Witamina K w rzeczywistości nie jest jednym związkiem chemicznym, a grupą substancji o podobnej budowie. Z tego względu podzielono ją na witaminę K1 (fitochinon) i K2 (menachinon). Fitochinon znajduje się przede wszystkim  w produktach pochodzenia roślinnego, takich jak kapusta, szpinak czy sałata. Z kolei menachinon dzieli się dodatkowo na kilka podtypów, z których najważniejsze są MK-4 i MK-7 (skrót od słowa “menaquinone” (menachinon), a cyfra oznacza długość łańcucha). Można go znaleźć w pożywieniu pochodzenia zwierzęcego, np. żółtkach jaj, gęsiej wątróbce czy serach typu brie. Należy pamiętać, że wszystkie rodzaje witaminy K są dobrze rozpuszczalne w tłuszczach, przez co mogą kumulować się w organizmie i zostać łatwo przedawkowane [1]. 

Czy witamina K2 MK7 wpływa na krzepliwość krwi?

Witamina K2 MK-7 w standardowych dawkach nie ma istotnego wpływu na krzepliwość krwi. Do jej podstawowych zadań należy regulacja gospodarki wapniowej. Dokładniej, bierze ona udział w transporcie jonów wapnia do kości i zapobiega jego odkładaniu się w naczyniach krwionośnych. Dlatego jest często stosowana w preparatach łączonych z wapniem lub witaminą D, stosowanych w leczeniu osteoporozy. Dodatkowo witamina K2 MK7 jest stosowana w profilaktyce miażdżycy, osteoporozy, zawału serca czy choroby Alzheimera [2]. 

Witamina K2 a rozrzedzenie krwi

Witamina K jako całość z kolei pełni niezwykle ważną funkcję w procesie krzepnięcia krwi. Bierze ona udział w syntezie czynników krzepnięcia krwi (czynnik II, V, VII, IX, X). Z tego względu, chociażby jest podawana profilaktyczne noworodkom po porodzie. Noworodki nie mają wykształconej flory jelitowej, przez co nie są w stanie syntetyzować w jelitach menachinonów. Dzięki podaniu im witaminy K zapobiega się wystąpieniu skazy krwotocznej (nadmierna skłonności do krwawienia w wyniku zaburzeń krzepnięcia) [2].

Przykładowe preparaty zawierające witaminę K2 MK7

W aptece można znaleźć wiele preparatów zawierających witaminę K2 MK7. Trzy przykładowe preparaty przedstawiono poniżej.

Kinon 200, tabletki

O produkcie

• 1 tabletka zawiera 200 μg witaminy K2 MK7 (menachinon-7/ witamina K2 otrzymywana z soi przez fermentację);
• suplement diety wspomaga utrzymanie zdrowych kości;
• osoby dorosłe mogą stosować 1 tabletkę dziennie podczas posiłków;
• witamina K2 MK7 obecna w tym suplemencie diety ma naturalne pochodzenie, jest pozyskiwana z natto (tradycyjny japoński sfermentowany produkt sojowy) [3].

Solgar Naturalna Witamina K2, kapsułki

O produkcie

• 1 kapsułka zawiera 100 µg witaminy K2 MK-7 (ekstrakt z Natto);
• suplement diety zawiera witaminę K, która wspomaga utrzymanie kości w dobrym stanie i jest istotna w procesie krzepnięcia krwi.
• dorośli powinni stosować 1 kapsułkę na dobę;
• preparat nie zawiera cukru, soli, drożdży, pszenicy, sztucznych substancji przedłużających trwałość, substancji słodzących, aromatów, barwników;
• jest to produkt bezglutenowy, odpowiedni dla wegetarian [4].

Oleofarm K2 Vitum Forte, kapsułki

O podukcie

• 1 kapsułka zawiera 75 µg witaminy K2 MK-7 (menachinon) oraz 480 mg oleju z nasion lnu, w tym 240 mg kwasu alfa-linolenowego;
• suplement  diety wspomaga w utrzymaniu zdrowych kości i prawidłowego poziomu cholesterolu we krwi;
• dorośli mogą stosować 1 kapsułkę na dobę podczas posiłku [5].

Podsumowanie

Jak wspomniano, witamina K2 w odmianie MK-7 nie ma istotnego wpływu na krzepliwość krwi u zdrowych osób. Jest to raczej funkcja innych podtypów tej witaminy, dlatego całościowo można powiedzieć, że witamina K jest istotna w procesie krzepnięcia krwi. Ma ona ważną funkcję w syntezie kilku czynników krzepnięcia krwi. Odmiana MK7 z kolei przede wszystkim bierze udział w transporcie jonów wapnia do kości i zapobiega odkładaniu się wapnia w naczyniach krwionośnych. 

Co to tak właściwie są te siniaki? Mechaniczne stłuczenia i kontuzje często wiążą się z podskórnymi wynaczynieniami, czyli przedostaniem się krwi poza naczynie krwionośne. Wybroczynami nazywamy wynaczynienia krwi o wielkości 1–3 mm, niekiedy zlewające się ze sobą. Ich lokalizacja zamyka się w obrębie skóry. Siniaki to wynaczynienia krwi o średnicy od 5 mm do kilku centymetrów. Zdarzają się siniaki osiągające 10 cm lub więcej, które nazywamy wylewami krwawymi. Wylewy krwawe częściej występują w skazach krwotocznych (zaburzeniach krzepliwości krwi, które mogą mieć charakter wrodzony). Krótko można powiedzieć, że siniaki to nieestetyczne plamy na skórze, które pojawiają się w wyniku urazu. Co jest dobre na siniaki? Czy istnieją jakieś skuteczne maści na stłuczenia? Na to wszystko znajdziecie odpowiedź w dalszej części artykułu [1].

Co na siniaki i stłuczenia – poznaj najlepsze preparaty! 

Co najlepiej stosować na stłuczenia i siniaki? Generalnie istnieje sporo preparatów, takich jak żele, kremy i maści na stłuczenia. Co ciekawe, istnieją także tabletki na siniaki i nie mamy tu na myśli tabletek przeciwbólowych na stłuczenia – ale to omówimy dalej. Jest wiele substancji aktywnych, które mogą leczyć krwiaki, obrzęki, siniaki i opuchliznę oraz zapobiegać ich powstawaniu. Są również na rynku leki doustne w formie tabletek, które uszczelniają naczynia krwionośne. Poniżej omówimy najczęściej spotykane leki na obrzęki pourazowe i przedstawimy, co jest dobre na siniaki i stłuczenia.

Rośliny i zioła na siniaki

Co stosować na stłuczenia i siniaki? Warto rozpocząć od preparatów ziołowych. Arnika górska to składnik leku na obrzęki pourazowe i siniaki, która była od wieków wykorzystywana w celu zmniejszenia stanu zapalnego i bólu po zwichnięciach, siniakach i ranach. Wyciągi z arniki są obecnie dostępne w postaci maści, żeli, nalewek oraz w preparatach homeopatycznych, np. Maść arnikowa, Uzarin. Maść arnikowa jest wskazana do stosowania pomocniczo w stłuczeniach (siniaki), skręceniach (z obrzękiem pourazowym), objawowo po ukąszeniach owadów oraz w dolegliwościach reumatycznych [1,2].

Maść arnikowa ELISSA, maść

O produkcie

• zawiera czysty ekstrakt z kwiatostanu arniki łąkowej;
• maść na wazelinie białej;
• nie stosować na rany;
• produkt należy stosować 2 – 4 razy dziennie zmienione chorobowo powierzchnie skóry;
• małe, poręczne pudełko;
• tradycyjny produkt leczniczy roślinny.

Uzarin, żel

O produkcie

• wyrób medyczny;
• odpowiedni dla osób dorosłych i dzieci powyżej 3. roku życia;
• można aplikować kilka razy dziennie w czystą skórę w ilości zależnej od rozmiaru i miejsca;
• zawiera arnikę, nagietek i octowinian glinu;
• działa również przeciwzapalnie;
• można stosować po ukąszeniu owadów;
• konsystencja żelu zapewnia szybkie wchłonięcie preparatu;
• nie tłuści ubrań.

Kolejna substancja to kasztanowiec zwyczajny, który używany był w medycynie tradycyjnej od wieków w leczeniu niektórych schorzeń, w tym żylaków, siniaków, hemoroidów. Głównym aktywnym składnikiem wyciągów z kasztanowca jest escyna. Jest ona stosowana obecnie w profilaktyce i leczeniu krwiaków, obrzęków występujących po operacjach i urazach. Działa w obrębie ściany naczyń krwionośnych, zmniejszając ich przepuszczalność, a tym samym wysięk i obrzęki. Dodatkowo escyna wzmacnia odporność naczyń włosowatych, hamuje procesy zapalne i poprawia krążenie krwi. Przykładem leku w postaci tabletek, zawierającym escynę jest Aescin. Escyna jest czasem łączona z substancjami przeciwbólowymi, np. salicylanem dietyloaminy w preparacie, jakim jest lek na obrzęki pourazowe Reparil Gel N lub dodatkowo z heparyną (np. Aescin żel).

Aescin, żel

O produkcie

• produkt leczniczy przeznaczony jest do stosowania zewnętrznego, miejscowo na skórę;
• nie zaleca się stosowania produktu u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat;
• produkt należy stosować 3 do 5 razy na dobę przez rozprowadzenie go cienką warstwą, a następnie wcieranie go w chore miejsce i jego okolice;
• zawiera alkohol izopropylowy.

Reparil Gel N, żel

O produkcie

• produkt leczniczy przeznaczony jest do stosowania zewnętrznego, miejscowo na skórę;
• nie zaleca się stosowania produktu u dzieci i młodzieży w wieku do 12 lat;
• żel należy nanosić i rozprowadzić na chore miejsce i jego okolice 1 do 3 razy na dobę;
• można stosować samodzielnie do 2 tygodni, jeśli nie nastąpiła poprawa objawów.

Czy istnieją tabletki na siniaki?

Ciekawe pytanie to czy istnieją tabletki na siniaki. W aptece znajdziemy Altacet w tabletkach. Zawiera octanowinian glinu, który stosuje się miejscowo na skórę w stłuczeniach, obrzękach stawowych i pourazowych oraz w obrzękach spowodowanych oparzeniami pierwszego stopnia. Substancja występuje m.in. w popularnym żelu Altacet oraz właśnie tabletkach Altacet na siniaki. Tabletki na siniaki Altacet stosuje się w formie przymoczek, czyli okładów na obolałe miejsce. Jest również składnikiem preparatów złożonych, np. przeznaczonego do pielęgnacji miejsc po urazach (siniaki, opuchlizna, obolałe miejsca oraz po ukąszeniu owadów) Uzarinu, zawierającego jeszcze w składzie wyciąg z nagietka lekarskiego i arniki górskiej.

Altacet, żel

O produkcie

• produkt leczniczy jest przeznaczony do stosowania miejscowo na skórę;
• produktu nie należy stosować u dzieci w wieku do 3 lat;
• produkt stosuje się na skórę w bolących miejscach od 3 do 4 razy na dobę, w odstępach kilkugodzinnych, najlepiej w postaci okładów;
• zawiera etanol.

Altacet, tabletki

O produkcie

• produkt leczniczy jest przeznaczony do stosowania miejscowo na skórę;
• należy rozpuścić w wodzie i stosować jako okład;
• produktu nie należy stosować u dzieci w wieku do 3 lat.

Inna substancja, którą możemy zaliczyć do tabletek na siniaki to rutozyd. Jest związkiem roślinnym (z grupy flawonoidów), który ma właściwości przeciwutleniające oraz uszczelniające cienkie naczynia krwionośne. Wzmacnia działanie witaminy C w neutralizowaniu wolnych rodników i zwiększa jej wchłanianie z jelit. Ponadto rutozyd zwiększa elastyczność i odporność mechaniczną naczyń krwionośnych. Rutozyd z witaminą C są wskazane pomocniczo w nadmiernej przepuszczalności naczyń i występują np. w leku Rutinoscorbin. Jeśli chodzi tabletki na siniaki to warto wymienić jeszcze Aescin. To tabletki z omawianą wcześniej escyną na siniaki, żylaki i hemoroidy.

Aescin, tabletki powlekane

O produkcie

• małe tabletki, łatwe do połknięcia;
• nie zaleca się stosowania produktu leczniczego u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat;
• zawiera laktozę.

Rutinoscorbin, tabletki powlekane

O produkcie

• można stosować 1 do 2 tabletek 2 do 4 razy na dobę;
• preparat bezpieczny, nie ma ograniczeń wiekowych do stosowania, jednak konieczna umiejętność połknięcia tabletki;
• zawiera laktozę;
• zawiera sacharozę.

Skuteczne maści na stłuczenia i obrzęki z heparyną

A co mają w swoim składzie inne leki na obrzęki pourazowe w tym głównie maści na stłuczenia? Znajdziemy tam wymienione wcześniej składniki, ale również heparynę. Heparyna w żelu wykazuje miejscowe działanie przeciwzakrzepowe, przeciwobrzękowe i przeciwzapalne. Przenika przez zdrową skórę w stopniu zależnym od podanej dawki. Heparyna jest wskazana w leczeniu wspomagającym w krwiakach podskórnych, stłuczeniach, obrzękach. Dostępna bez recepty jest w postaci żeli, takich jak np. Lioton 1000, Heparin-Hasco Forte, Aescin Gel.

Lioton, żel

O produkcie

• produkt leczniczy;
• przeznaczony do stosowania miejscowego na skórę;
• należy stosować od 1 do 3 razy na dobę, nakładając pasek żelu o długości 3-10 cm na powierzchnię skóry i delikatnie masując aż do wchłonięcia żelu;
• nie stosować w przypadku znanej nadwrażliwości na heparynę;
• zawiera parabeny.

Heparin-Hasco forte, żel

O produkcie

• produkt leczniczy;
• przeznaczony do stosowania miejscowego na skórę;
• należy stosować od 2 do 3 razy na dobę;
• nie stosować w przypadku znanej nadwrażliwości na heparynę;
• nie stosować u dzieci;
• tańszy zamiennik popularnych preparatów.

Czy warto stosować tabletki przeciwbólowe na stłuczenia?

Jeśli chodzi tabletki przeciwbólowe na stłuczenia, to sprawa nie jest tak prosta. Ogólnie jeśli towarzyszy ci ból, to możesz wziąć popularne tabletki doustne, np. z paracetamolem, ibuprofenem, ketoprofenem, naproksenem czy innymi substancjami. Jednak nie istnieją jakieś dedykowane tabletki przeciwbólowe na stłuczenia. Z drugiej strony, jeśli towarzyszy ci mocne zasinienie, obrzęk i dyskomfort, to warto pomyśleć o maściach przeciwbólowych. Działają one w miejscu aplikacji, więc powinny szybciej przynieść ukojenie. Mają dodatkowo działanie przeciwzapalne i również działają przeciwobrzękowo, co jest korzystne w tym przypadku.

Czy siniaki mogą być poważnym schorzeniem?

Wybroczyny i siniaki stanowią jedną z częstszych skarg pacjentów zgłaszających się do lekarza podstawowej opieki zdrowotnej lub przebywających w szpitalu. Nierzadko zdarza się ich bagatelizowanie wynikające z nieznajomości związanych z nimi zagrożeń bądź ukrytej obawy o trudności w wyjaśnieniu ich szczegółowej natury. Jeśli zdarzają się często, są wynikiem niewielkich stłuczeń, czy pojawiają się bez wyraźnego powodu, warto udać się na konsultację lekarską w celu diagnostyki pod kątem zaburzeń krzepliwości krwi (skaz krwotocznych, niedoborów czynników krzepnięcia) [1].

Podsumowanie

Siniaki i wybroczyny to podskórne wynaczynienia krwi, często pojawiające się po urazach. Na stłuczenia i obrzęki skuteczne są maści i żele, takie jak preparaty z arniką, kasztanowcem czy heparyną, które łagodzą ból, zmniejszają obrzęk i wzmacniają naczynia krwionośne. W aptekach dostępne są również tabletki na siniaki, np. Aescin czy Rutinoscorbin. Jeśli siniaki pojawiają się często lub bez wyraźnej przyczyny, warto skonsultować się z lekarzem, aby wykluczyć zaburzenia krzepliwości krwi. Regularne stosowanie odpowiednich leków pomoże szybciej pozbyć się siniaków i stłuczeń.

Jakie są domowe sposoby na siniaki u niemowląt i dzieci?

Maści na stłuczenia u kilku miesięcznych niemowląt niestety nie istnieją, ze względu na to, że skóra ich jest jeszcze bardzo niedojrzała i bardzo delikatna. W tym okresie najbardziej przydatne są domowe sposoby na zwalczanie siniaków.

• Zimny kompres – stłuczenie, które grozi wystąpieniem siniaka, trzeba natychmiast obłożyć zimnym kompresem lub lodem.  Okłady takie trzeba stosować przez następne 24 godziny. Do jego przygotowania wystarczy pokruszony lód zawinięty w bawełniany materiał, może być to również okład żelowy. Tak przygotowany kompres przykłada się w miejsce stłuczenia na max. 10 minut (dłuższe stosowanie grozi odmrożeniem). Zimno powoduje szybkie obkurczanie się naczynek krwionośnych, co zapobiega narastaniu wylewu krwi i ogranicza obszar siniaka. Zimno zmniejsza też obrzęk i łagodzi ból.
• Rozgrzewające okłady — po upływie 24 godzin od powstania siniaka przykłada się ciepłe i wilgotne kompresy, które poprawiają krążenie krwi w miejscu urazu. Najprostszym sposobem jest zwilżenie pieluszki lub ręcznika w ciepłej wodzie i pozostawienie na siniaku do wystygnięcia.
• Możliwie wysoko — sińce są po prostu mikrowylewami krwi i dlatego, kierując się zasadą, że płyn ścieka ku dołowi i gromadzi się w niżej położonym miejscu, trzeba obszar ciała, na którym tworzy się siniak ułożyć możliwie wysoko.
• Okłady z liścia kapusty — liście należy sparzyć wrzątkiem, delikatnie rozbić tłuczkiem i przyłożyć w miejscu powstania krwiaka. Liście kapusty są bogate w witaminę C, a witamina C uczestniczy w wytwarzaniu ochronnej tkanki kolagenowej wokół naczyń krwionośnych w skórze. Dodatkowo okłady z utłuczonych liści kapusty zmniejsza obrzęk, pobudza przepływ krwi i uszczelnia naczynia.

Jakie są najlepsze maści na stłuczenia i siniaki dla dzieci?

Maści na siniaki dla dzieci są specjalnie formułowane, by były bezpieczne i skuteczne w łagodzeniu objawów powiązanych z niewielkimi urazami, takimi jak stłuczenia czy obrzęki. Zawierają zazwyczaj składniki o działaniu <a href=”/tag/dzialanie-przeciwzapalne/” title=”działanie przeciwzapalne” class=”to-tag” data-termid=”16753″>przeciwzapalnym i przeciwobrzękowym, które pomagają zmniejszać ból i przyspieszać proces gojenia. Przy wyborze odpowiedniej maści ważne jest, aby zwrócić uwagę na skład produktu, aby upewnić się, że jest on odpowiedni dla delikatnej skóry dziecka i nie zawiera alergenów, które mogłyby wywołać niepożądane reakcje. Jakie maści na siniaki i stłuczenia może kupić w aptece?

Maść arnikowa na siniaki

Najlepszą maścią dla rocznego dziecka jest arnikowa maść na siniaki. Arnika górska (Arnica Montana) to roślina cechująca się wysoką zawartością substancji biologicznie czynnych. A. Montana wykazuje szereg dobroczynnych działań na organizm człowieka m.in. przeciwzapalne, redukujące obrzęki i stłuczenia, dlatego znalazła szerokie zastosowanie w przemyśle farmaceutycznym i kosmetycznym.

Maść arnikowa, maść

Maść arnikowa, maść

Inne maści na stłuczenia i siniaki

Poza maścią arnikową na siniaki i stłuczenia, na polskim rynku istnieją także inne preparaty skuteczne w tym wskazaniu. Opisano je poniżej.

Uzarin, żel

Altaziaja, żel

Hirudoid, żel

Altacet, żel

Podsumowanie

Lista urazów, których doznają dzieci, jest bardzo długa. Dla dzieci stają się źródłem bólu, a dla rodziców powodem do zmartwienia. Jednak odpowiednio szybko wdrożone leczenie uśmierzy ból i ułatwi gojenie się siniaków.

Duże siniaki, guzy i krwiaki wymagają konsultacji chirurgicznej. Nawet po niewielkich stłuczeniach mogą powstać duże krwiaki, zwłaszcza u dzieci szczególnie wrażliwych na urazy tj. skaza krwotoczna; a także w miejscach ciała o gęstej sieci naczyń krwionośnych (głowa, twarz, kolano). Krwiaki w narządach wewnętrznych powinny być badane przy pomocy USG. Na szczęście zdecydowana większość urazów nie wymaga pomocy u lekarza.

Wybroczynami nazywamy wynaczynienia krwi o wielkości 1-3 mm, które często zlewają się ze sobą i zlokalizowane są w obrębie skóry (drobne, punkcikowate wynaczynienia występujące na skórze lub błonie śluzowej). Siniakami natomiast nazywamy wynaczynienia krwi o średnicy od 5 mm do kilku centymetrów [1]. Wybroczyny mogą być zlokalizowane na całym ciele. Jednak najczęstszymi miejscami ich występowania są: nogi, brzuch, ręce, twarz i klatka piersiowa. Ważną cechą odróżniającą wybroczyny od wysypki jest to, że ucisk wybroczyny nie prowadzi do jej „zblednięcia”. Wybroczyny nie swędzą i nie posiadają grudkowatej postaci. Barwami charakterystycznymi dla wybroczyn są: czerwień i fiolet.

Czerwone wybroczyny na skórze — jakie mogą mieć przyczyny?

Przyczyną występowania wybroczyn jest wspomniane wyżej zaburzenie prawidłowego funkcjonowania mechanizmów, które chronią przed wydostawaniem się krwi z naczyń krwionośnych. Zaburzenia takie powodowane są przez: urazy mechaniczne (długotrwały ucisk, otarcia), zmniejszoną ilość czynników krzepnięcia krwi, choroby zakaźne (gorączka krwotoczna, mononukleoza), celiakia, infekcyjne zapalenie wsierdzia (IZW), toczeń rumieniowaty układowy, chorobę Kawasaki. Czasami przyczyną wybroczyn są inne schorzenia – nie tak poważne, jak te wymienione powyżej. Jednak w każdym przypadku najważniejsze jest postawienie odpowiedniej diagnozy, a następnie włączenie odpowiedniego leczenia [2].

Gdzie się udać z wybroczynami na skórze?

Najczęstszym kierunkiem wizyt pacjentów są gabinety lekarza internisty bądź lekarza rodzinnego. Pierwszym badaniem, jakie należy wykonać, jest morfologia krwi (z rozmazem). Uzyskane wyniki pozwolą odpowiedzieć na pytanie, czy przyczyną wybroczyn są choroby związane z układem krwionośnym bądź układem krzepnięcia. Niezbędne jest także ustalenie, czy wybroczyny pojawiły się na skutek intensywnego wysiłku fizycznego bądź urazu mechanicznego. Jeśli podejrzewa się, że wystąpienie wybroczyn może być związane z chorobami układu krążenia czy infekcję bakteryjną, należy wykonać badanie EKG bądź posiew krwi – wybroczyny występujące w trakcie infekcji bakteryjnej lub wirusowej znikają po wyeliminowaniu jej przyczyny.

Jak się pozbyć wybroczyn?

Sposób leczenia wybroczyn powinien być ustalony przez lekarza, ponieważ terapia zależy od tego, jaka jest przyczyna powstałych zmian. Jeśli wybroczyny powstałe na skórze są wynikiem intensywnego wysiłku fizycznego albo na przykład płaczu – nie ma wtedy konieczności rozpoczynania ich leczenia, ponieważ powstałe zmiany powinny ustąpić samoistnie, w ciągu kilku dni. Jeśli powstanie wybroczyn nastąpiło po lub w trakcie przyjmowania jakiegoś leku (skaza krwotoczna polekowa), należy niezwłocznie zgłosić ten fakt lekarzowi. Może się okazać, że konieczne będzie zmniejszenie dawki leku lub jego całkowite odstawienie.

W sytuacji, kiedy wybroczyny pojawiły się po urazie lub na przykład po zadrapaniu, jedyne co możemy zrobić, to poczekać aż zmiany samoistnie ustąpią. Wskazana jest wtedy dodatkowa suplementacja witaminy C, która wzmacnia i uszczelnia naczynia krwionośne. W sytuacji wystąpienia wybroczyn na nogach można zastosować maść z heparyną (np. Lioton 1000), która przyśpieszy wchłanianie się powstałej wybroczyny [3].

Ból pachwiny oznacza dyskomfort zlokalizowany w miejscu styku brzucha i kończyn dolnych. Może dotknąć zarówno kobiet, jak i mężczyzn, ale najczęściej pojawia się u dzieci, osób starszych i sportowców. Ból może być silny, ostry albo pulsujący lub ciągnący i kłujący. Nie zawsze oznacza groźną dla zdrowia chorobę, szczególnie u osób aktywnych fizycznie, może być, chociażby wynikiem kontuzji [1].

Jakie są przyczyny bólu w pachwinie?

Ból może występować zarówno po jednej stronie, jak i dotyczyć obydwu pachwin. Do najczęstszych przyczyn występowania tego typu bólu należą:

• kontuzje mięśniowe, w tym złamania kości np. po upadku;
• zbyt intensywny trening lub wręcz przeciwnie – zbyt długie siedzenie w jednej pozycji;
• przepuklina pachwinowa;
• kamienie nerkowe;
• rwa kulszowa;
• przerost prostaty u mężczyzn;
• ból odczuwany po wszczepieniu endoprotezy biodra;
• ciąża (z reguły nie oznacza problemów z prawidłowym rozwojem płodu) [1,2].

Kiedy należy udać się do lekarza z bólem pachwiny?

Jeżeli objawy są niepokojące, warto udać się do lekarza. Może on zlecić badania, takie jak  USG, zdjęcie rentgenowskie, badanie tomografii komputerowej czy rezonansu magnetycznego, które pozwolą jednoznacznie określić przyczynę tego bólu. Do natychmiastowego udania się do lekarza powinny pacjenta skłonić takie objawy jak:

• intensywny ból wzdłuż dolnej części brzucha, który promieniuje wzdłuż pachwiny;
• ból w pachwinie, który nie ustępuje przez kilka dni, mimo stosowania leków przeciwbólowych;
• ból promieniujący od kręgosłupa w kierunku nogi, mrowienie w nodze i okolicy krocza;
• guzek, obrzęk w okolicy najądrza i trwający kilka dni ból jąder u mężczyzn;
• obecność krwi w moczu [1,3].

Jak złagodzić ból pachwiny? Poznaj domowe sposoby

W warunkach domowych można skutecznie zmniejszyc ból pachwiny. To potencjalnych metod należą:

• zastosowanie leków przeciwbólowych w tabletkach lub żelach, które są w stanie uśmierzyć ból (nie oznacza to, że nie będzie konieczna wizyta u lekarza);
• do czasu znalezienia przyczyny lub zaleczenia się kontuzji wskazane jest zmniejszenie intensywności aktywności fizycznej lub nawet chwilowa przerwa;
• odpoczynek jest wskazany, aby umożliwić regenerację uszkodzonych struktur mięśniowo-więzadłowych;
• dodatkowo można kilka razy dziennie schładzać obolałe miejsce przy pomocy zimnych kompresów lub woreczków z lodem zawiniętych w ręcznik:
• rehabilitacja zalecona przez fizjoterapeutę (może być wykonywana w domu);
• wykonywanie delikatnych ćwiczeń rozciągających i wzmacniających mięśnie okolic pachwiny;
• wprowadzenie odpowiednich zmian w aktywności fizycznej, unikanie długotrwałego siedzenia lub stania, aby zmniejszyć obciążenie obszaru pachwiny;
• zbilansowana i zrównoważona dieta bogata w witaminy A, E i C oraz białko, co wzmocni mięśnie [1,2].

Jakie tabletki na ból pachwiny wybrać?

W przypadku bólu pachwin najczęściej stosuje się leki z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych. W aptece można znaleźć wiele leków przeciwbólowych bez recepty, które powinny pomóc, np. z kwasem acetylosalicylowym (Aspirin), ibuprofenem (Ibum), czy ketoprofenem (Ketonal Activ). Oczywiście nie powinno to oznaczać, że mimo silnego bólu lub innych niepokojących objawów, unika się wizyty u lekarza. Przykładowe doustne leki przeciwbólowe zostały wymienione poniżej.

Aspirin, tabletki

O produkcie

• Lek zawiera kwas acetylosalicylowy, który działa przeciwbólowo, przeciwgorączkowo i przeciwzapalnie;
• Może być stosowany doraźnie m.in. przy bólu głowy, bólu mięśni, bólu zębów oraz objawach przeziębienia i grypy przebiegających z gorączką;
• Kwas acetylosalicylowy hamuje wytwarzanie prostaglandyn, czyli substancji odpowiedzialnych za rozwój bólu, gorączki i stanu zapalnego;
• Leku nie należy stosować m.in. u osób z chorobą wrzodową, skłonnością do krwawień, ciężką niewydolnością wątroby, nerek lub serca oraz u dzieci poniżej 12. roku życia.

Ibum Express Forte, kapsułki miękkie

O produkcie

• nie stosować preparatu u pacjentów uczulonych na ibuprofen, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych składników leku;
• co więcej, nie powinno się tego preparatu stosować u pacjentów z czynną lub nawracającą chorobą wrzodową żołądka, lub dwunastnicy, perforacją lub krwawieniem, ciężką niewydolnością wątroby, nerek lub serca,
• przeciwwskazaniem do jego zastosowania są również krwawienia, zaburzenia krzepnięcia krwi, skaza krwotoczna lub odwodnienie pacjenta;
• lek może powodować dużo interakcji lekowych, w tym z innymi niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi, kortykosteroidami czy lekami obniżającymi ciśnienie krwi;
• kobiety w ciąży i karmiące przed zastosowaniem tego produktu leczniczego powinny skonsultować się z lekarzem [4].

Ketonal Active, kapsułki twarde

O produkcie

• nie należy przyjmować produktu leczniczego w przypadku, gdy pacjent ma uczulenie na ketoprofen lub którykolwiek z pozostałych składników tego leku, lub gdy u pacjenta występuje ciężka niewydolność serca, nerek, wątroby lub skłonność do krwawień, czynna choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy;
• preparat może powodować interakcje m.in. z lekami przeciwbólowymi, przeciwzakrzepowymi, przeciwpłytkowymi, trombolitycznymi, litem czy metotreksatem;
• produkt leczniczy może być stosowany w I i II trymestrze ciąży jedynie wtedy, gdy lekarz uzna to za bezwzględnie konieczne, a jego stosowanie w III trymestrze ciąży lub przez kobiety karmiące jest przeciwwskazane;
• dodatkowo lek możesz utrudniać zajście w ciążę [5].

Polopiryna Max, tabletki dojelitowe

O produkcie

• nie wolno stosować leku, jeśli pacjent jest uczulony na substancję czynną, inne salicylany lub którykolwiek z pozostałych składników tego preparatu;
• dodatkowo przeciwwskazaniami do stosowania preparatu są m.in skaza krwotoczna, ostra choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy, ciężka niewydolność serca, wątroby lub nerek;
• preparat może wchodzić w interakcje z m.in. metotreksatem, lekami przeciwzakrzepowymi, trombolitycznymi i hamującymi agregację płytek krwi, kortykosteroidami, niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi, digoksyną, lekami przeciwcukrzycowymi, kwasem walproinowym, niektórymi lekami przeciwdepresyjnymi, moczopędnymi czy przeciwnadciśnieniowymi;
• nie należy spożywać alkoholu podczas przyjmowania tego leku;
• tabletki są przeciwwskazane w ostatnim trymestrze ciąży, a w pierwszym i drugim trymestrze ciąży i w przypadku karmienia piersią należy skonsultować jego stosowanie z lekarzem;
• produkt leczniczy może niekorzystnie wpływać na płodność [6].

Najlepsza maść na ból pachwiny – jaką wybrać?

Ciężko jednoznacznie wskazać najlepszą maść czy żel, która pomoże w przypadku bólu pachwin. W zależności od przyczyny, intensywności bólu, pewną ulgę mogą dać preparaty dostępne w aptece bez recepty. Należą do nich m.in.:

Voltaren Max, żel

O produkcie

• nie należy stosować preparatu, jeśli pacjent jest uczulony na którykolwiek z jego składników lub kwas acetylosalicylowy, ibuprofen lub inne leki stosowane w leczeniu bólu stawów i mięśni, gorączki i stanów zapalnych;
• nie wolno stosować preparatu w trzecim trymestrze ciąży, a w trakcie pierwszych sześciu miesięcy ciąży żel można stosować tylko pod kontrolą lekarza przez jak najkrótszy możliwy czas;
• diklofenak, czyli substancja czynna tego żelu, przenika do mleka matki w niewielkich ilościach, dlatego preparat powinien być stosowany pod kontrolą lekarza;
• w trakcie stosowania leku mogą wystąpić wysypka skórna, świąd, zaczerwienienie, pieczenie lub zapalenie skóry oraz zwiększona wrażliwość skóry na światło słoneczne [7].

Traumon, żel

O produkcie

• nie powinno stosować się żelu w przypadku uczulenia na etofenamat, kwas flufenamowy, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych jego składników;
• nie używać go w przypadku gdy występuje uszkodzenie skóry lub wypryskowe zmiany zapalne na skórze, lub błonach śluzowych czy oczach;
• w czasie używania preparatu i dwa tygodnie po zakończeniu leczenia należy unikać ekspozycji leczonych miejsc na słońce lub solarium;
• nie wolno stosować preparatu w trzecim trymestrze ciąży, a w trakcie pierwszych sześciu miesięcy ciąży żel można stosować tylko pod kontrolą lekarza, przez jak najkrótszy możliwy czas;
• etofenamat (substancja czynna) przenika do mleka matki w niewielkich ilościach, dlatego preparat powinien być stosowany pod kontrolą lekarza [8].

Naproxen Emo, żel

O produkcie

• nie stosować preparatu, jeżeli pacjent jest uczulony na naproksen, niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych składników tego leku oraz gdy u pacjenta występują stan zapalny skóry, uszkodzenie skóry lub otwarte rany;
• w trakcie stosowania leku i 2 tygodnie po zakończeniu należy unikać bezpośredniego światła słonecznego, w tym również solarium;
• nie należy stosować preparatu w ciąży oraz podczas karmienia piersią [9].

Olfen MAX, żel

O produkcie

• nie należy stosować leku, jeżeli pacjent jest uczulony na diklofenak, niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych składników tego leku;
• nie należy stosować produktu leczniczego na otwarte rany, uszkodzoną skórę, wypryski;
• nie powinno się stosować preparatu w trzecim trymestrze ciąży, a w trakcie pierwszych sześciu miesięcy ciąży lek można stosować tylko pod kontrolą lekarza przez jak najkrótszy możliwy czas;
• diklofenak (substancja czynna) przenika do mleka matki w niewielkich ilościach, dlatego preparat powinien być stosowany pod kontrolą lekarza [10].

Nurofen Mięśnie i Stawy, żel

O produkcie

• nie wolno stosować leku w przypadku uczulenia na ibuprofen, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych jego składników;
• kobiety w ciąży i karmiące powinny stosować lek tylko pod nadzorem lekarza, aczkolwiek nie jest to zalecane (szczególnie w I i II trymestrze ciąży) [12].

Jak uniknąć ponownego bólu w pachwinie?

Profilaktyka bólu w pachwinie może obejmować kilka zaleceń i działań, które mogą pomóc w uniknięciu tego nieprzyjemnego dolegliwości. Oto kilka zaleceń:

1. Regularna aktywność fizyczna: Regularne wykonywanie ćwiczeń, w tym wzmacniających mięśnie brzucha i miednicy, może pomóc w utrzymaniu stabilności i elastyczności stawów i mięśni w okolicy pachwiny.
2. Unikanie nadmiernego obciążenia: Unikaj przeciążania mięśni i stawów w okolicy pachwiny poprzez unikanie nagłych i intensywnych aktywności fizycznych oraz ciężkiego podnoszenia. Jeśli wykonujesz jakieś aktywności, które wiążą się z obciążeniem tej części ciała, upewnij się, że jesteś odpowiednio przygotowany/a i stosuj odpowiednie techniki podnoszenia ciężarów.
3. Rozgrzewka przed wysiłkiem fizycznym: Przed rozpoczęciem treningu lub innego intensywnego wysiłku, ważne jest, aby odpowiednio rozgrzać ciało. Wykonywanie kilku prostych ćwiczeń rozciągających może pomóc w przygotowaniu mięśni i stawów na większe obciążenia.
4. Odpowiedni strój i obuwie: Wybierając strój i obuwie do aktywności fizycznej, ważne jest zapewnienie sobie odpowiedniego wsparcia i ochrony stawów i mięśni wokół pachwiny. Wybierz odpowiednie buty sportowe, które zapewniają stabilność i amortyzację.
5. Ostrożność podczas wykonywania codziennych czynności: Podczas wykonywania codziennych czynności, takich jak wstawanie z łóżka, wstawanie z krzesła czy schylanie się, staraj się zachować prawidłową postawę i unikaj nagłych i intensywnych ruchów, które mogą prowadzić do nadmiernego obciążenia.
6. Regularne rozciąganie: Wykonywanie regularnych ćwiczeń rozciągających mięśnie w okolicy pachwiny może pomóc w utrzymaniu ich elastyczności i zapobiegać napięciom mięśniowym i bólowi.
7. Monitorowanie objawów: Bądź świadomy/a swojego ciała i zwracaj uwagę na jakiekolwiek symptomy lub dyskomfort w okolicy pachwiny. Jeśli odczuwasz ból lub inne niepokojące objawy, skonsultuj się z lekarzem w celu dokładnej diagnozy i odpowiedniego leczenia.

Podsumowanie

Ból w pachwinach może przytrafić się każdemu, najczęściej jednak mają z nim do czynienia osoby aktywne fizycznie. Ze względu na fakt, że może on być spowodowany przez różne choroby, warto udać się do lekarza, aby wykluczyć poważniejsze przyczyny, niż chociażby kontuzja. W każdym przypadku warto zastosować leki przeciwbólowe, czy to stosowane doustnie jak tabletki, czy stosowane miejscowo – jak żele. Warto również stosować zimne okłady w bolącym miejscu oraz odpocząć od wysiłku fizycznego.

Siniaki są zmianami skórnymi, które powstają w wyniku uszkodzenia drobnych naczyń krwionośnych. Najczęściej pojawiają się na skutek urazu, ale łatwo mogą być mylone ze skazami krwotocznymi, których przyczyny są groźniejsze. W związku z tym, jeśli często występują u Ciebie siniaki, które nie powstały w wyniku urazu, koniecznie zgłoś się do lekarza. Siniaki stają się widoczne parę godzin po uderzeniu. Mają wyraźnie zarysowane granice. Przybierają różne kolory w zależności od głębokości urazu. Z biegiem czasu na skórze zmieniają kolor w stronę żółtego, aż w końcu skóra wraca do normalnego zabarwienia [1].

Od czego robią się siniaki?

Siniaki pojawiają się najczęściej w wyniku urazów. Jednak u niektórych osób już nawet mocniejszy ucisk może spowodować wylewy krwi. Istnieją czynniki sprzyjające powstawaniu sińców. Są to:

• Zażywanie leków powodujących rozrzedzenie krwi: Przykładem jest dostępny bez recepty Acard, Polocard, Proficar, Aspiryna Cardio oraz na receptę Plavix, Trombex.
• Niedobór witaminy K: witamina K jest jednym z czynników umożliwiających prawidłowy proces krzepnięcia krwi. Kiedy jej brakuje, cały proces jest zaburzony i można spodziewać się nadmiernych wylewów z naczyń.
• Wiek: u osób starszych obserwujemy zwiększoną kruchość naczyń, przez co siniaki mogą łatwiej się wytwarzać.
• Alkohol: nadużywanie alkoholu może powodować zaburzenia wytwarzania płytek krwi, przez co dochodzi do zaburzenia krzepnięcia.
• Niewłaściwa dieta.

Jak zrobić ze świeżym stłuczeniem lub siniakiem?

Oto kilka wskazówek dotyczących pierwszej pomocy w przypadku świeżych siniaków i stłuczeń:

1. Skompresuj: Natychmiast po odniesieniu siniaka lub stłuczenia zastosuj zimny pakiet lodu lub zimny kompres na dotkniętą okolicę. Możesz użyć specjalnych lodowych opakowań, opakować lód w ręcznik lub stosować worek z zimną wodą. Trzymaj kompres przez 15-20 minut co 2-3 godziny przez pierwsze 24-48 godzin. Zimno pomoże zmniejszyć obrzęk, zmniejszyć krwawienie i złagodzić ból.
2. Unieś: Jeśli siniak lub stłuczenie znajduje się na kończynie, unieś go powyżej poziomu serca. To pomoże zmniejszyć przepływ krwi do dotkniętej okolicy i zmniejszyć obrzęk.
3. Ogranicz ruch: Jeśli siniak lub stłuczenie jest bolesne, postaraj się ograniczyć ruch w tej okolicy. Unikaj nadmiernego obciążania i uspokój dotknięty obszar.
4. Przyjmuj leki przeciwbólowe: W celu złagodzenia bólu można brać leki przeciwbólowe dostępne bez recepty, takie jak paracetamol lub ibuprofen. Pamiętaj jednak o przestrzeganiu zaleceń dotyczących dawkowania i nie używaj tych leków, jeśli masz przeciwwskazania lub obawy. Zawsze warto skonsultować się z lekarzem przed rozpoczęciem jakiegokolwiek leczenia farmakologicznego.
5. Odpoczywaj i dbaj o siebie: Daj ciału czas na odpoczynek i regenerację. Jeśli siniak lub stłuczenie jest poważne lub powoduje niepokojące objawy, takie jak intensywny ból, trudności z poruszaniem się lub znaczne obrzęki, skonsultuj się z lekarzem.

Co zawierają maści na stłuczenia i siniaki?

Siniaki są nieodłączną częścią naszego życia. Nasz organizm ma zdolność samoistnego leczenia uszkodzonych naczynek, jednak dzięki stosowaniu wspomagających preparatów, można znacznie przyspieszyć proces gojenia się siniaków. Najlepsza maść na stłuczenia będzie rozpuszczać powstały skrzep krwi, uszczelniać uszkodzone naczynka, działać przeciwzapalnie i przeciwobrzękowo. Można stosować preparaty do użytku zewnętrznego zawierające poniższe substancje.

Najlepsza maść na siniaki i krwiaki z heparyną

Heparyna jest naturalnie występującą substancją. Powoduje hamowanie krzepnięcia czerwonych krwinek, dzięki uczestnictwie w blokowaniu tak zwanej kaskady krzepnięcia. W związku z tym krew, która wydostała się z uszkodzonych naczynek, nie ulega dalszemu krzepnięciu, tylko jest wchłaniana i usuwana z miejsca uderzenia. Heparyna wspomaga ten proces poprzez aktywację czynników oczyszczania. Dzięki nim krew jest wchłaniania do osocza i usuwana. Ponadto heparyna ma działanie przeciwobrzękowe i przeciwzapalne. W aptekach heparynę znajdziemy w formie żeli do stosowania zewnętrznego pod nazwami handlowymi: Lioton, Heparin-Hasco, Fortiven. Jest najczęściej pochodzenia wieprzowego. Maść z heparyną na siniaki nie powinna być stosowana u dzieci poniżej 12 roku życia ze względu na brak odpowiednich badań [2].

Lioton, żel

O produkcie

• zawiera heparynę, która działa przeciwzakrzepowo;
• usprawnia krążenie żylne;
• zmniejsza obrzęki i opuchnięcia;
• może być stosowana po schłodzeniu w lodówce;
• występuje w opakowaniach o różnej wielkości.

Heparin-Hasco, żel

O produkcie

• tylko do stosowania na skórę;
• po użyciu należy dokładnie umyć ręce;
• zmniejsza obrzęki i opuchnięcia;
• zawiera heparynę, która działa przeciwzakrzepowo;
• wysokie stężenie heparyny;
• dobra do stosowania na obolałe, zmęczone nogi z pajączkami i żylakami.

Fortiven Activ Gel, żel

O produkcie

• zawiera najwyższą dawkę heparyny;
• nie stosować u dzieci poniżej 12. roku życia;
• do miejscowego stosowania na obrzęki, krwiaki i stłuczenia oraz przy chorobie żył powierzchniowych;
• po pierwszym otwarciu należy zużyć w ciągu 6. miesięcy.

Maść na siniaki z arniką

W przemyśle farmaceutycznym wykorzystujemy kwiaty tej rośliny. Są one bogatym źródłem flawonoidów, które wzmacniają ścianki naczyń włosowatych i powodują ich wzmocnienie. Zmniejszają przepuszczalność naczyń. <a href=”https://leki.pl/poradnik/masci-i-zele-z-arnika-dzialanie-zastosowanie-i-przeciwwskazania/”>Arnika na siniaki przyspiesza także gojenie się wybroczyn i działa przeciwzapalnie. Warto podkreślić, że powyższe działanie surowiec wykazuje w przypadku stosowania zewnętrznego. Podany doustnie będzie wspomagał produkcję żółci, rozkurczał mięśnie gładkie przewodu pokarmowego i obniżał ciśnienie krwi. W aptece znajdziemy preparaty pod nazwami: Arnigel, Maść arnikowa oraz Uzarin, który oprócz arniki ma w składzie octanowinian glinu. Jest to substancja przeciwobrzękowa, dobrze znana pod nazwą Altacet. Jeśli objawy występują z dużym obrzękiem, warto zaopatrzyć się również w Altacet na stłuczenia. Jak każdy preparat pochodzenia roślinnego arnika może powodować uczulenia, jednak świetnie się sprawdza jako maść na siniaki dla dzieci [3].

Uzarin, żel

O produkcie

• bazuje na popularnym składniku z Altacetu i produktach roślinnych;
• na sińce i obrzęki;
• redukuje nieprzyjemne odczucia po ukąszeniach owadów;
• można stosować u dzieci od 3. roku życia;
• nie stosować na rany i uszkodzoną skórę.

Maść z arniki, maść

O produkcie

• klasyczna maść arnikowa;
• dobra na sińce, obrzęki, stłuczenia i krwiaki;
• naturalny skład.

Maść arnikowa Arnimax, maść

O produkcie

• homeopatyczna maść arnikowa;
• dobra na sińce, obrzęki, stłuczenia i krwiaki;
• naturalny skład.

Kasztanowiec na stłuczenia

Roślina w nasionach i korze zawiera escynę i eskulinę, które są odpowiedzialne za działanie przeciwświądowe, przeciwobrzękowe oraz zwiększające napięcie naczyń. Stosowanie wyciągów z kasztanowca zewnętrznie na siniaki spowoduje regenerację uszkodzonych naczynek, dzięki czemu zapobiegniemy dalszemu wysiękowi i przyspieszymy gojenie siniaka. Efekt ten jest dodatkowo wzmocniony garbnikami, które mają działanie ściągające. W aptece znajdziemy maść na siniaki z wyciągiem z kasztanowca w preparatach Aescin, Reparil, Venogel [4].

Reparil N Gel, żel

O produkcie

• bogaty skład;
• przyjemny zapach;
• działa przeciwbólowo, przeciwzapalnie i przeciwobrzękowo oraz wzmacnia naczynia żylne;
• nie stosować w I trymestrze ciąży.

Venogel, żel

O produkcie

• zawiera diklofenak, tribenozyd i escynę;
• działa zarówno przeciwbólowo jak  i uszczelniająco na naczynia krwionośne;
• występuje w opakowaniach o różnej wielkości;
• można stosować od 2 do 3 razy na dobę, także wieczorem przed snem.

Aescin, żel

O produkcie

• lek do stosowania na urazy, obrzęki i stany zapalne;
• wzmacnia naczynia żylne, działa przeciwzapalnie i przeciwzakrzepowo;
• zawiera heparynę;
• dla dorosłych;
• do stosowania nawet 5 razy na dobę.

Jakie są domowe sposoby na siniaki i stłuczenia?

Oto kilka niefarmakologicznych metod leczenia siniaków i stłuczeń:

1. Zimno: Zastosowanie zimnego kompresu lub lodowego opakowania na dotkniętą okolicę może pomóc zmniejszyć obrzęk, zmniejszyć krwawienie i złagodzić ból. Możesz użyć opaski na zimno, opakowania z lodem, mokrego ręcznika lub zimnej mokrej tkaniny.
2. Ciepło: Jeśli siniak lub stłuczenie jest już w pełni uformowany po zastosowaniu zimna (powinno to zajść po około 48 godzinach od urazu), można zastosować ciepło, które pomaga rozpraszać krwiak i zwiększyć krążenie. Można to zrobić poprzez nałożenie ciepłej mokrej tkaniny na miejsce urazu.
3. Odpoczynek: Odpoczynek ma kluczowe znaczenie dla szybkiego powrotu do zdrowia. Unikaj wysiłku fizycznego, który może pogorszyć stan dotkniętej okolicy.
4. Ruch: Po kilku dniach odpoczynku, kiedy siniak czy stłuczenie ustąpi, warto zacząć ćwiczyć palcami lub kręcić kończyną, co pomoże zwiększyć krążenie krwi i przyspieszyć resorpcję krwiaka.
5. Dieta: Dieta bogata w witaminę C i białko może pomóc w szybszym gojeniu się tkanek. Warto zwrócić uwagę na spożywanie warzyw i owoców bogatych w tę witaminę oraz białkowe produkty spożywcze, takie jak mięso, jaja czy nabiał.

Podsumowanie

Maści i żele na stłuczenia i siniaki stanowią kluczowy element domowej apteczki, oferując szybką ulgę i wspomaganie procesu gojenia. Te produkty działają przeciwzapalnie i przeciwbólowo, przyspieszając resorpcję krwiaków i zmniejszając obrzęki. Dzięki zawartości składników aktywnych, takich jak arnika, heparyna czy wyciągi z kasztanowca, skutecznie łagodzą ból i poprawiają mikrokrążenie w miejscu urazu. Ich stosowanie jest proste i bezpieczne, co czyni je niezastąpionymi w szybkim reagowaniu na codzienne urazy, takie jak stłuczenia czy siniaki.

Heparyna to polisacharyd naturalne występujący w organizmie człowieka. Zapobiega przejściu protrombiny w trombinę i blokuje jej działanie na fibrynogen, poprzez aktywację antytrombiny. Zapobiega również agregacji trombocytów i przylegania ich do powierzchni ścian naczyń krwionośnych, zwiększa ładunek ujemny naczyń włosowatych, co zmniejsza ryzyko tworzenia skrzepów przyściennych. Wszystkie te działania składają się na jej działanie przeciwzakrzepowe. Zdecydowanie rzadziej wspomina się o pozostałych działaniach heparyny. Może ona działać przeciwwirusowo, przeciwzapalnie, immunosupresyjnie, obniża również stężenie cholesterolu.

Heparyna jest składnikiem wielu preparatów przeciwzakrzepowych dostępnych w aptece. Maści, kremy i żele dostępne bez recepty są przedmiotem tego artykułu. Na receptę dostępne są heparyny stosowane dożylnie. Są one w szczególności stosowane  przed operacjami, podczas hemodializy, u unieruchomionych pacjentów i w profilaktyce oraz leczeniu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej. Co ciekawe, nie ma heparyny w postaci preparatów doustnych, co jest związane z faktem, że nie wchłania się ona z przewodu pokarmowego [1].

Heparyna — jakie ma działanie?

Heparyna jest naturalnie występującą substancją. Powoduje hamowanie krzepnięcia czerwonych krwinek, dzięki uczestnictwu w blokowaniu tak zwanej kaskady krzepnięcia. W związku z tym krew, która wydostała się z uszkodzonych naczynek, nie ulega dalszemu krzepnięciu, tylko jest wchłaniana i usuwana z miejsca uderzenia. Heparyna wspomaga ten proces poprzez aktywację czynników oczyszczania. Dzięki nim krew jest wchłaniania do osocza i usuwana [7].

Ponadto heparyna ma działanie przeciwobrzękowe i przeciwzapalne. Tytułowy związek ma właściwości przeciwzapalne dzięki swojemu wpływowi na układ krzepnięcia krwi. Wykazano, że heparyna działa jako inhibitor czynnika XIII, który jest niezbędny do zakończenia skurczu trombocytów. Hamowanie tego procesu zapobiega tworzeniu się martwicy tkanki, a tym samym zmniejsza stan zapalny. Powstrzymuje również adhezję i aktywizację leukocytów, co również przynosi ulgę w procesie zapalnym. Badania wykazały, że heparyna może mieć korzystne działanie w chorobach zapalnych jelita grubego [9-11].

Na co są żele i maści z heparyną?

Wskazaniem do stosowania żeli i maści z heparyną są:

• wspomagające leczenie chorób żył powierzchownych, takich jak zapalenie żył, zakrzepowe zapalenie żył, żylaki kończyn dolnych;
• obrzęki, stłuczenia czy krwiaki podskórne;
• preparaty wykazują działania przeciwzakrzepowe, przeciwzapalne i przeciwobrzękowe [2-7].

Heparyna na siniaki

Siniaki powstają na skutek uszkodzenia drobnych naczyń krwionośnych. Najczęściej dzieje się to na skutek urazu. Mają wyraźnie zarysowane granice i w zależności od głębokości uszkodzenia mogą przybierać kolory od fioletowego przez czerwony, żółty, brązowy. Heparyna jak wcześniej wspomniano, aktywuje procesy naprawcze uszkodzonych naczyń. W związku z tym przyspieszy gojenie siniaków [8].

Heparyna na zapalenie żył

Zapalenie żył najczęściej dotyczy naczyń w obrębie nóg. W przebiegu choroby dochodzi do powstawania zakrzepów, co powoduje ból oraz uczucie zmęczenia kończyn. Konsekwencjami może być zahamowanie przepływu krwi. Żele do smarowania z heparyną spowodują rozpuszczenie zakrzepów oraz działanie przeciwzapalne i przeciwobrzękowe. Są jak najbardziej zalecane w przebiegu zapalenia żył, jednak warto pamiętać o wizycie u lekarza, ponieważ jest to choroba, która może dawać groźne w skutkach powikłania.

Żele i maści z dużą zawartością heparyny. Co można kupić w aptece?

Fortiven Activ Gel, żel

• 1 g żelu zawiera 2400 j.m. heparyny sodowej;
• produkt zawiera również karbomer 5984 EP, wodorotlenek sodu 30%, edetynian disodu, glikol propylenowy, polisorbat 20, kompozycję zapachową Aldora Vera i wodę oczyszczoną;
• młodzież powyżej 12 lat i osoby dorosłe stosują żel od 1 do 3 razy na dobę [2].

Heparin-Hasco, żel

• 1 g żelu zawiera 250 j.m. heparyny sodowej;
• preparat zawiera również karbomer 5984, 30% wodorotlenek sodu, glikol propylenowy, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan, edetynian disodu, Polisorbat 20, aromat różany AR0287 i wodę oczyszczoną;
• lek stosuje się 2-3 razy dziennie [3].

Heparin-Hasco forte, żel

• 1 g żelu zawiera 1000 j.m. heparyny sodowej;
• preparat zawiera również karbomer 5984, 30% wodorotlenek sodu, glikol propylenowy, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan, edetynian disodu, Polisorbat 20, aromat różany AR0287 i wodę oczyszczoną;
• lek stosuje się 2-3 razy dziennie [4].

Heparinum GSK, krem

• 1 g kremu zawiera 300 j.m. heparyny sodowej;
• krem zawiera również glicerolu monostearynian, polisorbat 60, sorbitanu stearynian, alkohol cetostearylowy, alkohol benzylowy, parafinę ciekłą, kwas cytrynowy bezwodny i wodę oczyszczoną;
• lek stosuje się 1-3 razy dziennie [5].

Heparizen 1000, żel

• 1 g żelu zawiera 1000 j.m. heparyny sodowej;
• żel zawiera rownież karbomer, dietanoloaminę, etanol 96%, parahydroksybenzoesan propylu, parahydroksybenzoesan metylu i wodę oczyszczoną;
• żel stosuje się 1-3 razy na dobę [6].

Lioton 1000, żel

• 1 g żelu zawiera 1000 j.m. heparyny sodowej;
• żel zawiera również karbomer 940, parahydroksybenzoesan propylu, parahydroksybenzoesan metylu, etanol 96%, olejek lawendowy, olejek pomarańczowy, trietanoloaminę i wodę oczyszczoną,
• młodzież powyżej 12 lat i osoby dorosłe stosują żel od 1 do 3 razy na dobę.

Kiedy nie wolno stosować żeli z heparyną?

Przeciwskazaniem do stosowania preparatów miejscowych z heparyną jest:

• nadwrażliwość na heparynę lub którykolwiek składnik preparatu;
• nie należy stosować na otwarte, krwawiące i sączące się rany, błony śluzowe i okolice oczu oraz zmiany skórne niewiadomego pochodzenia i zakażoną skórę;
• pacjenci ze zdiagnozowaną skazą krwotoczną;
• nie należy stosować preparatów w okolicy oczu, nos i ust [2-7].

Heparyna — skutki uboczne. Co może wystąpić po zastosowaniu maści lub żelu?

• skórne reakcje alergiczne takie jak zaczerwienienie, świąd, wysypka, pieczenie, rumień czy stany zapalne skóry;
• grudkowo — plamkowe zmiany na skórze z obecnością krwi;
• wyprysk skórny połączony z zapaleniem naczyń krwionośnych spowodowanym rozpadem białych krwinek [2-7].

Jak bezpiecznie stosować żele i maści z heparyną?

Aby bezpiecznie stosować preparaty miejscowe z heparyną, musisz pamiętać o kilku rzeczach. Oto kilka porad i wskazówek:

1. Stosuj preparat zgodnie z zaleceniami producenta oraz zgodnie z zaleceniami lekarza.
2. Przestrzegaj terminu ważności oraz warunków przechowywania określonych na opakowaniu.
3. Przed zastosowaniem maści lub żelu z heparyną należy dokładnie umyć ręce i oczyścić skórę na której będzie aplikowany preparat.
4. Maści i żel z heparyną powinny być nakładane jedynie na skórę, unikaj kontaktu z oczami, ustami lub otwartymi ranami.
5. Nie stosuj maści i żelu z heparyną na uszkodzoną skórę, trudno gojące się rany czy ran pooperacyjnych.
6. Nie stosuj innych kosmetyków lub leków na skórze w miejscu maści lub żelu z heparyną, chyba że lekarz przepisze coś innego.
7. Przerwij stosowanie preparatu, jeśli wystąpią jakiekolwiek niepożądane objawy, takie jak zaczerwienienie, swędzenie, opuchlizna, ból lub wysypka.

Pamiętaj, że to tylko kilka wskazówek, a w razie jakichkolwiek pytań lub wątpliwości zawsze warto zwrócić się o pomoc do lekarza lub farmaceuty.

Który preparat z będzie najlepszy? Żel czy maść z heparyną?

W aptekach można znaleźć kremy i żele zawierające heparynę. O ile ich postać ma drugorzędne znaczenie (chyba że pacjent ma preferencję co do ich konsystencji), to dawka ma już zdecydowanie większe. Występują preparaty zawierające od 300 j.m. do nawet 2400 j.m. heparyny sodowej, z tego względu, w zależności od wskazań, należy wybrać odpowiedni lek, dla konkretnego pacjenta. Wszystkie z nich są produktami leczniczymi i są dostępne bez recepty. Należy pamiętać, że nie zawsze większe dawka oznacza, że preparat będzie lepszy. Większa dawka, oprócz potencjalnie lepszego działania, może nieść za sobą większą ilość potencjalnych działań niepożądanych, dlatego należy dobrze się zastanowić, nad wyborem odpowiedniego preparatu.

27 października 2021 roku, Prezes URPL wydał decyzję nr UR/ZD/2614/21 dla produktu leczniczego Ibumax Forte 600 mg, dotyczącą zmiany kategorii dostępności produktu z Rp na OTC, nr pozwolenia: 14586. Podmiot odpowiedzialny: Vitabalans Oy. Decyzja weszła w życie tego samego dnia. Przed nią preparat Ibumax Forte zawierający 600 mg ibuprofenu w tabletce, zawierający 10 tabletek, był dostępny jedynie z przepisu lekarza. Aktualnie można go kupić bez recepty (lek OTC) [1].

Ibuprofen

Ibuprofen jest niewątpliwie oprócz paracetamolu, najpopularniejszą substancją wykorzystywaną w leczeniu gorączki oraz bólu o słabym lub umiarkowanym natężeniu. W przeciwieństwie do paracetamolu wykazuje on dodatkowo działanie przeciwzapalne. Swoją popularność zawdzięcza temu, że jest dobrze tolerowany i stosunkowo bezpieczny. Należy jednak pamiętać o tym, aby nie przekraczać zalecanej dziennej dawki wynoszącej od 1200 do 1800 mg. Mając do dyspozycji preparaty w dawce 600 mg, może nie być to proste [2].

Ibuprofen jest stosowany od lat 60-tych XX wieku. Należy do grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Oprócz wymienionych wcześniej działań ma również właściwość antyagregacji płytek krwi i zmniejszenia jej krzepliwości. Ibuprofen hamuje aktywność cyklooksygenazy COX-1 i COX-2. COX-2 bierze udział w syntezie prostaglandyn, czynników powodujących stan zapalny i uczucie bólu. Ich hamowanie w konsekwencji zmniejsza stan zapalny oraz działa przeciwbólowo. Z kolei zahamowanie COX-1 hamuje syntezę tromboksanu, co zapewnia jego antyagregacyjne działanie [2]. 

Inne preparaty zawierające 600 mg ibuprofenu 

Ibum Supermax zawiera 600 mg ibuprofenu, występuje w postaci kapsułek miękkich. Ibuprom Ultramax ma formę tabletek powlekanych. Teraz dołączył do nich Ibumax Forte, również pod postacią tabletek powlekanych. Wszystkie trzy zawierają po 10 kapsułek lub tabletek.  Można przypuszczać, że w niedalekiej przyszłości dołączą do nich kolejne preparaty o tak wysokiej zawartości ibuprofenu.

Wskazania do stosowania Ibumax Forte 

Lek może być zastosowany w przypadku:

• bólów głowy oraz migren;
• bólów zębów, mięśniowych, stawowych, kostnych, pleców, pourazowych, pooperacyjnych;
• nerwobóli;
• bolesnego miesiączkowania [3].

Przeciwwskazania do stosowania Ibumax Forte

Leku nie powinno się stosować: 

• w przypadku uczulenia na substancję czynną, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) lub którykolwiek z pozostałych składników tego leku;
• jeżeli w przeszłości podczas leczenia kwasem acetylosalicylowym lub innymi lekami z grupy NLPZ występowały jakiekolwiek reakcje alergiczne;
• u pacjentów, u których wystąpiły kiedykolwiek perforacje lub krwawienie z przewodu pokarmowego związane z leczeniem NLPZ;
• występuje choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy;
• występują krwawienia z przewodu pokarmowego;
• u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby lub nerek;
• w chorobach naczyń wieńcowych lub niewydolności serca;
• przy skazie krwotocznej;
• w ostatnich 3 miesiącach ciąży;
• w sytuacji odwodnienie (wymioty, biegunka);
• u osób w wieku poniżej 18 lat [3].

Skład Ibumax Forte

• 600 mg ibuprofenu;
• skrobia żelowana, kukurydziana; 
• hypromeloza;
• magnezu stearynian;
• celuloza mikrokrystaliczna; 
• sodu laurylosiarczan; 
• kwas stearynowy;
• krzemionka koloidalna bezwodna;
• makrogol 4000;
• polidekstroza;
• tytanu dwutlenek (E 171) [3]. 

Najczęstsze działania niepożądane Ibumax Forte

• bóle brzucha, niestrawność i nudności;
• pokrzywka i świąd;
• bóle i zawroty głowy;
• biegunka lub zaparcia;
• wzdęcia, wymioty;
• bezsenność lub pobudzenie;
• obrzęki;
• zapalenie błony śluzowej żołądka [3].

Wszystkie potencjalne działania niepożądane można znaleźć w ulotce oraz charakterystyce produktu leczniczego. 

Bibliografia 

1. https://rx.edu.pl/wp-content/uploads/2021/11/14586-Ibumax-Forte-600-mg-decyzja-UR.ZD_.2614.21-s.pdf (24.11.2021 17:24)
2. Kostkowski, W.; Hermana, Z.S. (2010), Farmakologia: Podstawy farmakoterapii, cz. 1 i 2, wydanie 3, Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL
3. Charakterystyka produktu leczniczego Ibumax Forte

Paracetamol, Pyralgina, czy Ketonal – co to za leki?

Powyższe leki to najczęściej stosowane substancje przeciwbólowe i przeciwgorączkowe, które są dostępne bez recepty w aptekach. Paracetamol znajdziemy w produktach, takich jak Apap lub Efferalgan. Pyralgina to nazwa handlowa preparatu zawierającego metamizol. Natomiast Ketonal to produkt, w którego składzie jest ketoprofen. Wszystkie trzy substancje mają dwie cechy wspólne: działają przeciwbólowo i przeciwgorączkowo. Natomiast nie zawsze możemy stosować je wymiennie. Najważniejsze różnice zostaną omówione poniżej.

Paracetamol – czy to lek uniwersalny?

Paracetamol to jeden z najczęściej stosowanych leków. Swoją powszechność zawdzięcza temu, że może być podawany praktycznie od urodzenia. To jedyny lek o działaniu przeciwbólowym i przeciwgorączkowym przeznaczony dla dzieci poniżej 3. miesiąca życia. Z drugiej strony paracetamol zalecany jest również osobom w podeszłym wieku ze względu na małe ryzyko interakcji i działań niepożądanych [1-2].

Jak działa paracetamol?

Paracetamol zaliczany jest do grupy Nieopioidowych Leków Przeciwbólowych. Jego mechanizm działania nie jest do końca poznany. Niektóre źródła stawiają go na równi z lekami z grupy Niesteroidowych Leków Przeciwzapalnych, jednak podstawową różnicą jest fakt, że paracetamol NIE DZIAŁA przeciwzapalnie [3-4].

Jak zażywać paracetamol?

Paracetamol w przypadku dzieci powinien być dawkowany na podstawie masy ciała. Dokładne rekomendacje i odstępy czasowe przyjmowania leku przedstawia poniższa tabela.

Tabela 1. Dawkowanie paracetamolu.

Doustne i doodbytnicze dawkowanie paracetamolu jest takie samo [6-7].

Kiedy nie wolno stosować paracetamolu?

Przeciwwskazania paracetamolu to:

• Nadwrażliwość na paracetamol lub na którąkolwiek substancję pomocniczą.
• Ciężka niewydolność wątroby lub nerek.
• Wrodzony niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej i reduktazy methemoglobinowej.

W przypadku wystąpienia któregokolwiek z tych przeciwwskazań, należy unikać stosowania paracetamolu i skonsultować się z lekarzem w celu doboru innej metody leczenia lub odpowiedniej terapii przeciwbólowej.

Jaki jest najsilniejszy lek z paracetamolem?

Paracetamol dostępny jest w formie doustnej w postaci tabletek, zawiesiny, roztworu i tabletek musujących. Tabela 2 przedstawia charakterystykę wybranych postaci leku.

Tabela 2. Wybrane leki z paracetamolem dostępne w aptekach.

W jakie interakcje wchodzi paracetamol?

Paracetamol wchodzi w interakcje:

• Nie należy stosować równocześnie z innymi lekami zawierającymi paracetamol.
• Paracetamol może nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych (warfaryny, kumaryny).
• Jednoczesne podawanie z ryfampicyną, izoniazydem, lekami przeciwpadaczkowymi, barbituranami, diflunisalem, sulfinpirazonem lub innymi lekami indukującymi enzymy mikrosomowe wątroby zwiększa ryzyka uszkodzenia wątroby.
• Paracetamol podawany łącznie z lekiem z grupy inhibitorów MAO oraz w okresie do 2 tygodni po jego odstawieniu, może wywołać stan pobudzenia i wysoką gorączkę.
• Stosowanie paracetamolu łącznie z zydowudyną może powodować neutropenię oraz zwiększa ryzyko uszkodzenia wątroby.
• Kofeina nasila przeciwbólowe działanie paracetamolu.
• Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania paracetamolu i flukloksacyliny, ponieważ może to się wiązać z rozwojem kwasicy metabolicznej z dużą luką anionową, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka.

Należy pamiętać, że interakcje leków mogą być złożone i zależeć od wielu czynników. Dlatego zawsze warto skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą przed rozpoczęciem jednoczesnego stosowania paracetamolu i innych leków lub suplementów.

Czy Pyralgina jest mocnym lekiem przeciwbólowym?

Pyralgina to handlowa nazwa preparatu zawierającego metamizol sodowy. Metamizol, podobnie jak paracetamol, klasyfikowany jest jako Nieopioidowy Lek Przeciwbólowy. Mechanizm działania leku jest wielokierunkowy i jeszcze nie do końca poznany. Metamizol działa przeciwgorączkowo oraz silnie przeciwbólowo. Posiada niewielkie działanie przeciwzapalne. O czym warto wiedzieć, metamizol wykazuje również działanie rozkurczowe na mięśniówkę, dlatego często polecany jest przy bólach menstruacyjnych, spastycznych lub kolce nerkowej [8].

Czy Pyralgina jest przeciwzapalna?

Pyralgina, podobnie jak paracetamol, nie działa przeciwzapalnie. Działa przede wszystkim przeciwbólowo i przeciwgorączkowo.

Czy Pyralgina jest bezpieczna?

Metamizol to lek stosowany w bólu różnego pochodzenia. Znajduje zastosowanie głównie w silnych stanach, np. w bólu pooperacyjnym. Często łączy się go z innymi Niesteroidowymi Lekami Przeciwzapalnymi lub lekami opioidowymi [8].

Metamizol jest stosunkowo bezpiecznym lekiem. Może wywołać klasyczne działania niepożądane związane z układem pokarmowym, podobnie jak i inne leki. Kontrowersyjne są doniesienia o możliwości wywołania agranulocytozy, czyli patologicznym obniżeniu ilości granulocytów. Z tego powodu w niektórych krajach metamizol został wycofany ze sprzedaży lub dostępny jest jedynie na receptę. Czy rzeczywiście jest się czego bać? Długotrwałe stosowanie dużych dawek może zwiększyć ryzyko wystąpienia tego problemu. Naukowcy jak i badania sugerują, że obawy mogą być trochę przesadzone. Jedno z badań wskazuje na występowanie tego zjawiska w ilości 0,7 na 1 000 000 przypadków [8].

Kiedy nie wolno brać Pyralginy?

Przeciwwskazania do stosowania pyralginy są następujące:

1. Nadwrażliwość na substancję czynną lub inne pochodne pirazolonu i pirazolidyny, włączając pacjentów, u których po zastosowaniu tych substancji wystąpiła agranulocytoza.
2. Nadwrażliwość na którąkolwiek z substancji pomocniczych.
3. Pacjenci z rozpoznanym zespołem astmy analgetycznej lub znaną nietolerancją na leki przeciwbólowe. Objawy takiej nietolerancji mogą obejmować pokrzywkę, obrzęk naczynioworuchowy, skurcz oskrzeli lub reakcje anafilaktoidalne na inne nieopioidowe leki przeciwbólowe, takie jak salicylany, paracetamol, diklofenak, ibuprofen, indometacyna lub naproksen.
4. Zaburzenia czynności szpiku kostnego (np. po leczeniu cytostatykami) lub hematopoezy.
5. Wrodzony niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, który niesie ryzyko wystąpienia hemolizy.
6. Ostra porfiria wątrobowa, która może wywołać ataki porfirii.
7. Stosowanie w trzecim trymestrze ciąży.

W przypadku wystąpienia któregokolwiek z wymienionych przeciwwskazań, należy unikać stosowania pyralginy. W razie wątpliwości, zawsze warto skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą przed rozpoczęciem stosowania jakiejkolwiek nowej terapii przeciwbólowej.

W jaki sposób zażywać Pyralginę?

Metamizol występuje w postaci tabletek, kropli oraz roztworu do wstrzykiwań. Bez recepty dostępne są jedynie tabletki.

Metamizol nie może być stosowany u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Preparaty dostępne bez recepty można podawać jedynie osobom od 15. roku życia i ważącym powyżej 53 kg [9-10].

Oczywiście metamizol można stosować u mniejszych dzieci, jednak dawkowanie jest wtedy bardziej skomplikowane i taką terapię przeprowadza się jedynie z polecenia lekarza. W przypadku dzieci podaje się od 8 do 16 mg na kilogram masy ciała metamizolu. Średnio stosuje się 10 mg/kg masy ciała [11].

Tabela 3. Dawkowanie metamizolu [9,11].

Jakie są zamienniki Pyralginy?

Na rynku aptecznym obecne są aktualnie leki z metamizolem, które umieszczono w tabeli 4.

Tabela 4. Wybrane leki z metamizolem.

Z czym nie łączyć Pyralginy?

Można wskazać następujące interakcje, w jakie może wchodzić pyralgina (metamizol):

1. Jednoczesne stosowanie metamizolu i chloropromazyny może wywołać ciężką hipotermię.
2. Stosowanie metamizolu podczas leczenia metotreksatem może nasilać hemotoksyczność metotreksatu, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku. Należy unikać jednoczesnego stosowania obu tych leków.
3. Metamizol może zmniejszyć wpływ kwasu acetylosalicylowego na agregację trombocytów, dlatego należy zachować ostrożność przy stosowaniu metamizolu u pacjentów, którzy stosują kwas acetylosalicylowy ze wskazań kardiologicznych.
4. Metamizol może indukować enzymy metabolizujące, takie jak CYP2B6 i CYP3A4. Jednoczesne podawanie metamizolu i pewnych leków takich jak bupropion, efawirenz, metadon, walproinian, cyklosporyna, takrolimus lub sertralina może zmniejszyć stężenie tych leków w osoczu i ograniczyć ich skuteczność kliniczną. W takich przypadkach zaleca się ostrożność i monitorowanie odpowiedzi klinicznej oraz stężenia leku.

Należy pamiętać, że interakcje leków mogą być złożone i zależeć od wielu czynników, dlatego zawsze warto skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą przed rozpoczęciem jednoczesnego stosowania obu leków.

Czy Ketonal to silny lek przeciwbólowy?

Ketoprofen to substancja czynna popularnego leku o nazwie Ketonal. Jest to typowy Niesteroidowy Lek Przeciwzapalny (NLPZ). Oprócz działania przeciwzapalnego cechuje się także tym, że redukuje ból oraz gorączkę. Jako jedyny z tego zestawienia występuje także w postaci do podawania miejscowego, np. w formie żelu (Ketonal, Opokan-keto) lub sprayu (Ketospray Forte).

Jakie leki z ketoprofenem można kupić w aptece?

Tabela 5. Wybrane leki z ketoprofenem.

Czy ketoprofen jest przeznaczony dla każdego?

Ketoprofen nie może być stosowany u kobiet w ciąży bądź karmiących piersią. Lek przeznaczony jest do stosowania u dorosłych i młodzieży powyżej 15. roku życia. Maksymalna dobowa dawka wynosi 200 mg [12].

Ketoprofen działa na wielu płaszczyznach, jednak niektórzy pacjenci powinni zwrócić szczególną uwagę podczas jego przyjmowania. Lek nie jest zalecany u pacjentów z niewydolnością wątroby, nerek i serca. Chorzy, którzy leczą się na nadciśnienie powinni uważnie stosować ketoprofen, bo może on osłabiać działanie leków, które redukują ciśnienie tętnicze krwi. Podobnie powinni postępować pacjenci z chorobą wrzodową, gdyż substancja może nasilić objawy choroby [12-13].

W powyższych przypadkach nie zaleca się stosowania leku bez konsultacji z lekarzem lub farmaceutą.

Kiedy nie wolno stosować ketoprofenu?

Przeciwwskazania do stosowania ketoprofenu to:

• Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą.
• Występujące u pacjenta w przeszłości reakcje nadwrażliwości, takie jak skurcz oskrzeli, napad astmy oskrzelowej, zapalenie błony śluzowej nosa, pokrzywka lub innego rodzaju reakcje alergiczne wywołane podaniem ketoprofenu, salicylanów (w tym kwasu acetylosalicylowego) lub innych niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). U takich pacjentów notowano ciężkie, rzadko zakończone zgonem przypadki reakcji anafilaktycznych.
• Trzeci trymestr ciąży.
• Ciężka niewydolność serca.
• Czynna choroba wrzodowa żołądka i (lub) dwunastnicy lub krwawienie z przewodu pokarmowego, owrzodzenie albo perforacja przewodu pokarmowego w wywiadzie.
• Skaza krwotoczna.
• Ciężka niewydolność nerek.
• Ciężka niewydolność wątroby.

W przypadku występowania któregokolwiek z tych przeciwwskazań, należy unikać stosowania ketoprofenu i skonsultować się z lekarzem przed rozpoczęciem leczenia tym lekiem.

Kiedy najlepiej stosować ketoprofen?

Lek jest szczególnie polecany podczas umiarkowanych i silnych epizodów bólu pochodzenia mięśniowo-kostnego, np.:

• choroby reumatyczne,
• stany zapalne stawów i okolic pozastawowych,
• choroby zwyrodnieniowe stawów [12].

Ketoprofen dobrze radzi sobie z bólem pooperacyjnym. Według badań jednorazowa dawka 50 mg pomaga skutecznie zmniejszyć ból [14].

Czy ketoprofen wchodzi w interakcje?

Niestety ketoprofen może wchodzić w liczne interakcje z innymi lekami i substancjami. Aby uzyskać więcej szczegółowych informacji na ten temat, zalecam przeczytanie ulotki leku, która zawiera pełen wykaz interakcji. Ulotka dostarcza wyczerpujące informacje na temat możliwych skutków ubocznych, przeciwwskazań oraz interakcji z innymi lekami, co jest istotne dla bezpiecznego i właściwego stosowania ketoprofenu.

Jakie są bezpieczne leki przeciwbólowe i przeciwzapalne?

Każdy lek ma swoje działania niepożądane i przeciwwskazania do stosowania. Leki przeciwbólowe i przeciwzapalne wpływają na bardzo wiele procesów w ogranizmie, ze względu na to nie da się ich zakwalifikować jako bezpieczne w każdym przypadku. Klasyczne leki z grupy NLPZ (ibuprofen, diklofenak, ketoprofen) mogą podrażniać śluzówkę żołądka, w związku z tym są przeciwwskazane do stałego stosowania oraz u osób z chorobą wrzodową żołądka. NLPZ nowszej generacji, takie jak dostępny bez recepty meloksykam (Mel, Moilec, Opokan, Remolexam) są skierowane bezpośrednio na hamowanie receptorów w obrębie stanu zapalnego, więc ich stosowanie w bólu stawów jest coraz bardziej powszechne, ze względu na mniejszą ilość działań niepożądanych. Niemniej jednak nadal wszystkie NLPZ są zabronione do stosowania w trakcie ciąży, ponieważ hamują produkcję prostaglandyn, a one mają wpływ na zagnieżdżenie zarodka oraz szerokość naczyń krwionośnych [15,16].

Ile działają leki przeciwbólowe?

Długość działania leków przeciwbólowych zależy od substancji:

• Paracetamol daje efekt przeciwbólowy już po 30 minutach od zażycia, a aktywność trwa 4-6 godzin.
• Pyralgina zaczyna dawać odczuwalne efekty po 30-60 min, co trwa do 8h.
• Ketonal zaczyna działać po 30 minutach i efekt utrzymuje się do 6-8h.

Duże znaczenie ma postać leku. Przykładowo Ketonal można kupić w klasycznych tabletkach powlekanych, które działają w takim czasie, jak opisano powyżej, ale także mamy na rynku lek o nazwie Ketonal Duo, gdzie substancja czynna jest umieszczona w kapsułkach o przedłużonym uwalnianiu. Taka postać leku powoduje wolniejsze uwalnianie substancji, przez co na efekt przeciwbólowy czekamy dłużej, ale czas działania także jest dużo dłuższy niż w przypadku klasycznej formy tabletek [7,9,12].

Który lek przeciwbólowy wybrać?

Każdy przypadek kliniczny jest odmienny, dlatego ciężko jednoznacznie wskazać, który preparat będzie najlepszy. Decyzję o przyjmowaniu leku powinno się podejmować po konsultacji z lekarzem lub farmaceutą.

Paracetamol jest najbezpieczniejszym lekiem z powyższych. Może być stosowany u dzieci w każdym wieku, kobiet w ciąży i karmiących piersią oraz osób starszych. Substancja nie działa natomiast przeciwzapalnie. Metamizol działa silnie przeciwbólowo. Działa dodatkowo rozkurczowo, dlatego może być dobrym wyborem w bólu menstruacyjnym lub bólu mięśni o podłożu spastycznym. Ketoprofen natomiast jest dobrym kandydatem w przypadku bólu mięśniowo-kostnego o podłożu zapalnym.

Podstawowe podobieństwa między mesalazyną a sulfasalazyną

Obie substancje, mesalazyna i sulfasalazyna, są lekami przeciwzapalnymi stosowanymi w leczeniu chorób zapalnych jelit, takich jak wrzodziejące zapalenie jelita grubego i choroba Crohna¹²³. Mesalazyna jest aktywnym składnikiem sulfasalazyny – to właśnie ona odpowiada za efekt leczniczy w obrębie jelit⁴⁵⁶. Obie należą do tej samej grupy terapeutycznej – aminosalicylanów – i wykazują miejscowe działanie przeciwzapalne na błonę śluzową jelita⁴⁶.

Leki te występują w różnych postaciach – tabletki, czopki, granulaty czy zawiesiny – oraz podawane są doustnie lub doodbytniczo, w zależności od lokalizacji i nasilenia objawów⁷⁸⁹.

Wskazania do stosowania – kiedy sięgamy po mesalazynę, a kiedy po sulfasalazynę?

Mesalazyna jest stosowana głównie w leczeniu i zapobieganiu nawrotom wrzodziejącego zapalenia jelita grubego oraz w chorobie Crohna, zarówno w fazie zaostrzenia, jak i remisji¹². Występuje w różnych postaciach: tabletki dojelitowe, czopki, granulaty o przedłużonym uwalnianiu czy zawiesiny doodbytnicze, co pozwala dopasować leczenie do konkretnej lokalizacji zmian zapalnych¹⁰¹¹¹². Mesalazyna może być stosowana zarówno u dorosłych, jak i u dzieci powyżej 6. roku życia, choć doświadczenie kliniczne u dzieci jest mniejsze¹³.

Sulfasalazyna, oprócz zastosowania w chorobach zapalnych jelit (wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Crohna), jest także lekiem stosowanym w leczeniu reumatoidalnego zapalenia stawów³. W przypadku chorób jelit jej zastosowanie obejmuje zarówno fazę ostrą, jak i leczenie podtrzymujące remisję. Podobnie jak mesalazyna, sulfasalazyna jest dostępna głównie w postaci tabletek doustnych¹⁴.

Warto zwrócić uwagę, że postać leku oraz droga podania mają wpływ na zakres działania: np. czopki i wlewki doodbytnicze są szczególnie skuteczne w leczeniu zmian zlokalizowanych w odbytnicy i esicy¹⁰¹¹.

Dla dzieci poniżej 2 lat sulfasalazyna jest przeciwwskazana, natomiast mesalazyna nie jest zalecana u dzieci poniżej 6 lat (a niektóre postacie poniżej 12 lat)¹⁵¹⁶.

Mechanizm działania i różnice w działaniu

Obie substancje mają działanie przeciwzapalne, jednak mechanizm ich działania nie jest do końca poznany. Mesalazyna działa głównie miejscowo w jelicie, zmniejszając stan zapalny poprzez hamowanie produkcji substancji prozapalnych, takich jak prostaglandyny, leukotrieny oraz wolne rodniki⁴⁵. Hamuje także niektóre procesy komórkowe odpowiedzialne za nasilenie stanu zapalnego, m.in. migrację leukocytów i produkcję cytokin⁴.

Sulfasalazyna natomiast składa się z dwóch składników: mesalazyny (odpowiedzialnej za efekt przeciwzapalny w jelicie) oraz sulfapirydyny, która może odpowiadać za większą liczbę działań niepożądanych, a także wykazuje właściwości przeciwbakteryjne⁶. Dopiero w jelicie grubym, pod wpływem bakterii, sulfasalazyna rozkłada się na te dwie substancje czynne¹⁸.

Właściwości farmakokinetyczne różnią się – mesalazyna podawana jako samodzielny lek wchłania się w mniejszym stopniu do krwi niż sulfasalazyna, przez co rzadziej powoduje działania ogólnoustrojowe¹⁹¹⁸. Sulfasalazyna i jej metabolity mogą wywoływać więcej ogólnych działań niepożądanych, szczególnie u osób z tzw. wolnym metabolizmem acetylacji¹⁸.

Przeciwwskazania i środki ostrożności – co różni mesalazynę i sulfasalazynę?

Obie substancje są przeciwwskazane u osób z nadwrażliwością na salicylany (np. kwas acetylosalicylowy) oraz przy ciężkich zaburzeniach czynności nerek lub wątroby²⁰¹⁵. Sulfasalazyna jest dodatkowo przeciwwskazana u osób z nadwrażliwością na sulfonamidy i porfirią oraz u dzieci poniżej 2 lat¹⁵.

Mesalazyna nie powinna być stosowana u pacjentów z chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy, skazą krwotoczną oraz u osób z ciężkimi zaburzeniami hematologicznymi²⁰. Sulfasalazyna, ze względu na obecność grupy sulfonamidowej, wymaga ostrożności u osób z astmą, alergiami, niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej oraz skłonnością do kamicy nerkowej²¹.

Niektóre reakcje niepożądane (np. ciężkie reakcje skórne, reakcje nadwrażliwości ze strony serca) mogą wystąpić zarówno po mesalazynie, jak i sulfasalazynie, ale ryzyko poważnych działań niepożądanych jest większe w przypadku sulfasalazyny²²²³.

Bezpieczeństwo stosowania u szczególnych grup pacjentów

Stosowanie obu leków u dzieci, kobiet w ciąży i karmiących piersią oraz u osób z chorobami nerek lub wątroby wymaga szczególnej ostrożności.

• Dzieci: Mesalazyna w niektórych postaciach może być stosowana u dzieci od 6 lat (czasem od 12 lat), jednak doświadczenie kliniczne jest ograniczone¹³¹⁶. Sulfasalazyna jest przeciwwskazana u dzieci poniżej 2 lat, a dawkowanie u starszych dzieci wymaga indywidualnego dostosowania¹⁵.
• Kobiety w ciąży: Obie substancje mogą być stosowane w ciąży tylko wtedy, gdy korzyści przeważają nad ryzykiem²⁴²⁵. Sulfasalazyna może powodować niedobór kwasu foliowego i zwiększać ryzyko wad rozwojowych, dlatego u kobiet w ciąży zaleca się suplementację kwasu foliowego²⁵. Mesalazyna, choć przenika przez łożysko, nie wykazuje wyraźnego działania teratogennego, ale zgłaszano pojedyncze przypadki niewydolności nerek u noworodków po wysokich dawkach stosowanych w ciąży²⁶.
• Karmienie piersią: Obie substancje przenikają do mleka matki w niewielkich ilościach²⁶²⁷. W rzadkich przypadkach mogą powodować biegunkę lub krwawe stolce u niemowląt; wówczas zaleca się przerwanie karmienia piersią.
• Osoby z zaburzeniami nerek lub wątroby: U tych pacjentów zarówno mesalazyna, jak i sulfasalazyna mogą być stosowane tylko pod ścisłym nadzorem i po dokładnej ocenie funkcji nerek oraz wątroby, ponieważ istnieje ryzyko uszkodzenia tych narządów²⁸²¹.
• Kierowcy: Żadna z substancji nie wpływa na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn²⁹³⁰.

Podsumowanie – mesalazyna i sulfasalazyna w leczeniu chorób zapalnych jelit

Obie substancje mają podobne główne wskazania i należą do tej samej grupy leków, jednak różnią się profilem bezpieczeństwa, mechanizmem działania i tolerancją. Mesalazyna jest obecnie preferowana jako lek pierwszego wyboru w leczeniu chorób zapalnych jelit ze względu na mniejsze ryzyko poważnych działań niepożądanych. Sulfasalazyna, ze względu na obecność sulfapirydyny, wiąże się z większym ryzykiem działań ubocznych i jest częściej stosowana w reumatoidalnym zapaleniu stawów lub u pacjentów, którzy dobrze ją tolerują. Wybór odpowiedniego leku zależy od indywidualnych potrzeb pacjenta, wieku, schorzeń współistniejących i wcześniejszych doświadczeń z leczeniem¹²³.