Jak chronić się przed lamblioza w podróży – przewodnik dla turystów

Podróże stanowią jeden z głównych czynników ryzyka zakażenia lamblioza, szczególnie gdy dotyczą krajów o niewystarczających systemach uzdatniania wody i sanitacji12. Lamblioza jest szeroko rozprzestrzeniona w Afryce Subsaharyjskiej, Azji Południowej i Południowo-Wschodniej, Ameryce Środkowej, zachodnich częściach Ameryki Południowej, Rosji, Turcji, Rumunii i Bułgarii3.

Bezpieczeństwo wody pitnej podczas podróży

Podczas podróży do regionów, gdzie jakość wody może być wątpliwa, najważniejszą zasadą jest picie wyłącznie wody butelkowanej, którą otwiera się samodzielnie45. Należy również używać wody butelkowanej do mycia zębów34.

Szczególnie ważne jest unikanie lodu, który może być wykonany z niebezpiecznej wody kranowej456. Dotyczy to również napojów fontannowych i innych napojów, które mogą zawierać wodę kranową27.

W sytuacjach, gdy woda butelkowana nie jest dostępna, wodę należy uzdatnić poprzez gotowanie przez co najmniej jedną minutę78. Niektóre źródła zalecają gotowanie przez 10 minut w temperaturze 70°C9. Alternatywnie można stosować wysokiej jakości filtry wodne lub traktować wodę jodem przez osiem lub więcej godzin6.

Zasady bezpiecznego spożywania żywności

Podczas podróży do obszarów, gdzie zaopatrzenie w żywność może być niebezpieczne, zaleca się spożywanie wyłącznie ugotowanych potraw610. Gotowanie skutecznie zabija pasożyty lamblia i ich cysty6.

Należy unikać spożywania surowych owoców i warzyw w krajach, gdzie mogą mieć kontakt z niebezpieczną wodą911. Jeśli decyduje się na spożycie surowych produktów, najbezpieczniej jest wybrać te, które można obrać samodzielnie36.

Szczególnej ostrożności wymagają potrawy od ulicznych sprzedawców12 oraz surowe produkty mleczne13. Podróżni powinni unikać jakichkolwiek potraw, które mogły być przygotowane lub umyte wodą o wątpliwej jakości14.

Prewencja podczas wypraw i biwakowania

Osoby planujące wędrówki, biwakowanie czy wyprawy górskie powinny zabrać ze sobą własne zapasy wody lub środki do jej uzdatniania36. Nie należy pić wody bezpośrednio ze strumieni ani jezior, bez względu na to, jak czysta wydaje się być1516.

Cysty lamblia mogą przetrwać w środowisku wodnym, szczególnie w zimnych jeziorach czy strumieniach, przez miesiące i są bardziej odporne na dezynfekcję niż większość innych patogenów16. Dlatego nawet pozornie czysta woda górska może stanowić zagrożenie.

Podczas wypraw zaleca się korzystanie z różnych metod uzdatniania wody: gotowanie, wysokiej jakości filtry wodne lub traktowanie jodem6. Niektóre przenośne urządzenia filtrujące mogą usuwać cysty lamblia ze skażonej wody, jednak skuteczność różnych systemów filtracji nie została w pełni oceniona17.

Szczególne środki ostrożności w krajach wysokiego ryzyka

W krajach o minimalnych systemach uzdatniania wody i sanitacji podróżni powinni zachować wzmożoną czujność218. Oprócz unikania wody kranowej, napojów fontannowych i lodu, należy również unikać surowych produktów218.

Szczególnie ważne jest mycie rąk przed każdym posiłkiem i po każdym kontakcie z potencjalnie skażonymi powierzchniami3. W krajach wysokiego ryzyka zaleca się noszenie ze sobą środków dezynfekujących na bazie alkoholu jako dodatkowego środka ochrony.

Podróżni powinny być również świadomi objawów lamblioza i w przypadku wystąpienia przedłużającej się biegunki po powrocie z podróży skonsultować się z lekarzem3. Wczesne rozpoznanie i leczenie może zapobiec przedłużającym się komplikacjom.

Edukacja przed wyjazdem

Przed podróżą do obszarów endemicznych ważne jest uzyskanie odpowiedniej edukacji na temat ryzyka i metod prewencji19. Podróżnicy powinni być poinformowani o konieczności dezynfekcji wody powierzchniowej przed piciem poprzez gotowanie lub stosowanie związków halogenowych bądź urządzeń filtrujących19.

Edukacja powinna obejmować również rozpoznawanie wczesnych objawów zakażenia oraz informacje o dostępności opieki medycznej w miejscu przeznaczenia. Warto również zapoznać się z lokalnymi praktykami higienicznymi i dostępnością bezpiecznej wody i żywności.

Niektóre kraje wydają specjalne ostrzeżenia dotyczące jakości wody pitnej, a podróżni powinni regularnie sprawdzać aktualne informacje od władz sanitarnych przed wyjazdem i w trakcie pobytu20.

Pytania i odpowiedzi

W jakich krajach ryzyko lamblioza jest największe?

Lamblioza jest szeroko rozprzestrzeniona w Afryce Subsaharyjskiej, Azji Południowej i Południowo-Wschodniej, Ameryce Środkowej, zachodnich częściach Ameryki Południowej, Rosji, Turcji, Rumunii i Bułgarii.

Czy mogę bezpiecznie używać lodu w krajach wysokiego ryzyka?

Nie, należy unikać lodu, który może być wykonany z niebezpiecznej wody kranowej. Lód może zawierać żywe cysty lamblia.

Jak długo mogę przechowywać przegotowaną wodę?

Przegotowaną wodę można bezpiecznie przechowywać w czystych pojemnikach przez kilka dni, jednak najlepiej jest gotować wodę na bieżąco przed spożyciem.

Czy wszystkie filtry wodne chronią przed lamblioza?

Nie wszystkie filtry są skuteczne. Skuteczne są filtry o porach 1-2 mikrometrów lub mniejszych. Skuteczność różnych systemów filtracji nie została w pełni oceniona.

Reklama
Reklama