Argania żelazna (_Argania spinosa_ (L.) Skeels), znana również jako argania żelazodrzew, olejara żelazna czy tłuścianka żelazna, to gatunek drzewa wykorzystywany w tradycyjnej medycynie oraz kosmetyce. Roślina ta należy do monotypowego rodzaju _Argania_ z rodziny sączyńcowatych (_Sapotaceae_). Argania żelazna jest ceniona przede wszystkim za swoje owoce, z których pozyskiwany jest olejek arganowy, bogaty w substancje o znaczeniu zdrowotnym i kosmetycznym.

Występowanie Argania Żelaznej

Argania żelazna rośnie głównie w półpustynnych terenach Maroka, zwłaszcza w regionie Souss-Massa, oraz w zachodniej Algierii, w prowincji Tinduf. Drzewa te są przystosowane do trudnych warunków klimatycznych, co sprawia, że są w stanie przetrwać w obszarach o ograniczonej dostępności wody. Argania żelazna osiąga wysokość od 4 do 10 metrów, a jej gałęzie są cierniste i często poskręcane, co umożliwia kozom wspinanie się na drzewa w poszukiwaniu liści oraz owoców. Dodatkowo, zdziczałe drzewa tego gatunku można spotkać w południowej Hiszpanii oraz na Wyspach Kanaryjskich.

Główne Substancje Chemiczne w Argania Żelaznej

Najważniejszym surowcem pozyskiwanym z arganii żelaznej jest olejek arganowy, który zawiera szereg cennych substancji chemicznych. Olejek arganowy jest bogaty w:

  • Kwasy Tłuszczowe: Zawiera niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe, w tym kwas omega-9 (oleinowy), omega-3 oraz omega-6.
  • Witamina E: Silny przeciwutleniacz, który wspomaga regenerację komórek.
  • Sterole: Związki, które wspierają zdrowie układu krążenia.

Działanie Surowców Pozyskiwanych z Arganii Żelaznej

Olejek arganowy wykazuje szereg korzystnych właściwości zdrowotnych i kosmetycznych:

Właściwości Zdrowotne

  • Układ Krążenia: Olejek arganowy może przyczyniać się do obniżenia poziomu „złego cholesterolu” (LDL) oraz podniesienia poziomu „dobrego cholesterolu” (HDL).
  • Działanie Przeciwzapalne: Zawartość kwasów omega-3 i omega-6 sprawia, że olejek arganowy wykazuje działanie przeciwzapalne.

Właściwości Kosmetyczne

  • Pielęgnacja Skóry: Olejek arganowy nawilża, regeneruje oraz chroni skórę.
  • Pielęgnacja Włosów: Olejek arganowy może być stosowany jako środek poprawiający kondycję włosów.

Wykorzystanie w Lecznictwie

Olejek arganowy znajduje zastosowanie zarówno wewnętrznie, jak i zewnętrznie:

  • Stosowanie Wewnętrzne: Spożywanie olejku arganowego w umiarkowanych ilościach może wspierać zdrowie układu sercowo-naczyniowego.
  • Stosowanie Zewnętrzne: Olejek arganowy jest często stosowany w kosmetykach do pielęgnacji skóry i włosów.

Wskazania do Stosowania

Olejek arganowy może być pomocny w przypadku:

  • Choroby Serca i Układu Krążenia: Dla osób z ryzykiem miażdżycy i nadciśnienia tętniczego.
  • Problemy Skórne i Włosowe: Olejek arganowy jest skuteczny w przypadku problemów skórnych i wypadania włosów.

Ostrzeżenia i Środki Ostrożności

Pomimo licznych korzyści, przy stosowaniu olejku arganowego warto zachować ostrożność:

  • Alergie: Osoby z historią alergii powinny przeprowadzić test alergiczny przed rozpoczęciem stosowania olejku.
  • Interakcje z Lekami: Osoby przyjmujące leki na choroby przewlekłe powinny skonsultować się z lekarzem przed rozpoczęciem stosowania olejku arganowego.
  • Umiar w Spożyciu: Olejek arganowy powinien być spożywany w umiarkowanych ilościach.

Podsumowując, argania żelazna oraz pozyskiwany z niej olejek arganowy to cenne surowce, które oferują szeroki zakres zastosowań w kosmetyce, przynosząc liczne korzyści pielęgnacyjne.