👋 Witaj, uruchomiliśmy nową wersję strony z ogromną ilością zmian. Część treści może chwilowo działać inaczej niż powinna. Przepraszamy!
leki-orange

Kiedy i jak stosować czopki?

Czopki — jak i na co stosować, jak przechowywać?

Czopki przez wielu pacjentów omijane są szerokim łukiem. Czy jest się czego bać? Czy naprawdę czopki nie mają żadnych zalet i należy ich za wszelką cenę unikać?

Czopki przez wielu pacjentów omijane są szerokim łukiem. Czy jest się czego bać? Czy naprawdę czopki nie mają żadnych zalet i należy ich za wszelką cenę unikać?

Czopek — co to takiego?

Czopki (łac. suppositorium) są stałą postacią leku do podawania doodbytniczego, docewkowego lub dopochwowego. Jednak nazwa ‘’czopek’’ najczęściej dotyczy podania doodbytniczego. Docewkowo podaje się pręciki, a dopochwowo globulki. Mogą mieć działanie miejscowe np. czopki glicerynowe lub ogólne, np. czopki zawierające paracetamol. Najczęściej mają kształt stożka, są zwężone jednostronnie i przypominają swoim kształtem torpedę. Czopki mogą działać na dwa sposoby. W przypadku czopków na podłożu tłuszczowym ulegają one topnieniu pod wpływem temperatury ludzkiego ciała. Alternatywnie mogą one rozpuszczać się w niewielkiej ilości płynu dostępnego w odbytnicy. Czopki działają miejscowo lub wchłaniają się przez błonę śluzową odbytu [1].

Jak prawidłowo zaaplikować czopki?

Jak włożyć czopek? Instrukcja krok po kroku (fot. leki.pl)

Jak włożyć czopek? Instrukcja krok po kroku (fot. leki.pl)

  • przed aplikacją czopka najlepiej się wypróżnić (nie dotyczy sytuacji jeżeli podawany jest czopek za zaparcia);
  • należy dokładnie umyć miejsce aplikacji;
  • dokładnie umyć ręce ciepłą wodą z mydłem;
  • opcjonalnie można założyć rękawiczki jednorazowe lub osłonę na palec wskazujący;
  • jeżeli czopek jest miękki — należy go włożyć na krótką chwilę pod zimną wodę;
  • następnie należy wyjąć czopek z opakowania i zdjąć zabezpieczającego go plastik lub folię;
  • należy uważać, aby nie zdeformować czopka;
  • jak najmniej dotykać czopek po zdjęciu zabezpieczeń;
  • można na końcówkę czopka nałożyć żel nawilżający na bazie wody lub samą wodę (zmniejsza ból przy podaniu);
  • nie wolno nawilżać czopka wazeliną lub olejami;
  • przed podaniem czopka należy zdjąć bieliznę;
  • najlepiej położyć się na lewym boku i zgiąć w kolanie prawą nogę;
  • alternatywnie można zastosować pozycję w przysiadzie, ze zgiętą nogą, opierając się np. o stół;
  • palcem wskazującym i kciukiem chwycić czopek;
  • rozluźnić się i odchylić pośladek;
  • włożyć czopek do odbytu zaokrągloną stroną;
  • delikatnie przepchać czopek, żeby w całości przeszedł przez zwieracz odbytu;
  • prawidłowo podany czopek nie powinien wypadać ani się wysuwać;
  • następnie należy zacisnąć pośladki i przez chwilę pozostać w tej pozycji;
  • po aplikacji czopka trzeba umyć dokładnie ręce;
  • przez godzinę nie należy ćwiczyć, wykonywać gwałtownych ruchów i unikać oddawania stolca (wyjątek stanowią czopki przeczyszczające) [1,2].

Dlaczego stosuje się czopki?

Czopki są bez wątpienia mniej wygodną postacią leku w porównaniu do tabletek czy kapsułek. Dlaczego w takim razie są w ogóle stosowane? Przede wszystkim są wskazane jeżeli potrzeba miejscowego działania np. podczas dolegliwości odbytu czy zaparcia. Dodatkowo są zalecane w przypadku pacjentów, którzy nie mogą przyjąć leku doustnie, np. mają trudności w połykaniu lub są nieprzytomni. Dotyczy to również dzieci, którym trudno podać tabletkę czy syrop. Niewątpliwą zaletą czopków, w porównaniu do leków przyjmowanych doustnie jest fakt, że dzięki ominięciu żołądka i jelit unika się efektu pierwszego przejścia. Dzięki temu biodostępność leku jest większa, a jego dawka zdecydowanie bardziej efektywna [2,3].

Czytaj więcej: Skuteczne czopki na hemoroidy bez recepty – analiza produktów Procto-Hemolan, Procto-Glyvenol i Hemorol.

W jakich schorzeniach stosuje się czopki?

  • w zaparciach mają działanie przeczyszczające np. Czopki Glicerolowe czy Laxol;
  • bóle spastyczne, działają rozkurczowo np. Scopolan;
  • wymioty, wykazują działanie przeciwwymiotne np. Torecan;
  • infekcje i bóle, działają przeciwbólowe i przeciwgorączkowo np. Ibum czy Nurofen;
  • hemoroidy, zmniejszają dyskomfort z nimi związany np. Procto-Glyvenol czy Proctosedon;
  • świąd, obrzęki, zapalenia np. Hemkortin-HC;
  • zapalenie odbytnicy np. Salofalk czy Pentasa [1,3].

Prawidłowe stosowanie i przechowywanie

Czopki są wyjątkowo podatne na nieprawidłowe przechowywanie. Z tego względu należy je bezwzględnie przechowywać zgodnie z zaleceniami producenta. Niektóre wymagają przechowywania w lodówce, inne suchego i chłodnego miejsca.

Czopków nie wolno pod żadnym pozorem dzielić czy kruszyć. Najczęściej substancja czynna nie jest równomiernie rozmieszczona, a podzielony czopek będzie znacznie trudniejszy w dozowaniu. Jedynym wyjątkiem może być czopek glicerolowy, gdzie działanie wywołuje samo podłoże. Wtedy nie można go kruszyć, a jedynie rozkroić wzdłuż.  Takie podanie należy jednak skonsultować z lekarzem lub wykonać tylko na jego wyraźne polecenie. Czopków nie można również podawać innymi drogami np. doustnie [1,2].

Omawiane produkty
Brak przypisanych produktów.
Omawiane schorzenia
Gorączka to podwyższenie temperatury ciała powyżej górnej granicy normy, zwykle przyjmowanej jako 37,7 stopni Celsjusza. Jest ona obronną odpowiedzią organizmu na atak bakterii, wirusów lub grzybów, a…
Zaparcie jest to zaburzenie charakteryzujące się nieregularnym i rzadkim lub utrudnionym wypróżnianiem. Zaparcia mogą być związane z różnymi przyczynami, w tym z niskim spożyciem błonnika pokarmowego,…
Omawiane substancje
Hioscyna jest parasympatykolitykiem podobnym do atropiny, jednak działa szybciej od niej, ale krócej. Lek ten powoduje zmniejszenie napięcia mięśni gładkich, osłabia motorykę przewodu pokarmowego i wy…
Hydrokortyzon jest stworzoną przez człowieka wersją naturalnej substancji (kortyzolu) wytwarzanej przez gruczoł nadnerczy. Lek ten jest stosowany w leczeniu niskiego poziomu kortyzolu spowodowanego ch…
Ibuprofen jest niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym (NSAID). Ibuprofen jest stosowany w celu obniżenia gorączki i leczenia bólu lub stanu zapalnego spowodowanego wieloma schorzeniami, takimi jak ból…
Podsumowanie
SubstancjeHioscyna,
Hydrokortyzon,
Ibuprofen
SchorzeniaGorączka,
Zaparcia
KategoriaBól,
Gorączka,
Hemoroidy,
Przeziębienie i grypa,
Serce i krążenie,
Układ pokarmowy,
Zaparcia
TematyCzopki,
Postać leku
AutorAndrzej Polski
Ostatnia aktualizacja2 tygodnie temu
Data publikacji07.10.2021
Bibliografia3 źródła