Malwa afrykańska

Co zawiera kwiat malwy afrykańskiej?

Za właściwości zdrowotne malwy afrykańskiej odpowiada bogaty skład chemiczny jej kwiatów. Najważniejsze substancje aktywne to:

• Substancje śluzowe (mukopolisacharydy) – stanowią 8–12% składu kwiatu; tworzą ochronną warstwę na błonach śluzowych, nawilżając i łagodząc podrażnienia.
• Antocyjany – m.in. glikozydy i diglikozydy delfinidyny, malwidyny i petunidyny; odpowiadają za ciemnoczarną barwę kwiatów odmiany Alcea rosea Nigra i wykazują działanie przeciwzapalne oraz antyoksydacyjne.
• Flawonoidy – m.in. kwercetyna i kemferol; neutralizują wolne rodniki i hamują procesy zapalne.
• Fitoestrogeny – związki o działaniu podobnym do estrogenów, wpływające na gospodarkę hormonalną.
• Garbniki i pektyny – działają ściągająco i ochronnie na błony śluzowe.
• Fenolokwasy i fitosterole – wspierają działanie przeciwzapalne i antyoksydacyjne.

Co ciekawe, za właściwości prozdrowotne odpowiedzialna jest przede wszystkim odmiana o ciemnych, granatowo-czarnych kwiatach. To ona zawiera największe stężenie antocyjanów i fitoestrogenów.

Jak malwa afrykańska działa na drogi oddechowe?

Substancje śluzowe zawarte w kwiatach malwy tworzą na błonach śluzowych gardła, krtani i oskrzeli cienką, ochronną warstwę. Najprościej mówiąc – powlekają je i chronią przed dalszym podrażnieniem. To właśnie dlatego malwa od lat trafia do ziołowych syropów na kaszel i mieszanek przeznaczonych dla osób z infekcjami sezonowymi.

Kwiat malwy szczególnie dobrze sprawdza się przy:

• suchym, dokuczliwym kaszlu – działa wykrztuśnie i ułatwia odkrztuszanie zalegającej wydzieliny,
• chrypce i bólu gardła – nawilża błony śluzowe i łagodzi ból,
• nieżycie górnych dróg oddechowych, przeziębieniu i grypie – ogranicza stan zapalny i wspomaga regenerację,
• zapaleniu krtani i gardła – działa osłaniająco i przeciwzapalnie.

W aptekach kwiat malwy można znaleźć jako składnik syropów na kaszel, często w połączeniu z prawoślazem lub siemieniem lnianym.

Działanie malwy na układ pokarmowy

Ten sam mechanizm, który chroni gardło, działa też w przewodzie pokarmowym. Śluz z kwiatów malwy powleka błonę śluzową żołądka i jelit, zmniejszając kwasowość i chroniąc przed podrażnieniem. Malwa jest polecana jako wsparcie przy:

• refluksie i zgadze – powlekająca warstwa śluzu łagodzi pieczenie przełyku,
• wrzodach żołądka i dwunastnicy oraz nadżerkach – działa ochronnie na uszkodzoną śluzówkę,
• zapaleniu jelit i zespole jelita drażliwego – łagodzi podrażnienia i zmniejsza stan zapalny,
• niestrawności i nieżycie jelit – działa uspokajająco na przewód pokarmowy,
• nawracających zaparciach – pomaga regulować pracę jelit.

Działanie malwy na żołądek często porównuje się do działania siemienia lnianego – oba surowce tworzą podobny, ochronny biofilm na błonie śluzowej.

Malwa afrykańska a gospodarka hormonalna kobiet

Fitoestrogeny zawarte w kwiatach malwy wykazują działanie zbliżone do naturalnych estrogenów. To dlatego kwiat malwy od lat stosowany jest jako wsparcie w dolegliwościach typowo kobiecych. Może pomagać przy:

• nieregularnych miesiączkach – zarówno zbyt obfitych, jak i skąpych lub zanikających,
• bolesnym miesiączkowaniu i objawach PMS,
• menopauzie – łagodzi uderzenia gorąca, wahania nastroju i bóle podbrzusza,
• upławach i zaburzeniach hormonalnych.

U mężczyzn fitoestrogeny z kwiatów malwy mogą łagodzić dolegliwości związane z nadmiarem testosteronu, działając uspokajająco i zmniejszając skłonność do wybuchów gniewu.

Malwa na skórę i oczy – zastosowanie zewnętrzne

Napar z kwiatów malwy to nie tylko herbata do picia. Chłodne okłady i płukanki z malwy działają kojąco na podrażnioną skórę i zmęczone oczy. Flawonoidy i antocyjany zawarte w kwiatach działają przeciwzapalnie i antyoksydacyjnie, a substancje śluzowe głęboko nawilżają skórę i tworzą warstwę ochronną przed wysuszeniem.

Zewnętrznie malwę stosuje się przy:

• suchej, zmęczonej cerze – napar jako tonik nawilżający,
• skórze trądzikowej – działanie przeciwzapalne i kojące,
• zmęczonych oczach i podrażnieniu spojówek – chłodne okłady z naparu,
• stanach zapalnych oczu i oparzeniach – działanie łagodzące i regenerujące,
• podrażnieniach skóry wywołanych trądzikiem, wysypką czy ugryzieniami owadów.

Antocyjany i flawonoidy wzmacniają też kruche ścianki naczyń krwionośnych i stabilizują śródbłonek żył i tętnic, co przekłada się na lepsze krążenie w drobnych naczyniach – m.in. w okolicach oczu.

Jak przygotować napar i odwar z kwiatów malwy?

Kwiat malwy afrykańskiej najczęściej przygotowuje się jako napar lub odwar:

• Napar (herbata) – 3–4 kwiaty (lub 1–2 łyżeczki rozdrobnionego suszu) zalej szklanką wrzącej wody, przykryj i odstaw na 10–15 minut. Przecedź i pij do 3 razy dziennie.
• Odwar – łyżkę kwiatów zalej szklanką gorącej wody, doprowadź do wrzenia, a następnie gotuj pod przykryciem przez 3 minuty. Odstaw na 10 minut i przecedź. Pij rano i wieczorem przez 14 dni, następnie zmniejsz ilość do pół szklanki dziennie.
• Tonik do twarzy – ostudzony, niewykorzystany napar możesz stosować zewnętrznie jako tonik do pielęgnacji skóry.

Typowa dawka suszu dla dorosłych to 3–6 g dziennie. Stosuj malwę w cyklach – maksymalnie 2–4 tygodnie, potem zrób przerwę.

Podsumowanie – dla kogo malwa afrykańska?

Kwiat malwy afrykańskiej to wszechstronny surowiec zielarski, który sprawdzi się przy sezonowych infekcjach dróg oddechowych, podrażnieniach gardła, suchym kaszlu i chrypce. Osoby z wrażliwym żołądkiem, refluksem czy wrzodami mogą sięgać po nią jako naturalne wsparcie dla błony śluzowej przewodu pokarmowego. Kobiety z nieregularnymi miesiączkami lub w okresie menopauzy mogą docenić jej działanie hormonalne. Pamiętaj jednak, że malwa nie zastąpi leczenia przyczynowego – jest naturalnym uzupełnieniem, nie lekiem. Unikaj jej w ciąży i podczas karmienia piersią, a jeśli przyjmujesz leki na stałe, zachowaj odstęp czasowy między ich przyjmowaniem a piciem naparu.