Nadzór epidemiologiczny nad malarią w USA, Europie i Kanadzie

W krajach rozwiniętych malaria stanowi głównie problem związany z przypadkami importowanymi przez osoby podróżujące do obszarów endemicznych. Dzięki skutecznej eliminacji lokalnych wektorów i wysokiemu standardowi opieki zdrowotnej, kraje te utrzymują status wolny od autochtonicznej (miejscowej) transmisji malarii, jednocześnie prowadząc intensywny nadzór nad przypadkami importowanymi.

Sytuacja epidemiologiczna w Stanach Zjednoczonych

Stany Zjednoczone stanowią doskonały przykład kraju, który skutecznie wyeliminował malarię jako poważny problem zdrowia publicznego. Eliminacja została osiągnięta już w 1951 roku, chociaż sporadyczne ogniska nadal się pojawiają1. Obecnie w USA odnotowuje się rocznie około 1300-1500 przypadków malarii1.

Według danych CDC (Centers for Disease Control and Prevention), w 2019 roku zgłoszono 2048 potwierdzonych przypadków malarii do Narodowego Systemu Nadzoru nad Malarią, podczas gdy w 2020 roku, z powodu znacznego ograniczenia podróży zagranicznych w następstwie pandemii COVID-19, liczba ta spadła do 602 przypadków – najniższej od 1972 roku2. W 2018 roku CDC otrzymało zgłoszenia 1823 potwierdzonych przypadków malarii3.

Charakterystyka demograficzna przypadków malarii w USA pokazuje wyraźne wzorce. W latach 2019-2020 najczęstszymi cechami demograficznymi wśród zgłoszonych przypadków były: płeć męska, wiek 18-64 lata, pochodzenie nie-hiszpańskie oraz rasa czarna/afroamerykańska4. Większość pacjentów (92,6%) miała początek objawów w ciągu 90 dni po powrocie do Stanów Zjednoczonych z kraju z transmisją malarii5.

Główne źródła importu malarii do USA: Afryka jest głównym regionem nabycia malarii przez podróżnych z USA. Ponad połowa wszystkich przypadków w latach 2019-2020 została nabyta w Afryce Zachodniej. Ponad dwie trzecie amerykańskich cywilów z malarią podróżowało w celu odwiedzenia przyjaciół i rodziny.

Systemy nadzoru epidemiologicznego

Nadzór nad malarią w Stanach Zjednoczonych prowadzony jest w celu identyfikacji epizodów lokalnej transmisji oraz kierowania zaleceń profilaktycznych dla podróżnych. Malaria jest chorobą podlegającą obowiązkowi zgłaszania na szczeblu krajowym, a przypadki są zgłaszane bezpośrednio z departamentów zdrowia do programu CDC, który wdraża Narodowy System Nadzoru nad Malarią (NMSS)6.

Elementy danych zgłaszane i analizowane obejmują wiek, płeć, stan ciąży, miejsce zamieszkania, datę początku choroby, wyniki laboratoryjne, historię podróży (kraje, regiony i daty), chemoprofilaktykę, historię malarii, hospitalizację, powikłania kliniczne, leki stosowane w leczeniu oraz klasyfikację przypadku7.

Sytuacja w Europie

Region Europejski WHO osiągnął status wolny od malarii w 2015 roku, co stanowi znaczący sukces w globalnej walce z tą chorobą1. Ostatni przypadek autochtoniczny został zgłoszony w Tadżykistanie w 2014 roku. Pomimo eliminacji lokalnej transmisji, kraje europejskie nadal odnotowują przypadki importowane.

Według danych Europejskiego Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC), w 2022 roku w krajach UE/EOG zgłoszono 6131 przypadków malarii, z których wszystkie zostały potwierdzone8. Spośród 5375 przypadków o znanym statusie importu, 99,8% było związanych z podróżami. Trzynaście potwierdzonych przypadków zostało zgłoszonych jako nabyte w UE (siedem we Francji, trzy w Niemczech, dwa w Hiszpanii i jeden w Irlandii)8.

Obserwuje się wyraźny trend sezonowy we wszystkich krajach, z wzrostem przypadków podczas i bezpośrednio po miesiącach letnich wakacji (lipiec-wrzesień), co najprawdopodobniej odzwierciedla wzorce podróży do krajów endemicznych malarii. Podobnie jak w USA, ogólna częstość potwierdzonych przypadków malarii była wyższa wśród mężczyzn niż kobiet8.

Trendy sezonowe w Europie: Wzrost przypadków malarii w Europie obserwuje się głównie w miesiącach letnich i jesiennych, co bezpośrednio koreluje z okresem wakacji i podróży do krajów tropikalnych. Ten wzorzec jest kluczowy dla planowania działań profilaktycznych i edukacyjnych skierowanych do podróżnych.

Kanada i inne kraje rozwinięte

Kanada odnotowuje średnio 488 przypadków malarii rocznie, rozłożonych w całym kraju9. Ciężka malaria nie jest częsta w Kanadzie, a większość przypadków ma charakter importowany. Kanadyjska Sieć Malarii (CMN) zapewnia dane nadzorcze dotyczące ciężkich przypadków malarii leczonych lekami przeciwmalarycznymi podawanymi dożylnie9.

Epidemiologia malarii w krajach rozwiniętych charakteryzuje się złożonością i może znacznie różnić się nawet w obrębie niewielkich obszarów geograficznych. Główne czynniki epidemiologiczne obejmują temperaturę, poziom opadów, rozmieszczenie miejsc rozmnażania komarów, skład immunologiczny i genetyczny populacji, gatunki pasożytów i komarów oraz stosowanie leków przeciwmalarycznych9.

Znaczenie profilaktyki dla podróżnych

Najlepszym sposobem zapobiegania malarii dla mieszkańców krajów rozwiniętych jest stosowanie chemoprofilaktyki przed, w trakcie i po podróży do krajów endemicznych5. Przestrzeganie zalecanych strategii profilaktyki malarii przez podróżnych znacznie zmniejszyłoby liczbę importowanych przypadków10.

Nadzór molekularny nad markerami oporności na leki przeciwmalaryczne umożliwia CDC śledzenie, kierowanie leczeniem i zarządzanie opornością na leki w pasożytach malarii zarówno na szczeblu krajowym, jak i globalnym11. Ten rodzaj nadzoru staje się coraz bardziej istotny w kontekście rosnącej oporności pasożytów na dostępne leki przeciwmalaryczne.

Pytania i odpowiedzi

Ile przypadków malarii odnotowuje się rocznie w USA?

W USA odnotowuje się rocznie około 1300-1500 przypadków malarii, z których niemal wszystkie są związane z podróżami do krajów endemicznych.

Kiedy Stany Zjednoczone wyeliminowały malarię?

USA wyeliminowały malarię jako poważny problem zdrowia publicznego w 1951 roku, chociaż sporadyczne przypadki nadal się pojawiają.

Czy w Europie występuje malaria?

Region Europejski WHO jest wolny od malarii od 2015 roku. Ostatni przypadek lokalnego zakażenia wystąpił w Tadżykistanie w 2014 roku.

Skąd pochodzą przypadki malarii w krajach rozwiniętych?

Większość przypadków to zakażenia importowane przez podróżnych, głównie z Afryki Zachodniej. W USA ponad połowa przypadków pochodzi z tego regionu.

Jak COVID-19 wpłynął na liczbę przypadków malarii?

W 2020 roku, z powodu ograniczeń w podróżowaniu podczas pandemii, liczba przypadków malarii w USA spadła do 602 – najniższej od 1972 roku.

Reklama
Reklama