Jak wzmocnić organizm po operacji?

Dla gojenia się po operacji jednym z istotniejszych składników jest podaż białka. Standardowo potrzebujemy go około 1 g na kg masy ciała na dobę, a w okresie pooperacyjnym ilość ta może nieco wzrosnąć. Białko to budulec mięśni, więc jest niezbędne do odzyskania sprawności i siły. Z białka organizm tworzy również enzymy, neuroprzekaźniki – wiele substancji potrzebnych do biochemicznych procesów, które stale zachodzą w organizmie. W diecie białko znajduje się w mięsie, rybach, jajach, nabiale i nasionach roślin strączkowych.

Na rynku aptecznym jest dostępnych wiele odżywek białkowych, w formie proszku, napoju, batonów. Poza białkiem zawierają też inne składniki – witaminy, minerały, kwasy tłuszczowe omega-3, cynk, składniki immunomodulujące. Znajdziemy je w pełnoziarnistych produktach zbożowych, orzechach, olejach roślinnych, tłustych rybach morskich. 

Jakie preparaty wzmacniające organizm stosować po operacji?

Jest cała gama preparatów wzmacniających, tak zwana żywność medyczna specjalnego przeznaczenia. Jak wybrać właściwy preparat? Jeśli chcemy odżywić organizm i nie ma poważnych chorób typu niewydolność nerek, wątroby czy cukrzyca, to wybieramy preparaty hiperkaloryczne lub z większą zawartością białka, jeśli zależy nam na odbudowie mięśni. Okres pooperacyjny to dobry czas na przyjmowanie preparatów immunomodulujących, czyli zawierających argininę, glutaminę, kwasy tłuszczowe omega-3 czy witaminę D.

Szczególnie witamina D3 i kwasy tłuszczowe omega-3 wpływają na wiele procesów zachodzących w organizmie. Ich suplementacja jest bezpieczna, pozbawiona skutków ubocznych. Dawki witaminy D3 2000-4000 j.m. na dobę są bezpieczne, choć warto kontrolować co jakiś czas poziom witaminy D3. Omega-3 w dawkach 2-3 g na dobę są zalecane w okresie okołooperacyjnym. Taka dawka nie zwiększa też ryzyka krwawień. 

Jaką wybrać formę preparatu wzmacniającego organizm?

Batony są dobrą formą dla osób młodszych, niemających problemu z przewodem pokarmowym. Jeśli trudniej jest gryźć, lepiej wybrać preparaty płynne lub w formie proszku rozrobionego z wodą. Warto wziąć pod uwagę preferencje smakowe. Większość preparatów jest słodka, ale są też smaki wytrawne lub neutralne, które można dodawać również do gotowych potraw – zup, placuszków, budyniu, koktajlu.

W razie cukrzycy należy sięgać po preparaty z niskim indeksem glikemicznym, czyli takie, które nie powodują szybkiego wzrostu poziomu cukru we krwi. W niewydolności nerek stosuje się specjalne preparaty niskosodowe i niskobiałkowe. W niewydolności wątroby są dostępne preparaty z niską zawartością tłuszczu, cukru oraz z zawartością BCAA czyli aminokwasów rozgałęzionych. Poniżej podaję kilka przykładów preparatów:

Nutridrink Protein, płyn

O produkcie:

• zawiera 300 kcal w 125 ml;
• preparat o zwiększonej zawartości białka (18g/125 ml);
• zawiera niezbędne witaminy i minerały;
• dostępny w różnych wersjach smakowych;
• nie zawiera glutenu;
• zawiera białko serwatkowe z mleka krowiego (zawiera laktozę);
• polecany przy niedożywieniu, utracie masy mięśniowej, w chorobach onkologicznych.

Nutridrink Diasip, płyn

O produkcie:

• zawiera 208 kcal w 200 ml; 
• preparat o niskim indeksie glikemicznym;
• dodatkowo zawiera błonnik;
• dodatkowo zawiera błonnik;
• nie zawiera glutenu;
• zawiera laktozę;
• przeznaczony dla osób z cukrzycą.

Nutridrink Skin Repair, płyn

O produkcie:

• zawiera 248 kcal w 200 ml;
• jest produktem wysokobiałkowym, wysokoenergetycznym;
• zawiera argininę, cynk i antyoksydanty;
• zawiera laktozę;
• nie zawiera glutenu;
• przeznaczony do postępowania dietetycznego w przypadku odleżyn i innych trudno gojących ran.

Nutridrink Protein Omega-3, płyn

O produkcie:

• zawiera 306 kcal w 125 ml; 
• wysokoenergetyczny preparat o zwiększonej zawartości białka; 
• preparat nie zawiera laktozy i glutenu;
• zalecany u chorych onkologicznych.

Buteleczki z odżywką są gotowe do spożycia. Należy je pić powoli, małymi łyczkami. Stanowią wygodną formę, którą można zabrać w podróż lub postawić przy łóżku chorego, żeby sobie samodzielnie wypił. 

Fresubin Protein powder, proszek

O produkcie:

• zawiera białko serwatkowe w proszku;
• nie zawiera błonnika;
• klinicznie wolny od laktozy, bezglutenowy;
• produkt przeznaczony jest do żywienia uzupełniającego: 2-2,5 miarki (12-15 g) 2–3 razy na dobę (24–45 g/dobę);
• dieta niekompletna – wyłącznie do uzupełnienia białka w organizmie;
• do postępowania dietetycznego u osób niedożywionych lub zagrożonych niedożywieniem związanym z chorobą, w szczególności ze zwiększonym zapotrzebowaniem na białko wynikającym z choroby nowotworowej, sarkopenii, w okresie okołooperacyjnym oraz u dzieci z zaburzeniami przyrostu masy ciała.

Fresubin Protein Energy Drink, płyn

O produkcie:

• kompletna dieta wysokoenergetyczna (1,5 kcal/ml), wysokobiałkowa;
• klinicznie wolna od laktozy, bezglutenowa;
• dostępne cztery smaki;
• do postępowania dietetycznego w stanie niedożywienia lub zagrożenia niedożywieniem, w szczególności w przypadku zwiększonego zapotrzebowania na energię i białko.

Recomed, proszek, saszetki

O produkcie:

• Do postępowania dietetycznego w niedożywieniu związanym z chorobą np. nowotworową oraz u osób przewlekle chorych, wymagających rekonwalescencji po operacjach chirurgicznych, w podeszłym wieku; 
• 252 kcal w porcji 65 g;
• zawiera białko, węglowodany, tłuszcz, błonnik pokarmowy oraz komplet witamin i składników mineralnych;
• dostępny w różnych smakach, również wytrawnych.

Preparaty w formie proszku dają możliwość fortyfikowania nimi gotowych dań. Można je długotrwale przechowywać i są lżejsze w transporcie. Należy zwrócić uwagę, czy produkt jest kompletną dietą. Np. Fresubin Protein Powder zawiera tylko białko, bez innych składników.

Podsumowanie

W okresie okołooperacyjnym warto wspomóc organizm nie tylko wartościowym pożywieniem, ale też dodatkowymi preparatami. Dokonując ich wyboru, najlepiej skonsultować się ze specjalistą – dietetykiem, farmaceutą czy lekarzem. Rodzaj preparatu dobieramy do stanu i preferencji pacjenta.