Proces diagnostyczny czynnościowych zaburzeń neurologicznych wymaga systematycznego i wieloetapowego podejścia1. Diagnoza FND opiera się na historii choroby pacjenta, objawach i badaniu fizykalnym, a nie na pojedynczym teście lub biomarkerze1. Lekarz oceni stan zdrowia pacjenta, historię rodzinną i historię medyczną, aby wykluczyć wszelkie schorzenia neurologiczne lub inne, które mogą powodować objawy1.
Wywiad lekarski i ocena kliniczna
Kompleksowe zebranie wywiadu psychospołecznego jest krytycznie ważne2. Diagnoza FND rozpoczyna się od uważnego wysłuchania fizycznej i emocjonalnej historii dziecka, aby zrozumieć, jak objawy somatyczne wpływają na codzienne aktywności3. Kompleksowe przesiewowe badanie czynników ryzyka psychiatrycznego i stresorów psychospołecznych powinno być przeprowadzone wcześnie, aby zidentyfikować czynniki predysponujące, wyzwalające i utrwalające, które mogą potencjalnie prowadzić lekarzy do diagnozy FND4.
Kluczowe elementy wywiadu obejmują5:
- Niekonwencjonalne zachowanie podczas wywiadu
- Problemy z przetwarzaniem emocjonalnym
- Niedawne stresory psychologiczne lub fizyczne
- Odległe stresory życiowe
- Wielokrotne zachowania chorobowe
- Nietypowe deficyty neurologiczne
Podczas gdy obecność czynników ryzyka psychospołecznego, historii zaburzeń zdrowia psychicznego lub traumy nie może definitywnie skierować lekarza do diagnozy FND, jest wspierająca w połączeniu z pozytywnymi znakami FND podczas badania fizykalnego4.
Badanie neurologiczne i psychiatryczne
Badanie fizykalne ze zwróceniem uwagi na stan psychiczny i znaki neurologiczne powinno być ukończone2. Lekarz wykorzysta specjalistyczną wiedzę z badania neurologicznego, aby sprawdzić obecność pozytywnych znaków klinicznych, takich jak znak Hoovera, które są zgodne z FND w celu postawienia diagnozy6.
Podczas diagnozy FND lekarz przeprowadzi ocenę, aby sprawdzić, czy występują typowe cechy kliniczne FND7. Lekarz powinien przeciwstawić formalne badanie obserwacjom funkcjonalnym8. Ponieważ objawy FND nie zawsze są obecne, lekarz może poprosić o nagranie objawów na wideo, co pozwoli mu zobaczyć, jak wyglądają objawy7.
Ocena stanu psychicznego podczas badania jest najważniejsza8. W wielu przypadkach zarówno neurolog, jak i psychiatra będą zaangażowani w diagnozę9. Neurolog pomoże wykluczyć podstawowe schorzenia neurologiczne, podczas gdy psychiatra może wykluczyć inne przyczyny psychologiczne i potwierdzić diagnozę FND9.
Rola badań dodatkowych
Badania laboratoryjne powinny być ostrożnie wykorzystywane do wykluczenia przyczyn organicznych2. Normalne obrazowanie mózgu i rdzenia kręgowego może pomóc wyeliminować schorzenia organiczne lub rozwijającą się patologię, taką jak stwardnienie rozsiane/nowotwór2.
Testy, które lekarz może zlecić, obejmują9:
- EEG (elektroencefalografia)
- EMG (elektromiografia)
- Obrazowanie metodą rezonansu magnetycznego (MRI)
- Tomografia komputerowa (CT)
- Badania krwi
- Testy potencjałów wywołanych
FNSD nie pojawia się w badaniach krwi ani strukturalnym obrazowaniu mózgu, takim jak rezonans magnetyczny (MRI) czy tomografia komputerowa10. Lekarz może przeprowadzić badania obrazowe, aby wykluczyć inne podstawowe przyczyny lub problemy występujące wraz z zaburzeniem konwersyjnym i postawić dokładną diagnozę11.
Współpraca wielodyscyplinarna
Diagnoza wymaga współpracy między różnymi specjalistami, w tym neurologami, psychiatrami, psychologami i innymi odpowiednimi dostawcami opieki zdrowotnej12. Ta praca zespołowa zapewnia kompleksowe badanie i dokładniejsze zrozumienie schorzenia12. Proces wymaga zwykle podejścia multispecjalistycznego13.
Wszystkie programy wymagają diagnozy FND lub zaburzenia konwersyjnego przez neurologa z dokumentacją wspierającą14. Ustanowienie zaufanej relacji między jednostkami a dostawcami opieki zdrowotnej jest kluczowe dla dokładnej diagnozy i opracowania skutecznego planu leczenia12.
Kryteria DSM-5 w praktyce klinicznej
Psychiatra wykorzysta kryteria diagnostyczne określone w Podręczniku diagnostycznym i statystycznym zaburzeń psychicznych, wydanie piąte (DSM-5), aby postawić diagnozę15. Lekarz może porównać objawy do kryteriów diagnozy w DSM-5, opublikowanym przez Amerykańskie Towarzystwo Psychiatryczne16.
Aby otrzymać diagnozę FND, osoby muszą15:
- Mieć jeden lub więcej objawów wpływających na ich ruch lub zmysły i będących poza ich świadomą kontrolą
- Nie być w stanie przypisać swoich objawów używaniu narkotyków lub schorzeniu fizycznemu lub neurologicznemu
- Stwierdzić, że ich objawy powodują znaczący dystres lub problemy w socjalizacji, w pracy lub w innych obszarach życia, lub są na tyle znaczące, że wymagana jest ocena medyczna
Wyzwania i pułapki diagnostyczne
Podczas gdy FND jest diagnozą z wykluczenia, błędy nadal mogą występować, szczególnie gdy lekarze polegają na przestarzałych podejściach lub niekompletnych ocenach17. Istotne jest wykluczenie innych schorzeń medycznych, które mogą wyjaśniać objawy, podkreślając znaczenie diagnozy różnicowej12.
Starsze dane, szczególnie Eliota Slatera z 1965 roku, publikowały wskaźniki 33% dla pacjentów z zaburzeniem konwersyjnym ostatecznie rozwijających chorobę fizyczną, która może wyjaśniać ich objawy8. To podkreśla znaczenie dokładnej oceny i dalszego monitorowania pacjentów z diagnozą FND.
Pewna diagnoza FND powinna być postawiona tylko wtedy, gdy pozytywne znaki kliniczne specyficzne dla FND są wyraźnie obserwowane i wyjaśnione pacjentowi18. Ostrożne rozważenie współistniejących schorzeń i innych potencjalnych stanów zapewnia dokładną diagnozę i pomaga uniknąć błędnej diagnozy18.

















