REKLAMA

Jak działa midazolam?

Midazolam należy do grupy benzodiazepin – leków znanych z działania uspokajającego, nasennego, przeciwlękowego, przeciwdrgawkowego oraz rozluźniającego mięśnie123. Jego efekt pojawia się szybko i utrzymuje się przez stosunkowo krótki czas12. W organizmie midazolam wzmacnia działanie naturalnego neuroprzekaźnika GABA, który odpowiada za „hamowanie” pobudzenia w układzie nerwowym3. Dzięki temu wywołuje uczucie uspokojenia, senność i łagodzi lęk, a także skutecznie hamuje napady drgawkowe2.

Wskazania do stosowania midazolamu u dorosłych

Wskazania do stosowania midazolamu różnią się w zależności od postaci leku oraz drogi podania. Substancja ta znajduje zastosowanie w wielu sytuacjach klinicznych, szczególnie tam, gdzie potrzebne jest szybkie i kontrolowane uspokojenie lub zahamowanie napadów drgawkowych45.

  • Krótkotrwałe leczenie bezsenności – midazolam w postaci tabletek stosowany jest wyłącznie u dorosłych w przypadkach ciężkiej bezsenności, która utrudnia codzienne funkcjonowanie lub powoduje znaczne wyczerpanie67.
  • Premedykacja przed zabiegami chirurgicznymi lub diagnostycznymi – podawany doustnie lub w iniekcji, midazolam pomaga uspokoić pacjenta przed zabiegiem, zmniejsza lęk oraz ułatwia wprowadzenie do znieczulenia689.
  • Wprowadzenie do znieczulenia ogólnego – w formie iniekcji midazolam może być używany do rozpoczęcia znieczulenia oraz jako składnik sedacyjny w znieczuleniu skojarzonym89.
  • Sedacja płytka przed i w trakcie zabiegów diagnostycznych lub terapeutycznych – w znieczuleniu miejscowym lub bez niego, midazolam pozwala na komfortowe przeprowadzenie wielu procedur medycznych bez utraty pełnej świadomości89.
  • Sedacja w oddziałach intensywnej opieki medycznej (OIOM) – midazolam jest wykorzystywany do uspokojenia i zapewnienia komfortu pacjentom leczonym na OIOM-ie, którzy wymagają dłuższego uspokojenia, np. podczas wentylacji mechanicznej8910.
  • Leczenie przedłużonych, ostrych napadów drgawkowych – midazolam w postaci roztworu do stosowania w jamie ustnej jest wskazany do przerwania długotrwałych napadów padaczkowych zarówno u dzieci, jak i dorosłych45.
Ważne: Wskazania do stosowania midazolamu różnią się w zależności od postaci leku i drogi podania. Tabletki z midazolamem są przeznaczone wyłącznie dla dorosłych i nie powinny być stosowane u dzieci. Natomiast postacie do iniekcji oraz roztwory doustne lub do stosowania w jamie ustnej mogą być stosowane zarówno u dorosłych, jak i dzieci – jednak zawsze pod ścisłą kontrolą lekarza, który dobierze odpowiednią dawkę oraz sposób podania. Wskazania te obejmują zarówno krótkotrwałe uspokojenie, przygotowanie do zabiegów, jak i leczenie napadów drgawkowych684.

Wskazania do stosowania midazolamu u dzieci

Midazolam jest szeroko stosowany u dzieci, ale zakres wskazań zależy od postaci leku, wieku dziecka oraz konkretnej sytuacji klinicznej. Nie każda forma midazolamu jest odpowiednia dla najmłodszych – na przykład tabletki powlekane są przeznaczone wyłącznie dla dorosłych6. W innych postaciach, midazolam znajduje zastosowanie w poniższych wskazaniach:

  • Sedacja płytka przed i w trakcie zabiegów diagnostycznych lub terapeutycznych – dzieci mogą otrzymać midazolam w iniekcji lub jako roztwór doustny, co pomaga zminimalizować lęk i dyskomfort związany z zabiegami8911.
  • Premedykacja przed znieczuleniem ogólnym – stosowany u dzieci w celu uspokojenia przed wprowadzeniem do znieczulenia8911.
  • Sedacja na oddziałach intensywnej opieki medycznej – midazolam jest stosowany do uspokojenia dzieci w stanie ciężkim, które wymagają leczenia na OIOM-ie89.
  • Leczenie przedłużonych, ostrych napadów drgawkowych – midazolam w postaci roztworu do stosowania w jamie ustnej jest zatwierdzony do przerywania napadów padaczkowych u niemowląt od 3. miesiąca życia, małych dzieci, dzieci i młodzieży45.
  • Umiarkowana sedacja przed zabiegami – specjalne roztwory doustne (np. OZASED) stosowane są u dzieci od 6. miesiąca życia w celu złagodzenia lęku i niepokoju przed zabiegiem lub jako premedykacja11.

Szczególne uwagi dotyczące wieku i bezpieczeństwa u dzieci

Niektóre wskazania oraz sposoby podania midazolamu są zarezerwowane dla starszych dzieci lub wymagają zachowania szczególnej ostrożności. Na przykład:

  • Dzieci w wieku poniżej 6 miesięcy mogą otrzymywać midazolam wyłącznie w warunkach oddziału intensywnej opieki medycznej (OIOM), pod ścisłym nadzorem medycznym, ze względu na większe ryzyko problemów z oddychaniem1213.
  • Wskazania do sedacji i premedykacji dotyczą dzieci w różnym wieku, jednak dawkowanie i bezpieczeństwo stosowania muszą być zawsze dostosowane indywidualnie przez lekarza1213.
  • Midazolam w tabletkach nie jest przeznaczony dla dzieci6.
  • W przypadku leczenia napadów drgawkowych, u niemowląt w wieku 3-6 miesięcy leczenie midazolamem powinno odbywać się wyłącznie w szpitalu, gdzie możliwe jest monitorowanie dziecka i dostępny jest sprzęt do ratowania życia4.

Wskazania dla innych szczególnych grup pacjentów

U osób w podeszłym wieku, pacjentów z niewydolnością nerek, wątroby lub serca, a także u przewlekle chorych, midazolam powinien być stosowany z zachowaniem szczególnej ostrożności i często wymaga zmniejszenia dawki121415. W przypadku kobiet w ciąży, informacji o wskazaniach należy szukać w ulotce konkretnego produktu lub konsultować z lekarzem – nie wszystkie postaci midazolamu są zalecane w tym okresie.

Najważniejsze kwestie dotyczące stosowania midazolamu:

  • Tabletki midazolamu stosuje się wyłącznie u dorosłych w krótkotrwałym leczeniu bezsenności lub jako premedykację przed zabiegami6.
  • Roztwory do wstrzykiwań, infuzji, do stosowania doustnego i w jamie ustnej mają szersze zastosowanie – zarówno u dzieci, jak i dorosłych, w tym w leczeniu napadów drgawkowych oraz w intensywnej terapii84.
  • Stosowanie midazolamu u dzieci wymaga indywidualnego dostosowania dawki i ścisłego nadzoru medycznego, zwłaszcza u najmłodszych pacjentów i niemowląt124.
  • Osoby w podeszłym wieku oraz pacjenci z chorobami przewlekłymi mogą potrzebować mniejszych dawek i częstszego monitorowania1214.
  • Midazolam może być łączony z innymi lekami (np. opioidami), ale wymaga to szczególnej ostrożności i obserwacji ze względu na ryzyko nadmiernego uspokojenia i problemów z oddychaniem16.

Tabela: Wskazania do stosowania midazolamu w różnych grupach pacjentów

Wskazanie Dorośli Dzieci > 12 lat Dzieci < 12 lat Osoby starsze Pacjenci z niewydolnością nerek
Krótkotrwałe leczenie bezsenności (tabletki) Tak Nie Nie Tak, z modyfikacją Tak, z modyfikacją
Premedykacja przed zabiegami (tabletki/roztwory/iniekcje) Tak Tak Tak, z ograniczeniami wiekowymi Tak, z modyfikacją Tak, z modyfikacją
Sedacja płytka przed i w trakcie zabiegów (roztwory/iniekcje) Tak Tak Tak, z ograniczeniami wiekowymi Tak, z modyfikacją Tak, z modyfikacją
Sedacja na OIOM Tak Tak Tak, z ograniczeniami wiekowymi Tak, z modyfikacją Tak, z modyfikacją
Leczenie przedłużonych napadów drgawkowych (roztwór do stosowania w jamie ustnej) Tak Tak Tak, od 3. miesiąca życia (niemowlęta 3–6 m.ż. – wyłącznie w szpitalu) Tak, z modyfikacją Tak, z modyfikacją

68411

Midazolam – skuteczne wsparcie w różnych sytuacjach klinicznych

Midazolam to substancja czynna o szerokim zakresie wskazań, która – dzięki szybkiemu i krótkotrwałemu działaniu – znajduje zastosowanie zarówno w nagłych stanach, jak i w planowych procedurach medycznych. U dorosłych najczęściej stosowany jest w leczeniu bezsenności, przygotowaniu do zabiegów oraz sedacji w intensywnej terapii. U dzieci, poza sedacją i premedykacją, kluczowe znaczenie ma jego rola w przerywaniu przedłużonych napadów drgawkowych84. Pamiętaj, że zawsze o zastosowaniu i sposobie podania decyduje lekarz, który bierze pod uwagę wiek, stan zdrowia i indywidualne potrzeby pacjenta.

Pytania i odpowiedzi

W jakich wskazaniach stosuje się midazolam u dorosłych?

U dorosłych midazolam stosuje się m.in. w krótkotrwałym leczeniu bezsenności (tabletki), do premedykacji przed zabiegami, sedacji przed i w trakcie zabiegów, w znieczuleniu oraz do sedacji na oddziałach intensywnej opieki medycznej, a także w leczeniu przedłużonych napadów drgawkowych (roztwór do stosowania w jamie ustnej).

Czy midazolam można stosować u dzieci?

Tak, midazolam jest stosowany u dzieci w sedacji przed zabiegami, w premedykacji, do sedacji na OIOM-ie oraz w leczeniu przedłużonych napadów drgawkowych, jednak postać leku i dawkowanie muszą być dostosowane do wieku dziecka.

Czy midazolam w tabletkach jest odpowiedni dla dzieci?

Nie, tabletki midazolamu są przeznaczone wyłącznie dla dorosłych i nie powinny być stosowane u dzieci.

W jakich sytuacjach midazolam jest stosowany w leczeniu napadów drgawkowych?

Midazolam w postaci roztworu do stosowania w jamie ustnej jest stosowany do przerywania przedłużonych napadów drgawkowych u niemowląt od 3. miesiąca życia, dzieci, młodzieży i dorosłych.

Czy osoby starsze mogą stosować midazolam?

Tak, ale zwykle wymagana jest mniejsza dawka i ostrożność, ponieważ osoby starsze są bardziej wrażliwe na działanie leku.

REKLAMA