Objawy nabytej ślepoty barw u dorosłych – kiedy zwrócić się do lekarza

Nabyta ślepota barw to forma zaburzenia widzenia kolorów, która rozwija się w późniejszym okresie życia, w przeciwieństwie do wrodzonej ślepoty barw obecnej od urodzenia. Większość osób z deficytem widzenia kolorów ma go od urodzenia, jednak ludzie mogą również rozwinąć go w późniejszym okresie życia1. Jeśli rozwija się z powodu problemu zdrowotnego, ślepota barw może się pogarszać z czasem1.

Kluczową różnicą między nabytą a wrodzoną ślepotą barw jest to, że nabyta forma może się zmieniać. Ciężkość ślepoty barw nie zmienia się u osób z wrodzonymi deficytami widzenia kolorów1. Jednak osoby z nabytą ślepotą barw mogą stwierdzić, że objawy mogą szybko zmienić się z łagodnych i stabilnych na ciężkie i postępujące, w zależności od przyczyny1.

Główne objawy nabytej ślepoty barw

Deficyt widzenia kolorów powoduje głównie następujące objawy: problemy przy rozróżnianiu różnych kolorów, trudności w postrzeganiu jasności kolorów, rozdzielaniu różnych odcieni tego samego koloru2. Te objawy są często łagodne i nie wpływają na codzienne funkcjonowanie2. Ludzie często dostosowują się do drobnych różnic w postrzeganiu kolorów2.

Do charakterystycznych objawów nabytej ślepoty barw należą:

  • Trudności z postrzeganiem jasności kolorów2
  • Problemy z rozróżnianiem różnych kolorów2
  • Niemożność rozdzielenia różnych odcieni tego samego koloru2
  • Stopniowe pogarszanie się widzenia kolorów3
Ważne: Objawy nabytego deficytu widzenia kolorów mogą się zmieniać z czasem i mogą się pogarszać lub poprawiać. Jednak leczenie podstawowego schorzenia może rozwiązać nabytą ślepotę barw2.

Różnice w stosunku do wrodzonej ślepoty barw

Nabyta ślepota barw różni się od wrodzonej w kilku kluczowych aspektach. Jeśli masz ślepotę barw z powodu stanu zdrowia, objawy mogą się powoli pogarszać z czasem4. Mogą również dotykać jednego oka, ale nie drugiego4. Możesz mieć bardzo duże trudności z rozróżnianiem ciemnych kolorów, szczególnie niebieskich4.

Charakterystyczne cechy nabytej ślepoty barw:

  • Może dotykać tylko jednego oka5
  • Może się stopniowo pogarszać5
  • Często wiąże się z trudnościami w rozróżnianiu niebieskich i żółtych5
  • Może być odwracalna przy leczeniu przyczyny6

Objawy w ciężkich przypadkach

Osoby z cięższym nabytym deficytem widzenia kolorów mogą zauważyć inne objawy, w tym oczy poruszające się szybko z boku na bok lub zwiększoną wrażliwość na światło2. Niektóre osoby z bardziej ciężkim nabytym deficytem widzenia kolorów rozwijają monochromację1.

W najcięższych przypadkach nabytej ślepoty barw mogą wystąpić:

  • Szybkie ruchy oczu z boku na bok (oczopląs)5
  • Obniżone widzenie5
  • Widzenie obiektów jako różne odcienie szarości (występuje przy całkowitej ślepocie barw i jest bardzo rzadkie)5
  • Zwiększona wrażliwość na światło2
Pilna konsultacja wymagana: Jeśli rozwiniesz objawy ślepoty barw po tym, jak widziałeś pełny zakres kolorów, umów się natychmiast na wizytę u okulisty. Każda nagła utrata widzenia kolorów może być wskaźnikiem kilku podstawowych problemów zdrowotnych7.

Przyczyny i czynniki ryzyka

Ślepota barw może się rozwinąć w wyniku choroby, stanów medycznych, urazów lub jako skutek uboczny leków8. Stany, które mogą prowadzić do ślepoty barw, obejmują zwyrodnienie plamki, jaskrę, chorobę Parkinsona, chorobę Alzheimera, białaczkę, anemię sierpowatą i alkoholizm8. Ślepota barw, która rozwija się w późniejszym okresie życia w wyniku stanu, jest znana jako nabyta ślepota barw8.

Większość problemów z widzeniem kolorów, które występują w późniejszym okresie życia, jest wynikiem:

Postępowanie i rokowanie

Większość osób z nabytym deficytem widzenia kolorów nie traci całkowicie zdolności do przetwarzania kolorów1. Wraz z postępem choroby mogą zacząć rozwijać widzenie przypominające anomalną trichromazję1. Oznacza to, że chociaż wszystkie trzy typy czopków funkcjonują, jeden typ nie działa prawidłowo1.

Jeśli ślepota barw została spowodowana przez podstawowe schorzenie medyczne lub przez leki, uzyskanie leczenia tego schorzenia lub zmiana leków może pomóc6. Ślepota barw specyficzna dla choroby często dotyczy obu oczu w różny sposób, a defekt widzenia kolorów zwykle pogarsza się z czasem3.

Kiedy zgłosić się do lekarza

Jeśli podejrzewasz, że masz problemy z rozróżnianiem określonych kolorów lub twoje widzenie kolorów się zmienia, powinieneś skonsultować się z okulistą w celu przeprowadzenia badań10. Szczególnie ważne jest natychmiastowe zgłoszenie się do lekarza, jeśli ślepota barw towarzyszy nagłej lub szybkiej utracie wzroku, bólowi oczu, fizycznej zmianie w oku lub trudnościom z widzeniem przy słabym świetle11. Te objawy mogą wskazywać na poważniejsze schorzenia oczu11.

Pytania i odpowiedzi

Czym różni się nabyta ślepota barw od wrodzonej?

Nabyta ślepota barw rozwija się w późniejszym okresie życia, może się pogarszać z czasem, często dotyczy tylko jednego oka i może być odwracalna przy leczeniu przyczyny. Wrodzona ślepota barw jest obecna od urodzenia i pozostaje stabilna.

Jakie są najczęstsze objawy nabytej ślepoty barw?

Główne objawy to trudności z rozróżnianiem kolorów, problemy z postrzeganiem jasności barw, niemożność odróżnienia odcieni tego samego koloru oraz stopniowe pogarszanie się widzenia kolorów.

Kiedy należy pilnie zgłosić się do okulisty?

Natychmiastowa konsultacja jest potrzebna, gdy ślepota barw towarzyszy nagłej utracie wzroku, bólowi oczu, fizycznym zmianom w oku lub trudnościom z widzeniem w słabym świetle – mogą to być oznaki poważnych schorzeń.

Czy nabyta ślepota barw może się cofnąć?

Tak, w przypadkach gdy ślepota barw jest spowodowana chorobą lub lekami, leczenie podstawowego schorzenia lub zmiana leków może poprawić lub przywrócić prawidłowe widzenie kolorów.

Które kolory są najczęściej dotknięte w nabytej ślepocie barw?

W nabytej ślepocie barw najczęściej występują problemy z rozróżnianiem niebieskich i żółtych kolorów, w przeciwieństwie do wrodzonej formy, gdzie dominują problemy z czerwienią i zielenią.

Reklama
Reklama