Lerkanidypina – działania niepożądane i skutki uboczne

Lerkanidypina – ogólna charakterystyka działań niepożądanych

Stosowanie lerkanidypiny może wiązać się z wystąpieniem działań niepożądanych, choć pojawiają się one stosunkowo rzadko i przeważnie mają łagodny charakter¹². W badaniach klinicznych oraz po wprowadzeniu leku do obrotu objawy niepożądane dotyczyły jedynie niewielkiego odsetka pacjentów – najczęściej były to obrzęki obwodowe, ból głowy, nagłe zaczerwienienie skóry (zwłaszcza twarzy i szyi), kołatanie serca i tachykardia²³. Warto podkreślić, że działania te nie zawsze występują u każdego pacjenta – ich pojawienie się może zależeć od dawki, czasu stosowania, wieku czy ogólnego stanu zdrowia¹.

Działania niepożądane mogą się także różnić w zależności od tego, czy lerkanidypina stosowana jest samodzielnie, czy w połączeniu z innymi lekami, jak np. enalapryl w preparatach złożonych⁴⁵. Przy łączeniu tych substancji lista możliwych objawów niepożądanych jest szersza i może obejmować skutki uboczne charakterystyczne dla każdego ze składników.

Podczas stosowania każdego leku, w tym lerkanidypiny, należy rozważyć korzyści i możliwe ryzyko, pamiętając, że działania niepożądane są naturalnym elementem farmakoterapii, choć nie u każdego się pojawią³.

Działania niepożądane według częstości występowania

Bardzo często (≥1 na 10 pacjentów)

• Brak działań niepożądanych uznanych za bardzo częste dla lerkanidypiny stosowanej w monoterapii²⁶¹.

Dane kliniczne nie wykazują objawów niepożądanych, które występowałyby u więcej niż 1 na 10 osób przyjmujących lek.

Często (≥1 na 100 do <1 na 10 pacjentów)

• Obrzęki obwodowe – najczęściej dotyczą nóg i stóp, mogą objawiać się uczuciem ciężkości i opuchlizną²⁶¹.
• Ból głowy – może mieć łagodny lub umiarkowany charakter⁶².
• Kołatanie serca lub przyspieszone bicie serca (tachykardia)²⁶.
• Nagłe zaczerwienienie skóry, zwłaszcza twarzy i szyi (tzw. uderzenia gorąca)²⁶.
• Niestrawność (dyspepsja) – uczucie pełności, pieczenia w żołądku⁷⁶.
• Nadwrażliwość – reakcje alergiczne, takie jak wysypka czy świąd, mogą pojawić się rzadziej, ale są odnotowywane jako działania niepożądane⁷⁶.

Niezbyt często (≥1 na 1000 do <1 na 100 pacjentów)

• Zawroty głowy⁷⁶.
• Senność lub uczucie zmęczenia⁷⁶.
• Kołatanie serca⁶.
• Nudności, ból w nadbrzuszu⁷⁶.
• Zmęczenie, osłabienie⁷⁶.
• Zaczerwienienie skóry (nie tylko twarzy, ale także innych okolic)⁷.
• Ból mięśni⁷.
• Wysypka lub świąd skóry⁷.
• Wielomocz (zwiększona ilość oddawanego moczu), częstsze oddawanie moczu⁷.

Rzadko (≥1 na 10 000 do <1 na 1000 pacjentów)

• Dławica piersiowa – ból w klatce piersiowej o charakterze dusznicowym, zwłaszcza u osób z istniejącą wcześniej chorobą serca⁷⁸.
• Wymioty lub biegunka⁷⁸.
• Przerost dziąseł⁷⁸.
• Pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy (nagły obrzęk skóry, ust, języka lub gardła)⁷.
• Ból w klatce piersiowej⁷.
• Senność, omdlenie⁷.
• Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferaz) w badaniach laboratoryjnych⁷.

Bardzo rzadko (<1 na 10 000 pacjentów) i o nieznanej częstości

• Zawał serca (bardzo rzadko, głównie u osób z istniejącą wcześniej dławicą piersiową)⁹⁸.
• Znaczne obniżenie ciśnienia krwi (niedociśnienie tętnicze)⁷⁸.
• Przemijające zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych⁷.
• Nadwrażliwość (reakcje alergiczne, również w postaci wysypki, świądu czy obrzęku naczynioruchowego)⁷.
• Mętny płyn podczas dializy otrzewnowej⁷.

Działania niepożądane w preparatach złożonych (np. lerkanidypina + enalapryl)

W przypadku stosowania leków, które łączą lerkanidypinę z inną substancją czynną (np. enalaprylem), mogą wystąpić także działania niepożądane typowe dla tego drugiego składnika, takie jak kaszel, zaburzenia smaku, wysypka czy bóle mięśni i stawów⁴⁵. Profil działań niepożądanych jest wtedy szerszy, a niektóre objawy (np. kaszel) pojawiają się znacznie częściej.

Możliwość zgłaszania działań niepożądanych

Każde działanie niepożądane związane ze stosowaniem lerkanidypiny powinno być zgłaszane odpowiednim instytucjom – w Polsce jest to Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (URPL)¹⁰¹¹. Możesz to zrobić również poprzez zgłoszenie do producenta leku. Dzięki temu możliwe jest stałe monitorowanie bezpieczeństwa terapii i szybkie reagowanie na nowe, potencjalnie groźne skutki uboczne.

Podsumowanie – lerkanidypina i bezpieczeństwo stosowania

Lerkanidypina należy do leków dobrze tolerowanych przez większość pacjentów, a działania niepożądane występują rzadko i najczęściej mają łagodny przebieg¹². U części osób mogą pojawić się obrzęki, ból głowy, zaczerwienienie skóry lub kołatanie serca, jednak objawy te zazwyczaj ustępują samoistnie i nie wymagają odstawienia leku⁷⁶. Stosowanie preparatów złożonych, w których obecna jest lerkanidypina, może zwiększać ryzyko innych skutków ubocznych, zależnych od dodatkowych substancji czynnych⁴⁵. W razie jakichkolwiek wątpliwości lub wystąpienia objawów niepożądanych należy skonsultować się z lekarzem, a każde podejrzenie działań niepożądanych zgłaszać do odpowiednich instytucji. Lerkanidypina nie wpływa negatywnie na poziom cukru ani lipidów we krwi, co jest istotne zwłaszcza dla osób z cukrzycą czy zaburzeniami gospodarki lipidowej¹².

Tabela – działania niepożądane lerkanidypiny według układów narządowych i częstości występowania

⁷⁶¹⁸