Pacjenci z chorobą Hirschsprunga i towarzyszącą niepełnosprawnością intelektualną lub opóźnieniem neurorozwojowym stanowią szczególną grupę, która charakteryzuje się znacznie gorszymi rokowaniami w porównaniu do pacjentów bez zaburzeń poznawczych1. Badania pokazują dramatycznie wyższą częstość występowania złych wyników kontynencji u pacjentów z niepełnosprawnością intelektualną, z skorygowanym współczynnikiem szans wynoszącym 9,62.
Wskaźniki przeżywalności
Jedną z najważniejszych różnic w rokowaniu jest znacznie niższy wskaźnik przeżywalności u pacjentów z niepełnosprawnością intelektualną. Podczas gdy ogólna przeżywalność w grupie pacjentów bez niepełnosprawności intelektualnej wynosi 99%, u pacjentów z niepełnosprawnością intelektualną spada do 76% w okresie obserwacji13. Współczynnik ryzyka śmiertelności wynosi 15,68, co wskazuje na dramatycznie wyższe ryzyko zgonu w tej grupie pacjentów2.
Wyniki funkcjonalne
Słabe wyniki funkcjonalne są powszechne u pacjentów z niepełnosprawnością intelektualną i znacznie wyższe niż u pacjentów o prawidłowych funkcjach poznawczych. Cotygodniowe problemy z zatrzymywaniem stolca, brudzeniem i wypadkami stolcowymi dotyczą ponad połowy badanych pacjentów (44-60%), podczas gdy nietrzymanie moczu występuje u 46% z nich1.
Stosowanie trwałej stomii jest znacznie częstsze u pacjentów z niepełnosprawnością intelektualną – 22% w porównaniu do 4% u pozostałych pacjentów1. Analiza wieloczynnikowa wykazała, że niepełnosprawność intelektualna jest istotnym czynnikiem złych wyników dotyczących funkcji jelit, definiowanych jako wynik skali funkcji jelit poniżej 12 punktów lub potrzeba trwałej stomii czy zespolenia przewodu odbytniczo-esiczego2.
Zespoły genetyczne o szczególnie złym rokowaniu
Pacjenci z zespołową postacią choroby Hirschsprunga z niepełnosprawnością intelektualną spowodowaną zespołem Downa i zespołem Mowat-Wilson mają szczególnie złe wyniki funkcjonalne4. Charakteryzują się oni wyraźnie zmniejszonymi szansami na osiągnięcie kontynencji stolcowej i moczowej oraz zwiększoną potrzebą trwałej stomii (20% pacjentów) ze znaczącym wpływem na długoterminową jakość życia4.
Wyniki badań sugerują, że pacjenci z niepełnosprawnością intelektualną są prawie 10 razy bardziej narażeni na złe wyniki funkcjonalne w porównaniu do pacjentów o prawidłowych funkcjach poznawczych, zgodnie z modelem wieloczynnikowym kontrolującym wiek56.
Jakość życia
Pomimo znacznie gorszych wyników funkcjonalnych, jakość życia związana ze zdrowiem u pacjentów z niepełnosprawnością intelektualną jest podobna do innych pacjentów z chorobą Hirschsprunga13. Jakość życia była gorsza w domenach funkcjonowania fizycznego u dorosłych i dzieci, ale nie w domenach społecznych lub emocjonalnych u dorosłych1.
W analizie wieloczynnikowej dla wyniku pogorszonego wskaźnika jakości życia żołądkowo-jelitowego, niepełnosprawność intelektualna była istotnym predyktorem wyższego wskaźnika jakości życia, wraz ze słabą funkcją jelit, chorobą rozległoodcinkową i płcią żeńską5.
Znaczenie dla planowania leczenia
Ograniczona liczba pacjentów z chorobą Hirschsprunga i niepełnosprawnością intelektualną była oczekiwanym ograniczeniem badań tej rzadkiej choroby, jednak wielkość kohorty jest znacząca, biorąc pod uwagę względny niedostatek dostępnej literatury dla tej grupy pacjentów6. Długoterminowe rokowanie dotyczące kontynencji i ewentualnego stosowania trwałej stomii u pacjentów jest kluczową troską rodziców, dlatego badania te dostarczają zarówno średnio-, jak i długoterminowych informacji dla rodzin, które są obecnie potrzebne6.
Zrozumienie różnic w prawdopodobnych wynikach funkcjonalnych po operacji rekonstrukcyjnej oraz tego, że założenie stomii może nie być szkodliwe dla jakości życia u wybranych pacjentów, jest ważne dla doradztwa rodzin dotyczącego opcji leczenia i kierowania postępowaniem w oparciu o indywidualne okoliczności kliniczne6.


















