ma istotny wpływ na prawdopodobieństwo, czy wizyta odbędzie się osobiście, przez telefon czy przez wideo” – piszą autorzy badania. Po uwzględnieniu różnych czynników, takich jak wiek, płeć, rasa czy miejsce zamieszkania, badacze odkryli, że ogólnie rzecz biorąc, około 83,2% wizyt odbywało się osobiście, 11,1% przez telefon, a 5,8% przez wideo. Choroby, które często wymagają badania fizycznego (jak bóle pleców, choroby płuc) lub badań laboratoryjnych (jak choroby nerek, anemia, problemy z tarczycą), miały wyższe prawdopodobieństwo wizyt osobistych. Jest to zrozumiałe, ponieważ w takich przypadkach lekarz musi zobaczyć lub zbadać pacjenta, aby postawić prawidłową diagnozę. Z drugiej strony, dla schorzeń takich jak demencja, HIV/AIDS, przewlekłe owrzodzenia, choroba Parkinsona czy problemy z poruszaniem się, prawdopodobieństwo wizyty wideo było znacznie wyższe, co może wynikać z trudności, jakie pacjenci z tymi schorzeniami mają z dotarciem do placówki medycznej.

Badacze zauważyli, że 21 chorób miało zwiększone prawdopodobieństwo wizyt osobistych. Były to często schorzenia o ostrym przebiegu, wymagające bezpośredniej oceny lub mogące mieć poważne konsekwencje, jeśli nie zostaną wcześnie wykryte. Wśród tych chorób znalazły się: choroba niedokrwienna serca, przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP), migotanie przedsionków, nowotwory, astma, reumatoidalne zapalenie stawów oraz problemy ze słuchem. Z kolei tylko 3 choroby (niewydolność serca, HIV/AIDS i problemy z poruszaniem się) miały wyższe prawdopodobieństwo teleporad w porównaniu do wizyt osobistych. Wyniki te mają istotne znaczenie dla systemów opieki zdrowotnej, które rozwijają swoje usługi telemedyczne. Mogą pomóc w tworzeniu wytycznych dotyczących tego, kiedy oferować telemedycynę, a kiedy zalecać wizyty osobiste.

Jakie są implikacje badań dla telemedycyny?

Zrozumienie różnic w korzystaniu z telemedycyny jest również kluczowe dla przyszłych priorytetów polityki refundacji telemedycyny, która pozostaje głównym czynnikiem jej adopcji. W miarę jak lekarze i decydenci starają się znaleźć odpowiednią równowagę między telemedycyną a opieką osobistą, procent opieki świadczonej za pośrednictwem telemedycyny w zależności od schorzenia może być cennym wskaźnikiem. Badanie ma pewne ograniczenia – zostało przeprowadzone w systemie opieki zdrowotnej dla weteranów, który obejmuje głównie starszych białych mężczyzn, co może ograniczać możliwość uogólnienia wyników na całą populację. Badacze nie mogli również uwzględnić różnic na poziomie kliniki czy lekarza ani preferencji pacjentów dotyczących telemedycyny.

Mimo tych ograniczeń, wyniki sugerują, że rodzaj choroby ma istotny wpływ na to, czy wizyta odbędzie się osobiście, przez telefon czy przez wideo. Ta wiedza może pomóc systemom opieki zdrowotnej w optymalizacji ich usług telemedycznych i zapewnieniu pacjentom odpowiedniej opieki w najbardziej odpowiedniej formie. Dla pacjentów oznacza to, że w przyszłości mogą spodziewać się bardziej spersonalizowanego podejścia do form wizyt lekarskich, dostosowanego do ich konkretnych potrzeb zdrowotnych. Telemedycyna nie zastąpi całkowicie tradycyjnych wizyt, ale może stać się cennym uzupełnieniem systemu opieki zdrowotnej, szczególnie dla osób z przewlekłymi schorzeniami lub trudnościami w dotarciu do placówki medycznej.

Podsumowanie

Badanie przeprowadzone w amerykańskim systemie opieki zdrowotnej dla weteranów analizuje ponad 7 milionów wizyt lekarskich, pokazując znaczący wpływ rodzaju schorzenia na wybór formy kontaktu z lekarzem. Najczęstsze problemy zdrowotne obejmowały nadciśnienie, wysoki poziom cholesterolu, cukrzycę, problemy psychiczne oraz bóle kręgosłupa. Pacjenci z HIV/AIDS, migreną i stwardnieniem rozsianym częściej korzystali z wizyt wideo, podczas gdy osoby z problemami ze słuchem czy chorobami serca preferowały wizyty osobiste. Ogólnie 83,2% wizyt odbywało się osobiście, 11,1% przez telefon, a 5,8% przez wideo. Wyniki badania wskazują na potrzebę dostosowania formy wizyty do konkretnego schorzenia, co może pomóc w optymalizacji usług telemedycznych w przyszłości.