Zaawansowane objawy demencji – charakterystyka późnych stadiów choroby

W końcowym stadium demencji, zwanym późnym stadium lub ciężkim stadium, objawy są poważne i znacząco wpływają na wszystkie aspekty życia¹. Osoby tracą zdolność reagowania na otoczenie, prowadzenia rozmowy i ostatecznie kontrolowania ruchu¹. W miarę jak pamięć i umiejętności poznawcze nadal się pogarszają, mogą wystąpić znaczące zmiany osobowości, a osoby potrzebują szerokiej opieki¹.

Poważne problemy z pamięcią

Utrata pamięci prawdopodobnie będzie bardzo poważna w późnych stadiach demencji². Ludzie mogą być niezdolni do rozpoznania członków rodziny lub osób, które widzą regularnie, a nawet własnego odbicia². W zaawansowanej demencji nie ma widocznej świadomości przeszłości lub teraźniejszości³. Niezdolność do rozpoznania obecnego siebie oraz niezdolność do rozpoznania powszechnych przedmiotów³.

Podczas końcowego stadium, znanego jako późne stadium lub ciężkie stadium, następuje całkowita zależność od opiekunów⁴. Osoby z demencją mogą nie pamiętać żadnej przeszłości ani nie rozpoznawać bliskich⁵. Problemy z pamięcią – ludzie mogą nie rozpoznawać bliskich członków rodziny i przyjaciół lub nie pamiętać, gdzie mieszkają lub gdzie się znajdują⁶.

Zaburzenia komunikacji

Język zostaje ograniczony do prostych fraz lub nawet pojedynczych słów, ostatecznie prowadząc do całkowitej utraty mowy⁴. Pomimo utraty zdolności językowych, ludzie często mogą rozumieć i zwracać sygnały emocjonalne⁴. W zaawansowanej demencji osoba nie jest w stanie komunikować się za pomocą języka³. Niezdolność do angażowania się w znaczące rozmowy³. Może nie być w stanie komunikować się lub może być czasami niereagująca³.

Problemy komunikacyjne – niektóre osoby mogą w końcu całkowicie stracić zdolność mówienia⁶. Komunikacja staje się coraz bardziej trudna i niektóre osoby podczas tego etapu nie są w stanie w ogóle się wypowiadać⁷. Mowa niezrozumiała³. Może wyrażać potrzeby poprzez krzyk³.

Problemy z mobilnością i funkcjami fizycznymi

Wiele osób z demencją stopniowo traci zdolność stania, chodzenia i wykonywania codziennych zadań bez pomocy². Problemy z mobilnością – wiele osób staje się mniej zdolnych do poruszania się bez pomocy⁸. W zaawansowanej demencji osoba nie jest w stanie dbać o siebie³. Całkowita zależność w dbaniu o własną higienę, jedzeniu, chodzeniu do toalety i braniu prysznica³.

Problemy z równowagą, koordynacją, prowadzące do niestabilności i upadków³. Prawdopodobne problemy z mobilnością, może być przykuta do łóżka³. Osoby z demencją ostatecznie nie będą w stanie wykonywać nawet najprostszych zadań samodzielnie; masa mięśniowa i mobilność pogarszają się do tego stopnia, że są przykute do łóżka i nie mogą się karmić⁴.

Problemy z jedzeniem i połykaniem

Problemy z jedzeniem i połykaniem³. Często osoby w późnych stadiach demencji tracą znaczną ilość masy ciała⁹. Problemy z apetytem i utratą masy ciała są powszechne w zaawansowanej demencji⁸. Wiele osób ma trudności z jedzeniem lub połykaniem, co może prowadzić do zadławienia, infekcji klatki piersiowej i innych problemów⁸.

Prawdopodobnie w tym stadium osoba żyjąca z demencją będzie spędzać większość czasu w łóżku¹⁰. W tym stadium demencji prawdopodobnie osoba będzie miała problemy z komunikacją, jedzeniem, a nawet połykaniem¹⁰. W tym ostatnim stadium demencji osoba potrzebuje pomocy nawet przy podstawowych zadaniach¹¹.

Nietrzymanie i kontrola funkcji fizjologicznych

Utrata kontroli nad pęcherzem i jelitami³. Wiele osób traci kontrolę nad pęcherzem i jelitami w późnych stadiach demencji⁹. Nietrzymanie moczu jest powszechne w późnych stadiach demencji, a niektóre osoby doświadczają również nietrzymania stolca⁸. Podczas tego etapu pogorszenie poznawcze wpływa na umiejętności motoryczne, a także pamięć i przetwarzanie, i nie mogą już mówić, chodzić ani korzystać z toalety bez pomocy¹¹.

Zmiany behawioralne i psychologiczne

Osoby w późnych stadiach demencji czasami zachowują się w sposób, który inni uważają za nietypowy lub zagadkowy – zasadniczo to zachowanie, które zmieniło się w stosunku do tego, co zwykle robili lub robiły wcześniej⁹. Znacząca liczba osób rozwinie to, co znane jest jako „behawioralne i psychologiczne objawy demencji”⁸.

Chociaż agresywność może nadal być obecna, skrajna apatia i wyczerpanie są znacznie częstszymi objawami⁴. Osoby w późnych stadiach demencji mogą mieć długie okresy fizycznej bezczynności, gdzie pozostają nieruchome, z otwartymi oczami, ale nic nie robiąc lub nie wydając się niczego widzieć⁹.

Zwiększone ryzyko infekcji

W tym stadium demencji osoba żyjąca z demencją prawdopodobnie stanie się bardzo słaba z poważną utratą pamięci¹⁰. Mogą również spędzać długie okresy bezczynności i stać się podatne na infekcje¹⁰. Większość osób z demencją nie umiera z powodu samej choroby, ale raczej z powodu wtórnej choroby, takiej jak zapalenie płuc, infekcja pęcherza moczowego lub powikłania po upadku¹².

Przyczyna śmierci jest zwykle czynnikiem zewnętrznym, takim jak infekcja odleżyn lub zapalenie płuc, a nie sama choroba⁴. Osoby z zaawansowaną demencją będą często mieć trudności z komunikacją, więc ważne jest, aby opiekunowie uważnie obserwowali swoją bliską osobę pod kątem oznak bólu lub dyskomfortu¹³.

Potrzeba całodobowej opieki

Na tym etapie będzie potrzebować stałego nadzoru i opieki¹⁴. W tym stadium kognitywne pogorszenie wpływa na umiejętności motoryczne, a także pamięć i przetwarzanie, i nie mogą już mówić, chodzić ani korzystać z toalety bez pomocy¹¹. Prawdopodobnie w tym stadium osoba będzie wymagać wyższego poziomu opieki i wsparcia w celu wykonania codziennych zadań, takich jak jedzenie i opieka osobista¹⁰.

Stały nadzór w domu jest wymagany, gdy dochodzi do ostatnich lub zaawansowanych stadiów demencji¹⁵. Osoba w tym ostatnim stadium demencji wymaga znacznej ilości opieki¹⁶. Pomoc i nadzór są wymagane przez 24 godziny na dobę¹⁶. Potrzeby osoby z progresywną demencją, taką jak choroba Alzheimera, zwykle stają się tak przytłaczające, że przeprowadzka do placówki opieki z przeszkolonym personelem staje się jedyną opcją¹⁶.

Czas trwania zaawansowanego stadium

Ten etap demencji jest najkrótszy w podróży osoby, zwykle trwający nie dłużej niż trzy lata¹⁰. Późne stadium zwykle trwa około jednego do dwóch lat¹⁷. To poważne stadium demencji trwa około 1 do 3 lat¹⁸. Wiele osób umiera, zanim osiągnie ten etap demencji, często w wyniku wielu innych problemów zdrowotnych¹⁵.

Wsparcie dla opiekunów

Późne stadia demencji są emocjonalnie trudne zarówno dla osób z demencją, jak i ich opiekunów¹⁹. Jednak nawet w zaawansowanych stadiach osoba może doświadczać momentów przejrzystości (świadomości swojej sytuacji) i zawsze jest świadoma tego, jak się czuje, nawet jeśli nie do końca wie, co sprawiło, że się tak czuje⁷. Reakcje osoby prawdopodobnie będą wpływać na jej otoczenie i to, jak się czuje⁷.