Prognozy epidemiologiczne i trendy przyszłościowe AMD

Epidemiologia zwyrodnienia plamki żółtej związanego z wiekiem (AMD) podlega dynamicznym zmianom, które będą miały znaczący wpływ na systemy opieki zdrowotnej na całym świecie w nadchodzących dekadach. Starzenie się populacji, wraz z poprawą długości życia i spadkiem śmiertelności w większości krajów i terytoriów, sprawia, że częstość występowania i obciążenie chorobowe AMD prawdopodobnie stanie się większym problemem zdrowia publicznego w najbliższych dekadach¹.

Globalne prognozy do 2040 roku

Według najnowszych prognoz epidemiologicznych, liczba ludzi dotkniętych AMD na całym świecie wzrośnie dramatycznie w najbliższych dwóch dekadach. Obecnie około 200 milionów ludzi cierpi na AMD, a prognozy wskazują, że do 2040 roku liczba ta wzrośnie do blisko 300 milionów²³. Niektóre źródła podają jeszcze bardziej konserwatywne szacunki – wzrost z 196 milionów w 2020 roku do 288 milionów w 2040 roku⁴⁵.

Ten znaczący wzrost będzie szczególnie widoczny w populacji osób w wieku 80 lat i więcej, gdzie częstość występowania AMD wynosi aż 66%, a ciężkość występowania AMD powinna się zwiększyć⁴. W krajach o wysokich dochodach przewiduje się największą liczbę osób z ślepotą związaną z AMD⁶.

Prognozy dla Stanów Zjednoczonych

W Stanach Zjednoczonych przewiduje się szczególnie dramatyczny wzrost przypadków AMD. Między 2010 a 2050 rokiem szacunkowa liczba osób z AMD wzrośnie ponad dwukrotnie – z 2,1 miliona do 5,4 miliona²⁷. Inne źródła wskazują na jeszcze większy wzrost – z obecnych około 20 milionów przypadków różnych form AMD⁸.

Częstość występowania AMD w Stanach Zjednoczonych przewiduje się wzrośnie z 22 milionów do 2050 roku, podczas gdy globalna częstość ma wzrosnąć do 288 milionów do 2040 roku⁹. Narodowy Instytut Oka szacuje, że częstość występowania zaawansowanego AMD wzrośnie do prawie 3 milionów do 2020 roku z powodu starzenia się populacji¹⁰.

Prognozy dla Europy

Europa również stanie przed znaczącym wzrostem przypadków AMD. Prognozy wskazują na prawie podwojenie liczby osób dotkniętych tym schorzeniem pomimo zmniejszającej się częstości występowania¹¹. Do 2040 roku liczba osób w Europie z wczesnym AMD będzie wynosić między 14,9 a 21,5 miliona, a z późnym AMD między 3,9 a 4,8 miliona¹².

W Unii Europejskiej około 67 milionów ludzi jest obecnie dotkniętych jakąkolwiek formą AMD. Z powodu starzenia się populacji liczba ta ma wzrosnąć o 15% do 2050 roku. Dla późnego AMD częstość występowania ma wzrosnąć o 20% do 12 milionów w tym samym okresie¹³.

Trendy w poszczególnych regionach

Mokra postać AMD

W przypadku mokrej postaci AMD (nAMD), która jest szczególnie agresywna, całkowita liczba przypadków w 7 głównych rynkach (7MM) wynosiła 4,426,968 w 2020 roku¹⁴. Stany Zjednoczone mają największą populację z nAMD, a wśród krajów EU5 Niemcy miały najwyższą liczbę przypadków, następnie Włochy. Hiszpania miała najniższą liczbę przypadków – 300,552 w 2020 roku¹⁴.

Sucha postać AMD

Dla suchej postaci AMD prognozy również wskazują na znaczący wzrost. W Stanach Zjednoczonych w 2023 roku odnotowano około 20 milionów przypadków suchej AMD, a liczba ta ma wzrosnąć w okresie prognozy¹⁵. W krajach EU4 i Wielkiej Brytanii w 2023 roku zanik geograficzny dotyczył prawie 955,000 przypadków¹⁵.

Czynniki wpływające na prognozy

Starzenie się populacji

Głównym czynnikiem wpływającym na wzrost przypadków AMD jest globalne starzenie się populacji. W miarę jak ludzie żyją dłużej, ryzyko rozwoju AMD znacząco wzrasta, szczególnie po 75 roku życia. Ten trend demograficzny jest obserwowany na całym świecie, ale szczególnie w krajach rozwiniętych¹.

Poprawa diagnostyki

Rosnące liczby przypadków mogą być spowodowane nie tylko starzeniem się populacji, ale także lepszym wykrywaniem dzięki udoskonalonej diagnostyce¹⁶. Wprowadzenie nowych technologii obrazowania, takich jak spektralna optyczna koherentna tomografia (SD-OCT), znacząco poprawiło wczesne wykrywanie, monitorowanie i ocenę leczenia suchego AMD¹⁷.

Implikacje dla systemów opieki zdrowotnej

Obciążenie ekonomiczne

Przewidywany wzrost przypadków AMD będzie miał ogromne konsekwencje ekonomiczne dla systemów opieki zdrowotnej. W miarę jak starzeje się populacja, wydatki te prawdopodobnie będą rosnąć proporcjonalnie¹⁸. Rynek farmakoterapii AMD ma rosnąć ze złożoną roczną stopą wzrostu (CAGR) przekraczającą 14% między 2021 a 2031 rokiem¹⁹.

Potrzeba nowych terapii

Szacowany wzrost liczby osób z ślepotą i średnim lub ciężkim upośledzeniem wzroku związanym z AMD na całym świecie skłania do tworzenia nowych modalności leczenia i rozszerzania usług rehabilitacyjnych²⁰. Obecnie brak zatwierdzonych terapii dla suchego AMD, co stanowi ogromne wyzwanie terapeutyczne²¹.

Różnice między populacjami

Interesującym trendem jest obserwowany spadek częstości występowania późnego AMD w niektórych populacjach. Kilku badaczy odnotowało zmniejszającą się częstość występowania późnego AMD w Stanach Zjednoczonych przy porównywaniu danych z lat 2000. z danymi zebranymi w poprzednich dekadach¹⁵.

W krajach azjatyckich, chociaż częstość występowania zaniku geograficznego jest niska, szybko starzejąca się populacja oznacza, że zanik geograficzny staje się coraz pilniejszą i niezaspokojoną potrzebą medyczną²². Różnica w częstości występowania AMD między rasami jest również częściowo spowodowana podłożem genetycznym²².

Wyzwania dla zdrowia publicznego

AMD kontynuuje pozostawanie znaczącym problemem zdrowia publicznego wśród Europejczyków¹². Decydenci i społeczność akademicka powinni rozważyć, że społeczny i ekonomiczny wpływ AMD ma znacznie wzrosnąć z powodu wzrostu populacji i starzenia się²⁰.

Częstość występowania ślepoty i średniego lub ciężkiego upośledzenia wzroku z powodu AMD jest wyższa w starszych grupach wiekowych, a kraje z rosnącą długością życia powinny wziąć te informacje pod uwagę dla lepszego planowania usług zdrowotnych²⁰.